T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1777
KARAR NO: 2021/732
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 28/12/2018
KARAR TARİHİ: 22/09/2021
YAZIM TARİHİ:18/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket nezdinde kobi paket sigorta poliçesiyle sigortalı bulunan ... İplik ..Ltd.Şti.'ne ait fabrikanın üst katında bulunan davalı şirkete ait işyerinde meydana gelen yangının büyüyerek müvekkiline sigortalı şirkete sirayet ettiğini, bu yangın neticesinde müvekkilinin sigortalısına tazminat ödemek zorunda kaldığını belirterek, ödediği tazminatın tahsili için Bursa 15.İcra Müd. 2018/... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini,meydana gelen yangında kusurlarının olmadığını, sorumluluğun taşınmaz sahibine ait olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
KANITLAR:
İcra dosyası, yangın kayıtları, hasar dosyası, keşif ve bilirkişi incelemesi, bilirkişi raporu,
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava; meydana gelen yangın nedeniyle davacının sigortalısına ödediği tazminat bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili talebi ile Bursa 15.İcra Müdürlüğü 2018/... esas sayılı dosyasında, 343.717,00- TL asıl alacak, 30.524,26- TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 373.971,26-TL toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerine takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır.
Taraflarca sunulan tüm deliller toplanmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, gösterilen tanıklar dinlenmiştir.
Dinlenen davalı tanığı ... beyanında; ".. Ben yangın tarihinde davalı şirkette imalat bölümünde çalışmakta idim, yangın sabah saatleri gibi mesai başlangıcından yaklaşık 1-1,5 saat sonra başladı, yangının neden çıktığına dair bir bilgimiz yok, benim çalıştığım şirket kiralıktır, ancak işyeri büyük olduğu için binanın yarı kısmı kiralanmış, geriye kalan yarısı ise 0,3 yada 0,8 milim sunta ile ayrılmıştır, yangın mülk sahibinin sunta ile kendisine ayırdığı boş olan bölümde çıkmıştır, yangın tarihinde boş olan bölümde herhangi bir faaliyet yapılmamakta idi, ancak elektrik tesisatı ve kabloları boş olan kısımdan geçmekte idi, bu sebepten yangın çıkmış olabilir, elektrik kabloları boş olan kısımndan yani mülk sahibinin kısımdan gelip, süzme diye tabir ettiğimiz kablosu ile bizim panoya girmekte idi, bizim işyerinde ofis koltuğu imalatı yapılmakta idi, koltuğun yapımı için yanıcı madde kullanılmazdı, malzemeler dışardan kromu kaplanmış, boyası kaplanmış şekilde gelirdi, işyerine deriler gelirdi,deriler koltuk kalıp ve modeline uygun kesilir ve dikişi yapılır, aynı anda papel tahta veya dökme sünger diye tabir ettiğimiz poli üreten sünger geldiği zaman onlara göre hazırlanır döşemeye verilirdi, yangın hatırladığım kadarıyla temmuz ayında çıkmıştır.." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dinlenen davalı tanığı ... beyanında;".. ben yangın tarihinde davalı şirkette muhasebe bölümünde çalışmakta idim, benim çalıştığım işyeri kiralık olup, büyük bir alanı kapladığından mal sahibi tarafından ortadan kontraplak ile ayrılmıştır, mal sahibinin kendine ayırdığı kısımda yangın tarihinde herhangi bir faaliyet yapılmamakta idi, boştu , yangın sabah 09.00 sıralarında çıktı, ben fabrikanın teşhir kısmında olduğum için, yangının neden çıktığına dair herhangi bir bilgim yoktur, bizim işyerinde herhangi bir yanıcı madde yoktur, işyerimizde ofis koltukları yapılmakta idi, bize önce tahtalar gelirdi, sonra süngerler,daha sonra deri gelirdi, deri terzide işlenirdi, tahta ile sünger civata ile birleştirilip deri giydirilirdi, dışardan aldığımız ayak, amortisör , kollar takılıp ambalaj olurdu, ben yangının çıkması için bir sebep göremiyorum.. " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Bursa 3.Sulh Huk.Mah. 2017/80 d.iş sayılı dosyasında yaptırılan tespit raporunda;06.07.2017 tarihli yangından 14 gün sonra 20.07.2017 keşif tarihli ve 15.09.2017 imza tarihli bilirkişi heyeti raporunda; yangın sonucu betonarme yapılmış olan bodrum katta herhangi bir hasar zarar ziyan meydana gelmediği, keşif günü bu katta çalışıldığı, imalatlara devam edildiği, bodrum kat üzeri zemin katın tamamen yandığı, betonarme kolonların betonlarının döküldüğü, demir donatılarının meydana çıktığı, yangin sönücü meydana gelen yüksek ısı neticesinde çelik kolonların eğilip bükülerek çöktüğü, buna bağlı olarak çelik çatı makasların çöktüğü, çatı kaplamasının eğildiği, yer yer yanarak aktığı belirtilmiş, enkazın kaldırılıp, uzaklaştırıldiktan sonra tespit konusu binanın zemin katının eski hale getirilebileceği, Bugüne kadar tespit konusu binaya ait mimari projeler dosyaya getirilmediğinden yangından dolayı meydana gelen züarür ve ziyan konusunda parasal bir değerlendirme yapılamadığı bildirilmiştir.
Taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak, konusunda uzman mali müşavir , kimya mühendisi, bir itfaiyeci, bir elektrik mühendisi , inşaat mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır.
Alınan 16/03/2020 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; dava konusu uyuşmazlığa dair taraflara atfı kabil kusur oranları açısından heyetçe benimsenen görüş ve kanaate göre; yangının çıkış başlangıç noktasının davalı T.G.M Ofis Mobilyaları Eğitim Tur.Ltd. Şti'nin ana taşınmazın kiracı olarak kullandığı bölümünde başladığı tüm bulgularla sabit olduğuna göre ; üretim faaliyetlerini sürdürdüğü işyerinde kendi hakimiyet ve sorumluluk alanı içinde kalan kısımda başlayan yangın ile ilgili tehlike doğuran kaynakla ilgili gerekli güvenlik önlemlerinin alınması, uygulanması ve uygulamamın kontrol edilmesi bakımından gerekli dikkat ve özeni göstermediği, kiraladığı taşınmazla ilgili binaların yangından korunması ile ilgili yönetmelikte rapor kapsamında ayrıntılı olarak açıklanan asgari güvenlik önlemlerini almadığı, eksiklikler konusunda mal sahibini bilgilendirmediği, bu suretle öncelikle yangının başlamasında kusuru olduğu göz önüne alınarak doğan hasardan % 60 oranında kusurlu/sorumlu sayılması gerektiği , davacının sigortalısı dava dışı ... İplik Konf. Tic.San. ve Tic.Ltd.Şti'ye ait ana taşınmazın kendine ait bölümünde de hasar oluştuğu, yangının davalıya sit kısımda başlayarak yan tarafa da sirayet ettiği, bu sırada yangının söndürülmesi ile ilgili gerek binaların yangından korunması ile ilgili yönetmelikte yazılı güvenlik önlemlerinin alınması , mühendislik esaslarına dayalı yangın söndürme sistemi ve yangın güvenlik sistemi projelerine göre kurulu yangın söndürme ve alarm sistemlerinin gerek kendi hakimiyet alanında gerekse davalı/kiracıya tahsis olunan bölümde faal halde bulundurulmadığı, ayrıca davalı kiracıya kiralanan bölüm için araya konulan duvarın inşasının tekniğine uygun yapılmadığı, yangının kendi faaliyet alanına geçmesini önler nitelikte alev ve ısıya dayanıklı şekilde inşa edilmediği bu suretle yangının tüm yapıyı sararak zararın/hasarın büyümesine sebebiyet verdiği, böylece yangından hasar gören dava dışı mal sahibinin zararın büyümesinde kendi kusur ve ihmalinin de bulunduğu anlaşıldığından hasardan dolayı % 40 oranında kusurlu sayılması gerektiği doğrultusunda olduğu, diğer taraftan davacının sigortalısına ait işyerinin Organize Sanayi Bölgeleri Yönetmeliği uygulamaları gereği yetkili Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğünce tetkik ve tasdik olunmuş projesi mevcut olmadığı, bu bakımdan ödenen hasar bedelinin davacının sigortalısına ait makine araç gereç ve kullanılamaz hale gelen tekstil ürünleri ile ilgili olduğu anlaşıldığı, yangın sonucu hasara uğrayan ve kullanılamaz hale gelen taşınmazın zemin katının tamamının yenilendiği ve hasar ile ilgili hiçbir teknik bulgu kalmadığından inşaat yönünden hasar tespitinin yapılması mümkün olamadığı, ayrıca dosyada 2 katlı binaya ait mimari projenin olmadığından yangından dolayı meydana gelen zarar ve ziyan konusunda parasal bir değerlendirme yapılamadığı, mahkemece yangından dolayı zarar gören zemin katın hasar bedeli hesabına ihtiyaç duyulması halinde mimari projenin dosyaya sunulması kaydıyla hasar bedelinin hesaplanacağının bildirildiği görülmüştür.
