T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/416 Esas
KARAR NO: 2023/300
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... (TC. ...)
Başaran Mah. 3. Kale Sok No:1-7/2 Osmangazi/BURSA
VEKİLİ: Av. ... - [16402-04467-49896] UETS
DAVALI : ... (TC. ...) ...
VEKİLİ: Av. ... - [16267-62268-44912] UETS
DAVA: 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 11/04/2022
KARAR TARİHİ: 23/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı takip alacaklısı ... müvekkili ...‘a, dava dışı takip borçlusu babası ...’a borçlu olduğu iddiası ile 119.876 TL alacağı için 07/01/2022 tarihinde 89/1 haciz ihbarnamesi göndermiş, süresinde itiraz edilmemesi üzerine 09/03/2022 tarihinde ikinci ihbarname tebliğ edildiğini, bu ihbarnameye de itiraz edilmediğinden 25/03/2022 tarihinde üçüncü haciz ihbarnamesi müvekkile tebliğ edildiğini, şöyle ki; müvekkili, Uludağ Üniversitesi /Gemlik Asım Kocabıyık Meslek Yüksekokulu makine bölümünden 2018 tarihinde mezun olduğunu, mezun olduğu tarihten itibaren bir çok fabrikada bölümüyle alakalı olarak bilfiil çalışmış olup halihazırda da bir tekstil firmasında dokuma makineleri operatörü olarak çalışmakta olduğunu, müvekkili görüldüğü üzere takriben 4 yıldır bağlı olarak başka yerlerde çalışmakta olup takip alacaklısı ... ile aralarında herhangi bir ticari ilişki olmadığını, davalının bahsettiğinin aksine müvekkili, takip borçlusu ( Babası) ... ile aralarında baba-oğul ilişkisi haricinde herhangi bir hukuki ilişkileri bulunmadığını, haliyle müvekkili takip borçlusu ...'a bir borcu da bulunmadığını, davalı taraf söz konusu alacağını dava dışı takip borçlusu ...'tan tahsil edebilmek amacıyla söz konusu dosyada her türlü hukuki yolu denemiş fakat herhangi bir sonuç elde edemediğini, alacağını elde edemeyen kötü niyetli davalı, alacağını elde etmek umuduyla takip borçlusu babası ...'ın müvekkilden alacaklı olduğu iddiası ile müvekkile haciz ihbarnamesi göndererek söz konusu alacağını tahsil etmeye çalıştığını, fakat gönderilen haciz ihbarnamesinde müvekkilin, takip borçlusu babasına olan borcunun neye ilişkin olduğuna dair herhangi bir açıklama yapılmamış soyut alacak iddiasının dayanağı somut olarak gösterilmediğini, anılan bu nedenlerle; müvekkili dava dışı takip borçlusu ...'a borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetki icra takibi yapmış olması nedeni ile dava değerinin %20 sinden aşağı olmamak üzere; kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; özel nitelikli menfi tespit davalarında görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, bu nedenle görevsizlik kararı verilmesini talep ettiğini, davacının Bursa 15. İcra Müdürlüğü 2021/... Esas nolu dosyasının borçlusu olan ...'a borçlu bulunmadığını ispat etmesi gerektiğini, Zira 2004 Sayılı İ.İ.K. nun madde 89/3 fıkrasında geçen ''Bu davada üçüncü şahıs, takip borçlusuna borçlu olmadığını veya malın takip borçlusuna ait olmadığını ispat etmeye mecburdur.'' yönündeki düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, İcra İflâs Kanunu 89/3. maddesine dayalı açılan menfi tespit davasında ispat yükü, genel kuraldan farklı olarak, davacı pozisyonundaki üçüncü kişiye düşeceğini, üçüncü kişinin, açmış olduğu iş bu davasında, Bursa 15. İcra Müd. 2021/... E. no'lu dosyasının borçlusu olan dava dışı ...'a, borçlu bulunmadığını ispat etmesi gerektiğini, icra dosyası kapsamında davacıya gerçekleştirilen 2004 Sayılı İ.