T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/394
KARAR NO: 2020/347
HAKİM : ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... İNŞ. MADEN OTOM. NAK. ORMAN ÜRÜN. ZİRAİ ALET. HAY. TEMİZLİK TAAH. YEMEK SAN. VE TİC. A.Ş. -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALILAR: 1-... TEMİZLİK TEKSTİL GIDA VE DAY. TÜK. SAN. VE TİC. A.Ş. -
2-... TEM. GÜV. GIDA İNŞ. BİLG. VE İLT. SAN. TİC. LTD. ŞTİ. -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALILAR : 3-ÖZEL ... TEMİZLİK TURZ. SERV. TAŞ. YEM. TEKS. İNŞ. BİL. HAYV. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. -
4-... TEM. İNŞ. TUR. BİLG. MED. SAĞL. HİZM. SAN. TİC. LTD. ŞTİ. -
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 21/03/2018
KARAR TARİHİ: 10/09/2020
KARAR YAZIM TARİHİ : 16/10/2020
Mahkememize tevzi edilen Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Dava dışı işçi ...'ün müvekkili şirkete ve sağlık bakanlığına açtığı Bursa 5. İş Mahkemesinin Mahkemesinin 2014/212 esas sayılı dosyası ile görülmüş olan davada Sağlık Bakanlığında 2006 yılında Ocak ayından itibaren alt işverenlere bağlı olarak sigortalı olarak çalıştığını, sözleşmesini emekli olması sebebiyle 31/12/2013 tarihinde sonlandırdığını belirterek kıdem tazminatı ve genel tatil ücreti alacağı talebinde bulunduğunu, yapılan yargılama ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, Bursa 5. İş Mahkemesinin 2014/212 esas sayılı kararı tehiri icra talepli olarak temyiz edildiğini, yargıtayın kararı onadığını, dava dışı işçi ...'ün asıl işveren kurum nezdinde çalışma süresi boyunca 26/01/2006-31/12/2013 iş alan ve dava dışı işçinin önceki işverenleri olan alt işverenlerin davalılar olduğunu, dava dışı işçinin müvekkili firmada çok kısa çalışmasına rağmen müvekkili şirket dava dışı işçinin 26/01/2006-31/12/2013 tarihleri arasındaki tüm çalışmasından sorumlu olduğunu, son işveren dava dışı işçinin kıdem tazminatını ödemek zorunda kalan müvekkilinin dava dışı işçiyi eski işverenlerine kendi dönemlerine ilişkin kısımlar için rücu hakkının olduğunu, dava dışı işçiyi 01/01/2013-31/12/2013 tarihleri arasında kendisine bağlı olarak son işveren sıfatı ile çalıştırdığını, adı geçen dava dışı işçinin emeklilik nedeni ile haklı nedenle iş sözleşmesini sonlandırarak kıdem tazminatı ve diğer talepleri için dava açtığını, bu dava neticesinde açılan icra takibine müvekkilinin ödeme yapmak zorunda kaldığını, bu nedenle müvekkilinin işverenlere rücu etme hakkının bulunduğunu, bu nedenlerle Bursa 5. İş Mahkemesinin 2014/212 esas, 2015/693 karar sayılı kararı ile Bursa 6. İcra Müdürlüğünün 2017/11013 esas sayılı dosyası gereği dava dışı işçi ...'ün lehine müvekkili tarafından yapılan ödeme sebebiyle davalıların her birinin sorumlu olduğu miktarın bilirkişi marifetiyle tespit edilerek ödeme tarihi olan 09/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 19.859,28 TLnin sorumlulukları oranında davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Tem. Ve Sos. Hiz. İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının talep etmiş olduğu alacakların zaman aşımına uğradığını, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacakları yönünden her alt işveren yanında çalışılan süre ile orantılı olarak sorumlu olduklarını, bu sorumluluğun da davacı ile yarı yarıya paylaşılması gerektiğini, müvekkili şirketin çalıştığı süre ve ücret düzeyi baz alınarak hesaplanacak miktarın yarısından sorumlu olacağının gündeme gelebileceği, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılara usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, cevaba cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 6. İcra Müdürlüğünün 2017/11013 sayılı icra takip dosyası, Bursa 5. İş Mahkemesinin 2014/212 esas, 2015/693 karar sayılı dosyası, emsal içtihatlar, hizmet sözleşmesi, hastane kayıtları, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava , dava dışı işçi ...' e davacı alt işveren tarafından işçilik haklarından kaynaklanan tazminat ve alacaklar sebebiyle ödemenin rücuen alt işveren olan davalılardan tahsiline ilişkin alacak davasıdır.
