T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/49
KARAR NO: 2022/913
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR : 1-... - T..CN....
2-... - T.C.N....
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : 1- ... - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ... - T.C.N.... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : 3- ... - T.C.N.... -
FERİ MÜDAHİL: ... -
VEKİLİ: Av. ... - [16290-92869-26587] UETS
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/02/2020
KARAR TARİHİ: 12/09/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 01/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilleri, ev satın alma düşüncesiyle "www.sahibinden.com" adresinde ilanını gördükleri konut hakkında bilgi almak üzere bu sayfada yer alan telefonla illetişime geçerek 1 nolu davalı/lehtar ile tanıştıklarını, ilan sahibi olan bono lehtarı; satışa arz ettiği bu konutun yüklenicisi olduğunu beyan etmiş ve taşınmaz maliki (arsa sahibi) tarafından kendi namına düzenlenen satış vekaletini de ibrazla vekil edenlerimiz üzerinde güven duygusu oluşturduğunu, taraflar; 2017 yılı haziran ayı içerisinde birkaç defa yinelenen bu görüşmeler sonrasında Bursa ili, Nilüfer ilçesi, Görükle/Dumlupınar mahallesi, 5556 ada, 1 parsel üzerinde mukim 1. kat 7 nolu bağımsız bölümün toplam 160.000 TL bedelle vekil edenlerimizden ... adına satışı konusunda anlaştıklarını, tarafların satış anlaşmasını düzenledikleri tarihte konut natamam vaziyette olduğunu, taraflar arasında varılan bu mutabakat, lehtara ait şirketle müvekkillerimiz arasında düzenlenen Ek/1 de mübrez yazılı satış sözleşmesiyle sabit olduğunu, taraflar arasında varılan bu satış anlaşması neticesinde 100.000 TL bedelli taşınmazın tapu devrinin yapıldığı gün, kalan 60.000 TL ise 1 nolu davalı bono/lehtarının konutu ve ortak alanları eksiksiz teslimi taahhüt ettiği 25.01.2018 günü ödeneceğini, davalı bono lehtarının vekil edenlerimiz üzerinde yarattığı güvenle düzenlenen yazılı sözleşmenin 2. sayfası 6.a.4: Kalan ödeme Tablosu başlıklı bölümünde "Kalan bakiyenin ocak ayında teslimle ödeneceği" elle yazılmış ve taraflar bu konuda anlaştıklarını, tarafların anlaşmasına uygun olarak 4.7.2017 günü tapu devri vekil edenimiz adına gerçekleştirilerek 100.000 TL bedel 1 nolu davalı/lehtara ödenmiş ve gene davalı/lehtarın ısrarıyla kalan 60.000 TL bakiye için bono düzenlendiğini, eksiksiz teslim şartına karşılık verilen bu bono, takibe dayanak edilen bono olduğunu, müvekkilinin tapunun kendilerine devrolunduğu garantisi ve güveniyle, bonoyu "lehtar kısmı boş bir şekilde" düzenleyerek 1 nolu davalıya teslim ettiklerini, ntice olarak, taşınmazın eksiksiz teslimi şartına bağlı olarak bir bono düzenlendiğini, müvekkillerinin her sade vatandaş gibi bononun hukuki mahiyetini bilmeksizin üzerine şerh düşürülmesini gerek görmediğini, taşınmaz maliki ile davalılar arasında ihtilaflar yaşanmış ve inşaat tamamlanamadığını, bunun üzerine vekil edenlerimiz tarafından Bursa 18. Noterliğinin 24.01.2018 gün ve 4190 yevmiye nolu ihtarıyla, teslim şartının yerine getirilememiş olması sebebiyle bononun iptali ve iadesi ihtar edildiğini, müvekkillerinin sözleşme düzenlediği tüzel kişilik Türkkan Peys. Gıd. Teks. İnş. yap. Tahh. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. olup ihtar da bu şirket taraf gösterilerek düzenlendiğini, takip konusu bono üzerinde lehtar olarak görülen 1 nolu davalı tarafından Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2019/1041 nolu dosyasıyla ikame edilen davada " bononun arka yüzünde yer alan lehtar cirosu imzasına itiraz edilmiştir." 