T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/500 Esas - 2021/308
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/500
KARAR NO: 2021/308
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR:1- ...
VEKİLİ: Av. ...
2- ...
VEKİLİ: Av. ...
3- ....
4- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA: Tasarrufun İptali (İİK 277 Ve Devamı)
DAVA TARİHİ: 25/04/2012
KARAR TARİHİ: 14/04/2021
YAZIM TARİHİ: 03/05/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tasarrufun İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İSTEM: Davacı vermiş olduğu dava dilekçesindeki ve duruşmalardaki beyanlarında özetle; davacı bankanın davalı ... Ltd şirketinden alacaklı olduğunu, bu alacağın tahsili için Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... Esas sayılı dosyasında takip yapıldığını, ancak davalı-borçlunun adına kayıtlı olan Soğukpınar Köyü Güneyler Mevkii 111 Ada 44 Parselde kayıtlı 6465,29 m2 yüzölçümlü gayrimenkul ile üzerindeki bir katlı betonarme, gıda dolum ve depo tesisinin makine ve ekipmanlar ile birlikte 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye numarası ile Soğukpınar Köyü Tüzel kişliğine devredildiğini, bu devrin bağış suretiyle yapıldığını, bundan kısa bir süre sonra 20/03/2012 tarih 8742 yevmiye nolu işlem ile Soğukpınar Köyü tüzel kişiliğine dava konusu tesisi 75.000,00 TL bedel ile diğer davalı ... Madencilik İnşaat Nak. San. Tic.Ltd Şirketine 05/03/2012 tarihini kapsayacak şekilde 10 yıl süre ile kiraya vererek bu hususu tapuya şerh ettiğini, davacı borçlunun şirketi bu işleminin alacaklıdan mal kaçırmak için kötü niyetli olarak bağışlamak suretiyle yapıldığını, işlemin İİK 277- 280.maddeleri gereğince iptal edilmesi gerektiğini belirterek, davacı- borçlu Atunur Membağ Suları Ltd Şirketinin, davalı Soğukpınar Köyü Tüzel kişiliğine tapuları devretmiş olduğu gayrimenkul ile üzerindeki tesis ile davalı ... Madencilik Ltd şirketine kiraya verilmesine ilişkin 20/03/2012 tarih 8742 yevmiye nolu kira şerhi yönünden tasarrufun iptali ile Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... Esas sayılı dosyası yönünden icra yetkisi verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Madencilik İnşaat Nak. San. Tic.Ltd Şirketi vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; davalı Soğukpınar Köyü tüzel kişiliğinin dava konusu yeri diğer davalı şirketten bağış yolu ile aldığını, müvekkili şirketin de burayı köyden 10 yıllığına kiralayarak tapuya şerh verildiğini, bu işlemlerin iptali için yapılan iddiaların doğru olmadığını, iyi niyetli olarak 05/03/2012'den 31/02/2013 tarihinde kadar ayda 2.500,00 TL, yıllık 30.000,00 TL bedel ile de 05/03/2012 tarihinden başlamak kaydıyla 10 yıl süre ile kira sözleşmesi imzalandığını, müvekkili ile diğer davalı şirket arasında herhangi bir ilişkinin olmadığını, böyle bir şirketin varlığından dahi haberleri olmadığını, müvekkili şirketin tapu kayıtlarına dayanarak hareket ettiğini, iyi niyetli olarak kira sözleşmesi yaptığını, iyi niyetli üçüncü kişi olması nedeniyle iyi niyetinin korunması gerektiğini, iyi niyetin aksinin davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğinin, ayrıca özel idaresi ile de sözleşme imzalanarak 90.000,00 TL kira bedeli ile 11.400,00 TL teminat yatırılarak kullanma ruhsatı alındığını ve Karacakaya markasının logosunu kullanmak için marka lisans sözleşmesi yapıldığını ve aylık 500,00 TL marka kullanım bedeli ödeme yükümlülüğü altına girdiğini, tüm bunların yatırım yapmak amacıyla yapıldığını, alacaklılardan mal kaçırmak maksadıyla yapılmadığını, müvekkil tarafından dava konusu parselin haricinde işletmenin çalışabilmesi için üç ayrı taşınmazın daha kiralandığını, kira sözleşmesinin mülkiyetin üçüncü kişilere devrini etkilemeyeceğini, kira bedelinin ise düşük olmadığını, her üç taşınmaz ile birlikte toplam kiranın 30.000,00 TL olduğunu, bunun da 10 yıl süre için 300.000,00 TL olduğunu ve tefe-tüfe oranında artışının bulunduğunu, bu sebeple 75.00,00 TL bedel ile kiralandığı iddiasının doğru olmadığını, makinelerin bakım ve onarım bedelinin kira bedelinden daha yüksek olduğunu, kira sözleşmesinin tasarrufun iptali davasına konu olamayacağını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Ltd Şirketi vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; davalı tarafından 2005 yılında Soğukpınar Köyünde dolum tesisi kurmaya karar verildiğini, köy muhtarlığı ile yapılan görüşmeler neticesinde, köy tüzel kişiliği tarafından köyde işsizlik sorunu olduğu, gençlere iş olanağının sağlanmasının talep edildiğini, bu