T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/579
KARAR NO: 2022/263
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - O
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... -
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/04/2016
KARAR TARİHİ: 14/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 21/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin fermuar, endüstriyel dikiş iplik ve benzeri malzemelerin üreticisi olup, müşterilerinden biri de davalı şirket olduğunu, davalı şirketin mal alışından doğan borçlarını ödeyememesi davacı şirketin 261.208,76 TL tutarındaki alacağının tahsili amacıyla 17/08/2015 tarihinde Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı şirketin 24/08/2015 tarihli dilekçesi ile takipte talep edilen alacağın tamamına itiraz edildiğini, davalı şirketin davacı şirketten satın aldığı ürün bedellerinin tahsilini geciktirmek amacıyla takibe itiraz ederek borcunu inkar etmesi taraflar arasındaki ticari ilişkiye ve dürüstlük kuralına uygun olmadığını, bu nedenlerle davalı şirketin Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... E. Sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, haksız itiraz nedeniyle %20 oranında icra inkar tazminatı ödemesine, mahkeme masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi ile eklerinin davalı yana usulüne uygun tebliğ edildiği davalının yasal süresi içinde davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Dava, Bursa 11. İcra Müürlüğü'nün 2015/... esas sayılı icra dosyasının borçlu davalının itiraz etmesi neticesinde takibin durması sonucunda itiraz iptali davasıdır.
Mahkememizce yargılama yapılmış, Bursa 11. İcra Müdürlüğü 2015/... E. Sayılı dosyası celp edilmiş, İzmir Ticaret ve Sanayi odası ile yazışma yapılarak davalı şirketin ticari kayıtları sorulmuştur, dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, SMM bilirkişisinden rapor temin edilmiştir.
05/09/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" ...davacı tarafından davalıya iade edildiğine ilişkin belgelerin dava dosyasına sunulması gerektiğini, davacının ticari defterlerinin E-defter uygulamasında tutulduğu defterlerin beratlarının mevcut olduğu, davacı ile davalı arasına mal alım satımına dayalı ticari ilişkin mevcut olduğu, davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturaların toplam tutarının 261. Edilen, davacı tarafından C/H hareketlerinde davalıya iade edildiği gerekçesi ile kaytı alacağının 170.000,00 TL kadar olabileceğini bildirmiştir..."
09/04/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 05/09/2017 tarihli kök raporun irdeleme ve sonuç başlıklı bölümün 3 numaralı bendindeki açıklamanın " davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturaların toplam tutarının 261.208,76 TL olduğunu" bildirmiştir.
Davalı şirketin defterlerinin incelenmesi için yazılan talimatın, davalının inceleme gün ve saatinde defter sunmaması üzerine bila ikmal iade edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; icra takibine konu alacak cari hesap bakiyesine dayalı bir alacaktır.Dolayısıyla taraflar arasındaki cari hesap ilişkisinin irdelenmesi gerekir.Taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından sonuna kadar olan dönemi kapsayan ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde SMM bilirkişisi tarafından inceleme kararı alınmış, davalı defterleri için İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış usulüne uygun tebliğ edilen meşruhatlı davetiyeye rağmen davalı taraf defterlerini sunmamış, davacı defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan rapora göre; davacının defterlerinin usul ve yasaya uygun tutulduğu, taraflar arasında mal mal alım satımına dayalı bir ticari ilişki olduğu, davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturalar toplamının 261.208,76 T.L olduğu, 15.08.2015 keşide tarihli, 25.000 T.L bedelli 15.09.2015 keşide tarihli 40.000 T.L bedelli çeklerin davacı tarafından davalıya iade edildiği gerekçesi ile deftere kayıt düşüldüğü ancak bu çeklerin karşılıksız olması sebebi ile ciro edilenler tarafından davacı şirkete iade edildiği, bunun üzerine davacı tarafından karşılıksız çeklerin icra takibine konu edildiği, 30.06.2015 tarihli mutabakat mektubunda cari hesap bakiyesinin 99.673,24 TL olduğu davacı kayıtları ile bu miktarın uyumlu olduğu ve belgede davalı şirket kaşesi bulunduğu sonuç itibari ile davacının davalıdan 170.000 T.L miktarında alacaklı olduğu kanaati ile davanın kısmen kabulüne dair karar vermek gerekmiş, tüm bu açıklamalar doğrultusunda aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