1 nolu davalı/lehtar tarafından yapılan bu itirazda; "bononun teminat olarak alındığı ikrar edilmiş ve 2 nolu davalı tarafından ortaklık ilişkisi içerisinde bu bononun rızası dışında elinden çıktığı, üçüncü kişi üzerinden kötü niyetle takip konusu edilerek vekil edenlerimizden haksız bir şekilde tahsilatın hedeflendiği" ortaya konulduğunu, teminat olarak verilen ve kanuna aykırı biçimlerde elde edilen bedelsiz bonoya bağlı takibin, anlatılan nedenlerle iptali amacıyla işbu davayı kaleme alma gereği doğduğunu, dava konusu bononun "teminat amaçlı olarak şarta bağlı biçimde düzenlendiği 1 nolu davalı tarafından ikame edilen Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2019/1041 E. sayılı dosyasında ikrar edilmiştir". Bononun bağlandığı şartın gerçekleşmediği somut ihtilafta, vekil edenimizin borçlu olmadığını, dava konusu bono, taşınmaz satışı aşamasında konutun eksiksiz teslimi şartıyla düzenlendiğini,1 nolu davalı/lehtar tarafından Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2019/1041 nolu dosyasıyla ikame edilen dava dilekçesinde açık bir şekilde ikrar edilen bu husus, bononun düzenlenme amacı yönünden temel ispat konusu olduğunu, kambiyo hukuku yönünden açık bu hukuksuzluklara bağlı olarak ayrıca takibin iptalin de istediklerini, bu konu hakkında ikame ettiğimiz dava dosyamız Bursa 1. İcra Mahkemesinin 2019/1047 nolu dosyasında derdest olduğunu, ciranta ..., benzer nitelikli bir suçtan halen tutukludur. Davalı ... ve ... hakkında soruşturma dosyalarının sorgulanması neticesinde iddialarımız ispat olunacağını, yapılan araştırmalar neticesinde; davalı usulsüz ciranta ...' in benzer nitelikli bir suçtan halen tutuklu olduğunu öğrendiklerini, ayrıca, müvekkillerinden elde edilen bilgiler çerçevesinde davalı ... ile diğer davalı ...' in birlikte şüpheli/sanığı oldukları dosyaların varlığı da öğrenildiğini, bahsi geçen soruşturma dosyalarının tamamı, dava gerekçemize konu sahtecilik türünden eylemler olduğunu, bu hususun araştırılması savunmalarımızın doğruluğu açısından yüksek önem arz ettiğini, iptali istenen takip dayanağı bononun "teminat olarak alındığı lehtar tarafından ikrar edilmiştir". HMK 188 kapsamında kesin delil olan bu ikrara ek olarak, lehtar tarafından ikame edilen imza inkarı davasıyla da bononun hukuka aykırı olarak ele geçirildiği ispatlı olduğunu, takip alacaklısı/hamilin, bonoyu hukuka aykırı bir şekilde ele geçiren cirantayla olan arkadaşlık ilişkisi de kötü niyeti açıkça ortaya koymakta ve alacaklının TTK 687/1 hükmü çerçevesinde bilerek vekil edenlerimiz aleyhine hareket ettiği ortaya konulduğunu, lehtarın ikrarı, taraflar arasındaki yazılı sözleşme, lehtarca ikame edilen imzaya itiraz davası ve diğer delillerimiz neticesinde tedbir konusunda HMK 390/3 bendinde anılı bulunan yaklaşık ispat kuralının somut olayda ihtilafa yer vermeyecek şekilde ortaya konulduğu tartışmasız olduğunu, alacaklı taraf; imza sahteciliği içeren bonoya dayanakla ihtiyati haciz baskısı altında vekil edenlerimizin taşınır, taşınmaz birçok mal varlığına haksız bir şekilde haciz işlemi uygulamış olup İİK 72/3 bendine özgü tedbir hükümlerinin uygulanmaması halinde geri dönüşü imkansız zararların doğacağını, bu kapsamda; alacağın % 15 i miktarında teminat karşılığında "icra müdürlüğü dosyasına yatırılacak paranın alacaklıya ödetilmemesine ve bugüne kadar uygulanan hacizlerin fekkine karar verilmesi yönünde" tedbir karar verilmesini gerektiğini, yaklaşık ispat kuralının ortaya konulduğu somut hukuki ihtilaf yönünden İİK 72/3 bendinde düzenleme bulan tedbir talebimizin kabul edilerek; "alacağın % 15 i oranında teminat karşılığında, iptalini talep ettiğimiz Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/... nolu dosyasında vezneye yatırılacak paranın yargılamanın neticelenmesi müddetince alacaklıya ödenmemesine ve ayrıca bugüne kadar dosyadan uygulanan haciz işlemlerinin fekki yönünde" hüküm tesis edilmesine, davamızın kabulüne, Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/... nolu dosyasına bağlı takibin iptaline, kötü niyetli davalılar aleyhinde İİK 72/5 bendi kapsamında alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere tazminat hükmedilerek ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/... sayılı icra takip dosyası, daire satış vaadi başlıklı taşınmaz satış sözleşmesi, Bursa 18. Noterliğinin 24/01/2018 gün ve 4190 yevmiye nolu ihtarname, Bursa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/685-2019/256 Karar sayılı ilamı, Bursa CBS 2019/10465 esas sayılı soruşturma karar sureti, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava, icra takibine konu 60.000,00 TL bedelli bononun (ev daire satış bedelinin kalan kısmına istinaden) teminat olarak verildiği iddiasına dayalı olarak davalılara borçlu olunmadığına dair menfi tespit kararı verilmesine ilişkindir.
