T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/299 Esas
KARAR NO: 2022/1417
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -
VEKİLLERİ: Av. ... - [16485-84630-.....] UETS
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - [16630-36682-....] UETS
DAVA İHBAR OLUNAN: ... -...
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/12/2021
KARAR TARİHİ: 19/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı 2019 yılı Bireysel Katılımı Desteklenen Sektörel Nitelikli Uluslararası Fuarlar Listesinde yer alan ve 22-25 Ağustos 2019 tarihleri arasında Johannesburg/Güney Afrika’da düzenlenmiş olan MOBİTEX 2019 Fuarı’na katılmış olduğunu, bu sebeple davalı firmaya Ticaret Bakanlığı’nın 2017/4 sayılı Yurt Dışında Gerçekleştirilen Fuar Katılımlarının Desteklenmesine İlişkin Karar’ı kapsamında fuar destek ödemesi yapılmış olduğunu, davalı firma, 06.09.2019 tarihli “Taahhütname” ve aynı tarihli “Beyanname” ile 2017/4 Sayılı Karar çerçevesinde Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu’ndan kendilerine herhangi bir sebeple haksız ve fazla ödeme yapılması halinde, haksız yere yapılan destekleme ödemelerini faiziyle birlikte iade edeceklerini kayıtsız ve şartsız olarak kabul etmiş olduğunu, Ticaret Bakanlığının 24.08.2020 tarihli 454.09-E-56807734 sayılı yazısında 2017/4 sayılı Tebliğe İlişkin Uygulama Usul ve Esasları genelgesi çerçevesinde, İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerinin firmalardan başvuruya ilişkin gerekirse ilave bilgi ve belge talep ederek fuar katılım ödemelerinin Genelgede belirtilen ödeme usullerine uygunluğunun incelenmesi, Genelge’nin 10.maddesine aykırı şekilde ödeme biçimleri barındıran destek başvuruları olan firmalara destek ödemesi gerçekleştirilmiş olunması halinde, haksız ödemelerin 10.12.2014 tarih ve 7590 sayılı Bakanlık talimatında belirtilen usuller takip edilerek geri alınması gerektiği belirtilmiş olduğunu, müvekkilinin 26.08.2020 tarih ve 4174 sayılı borçlu firmaya yazmış olduğu yazıyla, fuar katılım bedellerinin ödeme usullerinin incelenebilmesini teminen stant kira bedelinin katılımcı adına yetkili organizatör hesabına veya faturada açıkça belirtilen hesaba ödendiğini gösterir banka onaylı ödeme belgelerinin davalı şirketi temsil ve ilzama yetkili kişiler tarafından Elektronik İmza Kanunu standartlarına uygun şekilde tarafına iletilmesi gerektiğini, ayrıca belirtilen şekilde belgelerin gönderilmemesi durumunda bahse konu fuar hak edişine ilişkin AATUHK hükümleri uyarınca geri alma işlemi uygulanacağı belirtilmiş olduğunu, müvekkilinin 30.09.2020 tarih ve 70565514-70565514-TİM.İİB.GSK.2020/976-04738 sayılı yazısıyla borçlu firmaya 26.08.2020 tarihli yazısına yönelik muteber belge ibrazı gerçekleştirilemediğinden bahisle AATUHK hükümleri uyarınca geri alma işlemi uygulanacağını ve bu sebeple davalıya ödeme yapıldığı 08.01.2020 tarihinden itibaren hesaplanan yasal faiz ile birlikte 121.895,90 TL’nin Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Ankara Şubesi’ndeki DFİF hesabına en geç 7 gün içinde yatırması gerekliliğini bildirmiş olduğunu, müvekkilinin vermiş olduğu destek bedelini davalıdan talep etmesine rağmen bu tutar davalı tarafından ödenmediği için İstanbul 18. İcra Müdürlüğünün 2021/... E. sayılı icra dosyası ile 26.07.2021 tarihinde icra takibi başlatılmış olduğunda akabinde dosya yetki itirazı nedeniyle yetkili adliyeye gönderilmiş ve İnegöl İcra Müdürlüğünün 2021/... E. sayılı dosyası üzerinden görülmeye başlanmış olduğunu, davalının icra müdürlüğü dosyasına haksız ve kötü niyetli olarak itiraz etmesi sonucunda icra takibinin