T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/855 Esas
KARAR NO: 2023/414
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR : 1- ... - ...
2- ... - ...
3- ... - ...
4- ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALILAR : 1- ... - ... ...
2- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - [.........] UETS
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/10/2021
KARAR TARİHİ: 11/04/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 18/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesini özetle; Davacı vekili dilekçesinde özetle: Müvekkilinin dava dışı ....MOTORLU TAŞIT ARAÇLARI VE PET.ÜR.AKY. VE AKY.ÜR. TAR.ÜR VE GID.SAN.LTD. ŞİRKETİ ile yine bu şirketin dava dışı T.VAKIFLAR BANKASI ile aktedettiği 16.3.2012 tarihli Genel Kredi Sözleşmeye dayalı Müşterek ve müteselsil kefilleri olduğunu, dava dışı T.Vakıflar Bankası, kredili müşterisi olan ve yukarıda unvanı belirtilen şirkete kullandırdığı kredinin geri ödenmemesinden dolayı kredi ilişkisini sonlandırmış ve bu hususu Beşiktaş 16. Noterliği aracılığı ile keşide edilen ihtar ile taraflara tebliğ ederek, dava dışı asıl borçlu şirket ile işbu şirketin dava dışı bankadan kullanmış ve kullanacağı her türlü kredinin teminatını da teşkil etmek üzere tesis edilen ipoteklerin paraya çevrilmesi yönünde Bursa 12 nci İc.Md.lüğünün 2013/... E.kayıtlı ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip , 2013/6002 Genel Yolla takip ile 2013/6003 İpoteğin paraya çevrilmesi dair takipleri ve yine davaya konu; Bursa 12 nci İc.Md.lüğünün 2013/... sayılı Genel yolla icra takiplerini başlattığını, müvekkillerimin T.Vakıflar bankası bursa organize sanayi şubesi ile aktettiği, asıl borçlu dava dışı ....Motorlu Araç ve Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şirketi ile aktedilen 5.000.000 TL limitli sözleşmeye müşterek ve mütesilsil kefil oldukları fakat; kefaletlerinin sözl.nin aktedildiği tarih itibarıyla yürürlükteki TBK.nun kefalete dair md.lerindeki düzenlemelere uygun olmadığı bu meyanda, TBK.584 ncü Md.si 1 nci fıkrasında yer aldığı şekli ile kefil oldukları an itibarıyla herbirinin evli ve mahkemece verilmiş bir ayrılık kararı da olmadığı için eşlerinin "rızası alınmadan kefil oldukları saptandığını, işbu rızanın da;sözleşme kurulmasından önce ve en geç kurulması anında verilmiş olmasının gerektiği ve bu durumun geçerlilik şartı olduğu aksi halde kefaletin hüküm ifade etmeyeceği ve buna dayalı olarak da müvekkillerimin kefalete dayalı olarak borçlu olamayacakları belirlenerek öncelikle anılan nedenle müvekillerimin dayanak takip dosyasından borçlu olmadıklarına karar verilmesi gerektiğini, davanın kabulü ile müvekkillerimin Bursa 12. İcra Müdürlüğünün 2013/... (Yenilenmekle 2017/...) takip dosyasından borçlu olmadıklarının tesbitine, işbu takip dosyasından cebri icra marifetiyle paraya çevrilen taşınmaz bedelinin davalılardan istirdatı ile işbu satışa konu gayrımenkul sahibi davacı ...'a işlemiş faizi ile birlikte iadesine, İİK.72/3 Md.si hükmü gereğince dayanak takip dosyasından tahsil edilecek paranın işbu dava sonuna kadar davalılara ödenmemesi konusunda tedbir kararı verilmesini talep ettiği etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesini özetle; davacı taraf, davaya konu alacağın 16.03.2012 tarihinde imza edilen kredi sözleşmesinden kaynaklandığını, müvekkillerinin söz konusu kredi sözleşmesinde kefil olduklarını ancak o tarihte evli olmalarına rağmen eşlerinin rızasının alınmadığından kefaletin geçersiz olduğunu iddia ettiğini sözleşmenin imzalandığı tarih olan 16.03.2012 tarihinde 818 sayılı Borçlar Kanunu yürürlükte olup,818 sayılı Borçlar Kanununda kefalete ilişkin olarak eş rızası aranmadığını davacı taraf ayrıca, dava konusu takip dosyasını temlik alan müvekkillerimin Bursa 5. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E sayılı dosyasından ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yaptığını ve dosyanın infaz edildiğini, söz konusu dosyadaki alacağın da işbu dava konusu alacakla aynı alacak olduğunu ve bu sebeple dava konusu takip dosyasından da alacak kalmadığını iddia ettiğini müvekkiline karşı açılmış bulunan işbu davanın reddi ile mahkeme masraflarının ve avukatlık ücretinin davacı karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, icra dosyası, yazılı beyanlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, İİK 72. Maddesine göre icra takibinden sonra açılan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Mahkememizde yargılama sırasında ara kararları doğrultusunda icra dosyalarının celp edilerek dosyanın bankacı bir bilirkişiye tevdi edilerek tarafların iddia ve savunmaları, dava dışı temlik eden bankanın takip tarihi itibariyle alacağı ve ferileri ile birlikte, icra takibinden sonra yapılan ödemeler de dikkate alınarak rapor düzenlenmesinin istenilmesine, davacıların dava tarihi itibariyle davalıya borçlu olup olmadığının da tespit edilerek, gerektiği takdirde bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilmesine karar verildi.
