T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/128 Esas - 2022/709
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Türk Milleti Adına
"Karar"
ESAS NO: 2020/128
KARAR NO: 2022/709
HAKİM:
KATİP:
DAVACI : ... PETROL ÜRÜNLERİ ENERJİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 1- ... BANK A.Ş -
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 2- ... ENERJİ DIŞ TİCARET LTD. ŞTİ. -
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit)
DAVA TARİHİ: 03/02/2016
KARAR TARİHİ: 06/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 20/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin petrol alım satımı yapan bir şirket olduğunu, müvekkil şirketin akaryakıt satmayı taahhüt ettiğini müvekkil şirketin de bunun karşılığında ... Enerjidış Ticaret Ltd. Şti'ne 4 adet çek verildiğini, bu çeklerden bir tanesi de iş bu davaya konu olan 9886968 numaralı 04/02/2016 vadeli, 98.414,00 TL bedelli çek olduğunu, sözleşmede çeklerin teminat ve avans için verildiği icra kabiliyeti olmadığını, çeklerin ciro edilmeyeceğinin açıkça kararlaştırıldığını, davalı firmanın aradaki sözleşmeye riayet etmediğini, mal teslimini yapmadığını, davalı ... Enerji dış Ticaret Ltd. Şti dava konusu çeki ve diğer çekleri diğer davalı bankaya teminat olarak teslim ettiğini, bunun karşılığında davalı bankadan kredi kullandığını, söz konusu çeki neye karşılık hangi işlem için aldığını ve çekin hamili olduğuna dair tüm belgelerin celbini istediğini, dava konusu çekin davalı ... Enerji Dış Ticaret Ltd. Şti tarafından diğer davalı bankaya teslim edildiğini gösterir ve çekin şu anda meşru hamilinin ... Bank A.ş. Olduğuna dair çek tevdiat dekontunu sunduğunu, dava konusu çekin bankaya teminat amacı ile verildiğini, teminat cirosunun söz konusu olduğunu, bu durumda banka çeki verenin yetkilisi konumunda olduğunu, alacaklıya ileri sürülebilecek tüm itiraz ve defiilerin bankaya ileri sürülebilmesinin mümkün olduğunu, hesap hareketi ekstresinde tekin bankaya teminat amacı ile ibraz edildiğinin görülebileceğini, protokol sebebi ile avans çeki olarak müvekkilin çekleri borçluya vermesi ancak borçlunun ona sözleşme gereği petrolu teslim etmemesi sebebi ile müvekkilin ... Enerji Dış Tic.Ltd. Şti'ye bir borcunun olmadığını, ... Enerji de bu çeki ... Bank A.Ş.'ne teminat cirisosu ya da rehin cirosu atarak teminat, rehin olarak vermesi sebebi ile banka iyi niyetli 3. Kişi konumunda olmadığını ve taraflarınca sürülecek tüm defilerin bankaya karşı da sürülebilir olduğunu, bankanın alacak ve takip hakkının olmadığını, davanın kabulünü, müvekkilin borçlu olmadığının tespit edilmesini, müvekkilin ticrai itibarının bozulmaması ve bankalardaki sicilinin bozulmaması için ... Bank 04/02/2016 vade tarihli 98.414,00 Tl bedelli 9886968 numaralı çekin karşılıksız olduğunu, işlemi yerine mahkeme kararı sebebi ile ödemeden men yasağı vreilmesine ivedi olarak bankaya müzekkere yazılmasını, çekin tahsili halinde müvekkil şirketin ileride telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağının, çekin teminatsız veya mahkememizce uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve mahkememizin karının kesinleşmesine kadar davaya konu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyat-i tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri e vekalet ücretini davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Bank A.