Davalı ... Tem. Ve Sos. Hiz. İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti yönünden yetki itirazı sebebiyle tefrik kararı verilmiştir.
Davacının rücuen tazminat alacağı ile ilgili rapor düzenlenmek üzere 1 SMMM bilirkişi ile 1 işçilik alacakları konusunda uzman bilirkişiye dosya tevdi edilmiştir.
Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu bilirkişi raporunda özetle: Dava dışı işçinin 26/01/2006-31/12/2007 tarihleri arasında ... Tem. Tek. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, 01/01/2008-31/12/2008 tarihleri arasında ... Tem. Güv. Ltd. Şti - ... Tem. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, 01/01/2009-31/1/2009 tarihleri arasında ... Tem. İnş. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, 01/02/2009-31/12/2009 tarihleri arasında ... Tem. Hizm. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, 01/01/2010-31/12/2010 tarihleri arasında ... Tem. İnş. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı. 01/1/2012-31/12/2012 tarihleri arasında ... Tem. İnş. Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, 1/1/2013-31/12/2013 tarihleri arasında Mehmet Selimoğulları Ltd. Şti nezdinde çalıştığı, çalışma sürelerine göre ve firmalara göre toplam sorumluluk miktarlarının firmalara; ... Tem. Tek. Ltd. Şti'nin 4.542,88 TL, ... Tem. Güv. Ltd. Şti'nin 2.362,04 TL, ... Tem. Ltd. Şti'nin 5.579,88 TL, ... Tem. Hizm. Ltd. Şti'nin 2.324,42 TL, Özel ... Tem. ... Ltd. Şti'nin 2.688,02 TL, Mehmet Selimoğulları Ltd.Şti'nin 2.362,04 TL olmak üzere toplam 19.859,28 TL olduğu mütalaa edilmiştir.
Davacı vekili 18/03/2020 havale tarihli dilekçesi ile; dava değerini toplamda 15.172,82TL olarak ıslah etmiştir.
O halde toplanan delillerden somut olayda, dava dışı işçi ...' ün dava dışı Sağlık Bakanlığının asıl iş veren davalı ve davacı alt işverenlerde işçi olarka çalıştığı ve iş sözleşmesinin fesh edilerek Bursa 5. İş Mahkemesinin 2014/212 Esas sayılı dosyasında işçilik alacaklarına karar verildiği ve davacı işverenin işçiye yapmış olduğu ödeme sebebiyle davalı alt işverenlerden tahsilinin talep edilmiş, davalıların savunmada bulunmadıklarından davacının iddialarını inkar etmiş, Sağlık Bakanlığının asıl işveren alt işveren ilişkisinin olmadığını savunmakla ihtilafın, işçinin işten çıkınca açtığı iş davası sonucu verilen karara dayanarak, alt işveren olan davacıdan aldığı işçi alacaklarının faiz ve ferileri ile onu işe alma tarihinden, ayrılmaya kadar çalıştıran davalılar alt işverenden işçi alacaklarının faiz ve ferileri ile alınıp alınmayacağı ve alınacaksa bunun miktarının ne olacağına ilişkindir.
4857 Sayılı İş Yasasının 2.mad 6. Fıkrasına göre davacı idare asıl işveren , davalı yükleniciler ise alt işverendir. İşçinin yasal hak ve tazminatlarından işverenler müteselsilen sorumludur. Bu sorumluluk işçi haklarından dolayı sadece işçiye karşıdır. Davalı idarenin sorumluluğu yasadan doğmaktadır. Davacı iş sahibi ile yükleniciler arasındaki ilişki iş mevzuatından doğmamakta olup ihale sözleşmesinden doğmaktadır. Ve Borçlar Kanunu kapsamında değerlendirme yapılması gerekmektedir. Tarafların sorumluluğu ihale sözleşmelerinde belirlenmiştir.
Taraflar arasında imzası inkar edilmeyen Hizmet Alım Tip Sözleşmesi'nin ve sözleşmenin eki olan genel şartnamenin 6.bölümündeki hükümler dikkate alındığında işçiye ödenen her türlü tazminattan dolayı alt işverenin sorumlu olduğu , işçiye karşı olan İş Kanunu ve diğer yasalardan kaynaklanan tüm mesuliyetin alt işverene ait olduğu belirtilmiştir.