talep neticesinde kredi kullanılmasının zorunlu olması nedeniyle tesisin davalı şirkete ait olması gerektiği belirtilmiş ve sonuç itibariyle “yap-işlet-devret” modeli örnek alınarak tesisin kurulmasına karar verildiğini ve 2006 yılında sözleşme imzalanarak köydeki gençlerin tesiste çalıştırılmaya başlanılacağını, 5 yıl malik 20 yıl kiracı olmak koşuluyla tesisi kurmayı kabul ettiklerini, köy halkının da imza toplayarak rıza göstermesi neticesinde tesisin 2006 yılı başında kurulduğunu, arazi içindeki eski jandarma binasının köy tarafından davalıya tesis edilmesi üzerine inşaat büyütülerek işe yeni makineler alındığını, mevcut araziye komşu tarlalardan satılması suretiyle alanın büyütüldüğünü, dönümünün 3.000,00 TL olduğunu , davalınınn ise rayiçe uygun olarak 4.000,00 TL bedel ile aldığını ayrıca her bir köyü 1.000,00 TL bağışta bulunma talebi olduğunu, sözleşmenin 6.maddesinde kullanılacak krediler için taşınmazın en fazla 5 yıl süre ile davalı adına olacağının belirtildiği, bu süre sonunda borçtan arınmış olarak köye geri verileceğinin şart koşulduğunu, bu maddeye göre köyün dava yolu ile geri alım hakkına sahip olduğunu, davalının tesis üzerinde ise 20 yıl işletme hakkı olduğunu, sözleşmenin 8.maddesine göre sadece kullanım hakkı olduğu, başkaca hak iddia edemeyeceğinin belirlendiğini, sözleşmenin 9.maddesinde ise işletme hakkının sona ermesi ile ilgili şartların belirlendiğini, bunlardan bir tanesinin de davalı şirketin ekonomisinin bozulması ve iflasa süreklenmesi olarak düzenlendiğini, bu durumda taşınır ve taşınmaz malların köye iade edileceğinin düzenlendiğini, ancak davalı şirket tarafından 23/01/2011 tarihi itibariyle tesisi köyü iade etmekle yükümlü olmasına rağmen o tarihte kredileri kapatacak kaynağa sahip olmadığından bu devri gerçekleştirmek istemesine rağmen yapamadığını, köy tarafından dava açılacağının belirtildiğini, bir süre daha görüşmelerin devam ettiğini, ancak daha sonra davalının geri vermeyi kabul ederek devir işlemini gerçekleştirdiğini, daha fazla geciktirdiği takdirde hacizlerle karşı karşıya kalarak köye malı iade edemeyeceğinin kaygısı oluşması nedeniyle de iade işleminin yapıldığını, muavaza iddiasının yerinde olmadığını, taraflardan birinin devlet olması nedeniyle bu iddianın ileri sürülemeyeceğini, iadenin sözleşme gereği yapıldığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı Soğukpınar Köyü vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; köyün ihtiyar heyeti tarafından alınan 28/12/2005 tarih 413 nolu karar gereğince köylüye istihdam sağlanması için mülkiyeti köy tüzel kişiliğine ait bulunan Soğukpınar Köyü 111 Ada 12 Parseldeki kaynak suyunun işletme dolum tesisi yapılmak üzere davalı ... Ltd Şirketine belirlenecek bedel mukabilinde satılmasına, tesisin iki yıl içinde yapılmaması halinde aynı bedel ile köy tüzel kişiliğine iade edileceğine karar verildiğini, 22/04/2006 tarihinde köylülerden imza toplanarak muvafakat alındığını, 23/01/2006 tarih 14 sayılı ihtiyar heyeti kararınca da taşınmaza 4.000,00 TL bedel biçilerek devri için muhtara yetki verildiğini, 23/01/2006 tarihinde köy ihtiyar heyeti ile ... Ltd Şirketi arasında sözleşme yapıldığını, bu sözleşme gereğince ... Ltd Şirketinin 5 yıl sonra 23/01/2011 tarihinde taşınmazları, makine, teçhizat, bina ve eklentileri ile birlikte devretme yükümlülüğü altında olduğunu, devrin bu amaçla yapıldığını, alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla yapılmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP: Dahili davalı Osmangazi Belediye Başkanlığı vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde: müvekkil belediyenin tacir olmadığı, dava konusu ticari işletme ile de ilgili olmadığından bahisle öncelikle görev itirazında bulunduğunu, Soğukpınar Köyü İstiklal Cad.NO 36 adresinde işletilmekte olan kaynak suyu dolum tesisinin 03/05/2011 tarih ve 71 nolu 2.sınıf gayrisıhhi müessese ruhsatı ile ... Madencilik İnş.Tİc.Ltd Şirketi tarafından işletilmekteyken ... Mad.İnşa.Tic.Ltd Şirketine devredildiğini, Soğukpınar köyü tüzel kişiliğinin 111 Ada 44 parseldeki yerinin mülk sahibi olduğunu, söz konusu tesisin ... tarafından 09/05/2012 tarih ve 12-784 sayılı gayrisıhhi müessese işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile işletildiğini, bu nedenle husumetin müvekkil belediyeye yöneltilmesinin hukuka uygun olmadığını belirterek, davanın hem usulden hem de husumetten reddini talep etmiştir.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava,İİK 277.maddesi uyarınca açılan Tasarrufun İptali davasıdır.
