T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/317 Esas - 2021/483
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/317
KARAR NO: 2021/483
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
DAVACI : ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 13/07/2020
KARAR TARİHİ: 16/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile;taraflar arasında 2013 yılından beri ticari ilişki olduğunu,davalının siparişi üzerine ürün imal ettiklerini, 2019 yılı siparişlerinde düşüş olması nedeniyle müvekkilinin 2019 yılı Mayıs ayında davalı tarafa göndermiş olduğu maile davalı tarafın ürünleri hazırlayıp stok tutabilirsiniz, cevabı üzerine ürünleri hazırlayıp stoğa alındığını, ancak davalının bu ürünleri almadığı gibi bu ürünlerin üretimi için gerekli mamül ve yarı mamul ham maddelerin ödemesini yapmamaları üzerine Bursa 14.İcra Müd.nün 2020/... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiğini, belirterek itirazın iptalini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini,davacının iddia ettiği 30/09/2013 tarihli Çerçeve Tedarik Sözleşmesinin tarafının müvekkili olmadığını,sözleşmenin müvekkili ile aynı grup bünyesinde faaliyet gösteren ... ... şirketiyle imzalandığını bu nedenle müvekkilinin sözleşme tarafı olmadığını, müvekkilinin davacıya herhangi bir satın alma taahhüdünün olmadığını ve sözleşme geçerli sayılacaksa Alman Hukukunun uygulanması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
KANITLAR:
İcra dosyası, keşif ve bilirkişi incelemesi , bilirkişi raporu
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava ; ürün ve ham madde bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine Bursa 14. İcra Müd.nün 2020/... esas sayılı dosyasında, 41.167,11 EURO alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerine takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır.
Taraflarca sunulan tüm deliller toplanmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak konusunda uzman 1 Makine mühendisi, 1 SMMM ve 1 hukukçu bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Alınan 28/04/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; dava dosyası içeriğindeki tüm bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucu; uyuşmazlıkla ilgili taraflar arasındaki mail yazışmalarından 2019 yılı Mayıs ayı itibariyle davacı tarafından üretimi yapılan siparişlerde azalmanın başladığı, davalı tarafın rutine bağlanmış sipariş miktarlarında azaltma yoluna gittiği, davacı tarafın bu sipariş azalmasının stoklarda artışa sebebiyet vereceği konusunda uyarılar yaptığı, davalı tarafça genel ortalamaya göre stok tutulabilineceğini bildirdiği, nihai olarak 25.10.2019 tarihinde davalı tarafça tedarikçi değişikliği yapılacağının davacı tarafa bildirildiği, davalı tarafın 2019 yılı Mayıs -Ekim ayları arasındaki periyotta sürekli sipariş azaltması ve davacı tarafa net bir şekilde bildirimde bulunmaması ile ortalama sipariş miktarına göre stok tutulabilineceğini davacı tarafa bildirilmesi nedeniyle Ekim 2019 sonu itibariyle davacı şirket elinde kalan ve başka bir ana üreticiye satılması imkanı bulunmayan hammaddenin davacı firmada bırakıldığı, bedelinin ödenmediği, davacı tarafça yapılan mamul imalatı için satın alınan hammaddelerin piyasadan satın alınmasında MOQ (Minimum Order Quantity) minimum sipariş miktarına tabi malzemeler olduğu, bu durumun doğal olarak stok birikimine sebep olacağı, çerçeve sözleşmeleri yaygın uygulamaların bu malzemelerin proje bitiminde ana üretici tarafından satın alınması şeklinde olduğu, tedarikçi değişikliği nedeniyle davacı firma elinde kalan sevke hazır toplam mamul bedelinin 1.063,27 Euro olarak hesaplandığı, dava tarihi merkez bankası döviz kuru dikkate alındığında =1.063,27* 7,76=8.250,97 TL olacağı, tedarikçi değişikliği nedeniyle davacı firma elinde kalan hammadde bedelinin 38.514,54 Euro olarak hesaplandığı, dava tarihi merkez bankası döviz kuru dikkate alındığında =38.514,54* 7,76=298.872,83 TL olacağının bildirildiği görülmüştür.
Davacının ibraz ettiği 30/09/2013 tarihli sözleşme davacı ile ... isimli şirket arasında imzalanmıştır.Davalı bu sözleşmede taraf değildir.
Ancak hernekadar davacı ile davalı arasında yazılı sözleşme olmasada,taraflar arasında 2013 yılından 2019 yılına kadar süregelen bir ticari ilişki mevcut olup,taraflar arasında sözlü bir akit yapıldığı kabul edilmelidir.
30/09/2013 tarihli sözleşmede davalı imzası bulunmadağından bu sözlşmeyi ve dolayısıyla sözleşmedeki Alman Hukuku uygulanacağına dair 14.6.1 maddesinin uygulanması mümkün değildir.