Ş vekilinin 25/04/2016 havale tarihli dilekçesinde; davanın kesin yetki sözkonusu olup mahkememizin bu davaya bakmakta yetkisinin bulunmadığını, müvekkil bankanın husumet ehliyeti bulunmadığını, davaya konu edilen çekin vadesinde tahsil olunduğunu ve bedelini diğer davalı firmanın hesabına ödenerek borcundan düşürüldüğünü, davanın müvekkiline yöneltilmesi mümkün olmadığından dvanın taraf ehliyeti noksanlığından dolayı müvekkil banka yönünden reddini talep ettiğini, müvekkil bankannı çeki ciro yolu ile temlik almış iyi niyetli meşru hamili olduğunu, keşideci davacının lehtara karşı ileri sürülebileceği defileri iyi niyetli hamil olan müvekkiline karşı ileri sürülebilmesinin mümkün olmadığını, bir güven kuruluşu olan müvekkil bankanın çeki iyi niyetli iktisap ettiğini, çek metninde asli unsurlar dışında başkaca bir şerh bulunmadığını, davacı ile diğer davalı kredi borçlusu arasında muvazaa olabileceğini belirtmekle davanın müvekkil banka yönünden reddini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Enerji Dış Ticaret Ltd. Şti vekili 27/04/2016 havale tarihli dilekçesinde; davacıya yöneltebilecekleri bir itirazlarının olmadığını, davacıya borçlu olduklarını, davalarını kabul ettiklerini ancak ödeyecek güçlerinin olmadığını, davacı ile aralarındaki sözleşmeden dolayı kendisine satacakları petrol karşılığı dava dilekçesinde belirtilen çekleri avans olarak aldıklarını, daha sonra da nakit ihtiyaçlarını karşılamak için çekleri teminat olarak ve paraya çevirilmesi için tahsil cirosuyla diğer davalı ... Banka'ya teslim ettiklerini ve karşılığında bankadan kredi kullaklarını, ticari işlerinin bozulduğunu, toparlayamadıklarını, davacı ile aralarındaki sözleşmeye göre kararlaştırdıkları petrol verme borcunu yerine getiremediklerini, davacıya karşı borçlandıklarını ve borcu borcu yerine getiremediklerinden dolayı davacının taraflarına borçlu olmadıklarını, davacıya çeklerini ve parasını veremediklerini, yargılama giderleri ve vekalet ücretleri hususunda beyanlarının nazara alınmasını talep etmiştir.
Davacı vekilinin 24/05/2016 havale tarihli replik dilekçesinde; dava dilekçesinin ve tensip zaptının davalı taraafa 11/02/2016 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğ olunduğunu, davalı tarafın süresinde sonra vermiş odludğu cevap dilekçesinde davadan 19/04/2016 tarihinde haberdar olduklarını iddia ettiklerini, bu iddiayı kabul etmediklerini, hesap hareketi ekstresinde de anlaşılacağı üzere çekin diğer davalı bankaya kredi kullanmak için teminat amacı ile verildiğini, davalı banka cevap dilekçesinde çekin bankaya ne amaçla verlidği konusunda beyanda bulunmaktan kaçındığını, çekin kendilerine teminat amacı ile verildiğini kabul etmesi halinde taraflarınca ileri sürülecek tüm itiraz ve defiler davalı bankaya da ileri sürüleceğini, davalı bankaya müzekkere yazılmasını ve davalı bankanın isticvap edilmesini talep ettiği, çek tevdiat dekontunda dava konusu çekin bankaya teslim edildiğinin sabit olduğunu, dekontta "tahsili halinde bedeli krde borcumuza mahsuben ciro yolu ile devir ve temlik aldığımız çekler" ibaresi bulunduğunu, bu ifadenin çeklerin bankaya teminat amacı ile verildiğini ortaya koyduğunu, davalı ... Bank'ın beyanlarınnı çelişkili olduğunu, haklı davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Bankadan ... Enerji Dış Ltd Şti ne kullandırılan kredilere ilişkin sözleşmeler ve ekstreler celp edilmiş, dosya konusunda uzman bir bankacı bilirkişiye tevdi edilmiştir.