Yapılan yargılama sonucunda davalı ... Mad.İnş.Nak.San.Tic.Ltd.Şti dışındaki davalılar yönünden açılan davanın kabulüne, davalı ... Mad.İnş.Nak.San.Tic.Ltd.Şti hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.
Verilen hükmün temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 17. HD'nin 17/02/2020 tarih ve 2018/1916 -2020/ 1562 E/K sayılı ilamı ile "...., Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere göre; davalı ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ve Osmangazi Belediye Başkanlığı'na (Soğukpınar köyü tüzel kişiliğine) yönelik açılan davada;davanın kabulü ile Bursa ili, Osmangazi ilçesi, Soğukpınar köyü, 111 ada, 44 nolu, 111 ada 33 nolu, 111 ada 11 nolu, 125 ada 12 nolu ve 106 ada 4 nolu parsellerin 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye numarası ile ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti tarafından Osmangazi Belediye Başkanlığına (Soğukpınar köyü tüzel kişiliği) devrine lişikin tasarrufun iptali ile davacıya Bursa 18. İcra Müdürlüğünün 2012/... sayılı dosyası yönünden icra ve haciz yetkisi verilmesine,karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı Osmangazi Belediye Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava İİK’nın 277 vd maddelerine dayalı olarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.6100 sayılı HMK'nın 50. maddesinde medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanın davada taraf ehliyetine de sahip olacağı, 51. maddesinde dava ehliyetinin medenî hakları kullanma ehliyetine göre belirleneceği, 114/d maddesinde ise taraf ve dava ehliyetinin dava şartlarından olduğu ve 115. madde uyarınca da mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı belirtilmektedir.4721 sayılı TMK'nın 47, 48, 49 ve 50. maddelerinde de tüzel kişiliğin kazanılması, hak ehliyeti ile fiil ehliyeti ve bunun kullanılmasına ilişkin hükümler yer almaktadır.442 sayılı Köy Kanununun 37/7 maddesi uyarınca da köy tüzel kişiliği adına dava açmak ve açılan davayı takip yetkisi köy muhtarına aittir. Köy muhtarının hukukî bir engelinin çıkması durumunda bu yetki aynı Kanunun 33/b maddesine göre köy derneğinin seçeceği temsilciye tanınmıştır. Ancak, On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair 6360 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince;1)Aydın, Balıkesir, Denizli, Hatay, Malatya, Manisa, Kahramanmaraş, Mardin, Muğla, Ordu, Tekirdağ, Trabzon, Şanlıurfa ve Van illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.2)Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Eskişehir, Erzurum, Gaziantep, İzmir, Kayseri, Konya, Mersin, Sakarya ve Samsun Büyükşehir Belediyelerinin sınırları il mülkî sınırlarıdır.3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülkî sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.Aynı Kanunun geçici 1. maddesinin onüçüncü fıkrasında; "1. maddeye göre tüzel kişiliği kaldırılan belediye ve köylerin mahkemelerde süren davalarında katıldıkları ilçe belediyesi taraf olur" hükmü yer almaktadır.Bu hüküm Kanunun "Yürürlük" başlıklı 36. maddesi uyarınca ilk mahalli idareler genel seçiminin yapıldığı 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunmaktadır.Somut olaya gelince; davalı Soğukpınar köyünün, 6360 sayılı Kanunun yukarıda belirtilen hükümleri gereğince tüzel kişiliği kaldırılarak mahalle olarak bağlı olduğu ilçesinin belediyesine katılması nedeniyle görülmekte olan davada taraf sıfatı kalmadığından, katıldığı ilçe belediyesi olarak Osmangazi Belediyesinin ve aynı kanunla Büyükşehir Belediyesi sınırları il mülkî sınırları olarak belirlendiğinden ilgili Bursa Büyükşehir Belediyesi de taraf olacaktır. Eldeki davada; davalı köy tüzel kişiliği vekilinin, tüzel kişiliğinin sona erdiğini belirtmesi üzerine, davanın Bursa Büyükşehir Belediyesi'ne ihbarına karar verilmiş olup Büyükşehir Belediyesinin davaya katılımlarına yönelik yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşılmıştır.Buna göre; taraf teşkili dava şartlarından olup, bu şart sağlanmadan davanın esasına girilemez. Hal böyle olunca, 6360 sayılı Yasa'nın Geçici 1/13. maddesi uyarınca Osmangazi Belediyesi ile birlikte TMK'nın 713/3. maddesi gereği ilgili kamu tüzel kişiliği olması nedeni ile Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığının da davaya dahil edilerek dava dilekçesi ve duruşma günü yöntemine uygun şekilde tebliğ edilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin tüm deliller toplanıp değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken; yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirmiştir..." gerekçesiyle mahkememiz hükmü bozulmuştur,
Mahkememizce dosya yeniden esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiş, bozma ilamı doğrultusunda Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığının davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Davacı banka tarafından davalı aleyhine Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... esas sayılı dosyasında icra takibi yapılmıştır.
Bu icra takibinde 528.500,00 TL asıl alacak, 528,50 TL işlemiş faiz, 26,44 TL BSMV, 220,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti, 1.789,56 TL masraf olmak üzere toplam 531.064,50 TL'nin tahsili talep edildiği ve takibin kesinleşmiş olduğu görülmüştür.
Bu icra dosyasında, davalı borçlu şirket olan ... Ltd Şirketinin adresinde 03/05/2012 tarihinde haciz işlemi yapıldığı ve bir kısım menkullere haciz konduğu ancak haciz konan menkullerin değerinin borcu karşılamaya yeterli olmadığı görülmüştür.İcra dosyası içerisinde birçok tapu kaydının mevcut olduğu görülmüş ise de, bu tapu kayıtlarının diğer borçlulara ait kayıtlar olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından verilen 22/06/2012 havale tarihli dilekçe ile, Bursa İli Osmangazi İlçesi Soğukpınar Köyü 111 Ada 11 Nolu Parsel, 125 Ada 12 Nolu parsel, 111 Ada 33 nolu Parsel, 106 Ada 4 Nolu parsellerin de Köy Tüzel kişiliğine bağış suretiyle devredildiğini belirterek, bu parseller yönünden de tasarrufun iptali talep edilmiştir.
Davacı vekili 18/02/2015 tarihli duruşmadaki beyanında, yukarıda açıklanan 22/06/2012 havale tarihli dilekçesinin ıslah dilekçesi olduğunu beyan etmiştir.
Dava konusu olan Soğukpınar Köyü 111 Ada 11 nolu, 111 Ada 33 nolu, 111 Ada 44 nolu, 125 Ada 12 nolu parsel ve 106 Ada 4 nolu parsellere ait tapu kayıtları ilk tesislerinden itibaren tedavülleri ve resmi senetleri ile birlikte getirtilmiştir.
Tapu kayıtlarının ilk teslimden itibaren tedavüllerinin de getirtilerek sırasıyla incelenmesinde; 111 Ada 44 nolu parselin, 111 Ada 12 ve 111 Ada 13 nolu parselin tevhidi sonucu oluşmuş olduğu, 12 nolu parselin evveliyatında Soğukpınar Köyü Tüzel Kişiliği adına Kadastro tarafından tespitinin yapılmış iken 01/02/2006 tarihinde 4.000,00 TL bedel karşılığında ... Ltd Şirketine satışının yapılarak devredildiğini, 13 nolu parselin ise İlyas Taştan mirasçılarına ait iken 28/08/2006 tarihinde ... Ltd Şirketine satışları suretiyle devredilmiş olduğu görülmüştür. 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye no'lu işlem ile davalı ... Ltd Şirketi tarafından köy tüzel kişiliğine bağış suretiyle devredildiği, tapu kaydında üstündeki teferruat ile birlikte rayiç değerinin 873.000,00 TL olduğunun gösterildiği, 20/03/2012 tarih 8742 yevmiye numaralı işlem ile de köy tüzel kişiliği tarafından davalı ... Madencilik Ltd Şirketine 05/03/2012 tarihinden itibaren 10 yıl süreyle 75.000,00 TL bedel karşılığında kiralandığına dair şerh verilmiş olduğu görülmüştür. Ayrıca, bu tapu kaydı üzerinde birçok makine ve ekipmanın teferruatlı olarak kayıtlı olduğu görülmüştür.
111 ada 33 nolu parselin ise evveliyatında; 111 Ada 9 nolu parsel olarak ... adına kayıtlı iken ifrazı neticesinde 8.448,57 m2 olarak ... adına tescil edildiği,onun tarafından da 01/06/2009 tarihinde ... Ltd Şirketine satış suretiyle devredildiği, ... Ltd Şirketi tarafından da yukarıda açıklandığı üzere 02/03/2012 tarihinde hibe edildiği, tapu kaydında rayiç değerinin 5.000,00 TL olarak gösterildiği, 11/11/2014 tarihinde ise 6360 Sayılı Kanun gereğince Osmangazi Belediye Başkanlığı adına tescil edilmiş olduğu görülmüştür.
125 Ada 12 nolu parselin ise evveliyatında; Soğukpınar Köyü tüzel kişiliğine ait iken 11/11/1998 tarihinde satış suretiyle Kadriye Özdemir'e devrolunduğu, O'nun tarafından da 11/11/2011 tarihinde ... Ltd Şirketine satış suretiyle devrolunduğu, onun tarafından 02/03/2012 tarihinde köy tüzel kişiliğine bağışlanmış olduğu, tapu kaydında rayiç değerinin 4.500,00 TL olarak gösterildiği, 11/11/2014 tarihinde ise 6360 Sayılı Kanun gereğince Osmangazi Belediye Başkanlığı adına tescil edilmiş olduğu, bu parsel kaydı üzerinde de ... Madencilik Ltd şirketinin 10 yıllık kira şerhinin bulunduğu görülmüştür.
111 Ada 11 nolu parselin ise evveliyatında; Metin Yıldız adına kayıtlı iken 22/06/2009 tarihinde satış suretiyle ... Ltd Şirketine devredildiği, O'nun tarafından da 02/03/2012 tarihinde Soğukpınar köy tüzel kişiliğine bağışlanmış olduğu, tapu kaydında rayiç değerinin 1.000,00 TL olarak gösterildiği, 11/11/2014 tarihinde ise 6360 Sayılı Kanun gereğince Osmangazi Belediye Başkanlığı adına tescil edilmiş olduğu, bu parsel kaydı üzerinde de ... Madencilik Ltd şirketinin 10 yıllık kira şerhinin bulunduğu görülmüştür.
106 Ada 4 nolu parselin ise evveliyatında; Ahmet Turan adına kayıtlı iken 28/07/2009 tarihinde ... Ltd Şirketine satış suretiyle devrettiği, O'nun tarafından 02/03/2012 tarihinde Soğukpınar köyü tüzel kişiliğine bağışlandığı, tapu kaydında rayiç değerinin 1.500,00 TL olarak gösterildiği, 11/11/2014 tarihinde ise 6360 Sayılı Kanun gereğince Osmangazi Belediye Başkanlığı adına tescil edilmiş olduğu, bu parsel kaydı üzerinde de ... Madencilik Ltd şirketinin 10 yıllık kira şerhinin bulunduğu görülmüştür.
Tarafların delilleri toplanarak mahallinde keşif yapılmış, bilirkişi raporu alınmış ve tanıklar dinlenmiştir.
Dinlenen davalı tanıkları Mustafa Yıldız, Süleyman Yıldız, Nihat Subaşı ve Hasan Koç beyanlarında; Kaya Kahraman'ın köy suyuna tesis kurmak istediğini, muhtarın bundan tedirgin olduğunu, ancak suyun başkasına satılmayacağı ve devredilmeyeceği ve geri alınabileceğinin söylenmesi üzerine muhtarın ve köylülerin kaygısının giderildiğini ve bunun üzerine köylülerden imza toplandığını ve ... şirketi tarafından tesis kurulduğunu, tesis kurulurken amacın köy halkının istihdam edilmesinin olduğunu, tesiste 10-15 kişinin çalışmakta olduğunu, daha sonra 2011 yılında Kaya beyin işlerinin kötüye gittiğinin ve tesisi satacağı duyulunca köy ihtiyar heyetinin Kaya beyi çağırarak görüştüğünü, Kaya beyin burayı satmayacağını söylediğini, ancak daha sonra “mal benim, istediğime satarım” şeklinde beyanda bulunduğunu, köy halkının baskı yapması üzerine köy tüzel kişiliğine bağışladığını, köy tarafından çalıştırılamayacağı anlaşılınca köy muhtarlığı tarafından ... isimli şirkete kiraya verildiğini beyan etmişlerdir.
