T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/34
KARAR NO: 2023/114
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR :1- ... (TC No:...)- ...
2- ... (TC No:...)-...
3-... ...
VEKİLİ: Av. ... - [16526-25640-13579] UETS
DAVALILAR :1- ... - ...Cad.Acarlar İş Merkezi N:10 C Blok 34805 Kavacık/BEYKOZ
VEKİLİ: Av. ... - [16050-50184-22903] UETS
2- ... (TC No:...)-...
3-... SERVİS TAŞIMACILIĞI GIDA TEKSTİL SAN.ve TİC.LTD.ŞTİ.
Duaçınarı Mah. Şahin Sk. N:1 Yıldırım/Bursa
VEKİLİ: Av....- Hüdavendigar Mah. Seyran Cad.N:14 İç Kapı N:5 Osmangazi/BURSA
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 21/06/2019
KARAR TARİHİ: 01/02/2023
YAZIM TARİH : 28/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 15/01/2019 tarihinde, Yiğitler Mahallesi, Türkmenbaşı Caddesi'nde meydana gelen ölümlü trafik kazasında, davalı ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ve ... Servis Taşımacılığı Gıda Tek. San. Tic. Ltd. Şti.'nin maliki olduğu 16 S 3232 plakalı aracın ...'a çarpması ve ezmesi sonucu olay yerinde hayatını kaybettiğini, 17/05/2019 tarihli arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamadığını, ayrıca Bursa 6.Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2019/243 esas sayılı dosyasında kaza ile ilgili davanın devam ettiğini, savcılık aşamasında alınan raporda sürücünün asli kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin sigorta şirketince düzenlenen makbuz ve ibra evrakına imza atmışsa da, gerek sigorta şirketinin sorumlu olduğu sınır gerekse aldıkları aktüer hesabına göre verilen rakamın çok düşük olduğunu, olayda yaşamını yitiren kişinin yaşının çok genç ve hayatının en verimli yıllarında olmasının, ailesi tarafından yokluğunun kabullenilmesini zorlaştırdığını, yokluğunun yıkımının kat ve kat fazla olduğunu, davacıların yaşadığı maddi ve manevi zararının bir nebze olsun karşılanabilmesi için dava açılması zorunluluğunun hasıl olduğunu beyan etmiş, bu nedenlerle trafik kazası nedeni ile (belirsiz) şimdilik 1.000,00-TL maddi ve 200.000,00-TL manevi tazminatın davalılardan alınarak davacılara verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 22/12/2020 tarihli açıklama dilekçesi ile; Dava dilekçesindeki 1.000 TL maddi tazminatın 1/4 ünü baba için kalanı çocuklarına eşit olarak,manevi tazminatı ise baba için 50.000 TL,çocuklar için ayrı ayrı 75.000 TL olarak talep ettiğini bildirmiştir.
Davacı vekili 27/05/2022 havale tarihli ıslah dilekçesi ile; destek zararının müvekkili Recep için 1.041.852,39-TL, ... için 168.058,36 TL, Aybike Ceren için 100.052,06 TL olarak belirlendiğinden talebini 1.407.613,82 TL olarak ıslah ettiğini bildirmiştir.
CEVAP:
Davalı ... Servis Taşımacılığı Gıda Tekstil Sanayi Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava tarihi itibarı ile yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususların ticari dava olduğunu, TTK 5/1 maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, işbu davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin de Bursa Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu beyan etmiştir. Davalı Sampo Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı ... şirkette sigorta teminatı altına alınmış aracın karıştığı kaza neticesinde vefat eden şahsın ailesi tarafından maddi tazminat talep edildiğini, davacının taleplerinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, meydana gelen kaza nedeniyle açılan ilgili hasar dosyasında yapılan incelemeler neticesinde hazırlanan aktüeryal rapora istinaden 09/04/2019 tarihinde 262.349,00TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiğini, söz konusu ödeme nedeniyle davalı şirket nezdinde başkaca bir sorumluluk kalmadığını, ölüm ile kaza arasında illiyet bağının olduğunun ispatlanması gerektiği, kusur oranının bilirkişi tarafından tesbit edilmesi ve mütevefanın gelirinin ispatlanması ve aktüerya bilirkişisinden zarar konusunda rapor aldırılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava, trafik kazası sonucu desteğin kaybedilmesi nedeniyle uğranıldığı iddia olunan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.Bursa 5.Asliye Hukuk Mahkemesinin 01/1102019 tarih 2019/196 - 2019/393 E/K sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiş, mahkememizce dosya yeniden esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.Taraflarca sunulan tüm deliller toplanmış, tarafların ekonomik sosyal durumları araştırılmış, ZMMS ve Kasko poliçeleri ile ceza dosyası getirtilerek incelenmiş, kazanın oluşumunda tarafların kusur oranlarının tespiti, tespit edilen kusur oranına göre, davacıların desteklerini kaybetmeleri sonucu uğradıkları maddi zararın miktarının belirlenmesi ve talep olunan tazminatların sigorta poliçesi kapsam ve limiti dahilinde bulunup bulunmadığının tespiti yönünde bilirkişi incelemeleri yaptırılarak konularında uzman bilirkişilerden rapor alınmıştır.