TTK' nın 776/1. maddesinin (b) bendinde bono veya emre yazılı senedin "kayıtsız ve şartsız" belirli bir bedeli ödeme vaadini içermesi gerektiği, 777. maddesinde de bu unsuru içermeyen bir senedin bono sayılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Yargıtay HGK' nın 14.3.2001 tarih ve 2001/12-233 sayılı kararı ile 20.6.2001 tarih ve 2001/112-496 sayılı kararlarında da benimsendiği üzere dayanak belgenin hangi ilişkinin teminatı olduğu yazılı belge ile kanıtlanmalıdır. İİK' nın 169/a maddesi uyarınca sözkonusu yazılı belgede takip dayanağı senede açıkça atıf yapılması zorunlu olup, açıkça atıf yapıldığının kabulü için senedin, vade ve tanzim tarihleriyle miktarlarının belirtilmesi gereklidir.
O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden; Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin 2014/11410 E. 2014/13843 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere; bir senedin teminat vasfını taşıyabilmesi için; ya senet metninde açık olarak teminatın hangi hususta verildiğinin belirtilmelisi gerektiği ya da ayrı bir sözleşmeyle söz konusu teminata atıf yapılarak senedin teminat için verildiğinin belirlenebilir olmasının sağlanması gerektiği, senet üzerine yazılacak olan "teminattır" ibaresinin tek başına bonoya teminat senedi olma hüviyetini kazandırmayacağı, "teminat senedidir," "devredilemez", "ciro edilemez", ibarelerinin tek başına geçersiz olduğu ve hiç yazılmamış kabul edileceği, davaya- icra takibine konu bononun teminat bonosu niteliğinde olduğunu ispat külfetinin davacılar üzerinde olduğu, bono üzerinde teminat bonosu olduğuna dair ibare bulunmadığı, kaldı ki davacı ... ile satıcı Türkkan Peyzaj .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Arasında tanzim edilen daire satış vaadi sözleşmesinde işbu bononun daire bedelinin eksik kısmı olan 60.000,00 TL ye yönelik tanzim edildiği iddia edilmiş ise de sözleşmede böyle bir ibarenin yer almadığının/atıf yapılmadığının tespit edildiği, davacıların iddiasını ispatlar nitelikte yazılı delil sunmadığı ve davalı ...'ın '' davalı ... ile ortaklık ilişkim bulunmadığına, bononun bedelsiz boş, bedelsiz ve teminat için alınmadığına, bononun tarafıma cirolanarak verildiğine, ... ile aramızda bir arkadaşlık ilişkisi bulunmadığına, bononun vadesinin kim tarafından belirlendiğini bilmediğime, alacağım için takibe giriştiğime, namusum şerefim kutsal saydığım tüm inançlarım üzerine yemin ederim'' şeklinde yemin eda ettiği, davalı ...'un '' davalı ... tarafından bana lehtar kısmı boş bedelsiz teminat bonosu cirolanmamıştır, davalı ... ile aramda bir arkadaşlık ilişkisi yoktur, bononun vadesinin kim tarafından belirlendiğini bilmiyorum, alacağım için takibe giriştiğime dair bu hususta namusum, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerlerim üzerine yemin ederim, ayrıca davalı ... ile ticari ilişkim mevcuttur, kendisinin bana borcu bulunmaktadır.'' şeklinde yemin eda ettiği hususu göz önünde bulundurularak, davalı ...'a yemin metni usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen mahkememize yemin eda etmek için başvurmadığı, kaldı ki Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/1041 Esas 2020/178 Karar sayılı dosyasında şikayet dilekçesinde , bonodaki imzanın kendisine ait olmadığını beyan ettiği hususu da göz önünde bulundurularak davacıların davasının davalı ... Türkmen yönünden kabulüne, buna göre Bursa 15. İcra Dairesi’nin 2019/... Esas sayılı icra takibine konu 25/01/2018 ödeme günlü, 04/07/2017 düzenleme tarihli, düzenleme yeri Bursa olan 60.000,00 TL bedelli emre yazılı senetten dolayı davacıların davalı ... ....’e borçlu olmadıklarının tespitine, davacıların davasının davalı ... ve davalı ... yönünden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davacıların davasının davalı ... Türkmen yönünden KABULÜNE, buna göre Bursa 15. İcra Dairesi’nin 2019/... Esas sayılı icra takibine konu 25/01/2018 ödeme günlü, 04/07/2017 düzenleme tarihli, düzenleme yeri Bursa olan 60.000,00 TL bedelli emre yazılı senetten dolayı davacıların davalı ... ’e borçlu olmadıklarının TESPİTİNE,
2-Davacıların davasının davalı ... ve davalı ... yönünden REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 5.500,49 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 1.434,43 TL'nin mahsubu ile bakiye 4.066,06 TL nispi karar ve ilam harcının davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalı ...'dan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, talimat ve tebligat gideri 512,50 TL yargılama gideri ve 1.434,43 TL peşin harç ile başvurma harcı 59,30 TL olmak üzere toplam 2.006,23 TL yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 11.267,91TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar ... ve ... vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 11.267,91TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak işbu davalılara verilmesine,
9-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacılar vekilinin,feri müdahil vekilinin, davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 12/09/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.