TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2025/
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI :
VEKİLİ :Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/11/2023
KARAR TARİHİ : 12/05/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 31/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin belirtilen adresinde toptan kumaş alım satımı yapan bir tacir olduğunu, davalı firma ise toptan kumaş satıcısı olup, müvekkili ile ticari hayatları 2021-2022 yıllarına dayandığını, zamanla davalı şirket çalışanları ve müvekkili arasında güvene dayalı samimi bir ilişki ortaya çıktığını, davalı şirketin çalışma prensibi olarak mal alımına başlamadan önce müvekkili davalıya tabiri caizse elden 1000USD gibi bir miktar avans verdiğini, avans karşılığında davalıdan mal almaya başladığını, dava dilekçesi ekinde sunmuş oldukları banka dekontları ve davalı şirket çalışanı olan kendini muhasebe müdürü olarak tanıtan ... tarafından ıslak imzalı şekilde verilen tahsilat makbuzları karşılığında davalı şirket müvekkiline kumaş tedarik ettiğini, müvekkili davalı şirketten en son 4.000USD karşılığında bir top kumaş almış, kumaş üzerinde ayıplar olduğu için iade etmek istediğini, davalı şirket çalışanları ile gerek ... gerek telefon görüşmeleri ile iletişime geçerek malın geri alınmasını talep ettiğini, ancak davalı şirket müvekkilini önemsememiş söylenenleri ve taleplerini göz ardı ettiğini, davalı şirket yetkilileri barisetli iş adamının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, davalı şirket çalışanları ile olan yazışmalarından anlaşılacaktır ki müvekkili hem hatalı ürünün iadesi hem bakiye borcunu sormak için iletişime geçtiğinde davalı şirket çalışanı tarafından davalı şirketin mali incelemeye girdiğini ancak gönderdikleri mutabakat metnini imzaladığında ticarete devam edeceklerini öğrendiğini, tacirler tüm ticari faaliyetlerinde bir objektif özen ölçüsünü gerçekleştirmek zorunda olduklarını, basiretli tacir davranışı ilkesiyle, tacirlerin özel ilişkilerinde, dürüstlük kurallarına riayet ederek dikkatli, özenli, sağduyulu, ölçülü hareket etme yükümlülüğünü yerine getirmeleri düzenlendiğini, davalı firma müvekkili firmanın davalı çalışanı ...' na elden yaptığı ödemeleri cari hesabına işlemediğini, müvekkili mutabakat metninden yazılı bedel ile borcunun uyuşmadığını söylemiş, davalı şirket çalışanı bunun formaliteden olduğunu, imzalamadığı takdirde ticaretlerine devam etmeyeceklerini ve davalı şirketin mali sıkıntı yaşayacağını açıkça söylemiş ve müvekkilinin ödemelerinin belirli olduğunu söyleyerek müvekkilini ikna ettiğini, müvekkili ticari güvene dayanarak mutabakat metnini hata hile ile kandırılarak imzaladığını, TMK'ye göre davalı firma açıkça müvekkilinin iyi niyetini kullandığını, müvekkilinin iyi niyetinden yararlanan davalı şirket almış olduğu mutabakat metni ile müvekkili hakkında ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/ D.İş sayılı dosyası ile hakkında ihtiyati haciz kararı almış iş bu ihtiyati haciz kararı ile ... 