Trafik uzmanı bilirkişi tarafından sunulan 18/02/2021 tarihli bilirkişi raporunda; 16 S 3232 plakalı aracın sürücüsü ...'nın kazanın meydana gelişinde %100 oranında kusurlu olduğu, yaya ...'ın Karayolları Trafik Kanununa aykırı bir fiili görülmediğinden ötürü, kazanın oluşumunda kusursuz olduğunun bildirildiği görülmüştür.Davalılar vekilinin kusur raporuna karşı itirazlarını değerlendirerek dava konusu trafik kazası sebebiyle tarafların kusur oranlarının tespiti yönünden Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor aldırılmıştır.
Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 26.05.2021 tarih ve 2021/40674/5462 sayılı raporunda ise ; 16 S 3232 plakalı araç sürücüsü ...'nın %100 kusurlu olduğu, davacıların desteği müteveffa ... 'ın kusursuz olduğu bildirilmiştir. Aktüerya bilirkişisi tarafından düzenlenen 01/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda; ...’ın vefat tarihi olan 15.02.2019
itibariyle, bilinen asgari ücret devresi 2021 yılı istenebilecek destek zarar tutarın ... için ; 631.517,12 TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 59.227,65-TL, ... için; 74.296,46-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olduğu tutarın 15.898,17-TL ... ... için ; 127.871,19-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 22.525,18-TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dosyanın önceki aktüer bilirkişiye tevdi edilerek, davalıların rapora karşı itirazlarını değerlendirir ve 2022 yılı asgari ücret miktarları dikkate alınarak, ek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.
Aktüerya bilirkişisi tarafından düzenlenen 22/02/2022 tarihli 1.ek raporda; 2022 yılı istenebilecek destek zarar tutarının ... için ; 1.046.471,15-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 67.631,77
-TL, ... için; 100.295,54-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olduğu tutarın 7.573,62
- TL ... ... için ; 357.569,83-TL , sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 16.583,25
-TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dosyanın önceki bilirkişiye tevdi edilerek tarafların rapora karşı itirazlarını değerlendiririr ve seçenekli hesaplama yapılarak ödeme-ibraname tarihi itibariyle ve hesap tarihi itibariyle ayrı ayrı zarar hesaplanması yaptırılmıştır.
Aktüerya bilirkişisi tarafından düzenlenen 15/05/2022 tarihli 2.ek raporda; 2022 yılı istenebilecek destek zarar tutarının ... için ; 1.041.852,39-15- TL,s sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 67.631,77
-TL, ... için; 100.052,06-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olduğu tutarın 13.435,98
- TL ... ... için ; 168.058,36-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 16.583,25
-TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dosya aktüerya bilirkişiye yeniden tevdi edilerek yeni asgari ücret tarifesine göre ( 2023 yılına göre) ek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.
Bilirkişi tarafından düzenlenen 02/01/2023 tarihli 3.ek bilirkişi raporunda; 2023 yılı tarifesine göre; davacıların destek zarar tutarlarının ... için ; 2.322.244,58- TL , sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 73.473,11
-TL, ... için;155.226,62-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olduğu tutarın 13.435,98
-TL ... ... için ; 168.639,86-TL, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğu tutarın 16.604,27 -TL olarak hesaplandığı, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin ödeme tarihi itibariyle davacılar zararını karşılamadığı, bun ilişkin hesaplamanın 10.11.2021 tarihli kök raporun 11. Bendinde yapıldığı, bilinen ücret dönemi içinde yapılan hesaplamanın tekrar yapılmasına gerek bulunmadığı yapılan ödemeler, ödeme tarihi itibariyle davacılar zararını karşılamadığından 3.ek rapor tarihine yeniden güncellenerek indirime tabi kılındığı kanaati bildirilmiştir.
Davacı ...'in maddi zararının 1.041.852,39-TL, Aybüke Ceren'in maddi zararı 100.052,06-TL, ...'nın maddi zararı 168.058,36-TL olmak üzere toplam 1.309.962,81 TL maddi zararı olduğu tespit edilmiştir.
16 S 3232 plakalı araç, 311000059188920 poliçe nolu 8.05.2018-2019 tarih aralığında geçerli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali
Sorumluluk Sigorta Poliçesinde kişi başı bedeni zarar teminatı 360.000. TL olarak davalı ... şirketine sigortalı bulunmaktadır.
Davalı ... tarafından davacıya 09.04.2019 tarihinde davacılar ...’a
222.591,00-TL, ...’a 11.734,00-TL ... ...’a 28.024,00 TL olmak üzere
toplam 262.349,00 TL ödeme yapıldığından, davacı ...'in zararının 67.631,77-TL'sinden,davacı Aybüke Ceren'in zararının 13.435,98-TL'sinden, davacı ...'nın zararının 16.583,25-TL'sinden sorumlu olup, sigorta şirketinin bakiye sorumlu olduğu miktarının 97.651,00-TL hesaplanmıştır.
Destekten yoksun kalma tazminatı, destekten yoksun kalanın şahsında doğrudan doğruya doğan, asli ve bağımsız bir talep hakkıdır.
Somut olayda, davacılar müteveffanın eşi ve çocukları olup, ölümü ile onun desteğinden yoksun kalmışlardır. Davalı sürücü haksız fiili nedeniyle, davalı araç maliki işleten sıfatıyla ve davalı ... ise poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere meydana gelen zarardan sorumludur.
SGK tarafından kaza nedeniyle davacılara rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı bildirilmiştir.
Kusur ve destekten yoksun kalma tazminatı hesabına ilişkin bilirkişi raporları mahkememizce de yasaya ve dosya kapsamına uygun bulundunğundan bu raporlar doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Manevi tazminat ise; meydana gelen olay nedeniyle duyulan acı ve üzüntünün kısmen de olsa giderilmesine yöneliktir. Bir teselli ve avunma tatmin aracı yaratmaktan ibarettir.
Tazminatın takdirinde tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tazminatın tatmin duygusu oluşturacak durumda olması, olayın oluş şekli desteğin ölüm tarihindeki yaşı ve destek ile aralarındaki ilişkinin niteliği göz önünde bulundurulmalıdır.
Somut olayda davacılar, desteğin eşi ve çocukları olup, destek ölüm tarihinde 42 yaşındadır.
Kaza tarihinde müteveffanın eşi Recep 44, Aybike Ceren 18 yaşında, ... ise 15 yaşında olup,desteğin bakım, ilgi ve sevgisine muhtaçtırlar. Davacı eş ise çok genç yaşta eşini kaybetmiş ve 2 çocuğu ile kalmıştır. Kazanın meydana gelişinde müteveffa kusursuzdur. Açıklanan nedenler ve tarafların ekonomik ve sosyal durumları da gözetilerek, davacı eş için 50.000,00 TL ve çocukların her biri için 75.000,00 TL olmak üzere toplam 200.000,00-TL manevi tazminat uygun görülmüştür.
Açıklanan gerekçe dosya kapsamına göre, maddi tazminat istemi yönünden davanın kabulüne, manevi tazminat istemi yönünden ise açıklanan miktarlar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı gerekçeye göre;
1-Davacının ıslah talepli maddi tazminat davasının kısmen kabulüne, davacı ... için 1.041.852,39- TL (Sigorta şirketi 67.631,77 -TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla), davacı Aybüke Ceren için 100.052,06-TL (Sigorta şirketi 13.435,98 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla), davacı ... için 168.058,36-TL (Sigorta şirketi 16.583,25-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla), maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
2-Davacıların manevi tazminat davalarının kabulüne, davacı ... için 50.000 -TL davacı Aybüke Ceren için 75.000,00- TL, davacı ... için 75.000,00- TL manevi tazminatın davalılar ... Servis...Ltd Şti ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
3-Maddi tazminat davası yönünden ; Harçlar yasası gereği alınması gereken 89.483,56- TL harç ile manevi tazminat davası yönünden alınması gereken 13.662,00-TL harç olmak üzere toplam 103.145,56-TL harçtan peşin alınan 24.725,05-TL harçtan mahsubu ile ( 686,52-TL peşin + 24.038,53-TL ıslah harcı ) bakiye 78.420,51-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ( maddi tazminat yönünden alınması gereken harcın 6.670,54-TL 'sinden davalı ... şirketinin sorumlu tutulmasına )
4-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.514,95- TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.362,03-TL yargılama gideri ile peşin alınan 24.725,05- TL harcın (686,52-TL peşin + 24.038,53-TL ıslah harcı ) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ( davalı ... şirketinin 152,77-TL yargılama giderinden, 6.670,54-TL harçtan sorumlu tutulmasına) bakiye giderlerin davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı davalılar ... Servis... Ltd Şti ve ... tarafından giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Maddi tazminat davası yönünden; davacılar yararına ölçümlenen 152.797,02-TL vekalet ücretinin müştekeren ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... şirketinin 15.624,16-TL 'sinden sorumlu tutulmasına)
7-Manevi tazminat davası yönünden; davacılar yararına ölçümlenen 31.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... Servis... Ltd Şti ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
8-Reddedilen maddi tazminat davası yönünden; davalı ... yararına ölçümlenen 15.624,16-TL vekalet ücretinin (poliçe limiti olan 360.000 TL- ödenen 262.349 TL=97.651 TL üzerinden hesaplanan ) davacılardan alınarak davalı ... şirketine verilmesine,
9-7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye ödenmesine,
10-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair davacı vekili ve davalılar ... ve ... Servis.. Ltd Şti vekillerinin yüzlerine karşı, davalı ... vekilinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 01/02/2023
Başkan ...Üye ... Üye ... Katip ...
¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır.
Davacı gideri ;
57,20-TL ilk gider,
1.700,00-TL bilirkişi gideri,
723,00-TL adli tıp gideri,
34,75-TL tebligat posta gideri
2.514,95- TL toplam gider,