Alınan 05/09/2022 Tarihli bilirkişi raporunu özetle; Bursa 5. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... E. sayılı dosyasından “Bursa Osmangazi İlçesi Karabalıkçı| Köyü, H22A17C Pafta, 243 parselde kayıtlı taşınmazın 22.10.2015 tarihinde 306.000,00 TL. bedelle Yılmaz Klaradağ 'a (Temellük Eden Alacaklılardan) ihale edildiği ve ihalenin kesinleştiği; Bursa 5. İcra in Tapu Müdürlüğü'ne yazdığı 05.11.5015 tarihli yazıdan anlaşılmıştır. İcra iğü; tapu Müdürlüğü'ne bildirim yaparak, Tapu kaydı üzerindeki satışa arz şerhi, haciz vs. şerhlerin terkini ile karar gerince taşınmazın ... adına tescili istenmiştir. Alacalılar ... ve ... 'a (Geriye Kalan 652.055,92 TL.) Kesin Rehin Açığı Belgesi verilmiştir. İcra dosyasında icra müdürlüğü tarafından yapılmış bir hesaplama olmadığı gibi, satış tutarından *Temlik Alan borçluların hesaplarına aktarılan tutarın ne kadar olduğu* hakkında hiçbir açıklama yer alınamadığı, Temlik Eden Banka Takip Tarihi olan 19.07.2013 Tarihi İtibariyle davacıların borçlu olduğu tutarın ayrıntıları açıklanmış olup toplam 341.035,48 TL. Borç, 04.10.2021 Dava Tarihi İtibariyle Hesaplanan Borç Tutarı ise; 302.020,53 TL. Asıl Alacak, 714.254 49 TL. İşlemiş Faiz olmak üzere, Toplam 1.016.275,02 TL. olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili için itiraz süresinin tamamlandıktan sonra davacı vekilinin varsa itirazları bulunmadığı takdirde davalı vekilinin itirazlarını irdeler dosyanın önceki bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Alınan 07/11/2022 Tarihli bilirkişi ek raporunu özetle; Davacı ve Davalı vekillerince yapılan itirazlar, kök raporumuzda açıklanan hesaplamalara ilişkin her hangi bir değişiklik yapılmasını gerektirmemektedir. Kök Raporumuzda hesaplanan tutarlar aşağıdadır. Temlik Eden Banka Takip Tarihi olan 19.07.2013 Tarihi İtibariyle davacıların borçlu olduğu tutarın ayrıntıları aşağıda açıklanmıştır. Toplam 341.035,48 TL. Borç, 04.10.2021 Dava Tarihi İtibariyle Hesaplanan Borç Tutarı ise; 302.020,53 TL. Asıl Alacak, 714.254 49 TL. İşlemiş Faiz olmak üzere, Toplam 1.016.275,02 TL.'dır. Sonuçta davacıların menfi tespit ve İistirdat taleplerinde haklılık bulunmamaktadır. Temlik Alan Davalılar vekilinin itirazları ise huzurdaki davanın konusu olmadığı gibi, Asıl Alacağa ilavesini istediği tutarlar konusunda takip dosyasında İcra Dairesi'nin herhangi bir kararı yer almamakta olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı tarafından menfi tespite konu takip Bursa 12. İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı icra takip dosyası incelendiğinde; davalılara temlik eden Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O'nun, genel kredi sözleşmesine istinaden borçlu ....Mot. Taş. Araç ve Petrol Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti’ne kullandırdığı kredilere müşterek ve müteselsil borçlu olan davacılar hakkında ilamsız takip başlattığı, borca itiraz edilmediğinden takibin kesinleştiği ve eldeki menfi tespit davasının açıldığı anlaşılmaktadır.
Davalılar tarafından asıl borçlular lehine ipotek verildiğinden bu borçlular hakkında öncelikle Bursa 5. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı icra takip dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığı bu dosya da yeni maliki borçlu Aziz Tekeli vekilinin şikayet yoluyla Bursa 7. İcra Hukuk Mahkemesine başvurduğu ve ipoteğin paraya çevrilmesine dair yapılan ilamlı icra takibin usulsüz olduğundan icra emrinin iptaline karar verilmesine dair Yargıtay 12. İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/17485 Esas ve 2016/22218 Karar sayılı Karar ile bozma kararı verilmiştir.
