T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/605 Esas - 2022/322
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/605
KARAR NO: 2022/322
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:Av.
DAVALI : .... YAPI İNŞAAT SAN. VE TİC. A.Ş. -
VEKİLİ: Av.
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/05/2018
KARAR TARİHİ: 22/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 29/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı şirket Kocaeli Valiliğinin Gündoğdu Kalıcı Konutlarının üstünde bulunan su deposunun yanındaki Geri Gönderme Merkezi'nin yapım işini üstlenen firma olduğunu, davacı ise hafriyat işleri yapan şahıs firması olduğunu, davacı ile davalı arasındaki ihtilaf konusu ise Geri Gönderme Merkezi'nin hafriyatının (25.000 M3) yapılması(Gündoğdu Geri Gönderme Merkezi'nden Doğantepe'ye yaklaşık 18 km yakıt ve döküm ücreti davacıya ait olmak üzere taşındığını), dolgu malzemesi temini ve nakli, kum ve çakıl temini ve nakli(Adapazarı'dan Göndoğdu'ya yakıt ve kum alım ücreti davacıya ait olmak üzere taşıma yapıldığını), mıcır temini ve nakli, paletli eksvatör ile kovalı makine çalıştırılması, paletli eksvatör ile kırıcılı makine çalıştırılması, tırla hafriyat nakli yapılması ve saha içi kamyonla çalışma yapılması işleri olduğunu, bu işlerle ilgili davalı tarafa 17.02.2016 tarihinde 70.000,22 TL, 01.04.2016 tarihinde 70.000,22 TL, 09.05.2016 tarihinde 185.799,49 TL, 04.08.2016 tarihinde 27.017,28 TL, 05.10.2016 tarihinde 57.076,45 TL, 16.10.2016 tarihinde 16.467,44 TL, 30.11.2016 tarihinde 150.450,00 TL 'lik faturalar kesildiğini, davalı taraf bu işlerle ilgili 30.04.2016 tarihinde 70.000,00 TL(çek), 30.06.2016 tarihinde 70.000,00 TL(çek), 31.08.2016 tarihinde 61.000,00 TL(çek), 31.08.2016 tarihinde 61.000,00 TL(çek), 31.08.2016 tarihinde 63.800,00 TL(çek), 30.11.2016 tarihinde 27.018,00 TL(çek), 08.09.2016 tarihinde 5.000,00 TL(nakit), 05.01.2017 tarihinde 22.076,00 TL(çek), 31.01.2017 tarihinde 30.00,00 TL(çek) ödeme yapmış olduğunu, davalı şirketin bakiye borcu olan son iki fatura toplamı 167.097,44 TL için Bursa 10. İcra Müdürlüğünün 2017/3301 esas sayılı icra dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalı şirket işbu icra takibine "borcum yoktur, diyerek" itiraz ettiğini ve itiraz üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle davalının icra müdürlüğü dosyasına yapmış olduğu itirazın reddine karar verilerek % 20 den az olmamak şartıyla icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalı şirket kayıtları incelendiğinde, taraflar arasında herhangi bir sözleşme bulunmadığını, icap/kabul babında davalı tarafa farklı tarihlerde muhtelif işlerin yaptırıldığını, ihtiyaç duyuldukça yaptırılan her parti işlerin karşılığında hak edilen bedellerin ayrı ayrı ödendiğini, dolayısı ile müvekkilce yapılması istenen ve davacı tarafça kabul edilerek yerine getirilen her hizmetin karşılığı kesilen fatura bedellerinin tümünün ödendiğini, bu nedenle davacı tarafın müvekkil şirketten herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, davacı farklı tarihlerde farklı miktarlarda talep edilen hafriyat işleri yapıldığı, müvekkili tarafından istenen işlerin yerine getirilmesi sonucu davacı tarafça tamamlanan her parti iş için ayrı ayrı kesilen fatura bedelleri yine ayrı ayrı ödemelerle eksiksiz ödendiğini, davacı taraf, kamu taahhüt işleri yapan büyük bir müteahhitlik şirketi olan müvekkiline karşı haksız ve hakkaniyete aykırı şekilde kendisince hesaplamalarla, kendisinden talep edilmemiş ve müvekkilce yaptırılmamış işlerin karşılığı olarak kendince belirlediği miktarlar üzerinden haksız, hakkaniyete ve hukuka aykırı şekilde iki fatura daha kesmiş olduğu açıkça anlaşılmış olduğunu, bu nedenle sonradan ve fazladan kesilen iki fatura kabul edilmemiş olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek davacı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 10. İcra Müdürlüğünün 2017/3301 sayılı icra takip