19. İcra Müdürlüğü 2023/E. Sayılı dosya ile icra takibine giriştiğini, başlatılan icra takibi neticesinde müvekkilinin iş yeri ve ev adresine hacze gelindiğini, iş yerine gelen haciz esnasında icra tehditi altında alacaklı vekili ile ekte sunulan ödeme protokolü imzalandığını, bir çok malı haczedilerek muhafaza altına alındığını, nedenini anlamadığı bir icra takibi ile müvekkili karşı karşıya geldiğini, davalı ard niyetli olarak müvekkilini zor duruma düşürdüğünü, maddi manevi müvekkilini yıprattığını, müvekkili icra tehditi altıda imzalanan protokol neticesinde borcu olmayan parayı davalıya ödemeye devam ettiğini, davalı firmayı icra dosyasında temsil eden Av. ... hesabına yatırılan haciz masrafları ve protokolde ve alacaklı vekili ile haricen yapılan anlaşma ile belirlenen bedellerin (500usd) ödendiğini gösteren dekontlar ekte olduğunu, müvekkili ödeme tarihinde 500usd'nin karşılığı olan Türk Lirası Av. ... hesabına yatırıldığını, ancak müvekkilinin vatandaş portaldan yaptıkları araştırma neticesinde icra dosyasında davalı firmayı temsil eden tarafından tahsilatların dosyaya bildirmediği görüldüğünü, davalı vekili müvekkilinden fiili haciz esnasında tüm masrafları da tahsil ettiğini, tüm dekontlar müvekkilinde mevcut olduğunu, ekte sunmuş oldukları tahsilat makbuzları ve banka ödeme dekontları incelendiğinde zaten müvekkilinin davalı şirkete böyle bir borcu olmadığı, icra dosyası ile fazladan ödemeler alındığı davalı firmanın sebepsiz zenginleştiği ortaya çıkacağını, müvekkili davalı şirket ile iletişime geçmek istemiş borcun neden doğduğunu öğrenmek istemiş ancak karşısında muhatap bulamadığını, müvekkili davalı şirket arasında ticari ilişki gereği üzerine düşen tüm edimleri yerine getirdiğini, davalı şirkete güvenerek ticari hayatına devam ettiğini, yinelemek gerekirse davalı şirket ayıplı olarak gönderdiği kumaşı bile iade edilmesini kabul etmeyerek basiretli iş insanının üzerine düşen edimleri yerine getirmediğini, iş bu icra takibinden sonra müvekkillinin telefonlarına çıkmamış, hiç bir şekilde iletişim sağlanamadığını, müvekkilinin sürekli icra tehditi altında olduğunu, borcu olmadığı bir ödemeyi yapmak zorunda bırakıldığını, davalı haksız kazanç elde etme çabasında olduğunu,davalı firma tarafından gösterilen cari hesap ekstrelerinde müvekkilinin davalı firma çalışanına tahsilat makbuzu karşılığından yapmış olduğu elden ödemeler yer almadığını, tek taraflı düzenlenen ve müvekkili tarafından elden yapılan ödemeleri göz ardı eden davalı tarafından başlatılan takibin haksız ve hukuka aykırı olduğundan Yargıtay kararları doğrultusunda davanın haklılığı ortaya çıkacağını, davalı firma ile dava şartı arabuluculuk görüşmelerinde de taraflarınca yapılan ticaret izah edilmiş ancak davalı firma yine kendini görüşmelere kapadığını, müvekkili şirket tarafından tutulan ödemeler ve karşılığında alınan mal bedelleri açık olduğunu, yapılan ödemeler hesaplandığında davalı firmaya davaya konu icra dosyası bedelinde borcu olmadığı görüleceğini, davalı firma sırf kendisi mali incelemeye girmemek için müvekkilinin iyi niyetini suistimal ettiğini, müvekkili davalı firma yanınında küçük esnaf olduğunu, ancak davalı firmanın çalışma şekli kimi zaman yasal bankalar üzerinden ödem alma kimi zaman da elden ödemeler alma yönünde olduğunu, yapılacak incelemede davalı firmanın elden alınan ödemeleri cari hesaplarına işlemediği anlaşılacağını, davalı firmanın haksız kazanç elde etme isteği ortada olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte gönderilen mutabakat metninde yazılı miktar Türk Lirası iken davalı şirket vekilleri tarafından imza altına alınan protokolde ödemelerin USD olarak yapılacağı kararlaştırıldığını, her gün değişen kur karşısında müvekkili ödeme güçlüğü çektiğini, zaten dosyaya sunulan dekontlar ve makbuzlar incelendiğinde müvekkilinin böyle bir borcu bulunmadığı tespit edileceğini, bu nedenle derhal haksız ve hukuka aykırı şekilde başlatılan icra takibinin teminatsız bir şekilde ihtiyati tedbir kararı verilerek durdurulmasına veya sayın mahkeme aksi kanaatte ise takdir edilecek bir teminat mukabilinde ivedilikle müvekkili hakkında hukuka aykırı başlatılan ... 