Dava dışı işçiye idarenin yapmış olduğu ödemeden bu manada alt işveren olan davalılar sorumludur. Sorumluluk miktarının ne oranda olacağı konusu davamızın çözümlenecek olan sorunlarından birisidir. Davacı ile davalılar arasındaki sözleşmelerde davalıların sorumluluğunun çalıştırmış olduğu işçinin çalışma süresi ile sınırlı olduğunun kabulü gerekir. Davalı şirketlerin kendi nezdinde işçiye çalıştırmadığı dönemler için sorumluluğunun kabul edilmesi hakkaniyete uygun düşmeyecektir.
Yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 11/10/2019 tarihli ek bilirkişi raporunun gerekçeli denetime açık olduğundan itibar edilerek dava dışı işçinin davalı alt iş verenlerde çalıştığı ve bu dönemdeki kıdem tavminatı, ulusal bayram tatili ücretleri, faizler ve yargılama giderlerinden davalıların sorumlu olduğu dolayısıyla bu dönemde davacı nezdinde çalışmadığından ödenen bedelin davalıya rücu edilebileceğinden hesaplanan 4.542,88 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Temizlik Teks. Gıd. Ve Dayanıklı Tek. San. Tic. A.ş'den, 2.362,04 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Temizlik Gür. Gıd.İnş. Ve İlt. San.Tic. Ltd. şti'den,5.579,88 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Tem. İnş. Tur. Bilg. Med. Sağ. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti' den,2.688,02 TL rücu tazminat alacağının davalı Özel ... Tem. Turz. Serv. Taş. Yemek. Teks. İnş. Bil. Hayv. San. Tic.Ltd. şti'den alacağın ödendiği tarih olan 21/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikten davalılardan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kabulü ile,
A) 4.542,88 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Temizlik Teks. Gıd. Ve Dayanıklı Tek. San. Tic. A.ş'den dava tarihi olan 21/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
B) 2.362,04 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Temizlik Gür. Gıd.İnş. Ve İlt. San.Tic. Ltd. şti'den dava tarihi olan 21/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
C) 5.579,88 TL rücu tazminat alacağının davalı ... Tem. İnş. Tur. Bilg. Med. Sağ. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti' den dava tarihi olan 21/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
D) 2.688,02 TL rücu tazminat alacağının davalı Özel ... Tem. Turz. Serv. Taş. Yemek. Teks. İnş. Bil. Hayv. San. Tic.Ltd. şti'den dava tarihi olan 21/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.356,59 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 35,90 TL ile ıslah harcı 260,00 TL olmak 295,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.060,69 TL nispi karar ve ilam harcından;
-317,58 TL harcın davalı ... Temizlik Teks. Gıd. Ve Dayanıklı Tek. San. Tic. A.ş'den alınarak Maliye Hazinesine gelir olarak kaydına,
-165,12 TL harcın davalı ... Temizlik Gür. Gıd.İnş. Ve İlt. San.Tic. Ltd. Şti'den alınarak Maliye Hazinesine gelir olarak kaydına,
-390,07 TL harcın davalı Özel ... Tem. Turz. Serv. Taş. Yemek. Teks. İnş. Bil. Hayv. San. Tic.Ltd. Şti'den alınarak Maliye Hazinesine gelir olarak kaydına,
-187,91 TL yargılama giderinin davalı ... Tem. İnş. Tur. Bilg. Med. Sağ. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti' den alınarak Maliye Hazinesine gelir olarak kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan bilirkişi gideri 1.000,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 620,30 TL olmak üzere toplam 1.620,30 TL yargılama gideri ve peşin alınan 35,90 TL ile ıslah harcı 260,00 TL olmak 295,90 TL olmak üzere toplam 1.656,20 TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen;
-3.400,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Temizlik Teks. Gıd. Ve Dayanıklı Tek. San. Tic. A.ş'den alınarak davacıya verilmesine,
-2.362,04 TL vekalet ücretinin davalı ... Temizlik Gür. Gıd.İnş. Ve İlt. San.Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
-2.688,02 TL vekalet ücretinin davalı Özel ... Tem. Turz. Serv. Taş. Yemek. Teks. İnş. Bil. Hayv. San. Tic.Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
-3.400,00 TL vekalet ücretinin ... Tem. İnş. Tur. Bilg. Med. Sağ. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti' den alınarak davacıya verilmesine,
6-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğundan hükmün tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bursa BAM'da istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/09/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.