15/11/2016 tarihli bilirkişi raporunda: "..... 'çeklerin teminat ve avans için verildiği, icra kabiliyeti olmadığını taraflar açıkça kabul ve beyan ederler. Bu çekler ciro da edilmeyecektir' hüküm altına alınmış olmasına rağmen dava konusu 04/02/2016 keşide tarihli 98.414,00 TL bedelli, 9886968 numaralı keşide yeri Bursa olan çek davalı ... Bank AŞ'ye ciro edildği, davalı ... Bank AŞ'den çekin teminat karşılığı verilmesi ile 22/09/2015 tarihinde peşin iskontolu kredi kullandırıldığı, diğer davalı ... Enerji Ltd'nin davalı ... Bank AŞ'nin 13/09/2013 tarihli 3.000.000 TL nominal bedelli Genel Kredi Sözleşmesine binaen kredi kullandırdığı, 3.000.000 TL nominal bedelli kredi limitinin çek ve ipotek karşılığı olarak kullandırıldığı, diğer davalı ... Enerji Ltd'nin 16/04/2015-04/02/2016 tarihleri arasında toplam 2.445.414,36 TL tutarında 48 adet çeki davalı ... Bank AŞ'ye teminat olarak teslim ettiği ve teminat karşılığı kredi kullandığı, 01/09/2015-04/02/2016 tarihleri arasında diğer davalı ... Enerji Ltd'nin çek teminatı vererek ev ipotek teminat göstererek 775.956,27 TL peşin iskontolu kredi ve 1.197.359,93 TL rotatif kredi olmak üzere toplam 1.973.316,30 TL kredi kullandığı, 01/09/2015- 04/02/2016 tarihleri arasında kullanılan toplam 1.973.316,30 TL kredi bakiyesinin 32 adet toplam 1.490.425,00 bakiyeli çekin teminat verilmesi suretiyle kullandırıldığı, geri kalan 482.891,30 TL kredi bakiyesini %120 risk oranıyla ipotek karşığı olarak kullandırıldığı, 22/09/2015 tarihinde 5559231 no.lu 351 ek numaralı hesaptan dava konusu çek e bir başka çek davalı bankaya teminat olarak verildiği ve '10.50 TL TEMİNAT ÇEK MASRAFI' tahsil edildiği, 44 kalem toplam 462,00 TL 'TEMİNAT ÇEK MASRAFI' tahsil edildiği, kullandırılan rotatif kredilerini % 120 risk oranıyla kullandırılıyor olmasının risk oranı karşılığı kredi kullandırıldığı çekin tahsil amaçlı değil teminat olarak verildiği, 28/01/2016 keşide tarhili davacı Burayyağ Petrol Ürünleri Ltd tarafından kredi nakit ödenerek çekin iade edildiği , çekin kredi kullandırımında teminat olarak verildiği görüş ve kanaati hasıl olduğu..." belirtilmiştir.
Davacı vekili 24.06.2016 tarihli ıslah dilekçesi ile, işbu menfi tespit davasının sebepsiz zenginleşme davası olarak devamına davalılar sebepsiz zenginleştikleri için zenginleşme bedeli olan 98.414 T.L nin dava tarihinden itibaren işletilecek en yüksek banka mevduat faizi uygulanarak tahsilini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, mahkememizce de yeterli bulunan bilimsel denetlenebilir ve gerekçeli bilirkişi raporuna göre, davacı ile davalı ... Enerji Ltd.Şti arasında imzalanan sözleşmenin 3.maddesine göre dava konusu çekin (bu çek haricinde 3 adet çekin de)teminat ve avans için verildiği, icra kabiliyeti olmadığı çeklerin ciro edilemeyeceği hususunda anlaşıldığı, davalı ... Enerji'nin ise toplam 194.027 bakiyeli çeki davalı bankaya teminat olarak teslim ettiği ve aynı gün ... Enerji'nin 194.027 T.L bakiyeli %100 risk oranıyla peşin iskontolu kredi veya %120 risk oranı ile rotatif kredi kullandığı, davalı ...'in bankadan kullandığı kredi ile çeşitli borçlarını