dosyası, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı tarafından faturaya dayalı olarak 16/12/2016 tarihinde ilamsız takip talebinde bulunmuştur. İcra Dairesi tarafından davalı borçluya ilamsız takiplerde ödeme emri 23/12/2016 tarihinde tebliğ edilmiş ve davalı tarafından yasal süre içinde 23/12/2016 tarihinde borca ve icra müdürlüğünün yetkisine itiraz etmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında tarafların ticari kayıt ve bağlı kayıtları üzerinde inceleme yapılarak bir mali müşavir, bir inşaat mühendisi ve bir hesap bilirkişisi tarafından rapor düzenlenebilmesi için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Bilirkişiler Mali müşavir ... ....., İnşaat Mühendisi.....' in 18/11/2019 tarihli raporunda özetle: Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede, davacı Bayram TEMİZEL” in defter ve kayıtları üzerinde yapıtan incelemede, davacının incelemeye 2016 ve 2017 yıllanna ait yevmiye, kebır ve envanter defterlerini ibraz ettiği, ibraz edilen defterlerin açılış ve yevmiye defterlerinin kapamış tasdiklerinin yasal sürelerinde yaptırıldığı, davacının defterleri incelendiğinde cari hesap tutulmadığı tüm faturaların nakit kasa hesabına peşin olarak işlendiği ve davalıdan herhangi bir alacak rakamının olmadığının görüldüğü, davacı tarafından kesilen ve dava konusu olan 30.11.2016 tarihli 150.450,00-TL tutarlı fatura ile 16.10.2016 tarihli 16.647,44-TI. tutarlı toplam 167.097.44-TI. tutarlı 2 adet faturanın davacı tarafından BS formları ile maliyeye beyan edildiği ve faturaların defterlere işlendiği ancak kapalı peşin nakit olarak işlendiği, davalı Taşlar Yapı inş. San ve Tic. Ltd. Şti.' nin defter ve kayıtları üzerinde yapıları incelemede, davalının 2016 ve 2017 yıllarında e-defter mükellefi olduğu, davaya ve icra takibine konu 30,11.2016 tarihli 150 450 00-TL tutarlı fatura ile 16.10.2016 tarihli 16.647,44-TT, tutarlı toplam 167.097,44-TL tutarlı 2 adet faturanın, davalı tarafından BA formları ile maliyeye beyan edilmediği ve defterlerine işlenmediği, davalının defter kayıtlarına göre davacının herhangi bir alacağının görünmemekte olduğu, iki tarafın defter kayıtları karşılaştırıldığında davacı tarafından kesilen ve dava konusu olan 30.11.2016 tarihli 150.450 00-TI. tutarlı fatura ile 16.10.2016 tarihli 16.647.44-TL tutarlı toplam 167.097.44-TL tutarlı 2 adet faturanın davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı, bu faturaların davacıya tebliğ edildiğine dair bir belgenin dosyada mevcut olmayıp, inceleme esnasında da ibraz edilmediği, davalı vekilinin vermiş olduğu cevap dilekçesinde faturaların kabul edilmeyip iade edildiğini ifade ettiği, davalı şirket tarafından davacıya yaptırıldığı kabul edilen işlerin, eser sözleşmesinin konusunu oluşturmakta olduğu, eser sözleşmesinin yapılmasının, şekil şartına bağlı olmayıp, sadece tanıkla ispat sınırının üzerindeki eser sözleşmelerinin ispat edilebilirlik bakımından yazılı olması gerektiği, ancak davalı taraf akdi ilişkiyi kabul etmekte olup, yapılan işin miktarına ve kabul edilmeyen iş miktarının ücretine yönelik inkarda bulunduğundan, yapılan ışın miktarı yönünden, yazılı belge dışında tanık ve diğer delillerle ispatı mümkün bulunduğu, proje sahasında yapılan hafriyatın miktarının ne olduğunun tam belirlenebilmesi ve davacı tarafça dava konusu faturalarda yer alan işlerin yapılıp yapılamadığının tespili için, harita mühendisi tarafından proje başlamadan önce alınan plankote okumaları ile proje tamamlandığında alınan plankote okumaları karşılaştırarak hafriyat hesapları yapılması gerektiği, dava dosyasına sunulan fişlerle bu tespitin yapılamadığı, mahkememizce uygun ve gerekli görmesi halinde, talimat ile mahallinde yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile proje sahasında yapılan hafriyatın ne kadar olduğu, plankote okumaları da yapılmak suretiyle tespit edilebileceği ayrıca dava konusu iki adet faturadaki işlerin yapılıp yapılmadığının, mahallinde yapılacak keşif ve tanıklar