durdurulmuş olduğunu, bu nedenlerle davalının icra müdürlüğü dosyasına yapmış olduğu itirazın reddine karar verilerek, % 20 den az olmamak şartıyla icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu alacağın zamanaşımına uğramış olduğunu, zamanaşımı yönünden itirazlarının olduğunu, davacı tarafın iddiaları gerçeği yansıtmadığını, müvekkili firmanın mobilya üretimi hususunda İnegöl ilçesinin en önde gelen firmalarından biri olduğunu, ihracat ağırlıklı çalışmakta ve her zaman yeni pazar araştırması ve yeni pazarlara katılma hususunda inovatif bir yapıya sahip olduğunu, belirtilen tarihlerde Johannesburg/Güney Afrika'da düzenlenen MOBITEX 2019 fuarına katılım sağlanmış olduğunu, bununla alakalı, uçak biletleri, otel rezervasyonları ve ödemeleri, fuar yerine ilişkin görüntüler de mevcut olduğunu, bu fuara katılım ... vasıtasıyla gerçekleştirilmiş olduğunu, bu nedenle ...'ne de davanın ihbar olunmasını talep ettiklerini, müvekkili firma sergilemek istediği ürünlerini haftalar öncesinden fuarın yapılacağı şehre göndermiş olduğunu, fuara katılım sağlayacak personelin uçak biletleri satın alınmış, otel rezervasyonları fuarın oluşturabileceği yoğunluk nedeniyle de haftalar öncesinden ayarlanmış ve ilgili ödemeler yapılmış olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, Güney Afrika - Türkiye arasında bankacılık sektöründe büyük sıkıntılar yaşandığından, anlaşmaların eksikliğinden, para transferlerinde ödenen yüksek bankacılık komisyonlarından, daha da irdelemek gerekirse bazı bankacılık işlemleri için doğrudan Türkiye'den para transferlerinin gerçekleştirilememesi nedeniyle Avrupa merkezli bankalardan para transferleri yapılmak zorunda olduğu da Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından da sıklıkla belirtilmiş olduğunu, bu nedenlerle para transfer işleminin müvekkili firma tarafından, banka vasıtasıyla yapılmış olması imkansız hale gelmiş olduğunu, yabancı bir ülkede bankacılık işlemlerinin imkansız olması durumunda, müvekkilinin fuara katılımının iptal etmesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu fuara müvekkili firma tarafından katılım sağlandığını, sadece banka vasıtasıyla ödeme yapılmamış olması (asla kabul anlamına gelmemekle birlikte) işbu destek ödemesinin iadesinin istenmesi de hukuka ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek, haksız ve hukuki dayanağı olmayan icra takibinden dolayı %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, İstanbul 18. İcra Müdürlüğünün 2021/... sayılı icra takip dosyası, İnegöl. İcra Müdürlüğünün 2021/... sayılı icra takip dosyası, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporu, T.C. Merkez bankasına yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, dava dilekçesinde gösterilen ve destekleme ve fiyat istikrar fonundan haksız yere yapılan destek ödemesinin faiziyle birlikte tahsil edilmesi amacıyla başlatılan icra takibine dayalı itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesine ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 67. Maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı tarafından ilamsız takip talebinde bulunmuştur. İcra Dairesi tarafından davalı borçluya ilamsız takiplerde ödeme emri usulüne uygun tebliğ edilmiş ve davalı tarafından yasal süre içinde borca itiraz etmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında mali müşavir bilirkişi tarafından davacıya ait ticari defter ve bağlı kayıtlar üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenebilmesi için davacının adresinin bağlı bulunduğu İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiştir.