19. İcra Müdürlüğü 2023/E. Sayılı dosyanın durdurulmasını talep ettiklerini, arz ve izah edilen ve mahkemece re’sen nazara alınacak nedenlerle davaya konu sözleşme sebebiyle her türlü tazminat ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davalı aleyhine açılan menfi tespit davasının kabulüne; davalı şirket ile müvekkili arasında yapılan ticaret neticesinde davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının tespitine, davaya konu 19.İcra Müdürlüğü 2023/4403E. Sayılı dosyanın tahsilinin devamı halinde, müvekkilinin telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağından dava konusu icra dosyasının teminatsız veya mahkemenizce uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve iş bu dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek mahkeme kararının kesinleşmesine kadar, icra takibinin durdurulması amacıyla ihtiyat-i tedbir kararı verilmesine, davalı tarafa haksız ve hukuka aykırı şekilde müvekkilimiz tarafından ... 19. İcra Müdürlüğünün 2023/E. Sayılı dosyasına yapılmış ve tedbir kararı verilmemesi halinde yargılama sırasında yapılmaya devam edecek ödemelerin davalı taraftan faizi, masrafları, harçları ve tüm ferileri ile istirdatına, müvekkili hakkında haksız ve hukuka aykırı başlatılan icra takibi nedeni ile kötü niyetli davalının %20 den az olamamak kaydı ile tazminat ödemeye mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirket üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin, borçludan ekli cari hesap ekstresi gereği Toplam 259.160,95 TL için alacaklı bulunduğunu, yapılması gereken ödemeler vadesinde ödenmemiş olup, durum borçluya ihtar edildiğini, müvekkili firmanın borçluya cari alacağına ilişkin kesmiş olduğu faturalar e- arşiv fatura olup taraflarca kayıt altına alındığı sabittir.E-Faturalarda bahsi geçen mallar borçlu firmaya teslim edildiğini, borç bakiyesini oluşturan e-arşiv faturaların elektronik ortamda borçluya tebliği gerçekleşmiş ve faturalarda bahsi geçen mallar dilekye ekli e- irsaliyeleri ile borçluya teslim edildiğini, yapılan mal teslimine rağmen borçlu tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış, ayrıca düzenlenen e- arşiv faturalara ilişkin itiraz da edilmediğini, aynı şekilde iş bu faturalara dayalı cari hesap ekstresinde 28/02/2023 tarihi itibariyle 278.660,95 TL borç bakiyesine ilişkin borçlunun borçlu olduğunu kabul ettiği ve taraflar arasında borç bakiyesi üzerinden mutabık kalındığını gösteren mutabakat metni borçlu tarafından kaşe imzası ile onaylanarak müvekkiline gönderildiğini, bakiye borç 259.160,95 tl hakkında borçlu firma defalarca bilgilendirilmesine rağmen borçlu tarafından hiçbir dönüş sağlanmamış , borç bakiyesine ilişkin herhangi bir ödeme yapılmamış ve hatta müvekkili daha sonraki taleplerinde muhatap dahi bulunamadığını, ''Müvekkil ile borçlu şirket arasınaki ticari ilişkiden kaynaklı kesilen faturalar ve düzenlenen irsaliyeler e- arşiv faturalar , e-irsaliyeler , cari hesap ekstresi ve mutabakat metni elektronik ortamda gerçekleştiğini, TTK 21.maddesinde ve kanunun 1525.maddesinde de elektronik ortamda karşılıklı yapılacak bütün sözleşmelerin, mutabakatların resmi bir anlam taşıdığı belirtildiğini, hesap mutabakatı olmasına ve davacı tarafça basiretli tacir olarak söz konusu hesap mutabakatı imza edilmesinden sonra bir türlü talep edilen ödeme yapılmamış ve müvekkili şirket davacı tarafça sürekli oyalandığını, akabinde davacı borçlu hakkında 06.04.2023 tarihli ihtiyati haciz kararı alınmış ve 07.04.2023 tarihinde de ... 