ve diğer delillerle tespit ve değerlendirmesinin yapılabileceği, dava konusu faturalardan 16.10.2016 tarihli 16.647.44-TL tutarlı olan faturada yer alan kum taşımalarından 3 adedinin kanlar fişlerindeki irsaliye numaralarının davacı vekilınin listelerinde belirtildiği şekilde mevcut olduğunun görüldüğü ancak dava konusu iki adet faturada yer alan “Hafriyat Yapımı-Hafriyat Malzemesi Nakli” kalemlerinin hangi fişlerde yer aldığı hususu denetlenemediği, mahkememizce uygun görüldüğü takdirde davacı vekiline “dava konusu faturalarda yer alan iş kalemlerimin hangi fişlerle yapıldığı hususu” sorulabilirse, bu konularda mahkememizce kanaatinin oluşabilmesi için değerlendirme yapılabileceği mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak, dava konusu işin yapıldığı mahalde 1 inşaat, 1 harita, 1 hesap-hukukçu bilirkişi eşliğinde keşif yapılarak, tarafların iddia ve savunmaları, icra takibine konu 2 adet fatura konusu işin yapılıp yapılmadığı, bu kapsamda davacı yüklenicinin hakediş miktarı ve mahkememizce tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda alınan bilirkişi raporu da değerlendirilerek, rapor düzenlenmesi talep edilmiştir.
Bilirkişiler Harita ve Kadastro Mühendisi Engin Topçu, İnşaat Mühendisi Yalçın Kaya, Hukukçu Ferhan Arıkan'ın talimat mahkemesine sunmuş olduğu 27/05/2021 tarihli raporunda özetle: Dava konusu Geri Gönderme Merkezi'nin yapım işinde yüklenici davalı firma ile davacı arasında yazılı teklif almak suretiyle inşaatın temel inşaatında, makinalı hafriyat, hafriyatın döküm sahasına ve saha içindeki naklıi, makına ile iş yapılması ve inşaat sahasına dolgu malzemesi ve kum çakıl taşıma, işlerini yapılması konusunda anlaştıkları, davacı firma tarafından 17.02.2016 - 05.10.2016 tarihleri arasında yapmış olduğu işlere karşılık toplam 409 893,66 TL fatura kesilmiş olduğu, karşılığında 17.2.2016-14.10.2016 tarihleri arasında toplam 409 894 .00 TL ödeme yapılmış olduğu, davacı tarafından 16.10.2016 tarihinde yapmış oldugu işler karşılığında 16.647,64TL fatura kesilmiş olduğu, davacının yüklenici firmayla anlaşmış olduğu saha içinde yapılan çalışmalar ile kum temin edilmesi işlerini kapsadığı tespit edilmiş olduğu, fatura tarihide dikkate alınarak ve dosya içerisindeki belgelerde dikkate alınarak bu işlerin yapılmış olduğu, davacının 16.647,64 TL alacaklı olacağı değerlendirilmiş olduğu, davacı tarafından kesilen 30.11.2016 tarihli 150.450,00TL bedelli fatura karşılığı 7500m3 hafriyat yapmış olduğu, bu hafriyatı döküm sahasına taşıma karşılığı kesilmiş olduğu, yapılan incelemede yüklenici tarafından ihale kapsamında yapılan iş için ihale evraklarında mukayeseli keşifte ;.15006/2B poz; derin makinalı kazı 14151,93m3 SNBF 27 Poz; şantiye dışına kamyonla kazı malzemesi-moloz nakli 28303,86 kg, yapılan hafriyat metrajında işin tamamında yerindeki ölçüye göre 14.151,93 m3 hafriyat yapıldığı, davacının ihtilafsız kesmiş olduğu faturalar içinde hafriyat miktarının 19.687,19 m3 olduğu, belediye döküm sahasına 16.037,00 m3 hafriyat geldiği, yapılan değerlendirmeler sonucunda davacının kesmiş olduğu 30.11.2016 tarihli toplam 150.450,00 TL hafriyat faturasından alacağının bulunmadığı, mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak, dosyanın önceki bilirkişilere tevdi ile, taraf vekillerinin itiraz ve beyanlarını irdeler hüküm kurmaya elverişli, gerekçeli, denetime açık önceki bilirkişi heyetinden rapor aldırılmak üzere dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Bilirkişiler Harita ve Kadastro Mühendisi Engin Topçu, İnşaat Mühendisi Yalçın Kaya, Hukukçu Ferhan Arıkan'ın talimat mahkemesine sunmuş olduğu 17/02/2022 tarihli ek raporunda özetle: Davacı ve davalı tarafından kök rapora yapılan itirazların değerlendirilmesi sonucunda, heyetlerince yapmış olduğu davacının 16.10.2016 tarihli fatura kapsamında 16.647,64 TL alacaklı olabileceği, davacının 30.11.2016 tarihli fatura kapsamında 150.450,00 TL alacağının bulunmadığı mütalaa edilmiştir.
O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden; davacının davalıya GÜNDOĞDU Geri Gönderme Merkezi Yapım İşi Kapsamında hafriyat hizmeti vermesi sebebiyle icra takibine konu 16/10/2016 tarihli ve 30/11/2016 tarihli faturalardan kaynaklanan hafriyat yapılması ve kum temini ve nakli işine dayalı alacağın olduğu ileri sürülmüş davalı ise yapılan işlerin bedellerinin ödendiğini, faturadaki işlerin yapılmadığını savunmuş olup uyuşmazlık noktası takibe konu fatura içeriklerinde açıklanan işlerin yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise bedellerinin ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır.
Yapılan ticari defter incelemesi sonucunda, davacının defterlerinde faturaların kapalı peşin nakit olarak işlendiği, davalının defterlerinde ise faturaların kayıtlı olmadığından davacının alacaklı olmadığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında hafriyat ve inşaat işleri yapılmasına dair eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu, davacının yüklenici, davalının ise iş sahibi olduğu açıktır
Uyuşmazlığın, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi hükümlerine göre değerlendirilip çözülmesi gerekli ve zorunludur. Eser sözleşmelerinde, kural olarak yapılan işin miktar ve değerini ispat yükü yüklenicide, iş bedelinin ödendiğini ispat yükü ise iş sahibindedir. Bir başka deyişle yüklenici yaptığı işin tutarını, iş sahibi de iş bedelini ödediğini kanıtlamak zorundadır. İş sahibi ısmarladığı eserin belli nitelikler taşımasını, amacını karşılamasını arzu eder. Şayet ısmarlanan eser iş sahibinin beklentisini karşılamıyorsa sözleşmenin yararlar dengesi iş sahibi aleyhine bozulur. Bu bakımdan eser, fen ve sanat kurallarına uygun ve iş sahibinin amacını karşılar nitelikte imâl edilmelidir. Aksi halde eser ayıplıdır ve yüklenicinin ayıba karşı zararlı sonuçtan sorumluluğu ortaya çıkar, bu da: yüklenicinin eseri teslim borcunun tamamlayıcısı olarak, meydana getirdiği eserde ortaya çıkan ayıp ve eksiklikleri üstlenme borcudur.
Taraflarca ibraz edilen fatura ve kayıtlar, Kocaeli Geri Gönderme Merkezi Yapım işi ile yüklenici arasında düzenlenen sözleşme, puantaj icmali, Belediye kayıtları ve ibraz edilen deliller, ticari defter kayıtları ile dava konusu işin yapıldığı mahalde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 17/02/2022 tarihli bilirkişi heyetinin ek bilirkişi raporunda açıkça vurgulandığı üzere davacı yüklenicinin ibraz ettiği belgelerde hafriyat dolgu miktarının 18.372 m3 olduğu, davalının yapmış olduğu ödemelerde 19.687,19 m3 hak ediş ödemesi yaptığından, 30/11/ 2016 tarihli 150.450 TL bedelli faturanın ödendiği, her ne kadar bilirkişi raporunda 16.647,64 TL bedelli icra takibine konu 16/10/2016 tarihli fatura yönünden alacaklı olabileceği kanaatine varılmış ise de düzenlenen 16/10/2016 tarihli faturanın davacının kendi defterlerinde kapalı peşin nakit olarak işlendiğinden, bedelinin ödendiği sabit olup ödenmediğinin ispat yükünün davacıda olduğu ve aksinin yazılı ve kesin delillerle ispat edilemediğinden bilirkişi raporunun bu kısmına itibar edilmeyerek davanın sübut bulmadığından reddine, davacının takipte kötü niyetli olduğunun sabit olmadığından davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın subut bulmadığından reddine,
2-Davalı lehine kötü niyet tazminatının koşulların oluşmadığından reddine
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 2.018,12 TL'den mahsubu ile bakiye 1.937,42 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 100,00 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 19.824,26 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/03/2022
Katip 146195
¸e-imzalıdır.
Hakim 125958
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip 146195
¸E-imzalıdır.