İ.K madde 89/1 ve 89/2 haciz ihbarnamelerinin tebliğ işlemleri usulüne uygun bir şeklide gerçekleştirildiğinden davalı taraça da yasal süresi içerisinde iş bu ihbarnamelere itirazda bulunulmadığını, dolayısıyla davacıya yönelik 3. Haciz ihbarnamesi tanzim edilmesi işlemi doğru ve olağan olup, eldeki davaya sebebiyet verenin davalı müvekkili olmadığının aşikar olduğunu bu nedenle davanın kabulüne karar verilse daih, davalı aleyhine yargılama giderlerine ve vekalet ücretine hükmedilmemesi, kötüniyet tazminatına hükmedilmemesi gerektiğini, anılan bu nedenlerle; öncelikle dava hakkında usul hükümleri uyarınca görevsizlik, usule ilişkin itirazların kabul görmemesi halinde ise esastan reddine, kötüniyetli davacı taraf aleyhine, takip konusu alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, avukatlık ücreti ile yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine, kötü niyet tazminat talebinin reddine, davalı müvekkili aleyhine yargılama giderleri vekalet ücretine hükmedilmemesine, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; dava dışı ... aleyhine Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyasında kambiyo senedinden kaynaklı takip nedeniyle gönderilen haciz ihbarnamesi gereğince borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce; Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı icra takip dosyasının celp ve incelenmesinde; davalı ... Özcan vekili tarafından 14/07/2021 tarihinde dava dışı ... ve ... Tekstil Turizm İnşaat Telekominikasyon Reklam Org. Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti aleyhine 07/05/2021 günlü 4903 seri nolu 84.000,00-TL bedelli çek nedeniyle, 84.000,00-TL çek, 252,00-TL komisyon, 8.400,00-TL çek tazminatı ve 312,67-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 92.964,67-TL miktar üzerinden takip başlatıldığı takibin kesinleştiği ve dosyadan davacı ...'a haciz ihbarnamelerinin gönderildiği görülmüştür.
Mahkememizce, Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyasında takibe konu çek örneğinin celp ve incelenmesinde; Vakıfbank Atrium Avm Şubesine ait, 07/05/2021 keşide tarihli, 4903 seri nolu 84.000,00-TL bedelli çekin ... Kumaşçılık Tekstil Ticaret Limited Şirketi tarafından ... Tekstil Tur. San. Tic. Ltd. Şti. lehine keşide edilmiş olup, çekin arkasında sırasıyla ... Tekstil Tur. San. Tic. Ltd. Şti., ... Tekstil- ..., ... Brode ve Dokuma Tekstil San. Tic. Ltd. Şti., ve ...'in cirolarının bulunduğu, Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Erikli Bursa Şubesi tarafından çekin keşide tarihi itibariyle keşideci şirketi temsile yetkili kişinin/kişilerin imzası bulunmadığından çekin işleme alınmadığına dair 07/07/2021 tarihli işleminin bulunduğu görülmüştür.
Mahkememizce; BTSO'ya müzekkere yazılarak tarafların ve dava dışı ...'a ait kayıtların dosyamıza celbedildiği görülmüştür.
Mahkememizce Vakıf bank Garanti Bankası ve İş Bankası'na müzekkere yazılarak davacı ile dava dışı takip borçlusu ... arasındaki 2019 yılından itibaren tüm hesap hareketlerine ilişkin kayıtların dosyamıza celbedildiği görülmüştür.