Mahkememiz kararının taraf vekillerince İstinaf edilmesi üzerine Bursa BAM 5. HD'nin 22/06/2021 tarih ve 2019/1039-2021/918 E/ K sayılı kararı ile; "Davacı tarafça ticari defterlerinde yer aldığı üzere davalı yana 261.208,76 TL'lik fatura düzenlendiği ve fatura bedellerinin çek tahsili suretiyle ödendiği, 40.000,00 TL bedelli ve 25.000,00 TL bedelli çeklerin iade edildiğine dair davacı defterlerinde kayıt bulunduğu, diğer çeklerin ise karşılıksız olması nedeniyle icra takibine konu edildiği belirtilmektedir. Bilirkişi raporunda ise, davacı tarafından davalı adına düzenlenen fatura toplamının 261.000,00 TL olduğu, davacı tarafından cari hesap hareketlerinde davalıya iade edildiği gerekçesiyle kaydedilen çeklerin iadesine ilişkin belgelerin sunulması durumunda davacının davalıdan 170.000,00 TL alacaklı olabileceği belirtilmektedir. Bilirkişi raporu denetime elverişli olmadığından sebep sonuç ilişkisi bakımından denetlenememiştir. Ayrıca takip konusu alacağın miktarını tespit yönünden, mahkemece tahsilde tekerrür olmamak üzere icra takibine konu edildiği belirtilen çeklere ait icra dosyaları getirtilerek çek bedellerinin tahsil edilip edilmediği incelenmemiştir. Bu durumda, davacı ticari defterlerinde yer alan ve davacı tarafça takibe konu edildiği beyan edilen çeklerle ilgili takip dosyası getirtilip incelenmek ve yeni bir bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile; Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile; 1-Bursa 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/10/2018 tarih 2016/484 Esas 2018/1262 sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2-HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine İADESİNE," gerekçesi ile mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememizce dosya yeniden esasa kaydedilerek, Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Dava, Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... esas sayılı icra dosyasının borçlu davalının itiraz etmesi neticesinde takibin durması sonucunda itiraz iptali davasıdır.
Mahkememiz yargılaması sırasında dosyanın re’sen seçilen SMMM bilirkişi Nesrin Beşe’ye tevdi edilerek tarafların iddia-savunmaları, ilgili BAM bozma ilamı dikkate alınarak yeni bir rapor tanzim edilmesi talep edilmiştir.
SMMM Bilirkişi Nesrin Beşe'nin mahkememize sunmuş olduğu bilirkişi raporunda özetle: Davacı alacaklı tarafından haciz yolu ile tahsile konulan çek toplamlarının 235.000,00 TL olduğu, çek bakiyeleri toplamı olan 227.700,00 TL'yi alacak aslı olarak talep etmesinden ve Bursa 11. İcra Müdürlüğü'nün 2015/10937 Esas sayılı icra dosyasına 1.120,00 TL'yi tahsil ettiğine dair dekont verilmesinden, çek yaprak bedeli olan 7.300,00 TL yi tahsil ettiğinin anlaşıldığı, Takip dosyalarında herhangi bir tahsilatın olmadığı, davalı adına düzenlenen fatura; toplamının: 208.76 TL olduğu, Cari hesapta gösterilen çeklerin icra takibine konu yapıldığı, daha önceki bilirkişi raporunda, kayıtlarda iade edildiğinin görüldüğünden bahsedilen 15/08/2015 tarihli 25.000,00 TL bedelli çek ile, 15/09/2015 tarihli 40.000,00 TL bedelli çeklerin de Bursa 11.İcra dairesinde 2015/10937 ve 2015/13919 E.no dosyalarında takibe konulduğu, yani iade edilmediğinin anlaşıldığı, cari hesapta gösterilen çeklerin davalı şirkete iade edilmediği, icra takibine konu yapıldığı ve yapılan takiplerde herhangi bir tahsilatın olmadığı anılaşıldığından, davacı şirketin davalı şirketten fatura bedelleri toplamı olan 261.208,76 TL-7.300,00 TL - 253.908,76 TL alacaklı olduğu mütalaa edilmiştir.