ödediği, peşin iskontolu kredinin faizinin çek iskonto edilmek suretiyle peşin olarak tahsil edildiği, kredi anaparasının ise çek keşide tarihinde tahsil edimesi suretiyle kapatıldığı, 04.02.2016 tarihinde davacı dava konusu "çek bedeli yatırılmakta olup muhataplarına tüm dava haklarım saklıdır itirazi kayıtlı ödüyorum" açıklamasını düşerek çek bedelini dava dışı Yapı Kredi Bankası 16444352 müşteri numaralı hesabına yatırdığı ve cirolu çeki ödediği, çekin keşide tarihinde nakit ödenerek iade edilmesi, ... Bank A.Ş kayıtlarında "teminat çek masrafı" adı altında 22.09.2015 tarihli kayıt bulunduğu ve davalı banka tarafından tahsil olunan "10.50 T.L teminat çeki masrafı" çekin teminat çeki olarak davalı bankaya verildiği ve karşılığında kredi kullandırıldığını gösterdiği, kullandırılan rotatif kredilerin %120 risk oranı ile kullandırılıyor olması da çekin teminat olarak verildiğini gösterdiği anlaşılmakla çekin teminat amacı ile verilmesi sebebi ile tahsile müsait olmadığı ancak buna rağmen davalı ... tarafından davalı bankadan alınan krediler sebebi ile bankaya teminat amaçlı verilen çekin, kredilerin süresinde ödenmemesi sebebi ile tahsile konulduğu ve davacı tarafından ihtirazi kayıtla davalı ...'in kredi borcuna istinaden davalı bankaya ödendiği bu şekilde davalı ... yönünden malvarlığında haksız bir zenginleşme olduğu davacının bu davalı yönünden davasında haklı olduğu, diğer davalı Banka yönünden ise ... Enrji Ltd Şti kredi borcunu vadesinde ödemediği için kredi borcuna mahsuben çek tahsil edildiği dolayısıyla davalı banka yönünden haksız bir kazanım söz konusu olmadığı anlaşıldığından davalı Banka yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine, diğer davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkememiz kararına karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuş, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi tarafından incelenenen mahkememiz kararı 2017/3727 E. 2020/149 K. Sayılı 24/01/2020 tarih ve " dava konusu çekler davalı bankaya davalı ... Ltd. Şti tarafından kullandığı kredinin teminatı olarak verilmiştir. Bu durumda davalı bankanın davalı ... Ltd. Şti'nden kullandırdığı kredi nedeniyle tahsil ettiği çek tutarları kadar alacaklı olduğunu ispatlaması gerekir. Mahkemece bu husus gözden kaçırılarak davalı banka hakkındaki davanın reddi doğru görülmemiştir. Mahkemece yapılacak iş, davalı bankanın dava konusu çeki tahsil ettiği tarih itibariyle diğer davalı ... Ltd. Şti'nden kullandırdığı krediler nedeniyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise ne miktar alacaklı olduğu hususlarında banka kayıtları üzerinde konusunda uzman bankacı bir bilirkişiden istinaf denetimine elverişli bir rapor alınarak tüm deliller birlikte değerlendirildikten sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar vermekten ibarettir" gerekçesi ile kaldırılmıştır.
Dosya yeniden esasa kaydedilerek yargılamaya devam edilmiş, ... Bank'a müzekkere yazılarak davalı firmaya ilişkin bilgi ve belgeler dosyamız arasına alınmış, mahal mahkemesine talimat yazılmak suretiyle banka konusunda uzman bilirkişilerden rapor temin edilmiştir.
26/12/2020 tarihli bankacı bilirkişi Hasan Ünal'ın raporunda özetle; Çek üzerinde Davacı'nın iddia ettiği gibi bir teminat çekinin söz konusu olmadığı, Çekin beyaz ciro ile yani çeki kimin emrine elinde tutan hamile ait olan ciro ile ciro edildiği belli olmayan, çekin tasarrufunun çeki aynı zamanda çekin teminat çeki olduğuna dair bir ibare veya ayrı bir belgenin bulunmadığı, Çekin bordro ile Banka'ya teslim edildiği, bordroda, tahsil edildikten sonra kredi borcuna mahsuben ciro ve temlik edildiğine yönelik beyan ve talimat bulunduğu çek için kredi kullandırıldığı, kullandırılan kredinin çekin tahsil olması ile krediden mahsup edildiği, kredinin kapandığı, bu çek için kullandırılan kredinin çekin hesaba geçmesi ile kapatıldığı, bu kredi için banka'nın başka alacak ve ...'in borcunun kalmadığı, davacı Burakağ'ın iddialarının yerinde olmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
30/06/2021 tarihli bankacı bilirkişi Ahmet IŞIK'ın raporunda özetle; ... Enerji arasında 06 12.2013 tarihinde davalı banka ile diğer davalı düzenlenen çerçeve niteliğindeki 3.000.000,- TL limitli Genel Kredi sözleşmesine istinaden davalı ... Enerji Dış Ticaret Ltd.Şti.'ne muhtelif tarihlerde nakdi krediler kullandırılmış, bir kisim kredilerin Çek Karşılığı Kredi şeklinde kullandırıldığı görülmüş olup , Bankaların kredilerin seyyaliyetini (akışkanlık) ve geri dönüşünü (teminat) sağlamak için likit olan teminatlar karşılığı kredi kullandırmaları Bankacılık uygulaması gereği olup. alınan senet yada çeklerin (Kambiyo senedi) teminat senedi olarak nitelendirilemeyeceği, davacının Öğretide ve Emsal Yargıtay kararları gereği Çekin Teminat Çeki olduğu İddiasının yazılı delille ispat edilmesi gerekmekte olup ispat yükünün davacıya ait olmadığını, dava konusu olayda söz konusu çekin teminat çeki olduğuna dair yazılı bir delil bulunmamakta olup yukarıda açıklandığı şekilde 15.11.2016 tarihli İlk Bilirkişi Raporundaki Bankacılık uygulamasına ve tekniğine uygun olmayan ifade ve değerlendirmelerin soyut ve zorlama ifadeler olduğu, davalı bankanın Dava Konusu Çek Karşılığı Kullandırdığı Kredinin davalı ... Enerjinin 2292015 tarihli talimatı ile; 9886968 Seri No'lu 04.02.2016 vadetli keşidecisi Burakağ Petrol olan 98.414.- TL tutarındaki, 9886970 Seri No'lu 28.01.2016 vadeli keşidecisi Burakağ Petrol olan 95.613,- TL tutarındaki toplam 194.027,- TL'lık 2 adet çekin ciro ve temlik edilmesi suretiyle ...'e 22.09.2015 tarihinde 194.027.00 TL tutarında Çek karşılığı Kredi kullandırıldığını, davaya Konu 4.02.2016 vadeli 9886968 seri no'lu 98.414,- TL'lık Çekin 04.02.2016 tarihinde Alternatifbank tarafından takas bankaya ibraz edilmiş ve davacı tarafından Yapı ve Kredi Bankası hesabından Davalı Bankaya takastan ödendiğini, 22.09.2015 Tarihinde Davalı ...'in Kredi Borcu 194.027,- TL'sı olup, 28.01.2016 tarihinde 95.613,00 TL'sı 9550 5559231 - 351 Ek no'lu hesaptan virman yapılmak suretiyle Davalı ... tarafından ödenmiş bu tarihte keşidecisi davacı Şirket olan 9886968 seri no'lu 98.414,- TL'lık çek bedeli ile 5.02.2016 tarihinde tahsil edilerek kapatıldığını, bu tarihte Kredi borcu tahsil edilerek sıfırlandığını diğer ifadeyle kredi borcu kalmadığını, tarafların hukuki nitetikteki talepleri ile, masraf, vekâlet ücreti, tazminat ve benzeri diğer taleplerinin mahkeme takdirinde kaldığı bildirilmiştir.
