T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/354
KARAR NO: 2020/716
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... YAPI MÜHENDİSLİK MİMARLIK PROJE İNŞ.TAAHHÜT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/04/2017
KARAR TARİHİ: 12/11/2020
KARAR YAZIM TARİHİ : 26/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın ıpard-2 programı kapsamında Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti tarafından sağlanan hibe desteğinden yararlanmak üzere Bursa ili, Büyükorhan ilçesi, 114 ada, 15 parsel üzerine uygulamayı planladığı süt çiftliği yatırım kapsamında davet mektubu ve eklerinde belirtilen şartlarda, tamınlanan parselde inşaa olunacak binaya dair statik proje çizim işini müvekkil şirkete tevdii ettiğini, müvekkil şirketçe çizilen projenin Büyükorhan Belediye Başkanlığı imar Müdürlüğünce de kabul edilip onaylandığını, müvekkil şirketin eksiksiz ifa ettiği hizmet sonrası davalı tarafından yapı ruhsatı alındığını, davalı tarafın, müvekkilin çizdiği statik proje ve aldığı yapı ruhsatı kapsamında, gerekli başkaca teknik detaylarını da oluşturarak dosyasını Tarımsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu Bursa İl Koordinatörlüğüne sunduğunu, müvekkil şirketin davalının TKDK tarafından kendisine sağlanması muhtemel hibe desteğine yönelik, TKDK'daki dosya içeriinde mevcut hizmet alımı için teklif davet formu, hizmet kapsamında üzerine düşen tüm edimi yerine getirdiğini ruhat alımı sağlandığını, müvekkil şirket tarafından anlaşma bedeli için davlayıa 28/12/2016 gün ve seri A 179145 nolu faturanın keşide edildiğini, davalıya söz konusu faturanın 12/01/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, tebliğ olunan faturaya davalının herhangi bir itirazı olmaksızın kesinleştiğini, davalı aleyhine Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2017/... sayılı dosyasından takip başlatıldığını, ancak davalı aleyhinde başlatılan takibe müvekkil şirket ile arasında herhangi bir hukuki ilişkisi tesis edilmediğini beyanı ile itiraz ettiğini, davalı borçlu likit alacağın tahsiline yönelik icra takibine haksız ve kötüniyetle yasal sürede itiraz etmiş olduğundan takibin durduğunu, davanın kabulü ile Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2017/... E. Sayılı icra takibinin 12.268,13 TL asıl alacak üzerinden, takip tarihinden itibaren işleyen ve işleyecek avans faiziyle devamına, alacak likit ve davalı kötüniyetli olduğundan aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde iddia edildiği gibi müvekkilce davacı şirkete proje çizilmesi hususunda herhangi bir iş tevdi yapılmadığını, müvekkilin TKDK tarafından koordine edilen süt çiftliği kurulması için hibe desteği sağlanması için Tropikal Danışlmanlık İnşaat mühendislik Makine San. Ve Tic. Ltd. Şti ile 04/01/2016 tarihinde sözleşme imzalandığını, yapılan bu sözleşmenin 7. Maddesinin b bendinde proje için 10.000 TL bedel belirlendiğini ve bu bedelin danışman firma Tropikal'a sözleşme akdi ile birlikte ödendiğini, müvekkilin davacı şirketle hiçbir sözleşme yapılmadığı gibi kendilerine herhnagi bir talimat da verilmediğini, müvekkilin davacı şirketin varlığını icra takibiyle öğrendiğini, davacı şirketin iş kendine havale edilen Tropikal Danışmanlık şirketiyle bir anlaşma yapmadan proje çizmesi hayatın olağan akışına pek uymamakla birlikte hem bu firmanın icra takibi ve davaya konu edilmemesi hem de bu anlaşmadan hiç bahsedilmesinin manidar olduğunu, müvekkilin