Davacı,tedarikçi sıfatıyla üretimini yaptığı cihaz/araç içi elektirk tesisatı kablo demeti oluşturulması ile bu kabloların ucunu terminal ve soket montajı,akabinde gerekli izolasyonun sağlanarak montaja hazır bir şekilde ana üreticiye teslim şeklinde olduğu ve bu üretimi ana üretici tarafından belirlenen (kablo rengi,soket ve terminal tipi ve yalıtımına göre) şartlara bağlı olarak tesliminden ibarettir.
Taraflar arasındaki email yazışmalarından davacı tarafından davalıya bilgi verilerek rutin olarak imalat yapıldığı ve davalı tarafından kabul edildiği görülmüştür.
Ancak davacı tarafından gönderilen 8 Mayıs 2019 tarihli emailde davalı taraftan son duruma göre sipariş planının sorulduğu, aynı gün davalı taraftan verilen cevaplarda son gönderdiği EDİ planının geçerli olduğunu,her referans için rutin haftalık üretim miktarının genel ortalamasını stoklarda tutabileceğini, yine daha sonraki bir tarihte davacı tarafından davalıya gönderilen mailde sipariş miktarlarında düşüş olduğu ve ellerinde mamul ve hammadde kalacağı ve stoklarında artış olduğunu bildirmiş,davalı ise cevabi mailinde,davacının aldığı EDI plan adetlerinden sorumlu olduğunu bunun dışında kalan malzeme/yarı mamule istinaden maliyet konuları ancak proje bitiminde konuşulabileceğini, adetlerin düşse bile ürünlerin kullanımının devam ettiğini bildirmiştir.
Davalı enson 25/10/2019 tarihli emaili ile tedarikçi değişikliğine gideceğini davacıya bildirmiştir.
Davalı,2019 yılı Mayıs-Ekim ayları arasında sürekli sipariş azaltması yaptığı halde,davacıya net bir bilgi vermediği gibi ortalama sipariş miktarına göre stok tutabileceğini bildirmiştir.
Dosyadaki kanıt ve belgelere alınan bilirkişi kurulu raporu ile tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle davacının hazırlayıp stoğa aldığı ancak davalı tarafından satın alınmayan , başka bir üreticiye satılması imkanı olmayan ürünlerin davacının elinde kaldığı, davacının elinde kalan ürünlerin bedelinin davalı tarafından ödenmediği, davacı tarafça yapılan mamul imalatı için satın alınan hammaddelerin piyasadan satın alınmasında MOQ (Minimum Order Quantity) minimum sipariş miktarına tabi malzemeler olduğu, bu durumun doğal olarak stok birikimine sebep olacağı, uygulamaların bu malzemelerin proje bitiminde ana üretici tarafından satın alınması şeklinde olduğu, tedarikçi değişikliği nedeniyle davacı firma elinde kalan sevke hazır toplam mamul bedelinin 1.063,27 Euro olarak hesaplandığı, dava tarihi merkez bankası döviz kuru dikkate alındığında =1.063,27* 7,76=8.250,97 TL olacağı, tedarikçi değişikliği nedeniyle davacı firma elinde kalan hammadde bedelinin 38.514,54 Euro olarak hesaplanmış olup, davacının davalıdan olan alacağı, 1.063,27 EURO + 38.514,54 EURO = 39.577,81 EURO olduğu, alacağının ödenmediğinden bu miktardan davalı sorumlu olup, icra takibine yaptığı itirazı yerinde görülmediğinden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Takip tarihi itibariyle alacak likit olup, davalı lehine icra inkar tazminatına hükmolunmalıdır.
Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı gerekçeye göre;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalının Bursa 14. İcra Müd.nün 2020/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 39.577,81-Euro alacak üzerinden bu alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek kamu bankalarının euro cinsinden mevduata uyguladığı en yüksek faiz oranı ile birlikte (%10 oranı aşılmamak kaydıyla) aynen veya fiili ödeme günündeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığı olarak devamına,
Alacak likit olduğundan alacağın %20'si olan 52.428,72-TL icra inkar tazminatını davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar yasası gereği alınması gereken 28.117,03-TL harçtan peşin alınan 4.096,17-TL harcın mahsubu ile bakiye 24.020,86- TL harcın davalıdan tahsiline,
4-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 3.179,60-TL yargılama gideri üzerinden kabul red oranına göre hesaplanan 3.056,85-TL ile peşin alınan 4.096,17-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri davanın kabul red oranına göre hesaplandığında cüzi miktar olduğundan takdiren davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı yararına ölçümlenen 37.262,65- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Reddedilen kısım yönünden davalı yararına ölçümlenen 4.080,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davalı tarafından gider yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
9-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine
Dair; Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 16/06/2021
Başkan ...Üye ... Üye ... Katip ...
¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır.
Davacı gideri;
62,20 TL ilk gider,
240,00 TL araç ücreti,
419,90 TL keşif harcı,
2.400,00 TL bilirkişi ücreti,
57,50 TL tebligat ve posta gideri,
3.179,60 TL toplam gider,