Mahallinde yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde alınan 16/12/2013 tarihli rapora göre; dava konusu 125 Ada 12 nolu Parselin satış tarihi itibariyle değerinin 51.486,00 TL, 106 Ada 4 Nolu Parselin 118.198,50 TL, 111 Ada 11 Nolu Parselin 170.255,00 TL, 111 Ada 44 Nolu Parselin 646.529,00 TL değerinde olduğu, parsellerin üzerinde bulunan binaların değerinin ise 647.235,00 TL olduğu, 44 Nolu Parselin tapu kaydında teferruat olarak kayıtlı olan makine ve teferruatların ise 1.377.750,00 TL olduğu belirlenmiştir.
Davalılar dava konusu parselin evveliyatında köy tüzel kişiliğine ait olduğunu, davalı ... Ltd Şirketinin sahibi Kaya Kahraman tarafından köye ait su kaynağı üzerinde dolum tesisi kurmak istediğini söylemesi üzerine yapılan görüşmeler neticesinde köylü gençlerin istihdamının sağlanması için yap-işlet-devret şeklinde su kaynağının ve köy tüzel kişiliğine ait gayrimenkulun devri hususunda anlaştıklarını, ancak davalı şirketin kredi çekeceğini belirterek tapu kayıtlarının devrini talep etmesi üzerine, tapu kayıtlarının devredildiğini, bununla da yeterli kalınmayarak başka tapu kayıtlarının da devredildiğini, keza ihtiyaç duyulduğundan köylülere ait bazı tapu kayıtlarının da bedeli karşılığında devredildiğini, davalı şirket ile yapılan protokol neticesinde kullanma süresinin 20 yıl olarak belirlendiği, bu sürede çalışan işçilerin en az yarısının köyden tercih edileceğini, 5 yılın sonunda gayrimenkullerin köye bedeli karşılığında iade edileceğini, davalı şirket tarafından sözünde durulmadığı, iflas ettiği, borca battığı tesisin ve gayrimenkullerin köye geri iade edileceğinin belirlendiğini, bu sebeple 5 yıllık sürenin geçmesinden dolayı dava konusu gayrimenkulun iade edildiğini, tapuda bağış gösterilmiş ise de bunun daha az harç ödemek için yapıldığını, aslında devrin bedeli karşılığında yapıldığını belirterek, köy karar defterindeki konu ile ilgili alınan kararların birer sureti ve davalı ... Ltd Şirketi ile köy tüzel kişiliği arasında yapılmış olan 25/01/2006 tarihli protokol sunulmuştur. Bu protokolde 111 Ada 12 nolu parselin davalı ... Ltd Şirketine 4.000,00 Tl bedel ile devrine ve ayrıca ... Ltd Şirketinin her yıl köye 1.000,00 TL bağışta bulunacağı, buna karşılık davalı şirketin su dolum tesisi kuracağı, bu tesiste köyde yaşayanların istihdam edileceğini, tapunun beş yıl sonra borçsuz olarak bedeli karşılığında köye geri iade edileceğini, davalı şirketin kuracağı tesisi 20 yıl süre ile işleteceğini, bu süre sonunda tesisi köye devredeceğini, edimlerini yerine getirmediği, borca batması, iflası istemesi gibi nedenlerle ekonomik olarak kötü duruma gelmesi, çalışamaması durumunda işletme hakkının sona ereceği, tesisin köye ait olacağı, iade edilmediği takdirde yasal yollara başvurulacağı görülmüştür.
Tesisin köy tüzel kişiliğine devri hususunda düzenlenen protokollerde davalı şirket tarafından faturaların tanzim edilmiş olduğu görülmüştür. Ancak, davalılar tarafından bu faturaların birer sureti sunulmadığı gibi devrin ne kadarlık bir bedel karşılığında yapıldığı da belirtilmemiştir.
Tapu kaydında ise, devrin köy tüzel kişiliğine hibe olarak yapıldığının yazılı olduğu görülmüştür.
Buna göre; davalı ... Ltd Şirketinin borca battığı, ödemelerini yapamadığı davalı köy tüzel kişiliği tarafından bilinmektedir.
Davalılar tarafından devrin bağış suretiyle yapılmadığı, bedeli karşılığında yapıldığı iddia edilmiş ise de, bu bedelin ne kadarlık bir bedel olduğu ve davalı şirkete ödenip ödenmediği hususunda herhangi bir belge veya delil ibraz edilmemiştir. Buna göre, tapu kaydında yazılı olan bağış suretiyle devir yapıldığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı tarafından açılan dava İİK 277 ve devamında düzenlenmiş olan tasarrufun iptali davasıdır.
Bu davalarda dört şartın varlığı aranır. Buna göre alacağın tasarruftan önce doğmuş olması alacak kesinleşmiş icra takibi, borçlunun borcu karşılamaya yeterli mal varlığı olmadığı yönündeki aciz veya geçici aciz vesikası olması ve tasarrufun alacaklılardan mal kaçırma amacıyla kötü niyetli olarak yapılmış olması gerekmektedir.
Mevcut davada bu şartlardan ilk üçü mevcuttur. Dördüncü şart olan alacaklardan mal kaçırma iddiası yönünden ise değerlendirme yapıldığında; İİK 278.maddeye göre her türlü bağışlamalar ve ivazsız tasarrufların batıl olduğu düzenlenmiştir. Yine, İİK 280.maddeye göre, borçlunun mali durumunun ve zarar vermek kastının diğer tarafça bilindiği veya bilinmesini gerektiren emarelerin bulunduğu hallerde tasarrufun iptal edileceği belirlenmiştir. Yine, 280/3.madde de ticari işletmelerin tamamı veya bir kısmının devrinde iktisap edenin bu hususları bildiği karine olarak kabul edilir. Ancak, devirden üç ay önce ticari işletmenin bulunduğu yerde görülebilir levhalar ile ve Ticaret Sicil Gazetesinde, bu mümkün olmadığı takdirde alacaklıların öğrenmesini temin eden vasıtalar ile ilan edildiği takdirde bu karinenin aksinin çürütülebileceği belirlenmiştir.
Buna göre, dava konusu parselin davalı ... Ltd Şirketine bedeli karşılığında devredilmesine rağmen parselin üzerinde bulunan yüksek meblağlı tesisin bedelsiz olarak bağış suretiyle davalı köy tüzel kişiliğine devredilmesi alacaklılardan mal kaçırma olarak kabul edilmiştir.
Davalılar devrin bedeli karşılığında yapıldığını, tapu kaydındaki bağış yazısının doğru olmadığını iddia etmiş iseler de, bu iddialarını ispat edememişlerdir. Bu sebeple, dava konusu olan 111 Ada 44 Nolu parselin davalı ... Ltd Şirketi tarafından davalı köy tüzel kişiliğine 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye numarası ile devrine ilişkin tasarrufun iptaline karar verilerek davacıya Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... Esas sayılı dosyası yönünden icra ve haciz yetkisi verilmesine karar verilmiştir.
Davalı ... Mad. İnşaat Nak. San. Ve Tic.Ltd Şirketine yönelik açılan dava yönünden ise; dava konusu 111 Ada 11 Nolu, 125 Ada 12 Nolu Parsel, 106 Ada 4 Nolu Parsel ve 111 Ada 44 nolu parsel üzerindeki tesis ile birlikte Soğukpınar Köyü tüzel kişiliğine devredildikten sonra köy tüzel kişiliği tarafından davalı Çetin Ltd Şirket ile 10 yıllık kira sözleşmesi yapılarak tesisin bu şirkete devredildiği ve kira sözleşmesinin 20/03/2012 tarih 8742 yevmiye numarası ile 75.000,00 TL kira bedeli ile tapu kaydına şerh verildiği görülmüştür.
Davacı, bu tasarrufların kötü niyetli olarak yapıldığını belirterek, iptalini talep etmektedir.
Dosyadaki kanıt ve belgelere ,Yargıtay bozma ilamından önce aldırılan bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına göre; dava konusu parselin davalı ... Ltd Şirketine bedeli karşılığında devredilmesine rağmen parselin üzerinde bulunan yüksek meblağlı tesisin bedelsiz olarak bağış suretiyle davalı köy tüzel kişiliğine devredilmesi alacaklılardan mal kaçırma olarak kabul edildiği, davalıların devrin bedeli karşılığında yapıldığını, tapu kaydındaki bağış yazısının doğru olmadığını iddia etmiş iseler de, bu iddialarını ispat edemediklerinden , davanın , davalı ... Mad.İnş.Nak.San.Tic.Ltd.Şti, dışındaki davalılar yönünden kabulüne karar verilerek dava konusu olan 111 Ada 44 Nolu parselin davalı ... Ltd Şirketi tarafından davalı köy tüzel kişiliğine 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye numarası ile devrine ilişkin tasarrufun iptaline karar verilerek davacıya Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... Esas sayılı dosyası yönünden icra ve haciz yetkisi verilmesine karar verilmiştir.
Davalı .....Ltd Şirketi ise, ... Ltd Şirketini tanımadığını, bilmediğini, tapu kaydına güvenerek köy ile kiralama ilişkisi içerisine girdiğini, ayrıca suyun kullanımı için İl Özel İdaresi ile kira sözleşmesi imzalandığını, keza teminat mektupları verdiğini, tesisteki alet–edevatın bakımını yaptığını, bunların meblağlarının yüksek olduğunu, ayrıca tesisin köyden 10 yıllık 30.000,00 TL bedel karşılığında tefe-tüfe artışları gözetilerek yapıldığını, kira bedelinin düşük olmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
Davalı tarafından köy tüzel kişiliği ile yapılan ve İl Özel İdaresi ile yapılan sözleşmelerin birer suretini sunmuştur.
Kira ilişkisi her ne kadar bir tasarruf ise de, alacaklının alacağını engelleyen, alacaklıdan mal kaçırmasını sağlayan bir tasarruf işlemi değildir. Ancak, bu tasarruf tapuya şerh verildiği takdirde alacaklının alacağını kira ilişkisi süresince engelleyen bir tasarruf işlemi durumuna gelmektedir.
İİK 279/4.maddesinde ise, kişisel hakların kuvvetlendirilmesi için tapuya verilen şerhlerin iptale tabii olduğu belirlenmiştir. Ancak, bu tasarruflardan istifa eden kimsenin borçlunun hal ve vaziyetini bilmediğini ispat ederse iptal davasının dinlenmeyeceği belirlenmiştir.
Davalı ... Mad.İnş.Nak.San.Tic.Ltd.Şti'nin kötü niyetli olduğu, borçlunun hal ve vaziyetini bildiği ispat edilmediğinden, davalının tapu kaydına güvenerek kira ilişkisine girdiği, dinlenen diğer davalı tanıklarının beyanlarından anlaşıldığından, davacının bu davalıya yönelik davasının reddine karar verilmiştir.
Tasarrufun iptali davalarında harç ve vekalet ücreti takipteki alacak ile iptali talep edilen tasarrufun değerinden hangisi düşük ise onun üzerinden hesaplanır.
Alınan bilirkişi raporuna göre tasarrufun iptali istenen gayrimenkul ve teferruatın değeri icra takibindeki alacaktan yüksek olduğundan icra takibindeki alacak bedeli üzerinden harç ve vekalet ücreti hesap edilmiştir.
Davaya dahil edilen Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Osmangazi Belediye Başkanlığı harca tabi olmadığından, alınması gerekli harçtan muaf tutulmuştur.
Davalı ... yönünden ise değeri 10 yıllık kira bedeli olduğundan ve bununda değeri 300.000,00-TL olduğundan bu değer üzerinden davalı ... Madencilik İnşaat Nakliyat San. Tic. Ltd. Şti. lehine vekalet ücreti takdir edilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan nedenlere, yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1- DAVANIN KABULÜ İLE, Bursa ili , Osmangazi ilçesi, Soğukpınar köyü , 111 ada, 44 nolu, 111 ada 33 nolu, 111 ada 11 nolu, 125 ada 12 nolu ve 106 ada 4 nolu parsellerin 02/03/2012 tarih 6768 yevmiye numarası ile ... Maden Gıda Tur. San. Tic .Ltd.Şti tarafından Osmangazi Belediye/Büyükşehir Belediye Başkanlığına (Soğukpınar köyü tüzel kişiliği) devrine ilişkin tasarrufun iptali ile davacıya Bursa 18.İcra Müdürlüğünün 2012/... esas sayılı dosyası yönünden icra ve haciz yetkisi verilmesine,
2-Davalı ... Madencilik İnşaat Nakliyat Sanayi Ticaret Ltd Şirketine yönelik açılan davanın REDDİNE,
3-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 36.277,02 TL karar harcının davalı ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak Hazineye irat kaydına,
4- Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı olan toplam 1.582,60 TL yargılama giderinin davalı ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Osmangazi Belediye Başkanlığından müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafından peşin olarak yatırılan gider avansından kalan tutarın istek halinde ve hüküm kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
5- Davalılar ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti ve Osmangazi Belediye Başkanlığı ve Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, peşin olarak yatırılan gider avansından kalan tutarın istek halinde ve hüküm kesinleştiğinde, ilgilisine iadesine,
6- Davacı yararına ölçümlenen 43.603,23- TL vekalet ücretinin davalılar ... Maden Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Osmangazi Belediye Başkanlığından müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7- Davalı ... Madencilik İnşaat Nakliyat Sanayi Ticaret Ltd Şirketi tarafından yapılan 35,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, davalı tarafından peşin olarak yatırılan gider avansından kalan tutarın hüküm kesinleştiğinde davalı tarafa iadesine,
8- Davalı ... Madencilik İnşaat Nakliyat Sanayi Ticaret Ltd Şti. yararına ölçümlenen 29.450,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair; temlik alan davacı vekili, davalı ... vekili ile davalı Büyükşehir Belediyesi vekilinin yüzlerine karşı, davalı ... ......Ltd.Şti.'nin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/04/2021
Başkan ...Üye ... Üye ... Katip ...
¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır.
Davacı masrafı: Davalı ... Mad. ..Ltd.Şti. masrafı
382,60 TL Posta Masrafı 35,00 TL Posta Masrafı
1.200,00 TL Bilirkişi ücreti
1.565,60 TL Toplam Masraf