T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/699 Esas
KARAR NO: 2022/912
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - T.C.N. ... ...
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/09/2021
KARAR TARİHİ: 12/09/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 21/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı dava dilekçesinde özetle: Davalı şirketin reklam ve organizayson işi yapmakta olduğunu, davacının modellik konusunda görüşmeye gittiğini, görüşme esnasında, bir takım evraklar imzalatıldığını, imzaladığı evraklar arasında dava konusu olan iki adet senedin de olduğunu daha sonra fark ettiğini, davalı tarafça bir hizmet vermediklerini, daha sonra sunacakları hizmet nedeniyle bu iki adet senet düzenlediklerini de ifade etmediklerini, bu nedenlerle kötüniyetli olarak, borçlu olduğu iki adet senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının müvekkili firma ile yapmış olduğu sözleşme bir özel hukuk sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin dizi ve filmler için modellik ve oyunculuk ajansı olduğunu, davacının imzaladığı sözleşme ile ödemeyi taahüt ettiği bedel işte makyöz, fotoğrafçı, yer, vs. ayarlamak sureti ile düzenlediği organizasyon ile adayların fotoğrafını çekmesi için aldığı ücrete ilişkin olduğunu, ortada tarafların karşılıklı özgür iradesi ile imzalanmış olduğunu, ticari amaçlı bir sözleşme sözkonusu olduğunu, davacının “kesinlikle bana herhangi bir hizmet vermediler” şeklindeki gerçek dışı beyan ve iddiaların kabulünün mümkün olmadığını, davacının iddialarının aksine müvekkili bu sözleşmede üzerine düşen edimleri ifa etmiş durumda olduğunu, davaya konu sözleşmeyi davacı kendi özgür iradesi ile imzalamış bulunduğunu, bu sözleşme gereği müvekkil firmanın sağladığı hizmet karşılığı olan bedel 36 aylık bannerlı paket (1.799,00-TL) davacının talebi üzerine taksitlendirilmiş olduğunu, bu doğrultuda sözleşme tarihi olan 22.08.2021 tarihinde 2 taksit için 2 adet senet tanzim edilmiş olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Bütün mücerret alacaklarda olduğu gibi kambiyo senedi alacağı da kural olarak uygun bir asıl borç ilişkisine, bir illi ilişkiye dayanır. Bir kambiyo senedi düzenleyip veren ve bu senedi alan herkes, bütün hukuki işlemlerin yapılmasına temel teşkil eden bir gayeye ulaşmak istemektedir. İşte bu gaye bir kambiyo senedinde mündemiç hakkın doğumu ve devri açısından hukuki sebebi teşkil eder. Kambiyo senedi düzenlenmesi dolayısıyla ortaya çıkan ilişki “kambiyo ilişkisi” ismiyle anılmaktadır. Kambiyo senedi vermek suretiyle borç altına giren borçlu “kambiyo taahhüdü”nde bulunmuş olur. Kambiyo ilişkisinin altında esas itibariyle bir asıl /temel borç ilişkisi vardır. Kambiyo senedinden kaynaklanan talebin geçerliliği, temel ilişkiden kaynaklanan temel talebin ve bununla ilgili olarak taraflar arasında varılmış amaca ilişkin mutabakatın geçerliliğinden tamamen bağımsızdır. Kambiyo senedinden doğan talep hakkına kambiyo hukuku, temel talebe ise bu talebin ait olduğu hukuk kuralları uygulanır.
Bonoda şekil şartları TTK’nın 688. maddesinde sayılmıştır. Bunlar; “Bono” ya da “Emre Muharrer Senet” ibaresi, kayıtsız şartsız bir bedel ödeme vaadi, vade, ödeme yeri, lehtar, keşide yeri ve tarihi, keşidecinin imzasıdır. Zorunlu şartlardan biri eksik olduğu takdirde, senedin bono niteliği kaybolur. Bunlardan vade ve ödeme yeri esaslı şekil şartlarından değildir.
Sayılan zorunlu şekil şartlarının yanında seçimlik şartlar da vardır. Bonoya isteğe bağlı olarak, faiz, bedelin nakden yada malen alındığı veya yetkili mahkeme kayıtları da konabilir .Bonolar kayıtsız şartsız borç ikrarını içermektedir.
Bononun tanzim edilerek alacaklıya verilmesi mevcut bir borcun ödemesi olarak kabul edilmektedir. Bunun aksini yani bononun teminat amacıyla veya avans mahiyetinde yani ilerde oluşacak borcun ödemesi olarak verildiğini iddia eden bu iddiasını ispat edecektir. Senede karşılık senet ile ispat kuralı gereğince; ispatın yazılı olarak yapılması gerekir. Buna göre, bu iddiada bulunan borçlunun iddiasını yazılı olarak ispat etmesi gerekir.
Kambiyo senetlerinden olan bono, sebep yönünden illi'dir (mücerret).Bonolarda ihdas sebebinin gösterilmesi zorunlu değildir. Ancak ihdas sebebi gösterildikten sonra bunun aksini iddia eden senedi talil etmiş olur ve ispat yükünü üzerine alır. Bonolardan dolayı açılan menfi tespit davalarında; ispat yükü borçlu olan davacıdadır.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; alacaklısı Bca Ajans Reklam Organizasyon Prodüksiyon Yapımcılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti, borçlusu ... olan düzenleme tarihi 22/08/2021, ödeme tarihleri 26/08/2021 ve 26/09/2021 olan toplam bedelleri 1.800,00 TL olan iki adet senetten dolayı davalı tarafa borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.Her ne kadar davacı tarafça cevap dilekçesi ekindeki belgelerde yer alan ... isim,imza , resimdeki model, imzaların kendisine ait olmadığı beyan edilmiş ise de davaya konu edilen iki bonodaki imzaların davacıya ait olduğunun kendisi tarafından kabul edildiği, bonolara imza atarken kendisine bono olduğu söylenmediği beyan edilmiş ise de davacının basiretli olarak davranması ve imza attığı evraklara/bonolara/belgelere dikkat etmesi gerektiği, davacının davaya konu bonolara istinaden ödeme yaptığı ve davalı şirkete borçlu olmadığı hususunu ispatlayamadığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 21,40 TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 1.800,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı tarafın yokluğunda HMK’nın 341/2. Maddesi ,dava değeri dikkate alınarak kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/09/2022
Katip ...
¸E-imzalıdır.
Hakim ...
¸E-imzalıdır.