T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/530
KARAR NO: 2022/817
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)
DAVA TARİHİ: 21/09/2020
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 29/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilİ 13/06/2016 tarihinde Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü'nde 91964 Ticaret Sicil numarası ile tescil edilmiş davalı şirketin % 20 hisse sahibi kurucu ortağı olduğunu, davalı şirket kuruluş tarihi itibariyle 100.000,00 TL Türk Lirası sermaye ile iki ortaklı olarak kurulduğunu, bu sermayesi her biri 1.000,00 TL olmak üzere toplam 100 paya ayrıldığını, bu payların yirmisi davacı, sekseni de dava dışı diğer ortak ... tarafından taahhüt edildiğini, davalı şirket kuruluştan itibaren iki ortaklı olup, davacı davalı şirketin % 20 oranında, dava dışı ... isimli ortakda % 80 oranında paya sahip kurucu ortaklar olduğunu, davalı şirketin ağırlıklı faaliyet konusu kalıp imalatı olduğu, ağırlıklı olarak Bursa ilinde Orhan Holding grup şirketlerinden Ormetal A.Ş., Teknik Malzeme A.Ş. ve Matay Otomotiv Yan San. A.Ş. şirketleri ile bunların dışında HTS Metal, Başarır Kalıp gibi benzer faaliyet konulu şirketlerle ticari işler yapmakta olduğunu, davalı şirketin ticari defter ve ticari kayıtlarının incelenmesi halinde ticari portföyü tespit edilebileceğini, ayrıca davalı şirketin iş yaptığı firmalardan ve ticari defterlerinden tespite edilebilecek diğer üçüncü şahıslardan bir kısım alacaklarının olduğu da tespit edilebileceğini, davacıya ulaşan duyumlara göre, davalı şirketin hesaplarındaki mevduatların, dava dışı diğer ortak tarafından şahsi hesaplarına aktarılmış olduğunu ve bu şekilde şirketin aktiflerinin azaltılarak şirketin sermayesinin diğer ortak tarafından kar payı dağıtılmadan kullanıldığı bilgisine ulaşılmış olduğunu, davacının davaya konu taleplerini diğer ortaya dile getirmesi ve özellikle zorunlu arabuluculuk süreci sonrasında diğer ortağın şirketin karını azaltmak üzere, gerçekte yapılmayan işler ve alınmayan hizmetler için faturalar temin ederek şirket kayıtlarına işlediğini, şirkete ait makineleri değerinden çok daha az bedeller göstermek suretiyle muvazaalı satışlar yaparak şirket aktifinden çıkarmaya çalıştığı bilgilerine ulaşıldığını, davalı şirket adresindeki makinelerin tespitinin yapılması için keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasını, ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelenerek kayıt altına alınmasını ve ayrıca davalı şirket adına kayıtlı İş Bankası Çalı Şubesinde TR20 0006 4000 0012 2430 0801 69 IBAN numaralı ve Garanti Bankası Beşevler Konak Şubesi 1170/6298384 hesap numaralı hesaplara ait hesap ekstrelerinin celbini istediklerini, bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek davacının davalı limited şirket ortaklığından çıkmasına ve çıkma payı olarak fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL çıkma payının avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı yanın şirket hesap ve işleriyle ilgili herhangi bir bilgi alamadığı iddiaları asılsız olduğunu, şirket işleyişi ile ilgilenmeyen bizzat davacının kendisi olduğunu, davacının iddialarının aksine davacı yan şirket hesapları ile ilgili tüm bilgi ve belgelere sahip olduğunu, davacının %20 hisse ile ortak olduğu Müvekkil HB Kalıp Makina Aparat İmalat İnş. Tur. San. Ve Tic. LTD. ŞTİ. 