Mahkememizce, SGK'ya müzekkere yazılarak davacının ... Tekstil- ... ( Anadolu Mah. Yoncalı Havuz Cad. No:24/Z1 Yıldırım/Bursa-Yıldırım Vergi Dairesi: TC: .....) isimli işletme ile herhangi bir bağlantısının bulunup bulunmadığının sorularak varsa buna ilişkin kayıtların mahkememize gönderilmesi istenildiği, ilgili kurumun 10/10/2022 tarihli yazı cevabı ile; ilgide kayıtlı yazınıza istinaden Kurum kayıtlarının incelenmesi neticesinde; ...'ın ve ...'ın hizmet dökümü, işyeri ünvan listesi, 4/b dökümleri yazımızın ekinde sunulmuş olup adı geçenleri adına kayıtlı veya ortağı/yöneticisi oldukları işyeri tesciline rastlanılmadığı; sistem kayıtlarımızda ... TEKSTİL ünvanlı işyeri tesciline rastlanılmadığı yönünde bilgi verildiği görülmüştür. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, İİK'nın 89/3. maddesine dayalı olarak borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. İİK'nın 89/3. fıkrasına göre, icra dairesi tarafından gönderilen haciz ihbarnamelerine süresinde itiraz etmeyen ve menfi tespit davası açan üçüncü şahıs, takip borçlusuna borçlu olmadığını veya malın takip borçlusuna ait olmadığını ispat etmeye mecburdur. Genel kural bu olmakla birlikte, somut olayda davalı alacaklı tarafından icra dosyasında herhangi bir dayanak gösterilmeksizin, borçlu ...'ın oğlu olan davacıya 89/1, 2 ve 3 haciz ihbarnameleri gönderilmiştir. Bu bağlamda, davacı takip borçlusuna borcu bulunmadığını belirtmiş, davalı tarafından verilen cevapta, davacı ile borçlu arasında borcu doğuran bir hukuki ilişkiden söz edilmemiş, sadece davacının borçlu olmadığını ispat etmesi gerektiği ileri sürülmüştür. Şu durumda takip borçlusunun davacıdan alacaklı olduğunu belirten borç doğuran bir ilişkinin davalı (alacaklı) tarafından ileri sürülmesi gerekir. Böyle bir ilişkiye dayanmadan soyut olarak borçlunun davacıdan alacaklı olduğu ileri sürülemez ve bu ilişkinin neye dayalı olduğu açıklanmadan davacıdan borçlu olmadığını ispat etmesi beklenemez. Somut olayda takip alacaklısı olan davalı, soyut alacak iddiasının dayanağını somut olarak göstermemiştir. Dosyada alacağın varlığına ilişkin bilgi ve belge bulunmamaktadır. davacı üçüncü kişi iddiasını ispat ederken ileri sürdüğü vakıaların aydınlatılması için davalı alacaklının doğruluk ödevine (HMK m.29) uygun hareket ederek takip borçlusunun üçüncü kişiden neden alacaklı olduğunu açıklaması gerekir, (Yargıtay 19.HD 23.01.2013 T,2012/15204 E, 2013/1182 K. ; Yargıtay 4.HD.nin 11.07.2011 tarih, 2011/6945 E. 2011/8205 K.sayılı kararları). Bu nedenlerle Mahkememizce, takip borçlusunun davacıdan olan alacağını somut delillerle ispat edemediği anlaşıldığından menfi tespit yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, her ne kadar davacı tazminat isteminde bulunmuş ise de; İİK 89/3 gereği davanın kabulü halinde tazminat öngörülmediğinden yasal koşullar oluşmamakla davacının tazminat talebinin reddine karar verilmiş, ayrıca davacı tarafından haciz ihbarnamelerine süresinde itiraz etmeyerek, kendi kusuru ile davanın açılmasına neden olduğundan davacı lehine yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına ilişkin karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; Davacının Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nünü 2021/... Esas sayılı takip dosyasından İİK 89 maddesi gereği gönderilen haciz ihbarnamesi nedeni ile takip borçlusu ...'a borçlu olmadığının TESPİTİNE,
2- Davacının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Davanın mahiyeti gereği alınması gereken maktu karar ve ilam harcı olan 179,90 TL harçtan başta alınan 80,70-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair taraf vekillerinini yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır