T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/844
KARAR NO: 2023/588
BAŞKAN:... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI:... - ...
VEKİLİ:Av. ... -
DAVALI:... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 17/03/2010
KARAR TARİHİ: 17/05/2023
BİRLEŞTİRİLEN BURSA 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2010/449 E. 2010/506 KARAR SAYILI DOSYASINDA:
DAVACI :... DOĞALGAZ ISI SİS PORJE YAPIM ETÜD MÜŞAVİRLİK KONTROL VE DENETİM İNŞAAT SANAYİ TAAHHÜT LİMİTED ŞİRKETİ- ...
VEKİLİ: Av. ...-
DAVALI: ... ENERJİ YÖNETİMİ SAN TİC A.Ş. - Organize Sanayi Bölgesi Babürşah Cad.No 7 Sincan/ ANKARA
VEKİLİ: Av.... -
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ:26/07/2010
KARAR TARİHİ: 17/05/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ve Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
ASIL DAVADA:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde; davacı tarafından davalıya 2008 ve 2009 yıllarında teslim edilen mal ve hizmetler nedeniyle faturalar düzenlendiğini, bu fatura bedellerinden bakiye 47.754,30 TL'nin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine Ankara 16.İcra Müdürlüğünün 2009/ ... Esas sayılı dosyasında icra takibi yapıldığını, davalının yetkiye itiraz etmesi üzerine dosyanın Bursa 1.İcra Müdürlüğüne gönderilerek 2010/... nolu esasa kaydedildiğini, takibe dayanak faturaların davalının defterlerinde kayıtlı olduğunu, bedellerinin teslim ile ödeneceğinden davalının itirazının haksız olduğunu belirterek itirazın iptali ile %40 oranında tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; davalı şirketin Bursa'da faaliyet gösterdiğini, doğalgaz basınç düşürme ve ölçüm istasyonları imal ettiğini, imalatta kullandığı malzemeyi satın alma yoluyla temin ettiğini, davacı şirketin merkezinin Ankara olduğu ve doğalgaz ile ilgili malzeme alım - satım işi yaptığını, her iki şirketin Bursa'da fabrika binası kiralayacağı, kiralanan binanın teknik donanımının davalı firma tarafından yapılacağı ancak masrafları davacının karşılayacağını, davacının üretim için gerekli TSE belgesinin davalı şirketin üzerinden alınacağı, Türkiye'nin her yerinde ihalelere girilerek sipariş alınacağı, davacı şirketin istasyon imalatı için malzemeyi temin edeceği, davalının ise kendi mühendis, teknik ve yardımcı personelini bu imalatta ve montajda görevlendirileceği ancak davalının kendi aldığı işleri kendi binasında devam edeceği, buna göre doğalgaz basıncı düşürme ve ölçüm istasyonları ve doğalgaz kartuşlu çelik filtreleri imal edilip alınan taahütlerin karşılanacağını, yapılan imalatta davalı şirkete o işle ilgili olarak belirli yüzde verileceği ancak taraflar arasında yapılmış yazılı bir sözleşme olmadığını, ancak görüşmelere ilişkin tutanaklar olduğunu, davacı ... Şirketinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi üzerine Bursa 8.Noterliğinden düzenlenen 10/08/2009 tarih 12033 yevmiye nolu ihtarnamesi ile işbirliği anlaşmasının feshi ile maddi ve manevi zarar talebinde bulunulduğu davacı şirketin fabrikası için alınan malzeme ve diğer masrafların bedelinin talep edildiğini, üretim yeri için davalı tarafından Karaali Mah. 12.Sok.No 13 Çalı-Nilüfer/Bursa adresinde 03/07/2008 tarihinde fabrika binası kiralandığını ve üretime başlandığı, davalının da ortak imalatta kullnılmak üzere kendi fabrikasına götürdüğü, bunun da davalının tek başına yaptığı üretimi olumsuz etkilediğini, davalının çalışanlarının iş birliği kararının alındığı 02/06/2008 tarihinden itibaren aşamalı olarak davacı şirkete geçtiklerini, kiralanan fabrika binasının elektrik tesisatı, yürüyen vinçi idari ve atölye kısmının ısınma tesisatını, idari binanın tefrişini, bilgisayar, basınçlı hava tesisatı, kumlama dolabı, çevre aydınlatma sistemi dahili ve harcii güvenlik kamera sistemi gibi birçok eksikliklerin davalı tarafından tamamlandığını, bunlar için 136 kalem malzeme olarak 236.954,77 TL harcandığı, ancak davacı şirket tarafından ödenmediğini, fabrika binasının tefrişiyle ülkenin değişik şehirlerinde ... A.Ş adına ihalelere girildiğini ve istasyon siparişlerinin davalı şirketin personeli eliyle üretilecek montajının yapıldığını, bu işlerin takibe için davacı şirket tarafından davalı şirket ortağı ...'in vekil tayin edildiğini, davacıya çekilen ihtarnamede bu makinaların alınıp götürülmesi ve bedellerinin ödenmesi istenmiş ancak ödeme yapılmadığı gibi malzemelerin götürülmediğini, sökülebilenleri davalının alarak hurda ve işe yaramaz olarak şirket deposuna koyduğunu, sökülemeyenlerin binada kaldığını belirterek, 136 kalem davacı ve davalı şirketin işbirliği döneminde ortak çalışma döneminde ortak çalışma sonucu üretilen istasyon ve diğer imalatın parasal değerinin tespiti ile bu üretim soncu davalı şirketin alacağın meblağın tespitini talep etmiştir.
BİRLEŞTİRİLEN BURSA 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2010/449 E. 2010/506 KARAR SAYILI DOSYASINDA:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde; davacı şirketin doğalgaz basınç düşürme ve ölçüm istasyonları imal ettiğini, davalı şirketin ise doğalgaz ile ilgili malzemenin alım satım işini yaptığını, tarafların 02/06/2008 tarihinde bir araya gelerek güçlerini birleştirmek sureti ile ortak çalışma yapma ve kazancı paylaşma kararı aldıklarını, bunun için Bursa’da fabrika kiralayacaklarını, binanın teknik donanımının davacı şirket tarafından yapılacağı, ilgili masrafın ise davalı tarafından karşılanacağı, üretim için gerekli malzemeyi davalı şirketin temin edeceği, davacı şirketin ise teknik ve yardımcı personelini bu imalatta görevlendireceği, davacının mevcut bilgi ve birikimini aktaracağını ve Türkiye’nin her yerinde doğalgaz istasyonları ile ilgili ihalelere girileceği ve her imalattan davacıya belirli bir pay verileceğinin belirlendiğini, sözleşmenin sözlü yapıldığını ve sözleşme gereği davacının Bursa’da şube açtığı ve 03/07/2008 tarihinde fabrika binası kiralandığı ve üretime geçildiğini ve işlerin takibi tesisatın kurulması için davacı şirket ortağı ...’e Ankara 1.Noterliğinden düzenlenmiş 28/07/2008 tarih 10787 yevmiye nolu vekaletname verildiğini, fabrikanın üretim için bütün tefrisat, makine ve malzemelerinin davacı tarafından harcaması yapılarak yerine getirildiğini, bunun için toplam 236.954,77 TL harcama yapıldığını, bu bedelin davalıdan talep edilmesine rağmen ödenmediğini, davacı çalışanlarının davalı şirkete geçtiğini ve bu şekilde üretime başlandığını ve çeşitli ihaleler alınarak üretim yapıldığını, davalının ödeme yapmaması üzerine davacı tarafından Bursa 8. Noterliğinden 10/08/2009 tarih 12033 yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilerek işbirliğinin fesh edildiğini, davalının da göndermiş olduğu malzemelerin bedeli için Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2010/... esas sayılı dosyasında toplam 47.754,30 TL’nin tahsili için takip yaptığını belirterek, davacının kendi parasıyla aldığı 136 kalem malzeme ve tesisatın tutarının tespiti ile bu harcamalar yönünden şimdilik 5.000,00 TL’nin elde edilen kazançtan davacı şirkete ödenmesi gereken miktarın tespiti ile şimdilik 5.000,00 TL’nin tahsiline, hükmedilecek meblağın davacının taleplerinden mahsubuna, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili tarafından 09/09/2013 tarihli ıslah dilekçesi ile, talebini yapılan ve götürülemeyen işler için toplam 65.290,98 TL’ye, yapılan imalatlar için toplam 188.700,00 TL’ye çıkarılmıştır.
CEVAP: Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen, davaya cevap vermemiştir.
KANITLARIN DEĞERLENDİRİLESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Asıl dava cari hesap alacağıdan kaynaklanan alacağın tahsili için Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2010/... esas sayılı dosyasında icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Birleştirilen dosya ise adi ortaklığın tasfiyesi davasıdır.
Yapılan yargılama sonunda asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne dair verilen kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 3.HD'nin 2014/12351 esas-2014/16123 karar sayılı kararıyla; davanın adi ortaklığın feshi ve tasfiyesi davası olduğu olduğu belirtilerek açıklanan maddeler halinde belirtilen sıra ve yöntem izlenerek adi ortaklığın tasfiyesine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.
Bozma üzerine mahkememizce adi ortaklığa tasfiye memuru atanmasına ve tasfiye memurları için ücret yatırılmasına karar verilmiş ,taraflarca ücret yatırılmadığından davanın reddine karar verilmiştir.
Bu kararında temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 3.HD'nin 2019/803 esas-2019/6955 karar sayılı kararıyla tasfiye giderlerinin suçüstü ödeneğinden karşılanarak tasfiyenin tamamlanması gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.
Usul ve yasaya uygun bulunan bozma ilamı doğrultusunda yargılamaya devam olunmuştur.
Asıl davada, davacı, davalı şirkete malzeme sattığını, bedelinin ödenmemesi sebebiyle icra takibi yaptığını, ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, itirazın iptalini talep etmiştir.
Davacı bu alacağın tahsili için Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2010/... esas sayılı dosyasında toplam 47.754,30 TL alacağın takip tarihinde itibaren işleyecek tememrüt faiziyle birlikte tahsili için icra takibi başatmıştır.
Bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere davacının bu talebi, taraflar arasındaki adi ortaklık öncesindeki cari hesap ilişkine dayanmaktadır. Bu nedenle bu alacağın adi ortaklık tasfiyesi içerisinde değerlendirilmesi mümkün değildir.
İncelenen davacı defterlerinde, davacının davalıdan 47.754,35 TL alacaklı olduğu, davalı defterlerinde ise davalının, davacıya 47.677,43 TL borçlu olduğu kayıtlıdır. Taraf defterleri büyük oranda birbirini doğrulamaktadır.
Ayrıca dosyaya sunulan ve karşı davacı tarafından itiraz edilmeyen 18/07/2012 tarihli mutabakat belgesine göre karşı davacının 30/06/2012 tarihi itibari ile borçlarının 47.677,43 TL olduğunun yazılı olduğu görülmüştür. Bu yazının karşı davacı tarafından imzalandığı görülmüştür.
HMK 222. maddesi uyarınca davalının defterlerindeki kayıtlar sahibi aleyhine delil olma niteliğindedir.
Hesap mutabakatındaki kabulü ve davalının defterlerinde borçlu göründüğü 47.677,43 TL yönünden icra takibine itirazı iptaline karar verilmiştir.
Alacak likit olduğundan davacı lehine icra inkar tazminatına hükmolunmuştur.
Rededilen kısım yönünden davacının davasında kötü niyetli olduğu ıspatlanamadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Birleşen dava da;
Davacı; davalı ile doğalgaz basınç düşürme ölçüm istasyonları imalini ortak olarak yapmaya karar verdiklerini, bunun için fabrika tutulduğunu, fabrikanın ve üretilecek malzemenin davacı tarafından karşılanacağını ve üretimin de davalının teknik bilgisi ve personeli ile yapılacağının belirlendiğini, davalının personelinin davacı şirkete geçtiğini, kiralanan fabrikanın malzeme ve tefrişatının davacı tarafından 236.954,77 TL karşılığında yapıldığını, ancak davalı tarafından bu ödemenin yapılmadığını, yapılan işlerden de bedel ödenmediğini, bu sebeple ihtarname ile işbirliğine son verildiğini belirterek, yapmış olduğu harcama kalemlerinin ve ortaklığın elde ettiği gelirin tespiti ile yapılan harcamadan 5.000,00 TLnin, elde edilen gelirden 5.000,00 TLnin tahsilini, bu bedelin davacının alacağından takas ve mahsubunu talep etmiştir.
Davalının iddiası taraflar arasında adi şirket kurulduğuna yöneliktir.
Davacı bu iddiayı kabul etmemekte, bu yönde hazırlık yapıldı ise de çalışmaya geçilmediğini belirtmiştir.
Davalı adi şirketin sözlü olarak kurulduğunu, daha sonra yazılı yapılacağı yönünde anlaşılmış ise de yazıya dökülmediğini belirtmiştir.
Adi şirketin kuruluşu için yazılı sözleşme yapılmasına gerek yoktur. Ancak ispat yönünden HMUK 288.maddesine göre değeri 400,00 TLyi aşan miktarlar yönünden senet ile ispat zorunluluğu vardır.
Davalı delil olarak 02/02/2009 tarihli toplantı tutanaklarına, davacı şirket tarafından davalı şirket ortağı ...’e verilen vekaletname, davalının ... markası adı altında üretim yapmasına, yetki veren üretim yeri sözleşmesi, ... A.Ş.’ye ait sevk irsaliyelerinin davalıda muhafaza edildiği ve ... A.Ş.yetkililerine teslim edildiğine dair yazı davacının şubesi gibi gözüken ve kiralanan fabrika binası için özel güvenlik şirketi ile yapılan sözleşmenin davalı tarafından yapılması davacının TSE’ye yaptığı müracaat sonucu düzenlenmiş üretim yeri inceleme raporunda davalı şirket ortağı ve müdürü ...’in üretim sorumlusu, davalı çalışanı ...’un ise kalite kontrol sorumlusu gösterildiğine dair belge, davalının kiralanan fabrikaya gönderdiği malzemeler için düzenlediği sevk irsaliyeleri ve davalı çalışanlarının davacı uhdesine geçmesini ve ... Enerji A.Ş.’ye, ... A.Ş. ve ... A.Ş.’ye yapılan işler delil olarak gösterilmiş ve ayrıca tanık deliline dayanılmıştır.
Davalının sözleşmenin ispatı olarak sunmuş olduğu deliller tek başına sözleşmeyi ispat etmemektedir. Ancak birçoğu davacının elinden çıkmış belgelerdir. Bunlar yazılı delil başlangıcı niteliğinde olan belgelerdir. Örneğin davalı şirkete ... markasını kullanması için üretim yeri sözleşmesi ile yetki verilmesi, ... adına bastırılmış sevk irsaliyelerinin kullanılması için davalıya teslim edilmesi, imal edilen bu ürünlerin bu sevk irsaliyeleri kullanılarak teslim edilmesi, davacının kiraladığı fabrika binası için davalının güvenlik sözleşmesi yapması, davacı tarafından davalı ortağına vekalet verilmesi, özellikle davacının fabrikasında yapılan incelemeler neticesinde düzenlenen üretim yeri inceleme raporunda davalı şirket ortağı ve müdürünün üretim sorumlusu gösterilmesi davalı çalışanı ...’un ise kalite kontrol sorumlusu gösterilmesi, toplantı tutanaklarının davacı çalışanlarınca imzalanmış olması hususlarıdır.
Bunun yanında davacının cevaba cevap dilekçesinde, davalının bir kısım malzeme ve ekipmanı getirdiği kabul edilmiştir.
Bunların haricinde iş yapılan ... A.Ş. ve ... A.Ş.’nin cevaplarında ve gönderdikleri tutanaklarda davalı tarafından katılımın olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda sayılı olan delil başlangıcı belgeler bulunması nedeni ile tanık dinletilebilmesi mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı tanığı ..., davacı şirketin Bursa’da fabrika açtığını, davalı ile de arasında alım satım ilişkisi olduğunu, birlikte hareket etmek için görüşmeler yaptıklarını, ancak anlaşamadıklarını, davalının davacının kiraladığı fabrikaya bir kısım malzemeler getirdiğini, ancak bunları götürdüğünü, kurulan vinçin götürülmediğini, gazın taşınması için tesisat kurulduğunu, bunun da götürülmediğini, davacı şirketin ... ve ... şirketine iş yaptığını, bunun ile ilgili davalının ortaklığı olmadığını belirtmiştir.
Davacı tanığı ..., tarafların ortak iş yapmak için bir araya geldiklerini, ancak ortak iş yapamadan anlaşmazlığa düştüklerini, davalının Bursa’da davacı şirkete taşeronluk hizmeti yaptığını, bu işlerin ise ... ve ... şirketlerine yapılan işlerin taşeron olarak yapıldığını, ... A.Ş.’ye (A) tipi büyük istasyon yapıldığını, ...’ya 50 adet (B) tipi doğalgaz basınç düşürme istasyonu yapıldığını, ancak bundan sonra ortaklığın kurulamayarak devam etmediğini, kiralanan fabrika binasının kira, mefruşat, doğalgaz, elektrik, vinç işlerinin tamamını ... A.Ş.’nin yaptırdığını, fabrikayı kapatınca kendi malzemelerini aldıklarını, davalınınkini ise davalıya bıraktıklarını belirtmiştir.
Dinlenen davalı tanıkları; taraflar arasında ortaklık kurulduğunu, ancak anlaşmazlık olması nedeni ile feshedildiğini belirtmişlerdir.
Davacı tanıkları ise; ortaklık görüşmesi olduğu fakat ortaklığın kurulmadığını belirtmişlerdir. Davacı tanığı ..., davalının davacının kiraladığı fabrikada çalışma yaptığını, ancak bunu taşeron olarak yaptığını, ... ve ... için üretim yaptığını belirtmiştir. Bu tanık çalışmayı taşeron olarak nitelendirse de anlatımının adi ortaklık şeklinde olduğu görülmüştür.
HMK 33. Maddesi uyarınca davayı hukuken nitelendirmek hakimin görevidir. Taraflar arasında kararlaştırılan doğalgaz istasyonu kurulumu ile ilgili sözlü sözleşme içeriğine göre TBK 620 vd maddelerinde düzenlenen adi ortaklık ilişkisi olduğu ve adi ortaklığın 13/08/2009 tarihinde feshedildiği ve eldeki davanın adi ortaklığın feshine ve tasfiyesine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Bu nedenle adi ortaklığın bozma kararındaki usulle tasfiyesi için tasfiye memurları atanmıştır.
Tasfiye memurlarına yargıtay bozma kararındaki 3 aşamalı usule göre tasfiye işlemleri yaptırılmıştır.
Tasfiye memurları sunmuş oldukları 14/03/2023 tarihli raporlarında,tasfiye adi ortaklığın zararının 374.144,97 TL olduğu belirtilmiş olup, bu zarardan ortaklar 1/2 oranında (187.072,485 TL) sorumlu olup, zararın tamamı ... A.Ş bünyesinde kaldığından , ... A.Ş diğer taraftan bu miktar ve defterlerinde kayıtlı olan 47.667,63 TL toplamı olmak üzere 234.740,12 TL (kısa kararda maddi hata olarak 235.740,12 TL yazılmış olup bu hata gerekçeli karar yazımı sırasında farkedilerek düzeltilmiştir) tasfiye sonunda alacaklı çıkmıştır.
Ancak birleştirilen dosyanın davacısı adi ortaklığa borçlu çıkıp, davalısı,. alacaklı çıktığından ve davalının tasfiye alacağından dolayı davacıdan bir talebi olmadığından sadece tasfiye bilançosuna göre ortakların alacak/borç miktarının tesbitine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-aAsıl davada; açılan davanın kısmen kabulüne, davalının Bursa 1. İcra Md.'nün 2010/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 47.677,43 TL alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek temerrüt faizi ile birlikte devamına,
-Alacak likit olduğundan asıl alacağın %40'ı olan 19.070,97 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Reddedilen kısım yönünden koşulları oluşmadığından kötü niyet tazminat talebinin reddine,
b-Harçlar yasası gereği alınması gereken 3.256,85-TL harçtan peşin alınan 709,20-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.547,65-TL harcın davalıdan tahsiline,
c-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 1.336,00-TL yargılama gideri üzerinden kabul red oranına göre hesaplanan 1.333,85-TL ile peşin alınan 709,20-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
d-Davacı yararına ölçümlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e-Davalı yararına ölçümlenen 76,87-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya
2- Birleştirilen Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2010/449 E- 2010/506 K. Sayılı dosyasında; Taraflar arasındaki doğal gaz istasyonu kurulumuna ilişkin adi ortaklığın taraflarca feshedilmiş olması nedeniyle adi ortaklardan ... A.Ş.'nin diğer ortaktan alacağın 234.740,12 TL olarak tespitine,
a-Harçlar yasası gereği alınması gereken 179,90-TL maktu harcın peşin alınan 148,50-TL+ 4.166,75 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 4.135,35 -TL harcın davacıya iadesine,
b-Davalı yararına ölçümlenen 9.200-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
c-Suçüstü giderinden karşılanan 3.000,00 TL tasfiye memuru ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
d-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 266,80-TL yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
e-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.17/05/2023
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Katip ...
¸e-imzalıdır.
ASIL DAVADA; BİRLEŞTİRİLEN DAVADA;
Davacı gideri ; Davacı gideri;
1.336,00 TL tebligat posta gideri 266,80 TL