anlaşma bu işin tamamlanması sürecinde sürekli Tropikal Danışmanlık şirketi ile muhatap olduğunu, şirket yetkililerinin yönlendirmesi ile ruhsat bedeli olan 6.000 TL'yi Büyükorhan Belediyesine gidip bizzat kendisine ödediğini, müvekkilce davacı şirkete yazılı ya da sözlü olarak bir iş havalesi yapılmadığını, proje yapımı talimatının Tropikal Danışmanlık şirketi tarafından verilmiş olmasının kuvvetle muhtemel olduğunu, bu nedenlerle açılan davanın reddini, yargılama gider ve veklaet ücretinin davacı yana tahmiline, davacı yanın müvekkil ile hiçbir sözleşmesi bulunmamasına rağmen kötü niyetli olarak icra takibine girişmesi nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Dava konusu uyuşmazlık Bursa 15. İcra müdürlüğünün 2017/... E. Sayılı icra dosyasında borçlu davalının borca itiraz neticesinde takibin durması sonucunda itirazın iptali ve icra inkar tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce yargılama yapılmış, Tarımsal ve kırsal kalkınmayı destekleme kredi kurumuna müzekkere yazılarak davalı adına olan İPARD- 2 programı kapsamında hibe desteğinden yararlanmak üzere verilen dosya celp edilmiş, Bursa Esnaf Odası ve BTSO ile yazışmalar yapılmış, BA-BS formları ile Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2017/... E. Sayılı dosyası celp edilmiş, dosya mahkememizce mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmek ve talimat yazılmak suretiyle bilirkişi raporu temin edilmiştir.
12/09/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı incelemeye gelmemiş defter ibraz etmediğini, davacının cari hesap ekstreleri ve defterleri incelendiğinde 2016 yılında dava konusu faturayı kestiği ve defterlerine işlediğinin görüldüğünü, fatura açık kesilmiş olup davalının vergi dairesi bölümünde vergi dairesi adı bulunmadığını, faturada davalının TC kimlik numarası bulunmaktadır, faturanın davalıya tbliğ edildiğine dair bir belge dosyada mevcut değildir. Davacının bu konuda dosyaya belge sunması gerektiğini, davacı kestiği faturayı BS formu ile maliyeye beyan etmiştir, beyanda davalının TC kimlik numarası yanında vergi numarası da yer almadığını, davalının adresinin bulunduğu büyükorhan kaymakamlığı ilçe müdürlüğünden gelen yazıda davalının 19.01.2018 tarihi itibari ite herhangi bir mükellefiyet kaydının olmadığı dolayısıyla 2016 senesine ait BA formlarının bulunmadığı bildirilmiştir. Gelen yazıda 19.01.2018 tarihinde mükellefiyet kaydının bulunmadığı bildirilmekle beraber 2016 yılında mükellefiyet kaydının olup olmadığı yani bu kişinin mal müdürlüğünde geçmiş dönemde mükellefiyetinin bulunup bulunmadığı bulunduysa hangi sınıfa göre defter tuttuğuna dair bir bilginin de bildirilmesinin istenmesi gerektiğini, aynı şekilde Bursa ticaret sicil memurluğu ve Bursa esnaf ve sanatkarlar odasından gelen cevap yazılarında davalı ... adma odalarında herhangi bir kayda rastlanılmadığı mahkemeye bildirildiğini, dosya içinde bulunan dava konusu binanın projesi incelendiğinde projenin davacı ... yapı tarafından hazırlandığı üstünde davacının yetkili elemanı olan Kemal Keser in imzasının bulunduğu ve büyükorhan belediye başkanı tarafından onaylandığı görüldüğünü, proje ve ekli diğer belgelerin incelenmesi konum dışında olup bu konuda gerekirse uzman inşaat mühendisi bilirkişi tarafından daha detaylı inceleme yap/İmasının uygun olacağını bildirildiğini, davacının kendi defter kayıtlarına göre davalıdan 12.154.00-TL alacaklı olduğunu bildirmiştir.