Mali müşavir bilirkişinin 22/07/2022 tarihli raporunda özetle: Taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığının tespiti amacıyla davacıya ait 2020 yılı yasal defterleri, kayıtları ve kanıt niteliği taşıyan belgeler incelendiğinde, davacı kurum ile davalı şirket arasında sadece T.C.Ticaret Bakanlığı’nın 2017/4 Sayılı Karar’ın 10.Maddesi gereği fuar desteği alınan şirketten, yapılan destek ödemesi harcamalarını gösteren belgeleri talep ederek bir nevi aracılık görevi üstlendiği tespit edilmiş olduğu, davacının herhangi bir taraf olmadığı sadece T.C.Ticaret Bakanlığı, fuar desteğinde bulunan şirketler arasında Ticaret Bakanlığı’nı temsilen bir nevi aracılık hizmetinde bulunduğu, davacıya ait yasal ticari defterlerden defteri kebir ve yevmiye defter kayıtlarında davalıya ait herhangi bir ödemenin bulunmadığı, bahse konu ödemenin TCMB tarafından fuar destek ödemesi şeklinde yapılmasından kaynaklandığını, davacı kurumun asıl alacak ve işlemiş faizi ile birlikte toplam 137.687,23 TL. (yüzotuzyedibinaltıyüzseksenyeditürklirası,yirmiüçkuruş.) fiili ödeme tarihine kadar işleyecek aylık %1,6faiz,davacı ...’ nin alacağının, davalının taahhütnameye istinaden 30.09.2020 tarih ve İİB.GSK.2020/976-04738 sayılı yazısıyla firmaya 26.08.2020 tarihli yazısına yönelik muteber belge ibrazı gerçekleştirme diğinden mevcut olduğu ancak, 09.01.2020 tarihinde 107.000,00 TL. (yüzyedibintürklirası) TCMB fuar destek ödemesi yaptığı davacı tarafça iddia edilmekte olduğu, davalı şirket tarafından da cevap dilekçesinde ilgili ödemeyi aldığı beyan edilmekte olup 09.01.2020 tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın (TCMB) fuar destek ödemesi olan 107.000,00 TL (yüzyedibintürklirası) 184001013 mutabakat numarası ve "KARAR: 2017/4 YURT DIŞINDA GERÇEKLEŞEN FUAR KATILIM DESTEĞİ" açıklamalı dekont ile ödendiği sınırlı incelememizde tespit edilmiş olduğu, mütalaa edilmiştir.
Davalıya ticari defterlerini sunmak üzere 30/05/2022 tarihli celsede 16/06/2022 günü saat 13:30'da ticari defter ve bağlı kayıtları mali müşavir bilirkişi tarafından incelenmesi için sunması gerektiği davalı vekiline duruşma da ihtar edildiği ancak davalı tarafın ticari defterlerini inceleme gün ve saatin de sunmadığı anlaşılmaktadır.
Davanın davalının ihbar talebi üzerine ... Fuarcılık Hizmetleri ve Tic. Ltd. Şti.'ye ihbar edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyasının İnegöl 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 30/12/2021 tarihli, 2021/322 Esas ve 2021/466 Karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememiz esasına kaydedilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davacı tarafça, davalı aleyhine fuar destek ödemesinin iadesi/tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesine ilişkindir.Taraflar arasındaki borç-alacak tespiti amacıyla dosyada bilirkişi raporları tanzim ettirilmiş, SMMM bilirkişi Atilla Büyükçoban tarafından tanzim edilen 22/07/2022 tarihli talimat bilirkişi raporunda özetle; davacıya ait 2020 yılına ait evraklar/defterler incelendiğinde, davacı kurum ile davalı şirket arasında sadece T.C.Ticaret Bakanlığı’nın 2017/4 Sayılı Karar’ın 10.Maddesi gereği fuar desteği alınan şirketten, yapılan destek ödemesi harcamalarını gösteren belgeleri talep ederek bir nevi aracılık görevi üstlendiğinin tespit edildiği, davacının taraf olmadığı sadece T.C.Ticaret Bakanlığı, fuar desteğinde bulunan şirketler arasında Ticaret Bakanlığı’nı temsilen bir nevi aracılık hizmetinde bulunduğu, davacıya ait yasal ticari defterlerden defteri kebir ve yevmiye defter kayıtlarında davalıya ait herhangi bir ödemenin bulunmadığı, bahse konu ödemenin TCMB tarafından fuar destek ödemesi şeklinde yapılmasından kaynaklandığı, davacı kurumun asıl alacak ve işlemiş faizi ile birlikte toplam 137.687,23 TL nin fiili ödeme tarihine kadar işleyecek aylık %1,6 faizi, davacı şirketin alacağının, davalının taahhütnameye istinaden 30.09.2020 tarih ve İİB.GSK.2020/976-04738 sayılı yazısıyla firmaya 26.08.2020 tarihli yazısına yönelik muteber belge ibrazı gerçekleştirmediğinden mevcut olduğu ancak, 09.01.2020 tarihinde 107.000,00 TL TCMB fuar destek ödemesi yaptığı davacı tarafça iddia edilmekte olduğu, davalı şirket tarafından da cevap dilekçesinde ilgili ödemeyi aldığı beyan ettiği, 09.01.2020 tarihindeki TCMB'nin fuar destek ödemesi olan 107.000,00 TL 184001013 mutabakat numarası ve "Karar: 2017/4 yurt dışında gerçekleşen fuar katılım desteği" açıklamalı dekont ile ödendiğinin belirtildiği, (davalı tarafça Mahkememizce belirlenen gün ve saatte ticari defter ve bağlı kayıtların ibraz edilmediği tespit edilerek) davalının 22-25 Ağustos 2019 tarihleri arasında düzenlenen Mobitex Fuarına katıldığı, işbu sebebe istinaden fuar destek ödemesi yapıldığı, T.C. Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü tarafından davacı şirkete gönderilen 24/08/2020 tarihli belgede; 2017/4 Yurtdışında Gerçekleştirilen Fuar Katılımlarının Desteklenmesine İlişkin Kararın Uygulama Usul ve Esasları Genelgesi'nin 10. Maddesinin 2. Bendinde ''katılımcılar yurtdışındaki fuar iştirakleri kapsamındaki ödemelerini, katılımcılara veya katılımcılar adına harcama yapmaya yetkili kişilere ait banka hesabından destek müracaatı süresi içinde fuarın yetkili organizatörünün hesabına veya faturada belirtilen hesaba aktarmakla yükümlüdür '' , 6. Bendinde '' banka hesabına elden yapılan ödemeler ve katılımcının verdiği cirolu çekle ile yapılan ödemeler değerlendirmeye alınmaz'', 7. Bendinde '' katılımcı tarafından banka hesabına elden yapılan ödemelerin katılımcının muhasebe kayıtları ile uyumlu olduğunun YMM raporu ile tevsik edilmesi halinde bu şekilde yapılan ödemeler de değerlendirmeye alınır'' ibaresinin bulunduğu ayrıca ilgili evrakta genelge ekinde ''İhracatçı Birliği Genel Sekreterliği başvurunun değerlendirilmesini teminen,belirtilen belgeler dışında ihtiyaç duyulan her türlü ilave bilgi ve belgeyi organizatörlerden/katılımcıdan talep edilebilir '' hükmü yer aldığı , işbu evraktan T.C. Ticaret Bakanlığı'nın davacı şirketi ödemeler/eksik evraklar temini hususunda yetkili kıldığı kanaatine varıldığı, davalı şirket