'nin çalışma prensiplerinin "İş yapılacak olan firma ile sözleşme akdedildiğini, bu sözlesmeye istinaden, iş yapılacak karşı tarafça peşinat-ara ödeme ve teslimat ile üç aşamada iş bedeli ödendiğini", tüm ödemelirin kayıt altında olduğunu, kayıt dışı ödemelerin gelmesinin bahis konusu olmadığını, şirketin harcamalarına ilişkin olarak ise; maaş, kira, malzeme (demir, celik, hırdavat v.s.) gibi harcamaların yönetimimden şirketimiz de bizzat davacı sorumlu olduğunu, maaşların hesaplanması dahi davacı yan tarafından yapılarak müvekkiline bildirildiğini, davacı yanın şirket hesapları ile ilgili bilgi alamaması yahut bilgi almasının engellenmesi bahis konusu olmadığını, davacının kar dağıtımı yapılmadığına ilişkin iddiaları dürüstlük kuralına aykırılık teşkil etmekte olduğunu, aleyhe kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkili şirket yeni kurulan ve ekonomik büyüme hedefleriolan bir şirket olduğundan kar dağıtımı yapılmamış olduğunu, davacının da bu hususta muvafakatinin olduğunu, davacının müvekkiline kar dağıtımı yapılmasına ilişkin bir talepte bulunmamış olduğunu, yerleşik yargı kararları gereği genel kurulca kar payının dağılması yönünde karar verilmedikçe, kar payının dağıtılması da mümkün olmadığını, müvekkili şirketçe T.T.K. gereği tutulması zorunlu tüm defterler usulüne uygun olarak tutulmuş olduğunu, davacı istediği taktirde bu defterleri inceleyebilecek konumdayken huzurdaki haksız davayı açmış olduğunu, şirketin aktiflerinin azaltıldığı muvazaalı satışlar yapıldığı şeklindeki iddiaların asılsız olduğunu, davacının kasıtlı olarak yaptığı usulsüz işlemler nedeni ile müvekkili şirketi zarara uğratmış olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava TTK.'nun 638. maddesi uyarınca haklı sebeplerle ortaklıktan çıkma ve sermaye payının tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında mali müşavir bilirkişi tarafından davalı şirketin ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Mali müşavir bilirkişinin 25/02/2021 tarihli raporunda özetle; Davalı tarafından sunulmuş olan 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari defterlerinin T.T.K. 64 ve V.U.K. 220- 225. maddelerinde belirtildiği üzere açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürelerinde yaptırılmış olduğu, 2020 yılına ait ticari defterleri sunulmamış olduğundan herhangi bir inceleme ve tespit yapılamadığı, davalı şirket ile ilgili olarak ticaret sicili evraklarının incelenmesi sonucunda 20.09.2020 tarihi itibari ile 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ilişkin yapılması gereken Genel Kurul Toplantılarının yapılmamış olduğu, davalı şirketin 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait yapılması zorunlu olan Genel Kurul Toplantılarının yapılmamış olması nedeni ile Genel Kurul tarafından kar dağıtımı ile ilgili herhangi bir kararın olup olmadığının tespit edilemediği, davalını 31.12.2018 tarihli kasa hesabında şirket kasasında 116.375,06 TL olduğu, 31.12.2019 tarihli şirket kasasında ise 2.059.134,35 TL nakit para olduğunun tespit edildiği, söz konusu nakit paralara karşılık dava dosyasına gelen banka hareketlerinin ve ticari defter kayıtlarındaki banka bakiyelerinin incelenmesi sonucunda aynı tarihlerde şirket banka hesaplarında para olmadığının tespit edildiği, davalı iddiası doğrultusunda dava dosyasına gelen Garanti Bankası 2019 banka hareketleri rapor içeriğinde ayrıntılı olarak incelenmiş olup, Garanti Bankası şirket hesabından davalı şirket diğer ortağı ... şahsi hesabına gönderilen ve gelen paralar mukayese edilmiş ve sonuç itibari ile şirket hesaplarından 2019 yılında diğer ortak ... şahsi hesaplarına net 464.056,57 TL paranın gönderilmiş olduğu, şirket diğer ortağı olan ... hesaplarına gönderilen paraların ve gelen paraların şirket ticari defter kayıtlarında kasaya giren ve kasadan çıkan olarak kaydedilmiş olduğu yani ... hesaplarına gönderilen paraların defter kayıtlarına usulsüz kaydının gerçekleşmesi yolu ile gerçek işlemin defter kayıtları ile gizlenmiş olduğu, davalı şirket 2020 yılına ait ticari defterler incelenmek üzere tarafımıza gönderilmemiş ise de dava dosyasına gelen İş Bankası hesap hareketlerinin incelenmesi sonucunda sadece 2020 yılında net 601.374,03 TL'nin davalı şirket diğer ortağı olan ... hesaplarına gönderilmiş olduğu, sadece 2019 yılı bilançosunda yer alan 2.059.135,00 TL'lik kasa bakiyesinin içerisinden usulsüz işlenen (... hesabına gönderilen 464.056,57 TL) kaydın bakiyeden düşülmesi sonucunda şirket kasasında (2.059.134,35-464.056,57) = 1.595.077,78 TL'lik tutarın çok yüksek bir tutar olduğu, davalı şirketin bu kadar yüksek bir para stoğunun bankalardan faiz geliri elde etmek gibi avantajdan yararlanmayıp şirket kasasında tutulmasının izaha muhtaç bir durum olduğu, davalının 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait Genel Kurul Toplantılarının yapılmamış olması nedeni ile Genel Kurul Toplantısı ile amaçlanan finansal tabloları ile faaliyet raporlarının değerlendirilmesi, karın kullanım şekli ve yöneticilerin ibraları gibi işlemlerin yapılamamış olması, davalı iddiasında yer alan şirket banka hesaplarındaki paranın davalı şirket diğer ortağı ... şahsi banka hesaplarına aktarılmış olduğuna ilişkin olarak Garanti Bankası şirket 2019 hesaplarından 464.056,57 TL'nin İş Bankası şirket hesaplarından da 2020 yılında 601.374,03 TL'nin aktarılmış olması, davalı şirket ticari defterlerinde şirket diğer ortağı ... şahsi hesaplarına aktarılan paraların kasa işlemi olarak kayıtlanmasının usulsüz işlemler olması, davalının 2019 yılı ticari defterlerinde bankada hiç para bırakılmadan, bankadan tüm paraların şirket ortağı ... şahsi hesaplarına gönderilmesi ve sadece 2019 yılında 1.595.077,78 TL net tutarın kasasında görünmesinin izaha muhtaç bir durum olması nedenleri ile davacı ortağın çıkma sebeplerinin oluştuğu mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında rapor düzenlenebilmesi için önceki mali müşavir, makine mühendisi ve nitelikli hesap uzmanı hukukçu bilirkişi eşliğinde keşif yapılmasına karar verilmiştir.
Mali müşavir, makine mühendisi ve nitelikli hesap uzmanı hukukçu bilirkişinin 27/12/2021 tarihli raporlarında özetle; Şirket banka hesaplarındaki paranın davalı şirket diğer ortağı ... şahsi banka hesaplarına aktarılmış olduğuna ilişkin olarak Garanti Bankası şirket 2019 hesaplarından 464.056,57 TL'nin İş Bankası şirket hesaplarından da 2020 yılında 601.374,03 TL'nin aktarılmış olduğunun tespit edildiği, şirket ticari defterlerinde şirket diğer ortağı ... şahsi hesaplarına aktarılan paraların kasa işlemi olarak kayıtlanmasının usulsüz işlemler olduğu, davalı şirket 2019 yılı ticari defterlerinde bankada hiç para bırakılmadan, bankadan tüm paraların şirket ortağı ... şahsi hesaplarına gönderilmesi ve sadece 2019 yılında 1.595.077,78 TL net tutarın kasasında görünmesinin izaha muhtaç bir durum olduğu, tespit edilen işlemlerin TTK.m.626 uyarınca şirket yönetiminde özen yükümlüğü uygun düşmediği, TTK.m.627 ile eşit işlem ilkesine de aykırı olduğu, her ne kadar davalı tarafından bu bedellerin şirket iş ve işlemleri için harcandığı savunulmuş ise de bu savunmayı destekleyen bilgi ve belge olmadığı gibi ticari defter ve kayıtları ile de örtüşmediği, mihai takdir yetkisi sayın mahkemeye ait olmak üzere şirket yönetiminde gösterilen usulsüz işlemler, özensiz ve eşitsiz uygulamaların TTK.m.638/2 uyarınca davacı ortağın çıkma sebeplerinde haklı neden oluşturduğu, sayın mahkeme tarafından muhtemel çıkma kararına esas olabilecek karar (rapor) tarihine en yakın tarihli davalı şirketin 30.09.2021 tarihi itibariyle rayiç öz sermayesinin 1.687.741,14 TL olduğu, davacı ortağın şirketteki payının 20 adet pay karşılığında % 20 ortaklığının olduğu, davacı ortağın şirket ortaklığından çıkarılması durumunda, hesaplanan öz sermaye gereğince davalıya ödenmesi gereken ayrılma akçesinin 337.548,23 TL olduğu mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında tarafların itirazlarının değerlendirilerek ek rapor düzenlenebilmesi için dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiştir.
