TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/
KARAR NO: 2022/
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ: Av.
DAVALI :
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/06/2021
KARAR TARİHİ: 25/10/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 27/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle: Müvekkil şirket ile davalı şirket arasında yaklaşık bir yıl önce iki adet maske kulaklık çakma makinesinin satışına ilişkin sözlü olarak sözleşme akdedildiğini, tarafların bedel olarak 54.000,00 ... üzerinde anlaştığını, akdedilen sözleşme uyarınca müvekkil şirket yetkilisi ..., davalı şirket yetkilisi ... adına ...'ye 52.500,00 ... elden teslim ettiğini, bakiye 1.500,00 ... ise makineler teslim edildikten kısa bir süre sonra davalı şirkete ödendiğini, davalı şirket, sözleşme konusu makinelerden her birinin günde 60.000 adet maske üreteceği hususunda müvekkil şirkete garanti verdiğini ancak söz konusu makinelerden her biri günde yaklaşık 10.000 adet civarında maske üretebildiğini, davalı şirket sözleşme konusu makinelerle ilgili bir yıl boyunca garanti ve ücretsiz onarım taahhüdünde bulunduğunu, ancak söz konusu makineler sürekli arıza verdiğini, arızalar davalı şirketçe kalıcı olarak giderilmediğini, satın alınan makineler, taahhüt edilen üretim kapasitesinden çok düşük kapasitede üretim yaptığından müvekkil şirket yetkilileri ile davalı şirket yeniden temasa geçtiğini ve yeni bir çift makine satımı konusunda taraflar sözlü olarak anlaştığını, önceki sözleşme uyarınca teslim edilen makinelerin taahhüt edilenden çok daha düşük miktarda maske üretimi yapması, sürekli arıza vermesi ve arızaların davalı şirketçe kalıcı olarak giderilmemesi üzerine taraflar ikinci sözleşmede iki adet maske hazırlama makinelerinin bedeli olarak 30.000,00 ... üzerinde mutabık kaldığını, 30.000,00 ... 14.07.2020 tarihinde müvekkil şirket yetkilisi ... tarafından davalı şirket yetkilisi ...'ye teslim edildiğini, müvekkil şirket akdedilen ikinci sözleşmeden doğan bedel ödeme borcunu sözleşmenin akdedildiği gün eksiksiz olarak yerine getirdiğini fakat davalı şirket sözleşme konusu makineleri müvekkil şirkete teslim etmediğini, davalı şirketin ilk sözleşme konusu maske kulaklık çakma makinelerine ilişkin verdiği taahhüt ve garantileri yerine getirmemesi, ikinci sözleşme konusu maske hazırlama makinelerini ise hiç teslim etmemesi üzerine müvekkil şirket yetkilisi ..., sözleşmeye aracılık eden ..., beraberinde ...'nun akrabaları ... ve ... ile 25.09.2020 tarihinde davalı şirketin iş yerine gelmiş ve ... ile ... davalı şirket yetkilisinden uğradıkları zararın tanzim edilmesini talep ettiğini, ... ile ...'nun zararın tazmini talepleri davalı şirket yetkililerince reddedildiğini, taraflar arasındaki tartışma kısa sürede kavgaya dönüştüğünü, çevredekilerin araya girmesi üzerine taraflar ayrıldığını, davalı şirket ortakları ..., ..., davalı şirket çalışanı ..., müvekkil şirket yetkilisi ... ve ...'dan şikayetçi olduğunu, şikayet sonrası davalı şirket yetkilileri ile müvekkil şirket yetkilileri bir araya gelmiş ve taraflar 02.10.2020 tarihinde protokol düzenlendiğini, ilk sözleşme konusu ayıplı makinelere ilişkin herhangi bir talepte bulunmayacağını vadettiğini, buna karşılık davalı şirket yetkilileri ile çalışanı ... ise şikayetlerinden vazgeçmeyi taahhüt ettiğini, imzalanan protokolde, ilk sözleşmeye ilişkin olarak ödenen toplam 54.000 ...'ye istinaden davalı şirketçe 23.600 ...'lik bir fatura kesildiğini, söz konusu fatura miktarı dahi davalı şirketin kötü niyetini ve müvekkil şirket yetkilisinin bulunduğu durumdan nasıl faydalandığını ortaya koyduğunu, taraflar yaptıkları görüşmede 30.000,00 ...'ye alınan ve ücreti peşin ödenen iki adet maske hazırlama makinesinin kısa sürede teslim edileceği hususunda haricen anlaştığını fakat davalı şirket bugüne kadar herhangi bir makine teslimi gerçekleştirmediğini, en son davalı şirkete 26.03.2021 tarihinde ... 