T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/64 Esas - 2022/1133
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/64 Esas
KARAR NO: 2022/1133
HAKİM:
KATİP:
DAVACI : .... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av.
DAVALI :
VEKİLİ: Av.
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 01/11/2021
KARAR TARİHİ: 18/10/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 19/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete sigortalı 16 ... 85 plakalı aracın yetersiz ehliyet ile kullanılması neticesi meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı kazada, müvekkil Sigorta şirketi tarafından karşı yanın uğradığı zarar giderilmiştir. Yapılan ödemelerin, yasa, Yargıtay içtihatları ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları gereği sigortalı ...'dan rücuen tazminin gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, haklı davanın kabulüne, dava sonuna kadar davalı adına kayıtlı tüm taşınır ve taşınmazların kaydı üzerine teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına, davalının Bursa 16.İcra Müdürlüğü 2021/4822 Esas sayılı icra takiplerine haksız itirazlarının iptali ile takibin kaldığı yerden tüm ferileri ile birlikte devamına, haksız itiraz nedeni ile davalının %20 icra inkar tazminatı ödemesine hükmedilmesine, hükmedilecek tazminata en yüksek ticari faizin yürütülmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın, araçta kaza yapan şoför ...'nun aracı kullanma ehliyetinin bulunmadığını iddia ettiğini buna karşın ...'nun ehliyeti sigortalı aracı kullanmak için yeterli olduğunu bu husus, Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak dava dışı ...'nun ehliyet bilgileri istenilerek teyit edilebileceğini davacı tarafın iddia ettiği gibi ehliyetsiz araç kullanma gibi bir durum söz konusu olmadığından müvekkilin sigorta şirketi olan davacının, müvekkile ait olan aracın dava dışı 3. Kişilere vermiş olduğu zararı karşılamasında herhangi bir hukuka aykırılık olmadığını davacı şirket, karşılamış olduğu bu zararların iadesini sigortalısı müvekkilden rücu edemeyeceğini takip öncesi faiz işletilmesi hukuka aykırı olduğunu müvekkil davacı sigorta şirketi tarafından ödenen bedelin rücu edilmesi talepli olarak herhangi bir şekilde temerrüde düşürülmemiş olduğunu bu nedenle davanın reddine, takip tutarının %20'sinden aşağıya olmamak üzere davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına bu hususta karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 16. İcra Müdürlüğü 2021/4822 E. sayılı dosyası, poliçe ve hasar dosyası
trafik kazası tespit tutanağı, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, ZMMS sigortacısının kendi sigortacısı aleyhine yetersiz ehliyet iddiasına dayalı olarak açtığı rücuen tazminata vaki 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 67. Maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı tarafından rücu tazminatına dayalı olarak 09/06/2022 tarihinde ilamsız takip talebinde bulunmuştur. İcra Dairesi tarafından davalı borçluya ilamsız takiplerde ödeme emri tebliğ edilmiş ve davalı tarafından yasal süre içinde borca itiraz etmiştir.
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Dava konusu trafik kazasında kusur oranları, davacının rücuen ödediği hasar miktarı ve değer kaybı miktarı yönünden alacağın hesaplanması ve davalı tarafın ehliyete yönelik itirazlarının kapsamında rapor düzenlenmek üzere dosya 1 trafik, 1 makine mühendisi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu 08/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle:(B aracı) 16 ... 85 Plakalı araç sürücüsü ... : kazanın meydana geldiği tarihte sürücü belgesini B sınıfı kullandığı, bu sürücü belgesi ile 16 ... 85 plakalı araç cinsinin Kamyon olması nedeni ile sürücü belge sınıfının azami yükü ağırlığına göre C-C1 sınıfı olması gerektiği, 2918 Sayılı Karayolları Trafik kanunu 39.maddesine göre idari yaptırıma tabi olduğu, kusur oluşturmayacağı, ancak yukarıda açıklanan şekilde kazanın oluşumunda Asli Yönden ve /»100(Yüzdeyüz) oranında Kusurlu Olduğu; (A aracı) 16 ... 54 plakalı aracın (PARK HALİNDE ), kaza krokisi ile yapılan yer eşleştirmesinde Florya sokak üzeri yolun sağ tarafına park etmenin yasaklanmadığı gibi trafık akımına engel ve kazanın oluşumuna etkisinin olmadığı göz önüne alındığında, 2918 sayılı Karayolları Trafiık Kanununa aykırı bir fiili görülmediğinden ötürü, kazanın oluşumunda Kusursuz olduğu, ...................... PLAKALI ARAÇ HASARININ 2.593,67.-TL(ikibinbeşyüzdoksanüçTLaltmışüçkrş) olduğu,16KJZ85 plakalı araç sürücüsü, ...'nun kusuru oranında(9b100), 2,593,67.-TL tamamından sorumlu olduğu, kanaatine varılarak, mütalaa edilmiştir.
ZMMS sigorta genel şartlarına aykırılık bakımından davalının maliki olduğu aracın sürücüsünün ehliyetli olup olmadığı ya da ehliyetinin geçerli olup olmadığının incelenmesi gerekmiştir.