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı tarafça davalı aleyhine cari hesap alacağına dayalı olarak başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesine ilişkindir.Mahkememizce ilgili BAM ilamı doğrultusunda yeniden SMMM bilirkişi raporu tanzim ettirilmiş, SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen 11/02/2022 tarihli raporda özetle;davacı tarafça haciz yolu ile tahsile konulan çek toplamlarının 235.000,00 TL olduğu,çek bakiyeleri toplamı olan 227.700,00 TL'yi alacak aslı olarak talep etmesinden ve Bursa 11. İcra Müdürlüğü'nün 2015/10937 Esas sayılı icra dosyasına 1.120,00 TL'yi tahsil ettiğine dair dekont verilmesinden, çek yaprak bedeli olan 7.300,00 TL yi tahsil ettiğinin anlaşıldığı,takip dosyalarında herhangi bir tahsilatın olmadığı, davalı adına düzenlenen fatura toplamının 261.208,76 TL olduğu, cari hesapta gösterilen çeklerin icra takibine konu yapıldığı, daha önceki bilirkişi raporunda, kayıtlarda iade edildiğinin görüldüğünden bahsedilen 15/08/2015 tarihli 25.000,00 TL bedelli çek ile, 15/09/2015 tarihli 40.000,00 TL bedelli çeklerin de Bursa 11.İcra Dairesinde 2015/10937 ve 2015/13919 E.no dosyalarında takibe konulduğu, yani iade edilmediğinin anlaşıldığı, cari hesapta gösterilen çeklerin davalı şirkete iade edilmediği, icra takibine konu yapıldığı ve yapılan takiplerde herhangi bir tahsilatın olmadığı anılaşıldığından, davacı şirketin davalı şirketten fatura bedelleri toplamı olan 261.208,76 TL-7.300,00 TL-253.908,76TL alacaklı olduğunun belirtildiğinin tespit edildiği, SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda davaya konu alacak gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış, raporun mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılmakla birlikte çek yaprak bedelleri olan 7.300,00 TL nin dava açılmadan önce davacı tarafça tahsil edildiği tespit edilerek dava tarihi itibariyle davacı tarafın davalı taraftan 253.908,76 TL alacaklı olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, buna göre davalının Bursa 11. İcra Müdürlüğü’nün 2015/... Esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazının kısmen iptaline, takibin 253.908,76 TL asıl alacak üzerinden, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek yıllık %10,50 ve değişen oranlarda TCMB avans faizi, icra masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte TBK’nın 100. maddesine göre yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle alacağın faiz ve fer’ilerinden mahsubunun sağlanarak devamına,fazlaya ilişkin talebin reddine, İİK'nın 67 maddesi gereğince icra inkar tazminatının koşulları oluştuğundan asıl alacağın %20'si olan 50.781,75 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, buna göre davalının Bursa 11. İcra Müdürlüğü’nün 2015/... Esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazının KISMEN İPTALİNE, takibin 253.908,76 TL asıl alacak üzerinden, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek yıllık %10,50 ve değişen oranlarda TCMB avans faizi, icra masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte TBK’nın 100. maddesine göre yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle alacağın faiz ve fer’ilerinden mahsubunun sağlanarak DEVAMINA,fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-İİK'nın 67 maddesi gereğince icra inkar tazminatının koşulları oluştuğundan asıl alacağın %20'si olan 50.781,75 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 17.344,51 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 3.154,76 TL'nin mahsubu ile bakiye 14.189,75 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından bozmadan önce yapılan; bilirkişi gideri 350,00 TL, posta ve tebligat gideri 243,50 TL ile bozmadan sonra yapılan; bilirkişi gideri 750,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 62,00 TL olmak üzere toplam 1.405,50 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 1.366,22 TL yargılama gideri ,3.154,76 TL peşin harç ve 29,20 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 4.550,18 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 26.223,61 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMK’nın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 14/03/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.