Mali müşavir, makine mühendisi ve nitelikli hesap uzmanı hukukçu bilirkişinin 05/05/2022 tarihli ek raporlarında özetle; Aşağıda yer verilen ayrılma akçesi hakkındaki değerlemeler dışında kök raporlarında değişiklik yapılmasına gerek görülmediği, sayın mahkeme tarafından muhtemel çıkma kararına esas olabilecek karar (rapor) tarihine en yakın tarihli davalı şirketin 30.09.2021 tarihi itibariyle rayiç öz sermayesinin 1.755.241,14 TL olduğu, davacı ortağın şirketteki payının 20 adet pay karşılığında % 20 ortaklığının olduğu, davacı ortağın şirket ortaklığından çıkarılması durumunda, hesaplanan öz sermaye gereğince çıkma payı akçesinin 351.008,20 TL olduğu, mütalaa edilmiştir.
Davacı vekilinin 31/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile 10.000,00TL çıkma payı alacağı taleplerinin 341.008,20TL ıslah ederek 351.008,20TL olarak ıslah etmiştir.
Bilindiği üzere TTK'nun 638/2. maddesi gereğince her ortak haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. TTK'nun 641. maddesine göre ise ortak şirketten ayrıldığı takdirde esas sermaye payının gerçek değerine uyan ayrılma akçesini istem hakkına haizdir.
Haklı sebep kavramının her somut olayda mahkeme tarafından takdir edilmesi gerekmekle birlikte, ortaya konulan haklı sebebin nesnel ve objektif ölçülere uygun olması gerekir.
O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden; davacı tarafından davalı şirkette %20 oranında pay sahibi olduğunu, davalı şirketin diğer ortağı ...'in şahsi hesaplarına paraların aktarıldığını ileri sürerek haklı sebeple şirket ortaklığından çıkmaya izin verilmesini talep ettiği davalı şirket defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, düzenlenen 27/12/2021 tarihli rapor ve 05/05/2022 tarihli ek raporun hüküm kurmaya elverişli olduğundan itibar edilerek, şirkete ait paraların diğer şirket ortağı ... hesaplarına gönderildiği, şirket yöneteminde şirket müdürünün özen yükümlülüğüne aykırı davrandığı davacının şirket ortaklığından çıkmasında haklı olduğundan şirket ortaklığından çıkmasına izin verilmesine ve şirketin malvarlığının ve çıkma payının 351.008,20 TLolduğundan bu miktarın muacceliyet tarihi olan karar tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davanın kabulune karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kabulü ile,
A-Davacının davalı şirket ortaklığından çıkmasına izin verilmesine ,
B-351.008,20 TL çıkma payı alacağın işbu karar tarihi olan 28.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
C-Karar kesinleştiğinde kararın bir suretinin Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğüne gönderilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 23.977,37 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL ve ıslah harcı 5.825,00 TL olmak üzere toplam 5.879,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 18.097,97 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 2.600,00 TL, keşif harcı 419,90 TL, keşif araç ücreti 150,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 130,50 TL olmak üzere toplam 3.300,40 TL yargılama gideri ve peşin alınan 54,40 TL ve ıslah harcı 5.825,00 TL olmak üzere toplam 5.879,40 TL harç olmak üzere toplam 9.179,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 33.020,57 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.