Mahkememizde bankacı bilirkişi tarafından düzenlenen bilirkişi raporu ve uyumlu ek bilirkişi raporunun kapsam ve nitelik itibarıyla hüküm vermeye yeterli görülmüştür.
Dava, genel kredi sözleşmesine istinaden kullandırılan kredilerden kaynaklanan borcun ödenmemesi nedeniyle davalılar tarafından yapılan icra takibine müşterek ve müteselsil borçlu davacılar tarafından borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
Temlik eden Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O ile borçlu ....Mot. Taş. Araç ve Petrol Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti arasında düzenlenen 16/03/2012 tarihli 5.000.000 TL bedelli genel kredi sözleşmesine müşterek ve müteselsil sıfatıyla kefil oldukları açıkça imzaya itiraz edilmediğinden hükümlerinin tarafları bağlayacağı sabittir.
Diğer yandan davacılar tarafından genel kredi sözleşmesi düzenlenirken eş rızası alınmadığından sözleşmenin geçersiz olduğu ileri sürülmüş ise de 808 sayıl Borçlar Kanun'da eş rızasının aranmadığı yeni yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun kredi sözleşmesinin imzalanmasından sonra 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe girdiğinden eş rızasına ilişkin hükmün bu sözleşme için uygulanmayacağından davacıların bu iddialarına itibar edilmemiştir
Bu durumda dosyadaki kanıt ve belgelere, düzenlenen 03/09/2022 tarihli bankacı bilirkişi raporu ve ek rapordaki hesaplamalara itibar edilerek, davalılara temlik eden banka ile borçlu ....Mot. Taş. Araç ve Petrol Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti arasında düzenlenen 16/03/2012 tarihli 5.000.000 TL diğer davalının müşterek ve müteselsil kefil olduğu, davalıların kredi sözleşmesinde imzaya itiraz edilmediğinden hükümlerinin davalıları bağlayacağından ve kredi sözleşmesi sebebiyle kullandırılan kredilerden kaynaklı icra tarihi itibariyle 302.020,53 TL asıl alacak, 36.118,86 TL işlemiş faiz, 1805,94 TL BSMV, 1090,15 TL masraf olmak üzere toplam 341.035,48 TL alacak yönünden davacıların davalılara borçlu olduğu ve ayrıca davacı bankaca uygulanan faiz oranlarının sözleşme ve mevzuata uygun olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla davacıların takip tarihi itibariyle davalılara 747,47 TL işlemiş faiz , 37,38 TL BSMV olmak üzere 784,85 TL kısım yönünden borçlu olmadığı anlaşılmaktadır.
Diğer yandan asıl borçlu yönünden Bursa 5. İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı icra takip dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipte davalılara yapılan ödeme bilgisinin olmadığı ve icra emrinin iptal edildiği anlaşılmakla eldeki davaya konu borcun takip tarihi, dava tarihi itibariyle ve yargılama sırasında ödenmediği sabittir. Kaldı ki bankacı bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada taşınmazın paraya çevrildiği tarih ve dava tarihi itibariyle de ödenen miktarın borcu karşılamadığından davacı tarafın borcun infazen tahsil edildiği kapatıldığı iddialarına itibar edilmeyerek davanın kısmen kabulune, davacıların takip tarihi itibariyle davalılara 747,47 TL işlemiş faiz , 37,38 TL BSMV olmak üzere 784,85 TL kısım yönünden borçlu olmadığının tespitine, bakiye menfi tespit ve istirdat taleplerinin reddine, dava konusu alacakla ilgili davalıların takip yapmasında kötü niyetli olmadıklarından davacıların kötü niyet tazminat taleplerinin reddine, teminat yatırılarak ihtiyati tedbir uygulanmadığından davalıların kötü niyet tazminat taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile
-Bursa 12. İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı icra takip dosyasında davacının davalıya 747,47 TL işlemiş faiz , 37,38 TL BSMV olmak üzere 784,85 TL kısım yönünden borçlu olmadığının tespitine , fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-İİK 72. Maddesi uyarınca davacı vekili ve davalı vekilin ayrı ayrı kötü niyet tazminat taleplerinin koşulları oluşmadığından reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 179,90 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 5.837,44 TL'nin mahsubu ile bakiye fazla 5.657,54 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine
4-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 1.000,00 TL posta, talimat ve tebligat gideri 310,5 TL olmak üzere toplam 1.310,5 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 3.00 TL yargılama gideri ve peşin alınan 179,90 TL harç olmak üzere toplam 182,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacılar vekil ile temsil edildiğinden AAÜT' 13/1. maddesine göre belirlenen 784,85 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar vekil ile temsil edildiğinden AAÜT' 13/1. maddesine göre belirlenen 50.744,97 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
7-HMK'nun 333.Maddesi gereğince kullanılmayan gider avanslarının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.