Davalının sürücüsü ...' nun B sınıfı sürücü belgesi olduğu dava konusu trafik kazasının gerçekleştiği tarihte sevk ve idaresindeki aracın ................. 85 plakalı kamyon sınıfı araç olup Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 75/1-h bendi gereği C sınıfı sürücü belgesinin bulunması zorunlu olup sürücünün ehliyetinin yeterli olmadığı sabittir.
Diğer yandan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK.)'nun 1263.maddesinin birinci fıkrasında sigorta sözleşmesinin tanımı yapılmıştır. Anılan maddenin birinci fıkrasında; “Sigorta bir akittir ki, bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini halele uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana gelen belli bir takım hadiseler dolayısiyle bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine alır.” şeklinde tanımlanmıştır.
Görüldüğü üzere, sigorta sözleşmesi ile teminat altına alınan husus malın bizatihi kendisi değil, sigorta ettirenin o mal üzerindeki menfaatidir. Özel sigorta türlerini, zarar sigortası ve meblağ sigortası olmak üzere iki ana gruba ayırmak mümkündür. Birinci gruba giren zarar yani mal ve malvarlığı sigortalarında, riziko para ile ölçülmesi mümkün olan menfaatlere ilişkin olduğu halde, diğer grupta insan hayatı gibi konusu para ile değerlendirilemeyen menfaat ilişkileri sigorta teminatı altına alınmaktadır. Bunlardan ilk gruba kısaca “menfaat (zarar) sigortası”, diğerine ise, “meblağ sigortası” denilmektedir.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının "tazminatın azaltılması veya kaldırılması sonucunu doğuran haller" başlıklı 4/c maddesinde tazminatı gerektiren olayın, aracın Karayolları Trafik Kanunu'na göre gereken ehliyetnameye haiz olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda vukua gelmiş ise, sigortacının bu hususu zarar görenlere karşı ileri süremeyeceği ve fakat ödemede bulunduktan sonra tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebileceği hükme bağlanmış bulunmaktadır. Poliçede yer alan bu şart esasen KTK'nin 95. maddesi düzenlemesinin poliçeye aksettirilmiş bir hükmüdür.
Zorunlu trafik sigorta şirketi ehliyetsiz araç kullanılması sebebine dayanarak kendi sigortalısına onun veya sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında rücu edebilir. Zira araç sahibinin sorumluluğu diğer bir deyişle karşı araç malikine tazminat ödeme yükümlülüğü aracı kullanan sürücü ehliyetsiz olsa dahi kusur esasına dayalıdır. Sigortalı aracın, gereken ehliyetnameye haiz olmayan kişi tarafından kullanılması ve bu kişinin (sürücünün) kusurlu olması rücu etmek için yeterli olup, rizikonun gerçekleşmesinde, ehliyetsiz araç kullanmanın asli unsur olması ya da münhasıran ehliyetsizlik sebebiyle kazanın meydana gelmesi gerekmemektedir.
Bu durumda yukarıdaki açıklamalardan, yeterli ehliyete sahip olmayan davalı sürücüsü ile dava dışı zarar gören 16 ... 54 plakalı araç sürücüsü tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ve yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 07/06/2022 tarihli raporun gerekçeli ve denetime açık olduğundan itibar edilerek, davalı sürücünün park halinde duran ............ 54 plakalı araca geri gelirken çarpması sebebiyle dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde araç kullanmak, manevra kurallarına aykırılık sebebiyle %100 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmış ve makine mühendisi bilirkişinin hesaplamasının araçta 2593,66 TL hasar miktarının hesaplamasının olaya uygun olduğu anlaşılmakla bu miktara itibar edilerek, davacı tarafından zararı nedeniyle aracın malikine yapılan yapılan hasar tazminatı ödemeleri 27/01/2021 tarihinde 950 TL. 08/02/2021 tarihinde 1512,71 TL ödeme ve ödeme tarihlerinden itibaren yasal faizi işletilerek 30,92 TL ve 44,76 TL işlemiş faizi olmak üzere toplam talep edilen 2538,39TL yönünden davanın kabulü ile itirazın iptaline, dava konusu alacağın bilirkişi incelemesini gerektirdiği, likit olmadığı anlaşılmakla davacının icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kabulü ile , davalının Bursa 16. İcra müdürlüğünün 2021/4822 esas sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen devamına,
2-İİK 67. Maddesi uyarınca icra inkar tazminatının koşulları oluşmadığından reddine ,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 173,39 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 114,09 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 2000,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 102,00 TL olmak üzere toplam 2.102,00 TL yargılama gideri ve 59,30 TL peşin harç olmak üzere toplam 2.161,3 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 2.538,39 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, dava konusu uyuşmazlığın miktarı 2022 yılı itibariyle HMK 341 / 2. Maddesi uyarınca 8.000 TL kesinlik sınırı altında olduğundan kesin olmak üzere karar verildi verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/10/2022
Katip 278859
¸e-imzalıdır.
Hakim 125958
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip 278859
¸E-imzalıdır.