13/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... Yapı Müh. Mim. Proje İnş. Taah. Ltd. Şti Kemal Keser tarafından imzalanan ve Büyükorhan Belediye Başkanı tarafından onaylanan proje bedellerinin hesaplanması sonucu ... Yapı Mühendislik Mimarlık Proje İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti tarfnıdan davalı ...'e ait Bursa İli, Büyükorhan ilçesi, 114 ada 15 parsel işine ait statik proje bedeli için kesilen 28/12/2016 tarih ve 179145 nolu faturada belirtilen 10.300,00 TL+1.854,00 TL KDV = 12.154,00 TL bedel ile uygun olduğu kanaatine varıldığını bildirmiştir.
03/04/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dosyasında yapılan incelemede yapı ruhsatının kimin tarafından ödendiğin s dair bilgi ve belgeye rastlanılmadığını, dava dosyasında bulunan ve ... Yapı Mühendislik Mimarlık Proje lnş. Taal. San ve Tic. Ltd. Şti tarafından imzalanıp, Büyükorhan Belediyesi taralında ı 10.03.2016 tarih ve 2016/4 no ile verilen Yapı Ruhsatı eki Çelik Konstrüksiyo ı Ahır projesinin; ... Yapı Mühendislik Mimarlık Proje lnş. Taah. San v: Tic.Ltd.Şti tarafından davalı ...'e ait Bursa tli Büyükorhan İlçe: i Geynik mahallesi 114 ada, 15 parsel sayılı taşınmaza ait statik proje olduğunu, İnşaat Mühendisleri odasının proje hizmet bedeli formül tabloları ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca 09.04.2016 tarih ve 29679 sayılı Resmi Gazetedt yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinde kullanılacak 2016 yıl Yapı Yaklaşık Birim Maliyetlerine göre hesaplanan Statik, Çelik proje bedeiinir KDV dahil 5,771,96 TL olması gerektiğini bildirmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; icra dosyası incelendiğinde, davacı tarafından davalı aleyhine 12.154 T.L miktarlı fatura alacağının tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı görülmüştür.Dosyanın inşaat mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek dosya içerisinde bulunan TKDK evrakları da incelenmek suretiyle davacının proje çizimini gerçekleştirip gerçekleştirmediği, davalı tarafından yapı ruhsatı alınıp alınmadığı, kesilen faturaların yapılan işe uygun olup olmadığı, ruhsat bedelinin kim tarafından ödendiği konularında rapor hazırlaması istenilmiş, mahkememizce de yeterli bulunan bilimsel denetlenebilir ve gerekçeli bilirkişi raporuna göre; Büyükorhan İlçesi Geynik Mahallesi 114 ada 15 parsel sayılı taşınmaz üzerine yapılacak tarım ve havyancılık tesisi için Belediye tarafından 10.03.2016 tarihinde yapı ruhsatı verildiği, ... Yapı Mühendislik Ltd Şti Kemal Keser tarafından imzalandığı ve projenin Belediye tarafından onaylandığı, fatura tarihi itibari ile fatura bedelinin yapılan işe uygun olduğu bildirilmiş,Taraflar arasındaki alacak borç ilişkinin açıklığa kavuşturulması davaya konu statik proje çizim işinin kim tarafından yapıldığı davalının Tropikal Danışmanlık Ltd. Şti. İle bir çalışmasının olup olmadığı davacı tarafından bir hizmet verilip verilmediği ve bu hizmet karşılığı davalı tarafından bir ödeme yapılıp yapılmadığı yönünden taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından sonuna kadar olan dönemi kapsayan taraflara ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde SMM bilirkişisi tarafından inceleme kararı alınmış, mahkememizce de yeterli bulunan bilimsel denetlenebilir ve gerekçeli bilirkişi raporuna göre, davalının defter ve belge sunmadığı davacı defterlerinin usul ve yasaya uygun tutulduğu, faturanın defterlerde kayıtlı olduğu ve davacı tarafından BS formu ile Maliye'ye bildirildiği, davalının mükellefiyet kaydı bulunmadığından BA formunun bulunmadığı bildirilmiş olmakla bu şekilde davacı davasında haklı olduğu davacının hazırladığı proje bedeline ait fatura sebebi ile davalıdan alacaklı olduğu kanaatine varılmış, davalı icra takibinden önce temerrüde düşürülmediğinden işlemiş faiz talep edemeyeceği anlaşılmış, davalı vekili danışman firma olan Tropikal Danışmalık Ltd.Şti' ile sözleşme imzaladıklarını ve ödeme yaptıklarını savunmuş ise de sözleşme sunulmadığı gibi ödemeye ilişkin ispata yarar bir delil ve belge sunmadığından bu savunmalarına itibar edilmeyerek tüm bu açıklamalar doğrultusunda davanın kısmen kabulüne dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