3. Noterliği kanalıyla ihtarname gönderildiğini, anılan ihtarnamede 14.07.2020 tarihli maske hazırlama makinelerine ilişkin sözleşmenin feshedildiği, elden makbuz karşılığı alınan 30.000,00 ...'nin iade edilmesi hususu ihtar edildiği, davalı tarafın tüm ihtarlara, şifahi görüşmelere rağmen bugüne kadar herhangi bir ödeme yapmaması ve makineleri teslim etmemesinden bahisle takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, müvekkilinin yüklü miktarda alacağına uzun süredir kavuşamaması sebebiyle içinde bulunduğu mağduriyeti ve davalının bugüne kadar gösterdiği kötü niyet de dikkate alınarak davalının, araçlarına, taşınmazlarına ve banka hesaplarına (Davalı şirketin hangi bankalarda hesabının olduğunun öğrenilmesi maksadıyla ... Kurulu'na müzekkere yazılması talep olunur.), müvekkil şirketin alacağı kesin delile dayandığından öncelikli olarak teminatsız, mahkemeniz aksi kanaatteyse uygun görülecek bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir-ihtiyati haciz kararı verilmesine, tedbir kararının hükmün infazına kadar devamını, taraflar arasında akdedilen 14.07.2021 tarihli maske hazırlama makinesi satış sözleşmesinin feshi ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, 30.000,00 ... TBK md. 99/3 uyarınca fiili ödeme tarihindeki rayici üzerinden, ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 29.03.2021 tarihinden itibaren ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak müvekkil şirkete ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile sair masrafların davalıya tahmilini, müvekkil şirket lehine vekalet ücretine hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, ödeme makbuzu, 02/10/2020 tarihli protokol, ... 3. Noterliği 26/03/2021 tarihli ihtarname, fatura, ... Cumhuriyet Başsavcılığı 2020/ soruşturma nolu dosyası, ... 7. Ağır Ceza Mahkemesinin 2020/ esas sayılı dosyası, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Mahkememiz yargılaması sırasında tarafların ticari defterleri talep edilmiş davacı tarafça ibraz edilen ticari defteler bir mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mali müşavir bilirkişirnin 17/06/2022 tarihli raporunda özetle: Davacının ticari defterlerinin tasdiklerinin süresinde yaptırıldığını, sahibi lehine delil teşkil ettiği, dosya muhteviyatında yer alan İhtarnamede sonuç ve talep kısmında “tarafınıza ödenen 30,000-...'nın müvekkil şirket hesabına 15 gün içerisinde yatırılmısını” diye yazılı olduğu, faiz başlangıç tarihinin ihtarmanenin tebliğ edildiği 29.03.2021 tarihinden 15 gün sonrası olan 13.04.2021 tarihinin dikkate alındığı, Davacı vel in talebinin “30.000,00 ... TBK Md. 99/3 uyarınca fiili ödeme tarihindeki rayici üzerinden, ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 29.03.2021 tarihinden itibaren ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı” olduğu, Uygulanacak faiz oranının taraflar arasında yazılı olarak belirlenmediğinden - faiz hesaplamasının davacının talebi olan ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı olarak yapıldığı, Yukarıdaki tabloda dava tarihine kadar hesaplanan ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizin 37,03-... olacağı, ... karşılığının ise davacı vekilinin talebine göre 263.686,08-... olacağı, Bu hususta takdirin sayın mahkemeye ait olacağı mütalaa edilmiştir.