Bilirkişi heyetine bir sigorta hukukçusu ve 1 makine mühendisi bilirkişi de eklenmek suretiyle dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdii ile bilirkişi heyetinden taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda ve davacı vekilinin 14/06/2020 tarihli dilekçesinde zarar tazminatı talebinin sigortalı makine ve tesisatlara yönelik olduğunun, bina hasarına ilişkin tazminat taleplerinin olmadığına ilişkin beyanları göz önüne alınarak, davacı ... şirketinin hasar dosyası ve ekspertiz raporlarındaki ödeme kalemleri de ayrı ayrı değerlendirilerek yapılan ödemelerin uygun olup olmadığı ve ödeme kalemlerinin sigorta kapsamında kalıp kalmadığı ve netice itibariyle davacının davalıya rücu edebileceği miktarın tarafların kusur oranları da göz önüne alınarak hesaplanmak suretiyle ek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.
Bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 29/07/2021 havale tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda ise; davacı ... tarafından dava dışı sigortalı ... İplik Konf.Tic.San.Ltd.Şti.'nin işyeri yangın rizikosuna karşı makine-techizat, emtia ve iş durması menfaatleri teminat altına alındığı, rücuya konu ödemelerin bu teminatlar kapsamında olduğu, dava konusu yangın nedeniyle davacı ... şirketinin sigortalısının iş yerinde 123.397,50 TL makine techizat zararı, 204.296,30 TL emtia zararı ve 31.052,26 TL iş durması zararı meydana geldiği,makine techizat zararına enflasyon klozu ve eksik sigorta klozu uygulandığında 106.226,37 TL makine techizat hasarı, 204.296,30 TL emtia zararı ve 31.052,26 TL iş durması zararı olmak üzere toplam 341.574,93 TL hasardan davacı ... şirketinin sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu, davalı şirketin kusuru oranında 204.944,96 TL tutardan ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olduğu, takip tarihi itibariyle işlemiş avans faizinin 17.628,08TL olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Aldırılan bilirkişi raporunda da detaylı olarak belirtildiği üzere;davalının kiracı olarak üretim faaliyetlerini sürdürdüğü işyerinde kendi hakimiyet ve sorumluluk alanı içerisinde kalan kısıma başlayan yangın ile ilgili tehlike doğuran kaynakla ilgili gerekli güvenlik önlemlerinin alınması,uygulanması ve kontrol edilmesi bakımından gerekli dikkat ve özeni göstermediği, kiraladığı taşınmazla ilgili Binaların Yangından Korunması ile ilgili yönetmelikte rapor kapsamında ayrıntılı olarak açıklanan asgari güvenlik önlemlerini almadığı, eksiklikler konusunda mal sahibini bilgilendirmediği, bu suretle öncelikle yangının başlamasında kusuru olduğu gözönüne alınarak hasardan %60 oranında kusurlu olduğu,dava dışı sigortalı işyeri maliki ....Ltd.Şti nin ise Binaların Yangından Korunması ile ilgili yönetmelikte yazılı güvenlik önlemlerinin alınması,mühendislik esaslarına dayalı söndürme sistemi ve yangın güvenlik sistemi projelerine göre kurulu yangın söndürme ve alarm sistemlerinin gerek kendi hakimiyet alanında gerekse kiracıya tahsis olunan bölümde faal halde bulundurulmadığı,ayrıca davalı kiracıya kiralanan bölüm için araya konulan duvarın inşasının tekniğe uygun şekilde inşa edilmediği,bu suretle yangının tüm yapıyı sararak zararın/hasarın büyümesine sebebiyet verdiği, böylece yangından hasar gören dava dışı mal sahibinin yangının çıkmasında ve zararda kendi kusur ve ihmalininde bulunduğu anlaşıldığından dava dışı taşınmaz malikinin %40 oranında kusurlu sayılmasına dair rapora mahkememizce de itibar edilmiştir.
Yine bilirkişi raporunda belirlenen zarar miktarları ve enflasyon ve eksik sigorta klozu nedeniyle makina teçhizat hasarı bedelinden indirim yapılması mahkememizce uygun bulunmuştur.
Takip tarihi itibariyle alacak likit olmayıp zararın ve kusurun tesbiti yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı gerekçeye göre;
1-Davanın kısmen kabulüne, davalının Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 204.944,96 -TL asıl alacak, 17.628,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 222.573,04 TL üzerinden asıl alacak takip tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte devamına
Alacak likit olmadığı, yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatının reddine,
2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 15.203,96-TL harçtan peşin alınan 4.516,64- TL harcın mahsubu ile bakiye 10.687,32-TL harcın davalıdan tahsiline,
3-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 10.005,10- TL yargılama gideri üzerinden kabul red oranına göre hesaplanan 5.954,64-TL ile peşin alınan 4.516,64-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan gider olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı yararına ölçümlenen 24.030,11-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Reddedilen kısım yönünden davalı yararına ölçümlenen 18.332,83-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi 22/09/2021
Başkan ...Üye ... Üye ... Katip ...
¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır.
Davacı gideri,
159,30 TL ilk gider,
8.600,00 TL bilirkişi ücreti,
384,90 TL keşif harcı,
208,30 TL tebligat ve posta gideri,
652,60 TL tespit gideri,
10.005,10 TL toplam gider,