Mahkememiz kararının davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Bursa BAM 7. HD'nin 16/06/2020 tarih ve 2020/485 - 2020/531 E/ K sayılı kararı ile; "26/06/2012 tarihinde kabul edilen ve 30 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. HMK'nun 355.maddesi gereğince kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, uyuşmazlığın taraflar arasındaki statik proje çizim işinden kaynaklanmasına, davalının tacir olmamasına göre davaya bakma görevi genel mahkeme olan asliye hukuk mahkemesinin görevi dahilinde olduğundan ilk derece mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davanın esasına dair hüküm kurulması doğru görülmediğinden, HMK 'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca, esasa ilişkin hususları incelenmeksizin davalı vekilinin istinaf taleplerinin kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine gönderilmesi dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/11/2019 tarih 2017/489-2019/1523 sayılı kararının KALDIRILMASINA, Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE" şeklinde bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce dosya yeniden esasa kaydedilerek, Bam bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Davacının alacağın kaynağı, haksız fiil ve kusur sorumluluğu olup 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 49 ve devamı maddelerine dayalı olduğu anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde mutlak ticari davalar: [(1) Her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1. m.) ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;,
a) Bu Kanunda,
b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinde,
c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580. maddelerinde,
d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,
e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,
f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava (Ek ibare: 26/06/2012 - 6335 s. K. 1. m.) ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır] şeklinde düzenlenmiştir.
Bunun yanında, TTK'nın 21. maddesi gereğince her iki tarafın tacir olması ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan davalar, taraflardan birinin ticari işletmesiyle ilgili olması kaydıyla Borçlar Kanununun havale hakkındaki 457 - 462 ve vedia hakkındaki 463 - 482. maddelerinde düzenlenen hususlardan doğan nispî nitelikteki ticari davalar yönünden de ticaret mahkemesi görevlidir.
Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu Kanundan doğan hukuk "davalarının" ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan "davalara", ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.
O halde somut olayda yukarıdaki açıklamalar ve İstinaf İlamı ışığında, taraflar arasındaki uyuşmazlığın statik proje çizim işinden kaynaklanması sebebiyle eldeki davanın mutlak ticari dava olmadığı gibi davalının tacir olmaması sebebiyle nispi ticari dava da sayılamayacağından mahkememizin görevsizliğine ve HMK 114 ve 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, dosyanın görevli ve yetkili Bursa Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine dair karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın görev, dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine, Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna,
2-HMKnun 20 maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde talep halinde dosyanın Bursa Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, talep olmadığı takdirde dosya üzerinden davanın açılmamış sayılmasına dair karar verilmesine,
3-HMK'nın 331. Maddesine göre yargılamanın görevli mahkemede devam etmesi halinde yargılama giderlerin görevli Bursa Asliye Hukuk Mahkemesince taktirine, yargılamanın görevli mahkeme de devam etmediği taktirde talep üzerine mahkememizce dosya üzerinden yargılama giderlerinin tespiti ve hükmedilmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/11/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.