Davalıya isticvap davetiyesi tebliğ edilerek davacının ibraz ettiği 14/07/2020 tarihli Tutanak başlıklı belgede 30.000 ... bedelinin alınmasına dair belgedeki imzanın ve belgenin içeriği yönünden beyanın alınmasına karar verilmiş ancak davalıya usulune uygun davetiyenin tebliğine rağmen davalı tarafından duruşmaya gelinmediğinden belgenin içeriği ikrar edilmiştir.
O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden somut olayda, davacı ile davalı arasında iki adet maske hazırlama makinesinin satımına ilişkin kurulan ticari ilişkide davalı tarafa 14/07/2020 tarihi itibariyle ödenen 30.000,00-... bedelinin iki adet maske hazırlama makinesinin satımı için davalı adına ödeme olup olmadığı, davalının bu ödemelere karşılık edimini yerine getirip getirmediği, bu kapsamda davacı tarafından ödenen bedelin iadesine ilişkin olup davalıya isticvap davetiyesi tebliğine rağmen duruşmaya gelmediğinden bu tutanağın içeriğinin ikrar edildiği, davacı tarafından iki adet maske hazırlama makinesi için 30.000 ... bedelinin ödendiği ve tutanakta belirtilen ...' nün davalının ortağı olduğu davalı şirket adına bu bedeli aldığı kabul edilmiştir.
Diğer yandan ticari defterler yönünden yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, davalı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi için ihtaratlı davetiyenin tebliğine rağmen ticari defterlerini ibraz etmemiştir.
Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen süreye rağmen davalı ticari defterlerini ibraz etmediğinden HMK 220 ve 222/3. madde gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğu ve ticari defterlerinde davacının alacaklı olduğuna dair kayıtların mevcut olduğu halde sunulmadığının ve bunun sonucunda da davacı incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir.
Yukarıdaki açıklamalardan, davacının ticari defterlerinin usulune uygun tutulduğundan, ticari defterin kesin delil olduğu, davalı tarafın verilen süresi içinde ticari defterlerini sunmadığından bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğu, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayıldığı, bunun sonucunda da davacının incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğundan bu defterlerin HMK' nın 220 ve HMK 222/3. Maddesi gereğince kabul edilebileceği, anlaşılmakla dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden hüküm kurmaya elverişli kabul edilen 17/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna itibar edilerek davacının ödemede bulunduğu ancak makinelerin teslim edilmediği davacının davalıdan 30.000 ... alacaklı olduğu bedelinin ödenmediği anlaşılmakla davanın kabulu, ödenen 30.000 ... nin davalıdan tahsili ile hükmolunan yabancı para alacağı olup, taraflar arasındaki sözleşmede yabancı para alacağı yönünden faiz oranı kararlaştırılmadığından uygulanacak faiz oranının 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faiz Hakkında Kanun’un 4/a maddesi uyarınca ... bankalarının bu yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı olup ve davalının ihtar ile temerrüdünün gerçekleştiğinden 29/03/2021 tarihinden itibaren faiz işletilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kabulü ile 30.000 ... ( ... ) alacağının 29/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek ... bankalarının ... ( ... ) ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki ... nın efektif satış kurundan ... ye çevrilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 17.990,18 ... nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 4.497,55 ...'nin mahsubu ile bakiye 13.492,63TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 ...'nin davalıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 1.000,00 ..., posta, talimat ve tebligat gideri 53,70 ... olmak üzere toplam 1.053,70 ... yargılama gideri ve 4.497,55 ... peşin harç olmak üzere toplam 5.551,25 ... yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 39.870,54 ... vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/10/2022
Katip
¸e-imzalıdır.
Hakim
¸e-imzalıdır.