07/12/2021 tarihli bankacı bilirkişi Hüseyin Cahit Özder'in raporunda özetle; Yapılan incele ve sonucu taraf beyanları ve sunulan deliller ışığında davalılardan Alternatifbank ve ... Enerji Dış Ticaret Ltd. Şti. 06.12.2013 tarihinde İstanbul da düzenlenen 3.000.000,-TL. Himitli genel kredi sözleşmesine dayanarak adı geçen davalı, Diğer davalı şirkete, şirketin talebi üzerine muhtelif tarihlerde nakdi kredileri kullandırdığını, kullandırılan kredilerin geri dönüşümü için likit olan teminatların krediye dayanak yapılması banka uygulamalarının gereği olduğunu, dava konusu çek davacı ve davalı ... Enerji Dış Ticaret Ltd. Şti. Arasında akdedilen sözleşmeye istinaden verilmiş teminat çeki olduğu hususu davaya konu çek üzerinde belli olmadığını, davalı banka genel bankacılık uygulamaları içerisinde, ilgili çeki olağan kredi işlemine konu etmiş ve çekin devri karşılığı kredi kullandırdığını, kredinin kullandırılması aşamasında davalı banka kusuru belirlenemediğini, davaya konu çekin ödenmesi tarihi itibariyle davalı bankanın alacaklı olduğu, banka tarafından dosyaya sunulan belgeler, bilirkişiler tarafından yapılan yerinde inceleme sonucu dosya içeriğine alınan yardımcı defter kayıtları ve diğer davalı beyan ve kabullerinden açıkça belli olduğunu, davalı bankanın yetkili ve meşru hamil olmadığı hakkındaki itirazların hukuki bir tartışma olması karşısında uzmanlık alanımız olmaması nedeniyle görüş beyan etmekten kaçınıldığını, masraf, vekalet ücreti ve benzeri diğer taleplerin mahkeme takdirinde olduğu bildirilmiştir.
04/04/2022 havale tarihli ek bilirkişi raporunda: Tahsil tarihi itibariyle davalı bankanın çek tutarı olan 98.414,-TL alacaklı olduğunu, kök rapordaki görüşünde değiştirecek bir tespiti bulunmadığı bildirilmiştir.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı şirketin akaryakıt satma taahhüdü karşısında davalı şirkete dört adet çek verdiği, bu çeklerden bir tanesinin davaya konu olan 9886968 numaralı 04/02/2016 vadeli, 98.414,00 TL bedelli çek olduğu, taraflarca akdedilen sözleşmede çeklerin teminat ve avans için verildiği,icra kabiliyeti olmadığı, çeklerin ciro edilmeyeceğinin belirtildiği, davalı şirketin sözleşmeye riayet etmediği, mal teslimini yapmadığı, davalı şirketin dava konusu çeki ve diğer çekleri diğer davalı bankaya teminat olarak teslim ettiği, dava konusu çekin bankaya teminat amacı ile verildiğini, teminat cirosunun söz konusu olduğunu, bankanın çeki verenin yetkilisi konumunda olduğunu, alacaklıya ileri sürülebilecek tüm itiraz ve defiilerin bankaya ileri sürülebilmesinin mümkün olduğu, çekin bankaya teminat amacı ile ibraz edildiğinin görülebileceği, davacının davalı şirkete bir borcunun olmadığı, diğer davalı bankaya teminat cirosu,rehin olarak verilmesi sebebi ile bankanın iyi niyetli 3. Kişi konumunda olmadığı,taraflarınca sürülecek tüm defilerin bankaya karşı da sürülebilir olduğu, bankanın alacak ve takip hakkının olmadığı, davacının davalılara borçlu olunmadığına dair karar verilmesi talebine ilişkindir.
Mahkememizce ilgili BAM bozma ilamı dikkate alınarak , dosya yeniden bilirkişilere tevdi edilmiş,bozma ilamı sonrası bilirkişiler tarafından tanzim edilen üç raporda da özetle; çek üzerinde çekin teminat çeki gibi bir ibarenin söz konusu olmadığı, çekin teminat çeki olduğuna dair ayrı bir belgenin de bulunmadığı, çekin beyaz ciro ile ciro edildiği, çekin bordro ile bankaya teslim edildiği, bankaların kredilerin seyyaliyetini (akışkanlık) ve geri dönüşünü (teminat) sağlamak için likit olan teminatlar karşılığı kredi kullandırmalarının bankacılık uygulaması gereği olduğu, alınan senet ya da çeklerin teminat senedi olarak nitelendirilemeyeceği, davacının çekin teminat çeki olduğu iddiasını yazılı delille ispat etmesi gerektiği, çekin taraflar arasında akdedilen sözleşmeye istinaden verilmiş teminat çeki olduğu hususunun çek üzerinde belli olmadığı, davalının banka genel bankacılık uygulamaları içerisinde, çeki olağan kredi işlemine konu ettiği,çek devri karşılığı kredi kullandırdığı, kredinin kullandırılması aşamasında davalı bankanın kusurunun belirlenemediği, davaya konu çekin ödenme tarihi itibariyle davalı bankanın alacaklı olduğu,tahsil tarihi itibariyle davalı bankanın çek tutarı olan 98.414,00 TL alacaklı olduğunun belirtildiği, bilirkişiler tarafından tanzim edilen raporlarda davaya konu hususlar gerekçeli ayrıntılı olarak açıklanmış, raporların mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılarak, davacı şirket ve davalı şirket arasında tanzim edilen protokolün 3. Maddesinde davaya konu edilen çekin teminat ve avans için verildiğinin kararlaştırıldığı, icra kabiliyeti olmadığı/çeklerin ciro edilemeyeceği hususunda anlaşılmışsa da davaya konu edilen çek suretinde çekin taraflarca akdedilen sözleşmeye istinaden verildiği hususunun /teminat çeki olduğu hususunun belirlenemediğinin tespit ve kanaatine varıldığı, davalı şirketin çeki davalı bankaya teminat olarak teslim ettiği, aynı gün kredi kullandığı, davalı şirketin bankadan kullandığı krediyle çeşitli borçlarını ödediği, peşin iskontolu kredinin faizinin çek iskonto edilmek suretiyle peşin olarak tahsil edildiği, kredi anaparasının ise çek keşide tarihinde tahsil edilmesi suretiyle kapatıldığı, 04.02.2016 tarihinde davacı şirketin dava konusu çek bedelini ihtirazi kayıtla ödediğinin tespit edildiği, çek suretinde , çekin teminat çeki olduğuna yönelik bir ibare bulunmaması nedeniyle davalı bankanın , taraflarca akdedilen sözleşmeye istinaden teminat çeki olarak verilen çekin , teminat çeki olduğu hususunu tespit edebilecek durumda olmadığı kanaatine varılarak, çekin tahsil edildiği tarihte davalı bankanın diğer davalı şirketten çek bedeli olan 98.414,00 TL alacaklı olduğu hususu da göz önünde bulundurularak, davanın, davalı ... Enerji Dış Tic. Ltd. Şti. Yönünden(davayı kabul beyanı dikkate alınarak) kabulüne, buna göre 98.414,00 TL alacağın ödeme tarihi olan 04/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte iş bu davalıdan alınarak davacıya verilmesine,davanın davalı ... Bank A.Ş. Yönünden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın, davalı ... Enerji Dış Tic. Ltd. Şti. Yönünden kabulüne, buna göre 98.414,00TL alacağın ödeme tarihi olan 04/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte iş bu davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davanın davalı ... Bank A.Ş. Yönünden reddine,
3-Alınması gerekli 6.722,66 TL harçtan peşin alınan 1.680,67 TL'nin mahsubu ile bakiye 5.041,99 TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... Enerji Dış Tic. Ltd. Şti'den alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından sarf edilen aşağıda dökümü yazılı 3.585,20 TL yargılama gideri, 1.680,67 TL peşin harcın, 29,20 TL başvurma harcı, 4,30 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 5.299,37 TL'nin davalı ... Enerji Dış Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine, davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 13.299,33 TL vekalet ücretinin davalı ... Enerji Dış Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... Bank A.ş vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından karar tebliği için gerekli miktar kullanıldıktan sonra artan kısmın kararın kesinleşmesi halinde HMK'nın 333.maddesi uyarınca istek halinde davacıya iadesine,
Dair,taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde mahkememize veya mahkememize iletilmek üzere herhangi bir nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi’ne verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi’nde istinaf kanun yoluna başvurma hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/06/2022
Katip 136164
¸e-imzalıdır.
Hakim 194065
¸e-imzalıdır.
Yargılama Gideri:
3.450 TL bilirkişi ücreti
135,20 TL posta ve tebligat gideri
1.680,67 TL peşin harç
29,20 TL başvurma harcı
4,30 TL vekalet harcı