tarafından 06/09/2019 tarihli beyanname imzalandığı, beyannamede davalı şirketin bildirilen KEP adresine yapılacak bildirimlerin taraflarına tebliğ edilmiş olarak kabul edileceğinin belirtildiği, davacı şirket tarafından 26/08/2020 tarihli evrakta'' T.C. Ticaret Bakanlığı talimatı gereği, 2017/4 sayılı Tebliğ'e ilişkin Uygulama Usul ve Esaslarının ilgili maddesi çerçevesinde, fuar katılım bedellerinin ödeme usullerinin incelenebilmesini teminen stand kira bedelinin katılımcı adına yetkili organizatör hesabına veya faturada açıkça belirtilen hesaba ödendiğini gösterir banka onaylı ödeme belgesi/belgelerinin şirketinizi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından 5070 sayılı “Elektronik İmza Kanunu” standartlarına uygun nitelikli elektronik sertifika kullanılarak oluşturulan elektronik imza ile imzalanması ve daha sonra KEP'e eklenerek şirketiniz KEP adresinden Genel Sekreterliğimiz KEP adresine (üibühs0l kep.tr) çok ivedi olarak iletilmiş ve evrak kaydına alınmış olması gerekmekte olup, ilgili evrakların belirtilen süre içerisinde belirtilen şekilde Genel Sekreterliğimizde evrak kaydına alınmaması durumunda, ilgili mevzuatta belirtildiği üzere bahse konu fuar hak edişinize ilişkin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca geri alma işlemi uygulanacaktır'' şeklinde davalı şirkete eksik evrakların temin edilmesi amacıyla faks çekildiği ancak verilen süreye rağmen davalı tarafça stand kira bedelinin katılımcı adına yetkili organizatör hesabına veya faturada açıkça belirtilen hesaba ödendiğini gösterir banka onaylı ödeme belgesi/belgelerinin sunulmadığı tespit edildiğinden , davacı şirketin, davalıdan fuar katılım bedelini iade etme hakkı bulunduğu kanaatine varıldığından (harca esas değerin asıl alacak olan 107.000,00 TL olduğu göz önünde bulundurularak) davanın kabulüne, buna göre davalının İnegöl İcra Müdürlüğü’nün 2021/... sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline,takibin 107.000,00 TL asıl alacak üzerinden, asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek kamu alacaklarına işleyecek en yüksek faiz Aylık %1,6 faiz, icra harç, giderleri ile avukatlık ücreti ile birlikte TBK’nın 100. Maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle varsa işlemiş faiz,masraf,fer’ilere mahsubunun sağlanmak kaydıyla devamına, İİK'nın 67 maddesi gereğince icra inkar tazminatının koşulları oluştuğundan asıl alacağın %20'si olan 21.400,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın KABULÜNE, buna göre davalının İnegöl İcra Müdürlüğü’nün 2021/... sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın KISMEN İPTALİNE,takibin 107.000,00 TL asıl alacak üzerinden, asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek kamu alacaklarına işleyecek en yüksek faiz Aylık %1,6 faiz, icra harç, giderleri ile avukatlık ücreti ile birlikte TBK’nın 100. Maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle varsa işlemiş faiz,masraf,fer’ilere mahsubunun sağlanmak kaydıyla DEVAMINA,
2-İİK'nın 67 maddesi gereğince icra inkar tazminatının koşulları oluştuğundan asıl alacağın %20'si olan 21.400,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 7.309,17 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 1.138,86 TL'nin mahsubu ile bakiye 6.170,31 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 1.000,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 396,75 TL olmak üzere toplam 1.396,75 TL yargılama gideri,1.138,86 TL peşin harç ve 59,30 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.594,91 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığının bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 17.050,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMK’nın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 19/12/2022 10:33:00
Katip ...
¸E-imzalıdır.
Hakim ...
¸E-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.