1.Genel İcra Müdürlüğünün 2023/ sayılı (... 19.İca Müdürlüğünün 2023/ sayılı) icra takibi başlatılmıştır. İcra takibinin başlatılmasından sonra davacı taraf ile 10.04.2023 tarihli protokol imza edilmiş ve icra dosyası borcuna binaen 16.564 USD üzerinden dosya borcunun ödenmesiyle ile anlaşma sağlandığını,davacı tarafça bu zamana kadar hiçbir itirazda bulunulmamasına ve borcun hem takip öncesi hesap mutabakatı hem de takip sonrasında yapılan 10.04.2023 tarihli rağmen aradan 7 ay geçtikten sonra huzurdaki dava haksız ve kötüniyetli bir şekilde ikame edilmiş olup her haliyle usul ve yasaya aykırı davanın reddi gerektiğini, davacı bizzat kendi beyanı ile 28.02.2023 tarihli hesap mutabakatını imza ettiğini ikrar etmiş bulunmakta olup davacının takip meblağ kadar borçlu olduğu sabit olduğunu, cevap dilekçesinde ekli hesap mutabakatından görüleceği üzere davacı ile müvekkili şirket arasındaki cari hesap ilişkisi gereği davacının müvekkile 28.02.2023 tarihi itibariyle 278.660,95 TL borcu bulunduğunu,davacı dilekçesinde her ne kadar iş bu hesap mutabakatının hata hile ile kandırılarak imzaladığını, müvekkili şirket calışanın kendisini kandırdığını iddia etse de bu iddianın açıkça tacir sıfatıyla basiretli tacir olarak iş yaptığını iddia eden davacı yönünden hiçbir geçerliliğinin olmayacağı açık olduğunu, müvekkili şirket, alanında uzman ve uzun yılların tecrübesi ile ...'nın önde gelen firmalarından biri olup bütün ticari kayıtları resmi olduğunu, dava dosyasındaki mübrez hesap mutabakatı kesin delil niteliğinde olup bizzat borcu kabul ikrarı içerdiğini,aksinin ancak yazılı delille ispat edilmesi gerekir ki davacı tarafça buna dair hiçbir delil de sunulabilmiş olmadığını, tarafların ticari kayıtlarının incelenmesi ile bu durum ortaya çıkacağını, davacı dilekçesinde iddialarına mesnet bulma cabasıyla satışı yapılan kumaşların ayıplı olduğunu ve ayıplı ürünü iade etmek istediğini belirttiğini ancak bu iddia hiçbir şekilde gereceği yansıtmamakta olup davacı tarafından süresi içerisinde bir ayıp ihbarı da bulunmadığını, satış konusu kumaşlar hertürlü denetimden geçmek suretiyle davacıya teslim edilmiş olup davacının ayıp iddiasının hiçbir yasal dayanağı bulunmadığını, davacı ile icra dosya borcuna yönelik olarak 10.04.2023 tarihli protokol imzalanmış olup davacının borçlu olmadığına yönelik iddiası yersiz olduğunu, ... istikrar kazanmış kararları, emsal olarak belirtilen kararları uyarınca da tacir olan tarafların baskı ile protokol imzalatıldığı iddiaları yargıtayca kabul edilmediğini, davacı dilekçesinde müvekkili şirket tarafından bir kısım tahsilat makbuzu ile kendisinden ödeme alındığını, bu ödemelerin cari hesaba işlenmediğini iddia ettiğini, ancak dava dilekçesi ekinde yer alan tahsilat makbuzlarının müvekkili şirket adına düzenlenmesi söz konusu olmadığı gibi şirket adına alındığı iddia edilen ödemeler de olmadığını, şirket kayıtları resmi ve açık olup elden alındığı belirtilen bir ödeme de bulunmadığını, davacının Hayri Koloğlu adına alındığı iddia ettiği tahsilat makbuzlarına yönelik ispat külfeti karşı tarafta olup var ise tahsilat makbuzu asıllarının dava dosyasına sunulmasını talep ettiklerini, kaldı ki dava dosyasında mübrez 28.02.2023 tarihli hesap mutabakatı ve icra dosyası sonrasında yapılmış olan 10.03.2023 tarihli protokoller tacir olan davacının cari hesap borcunu ikrar ettiğini ortaya koymakta olup aksi yöndeki iddianın ancak yazılı delille ispatı gerektiğini, davacının icra takibinin türk lirası üzerinden yapılmasına rağmen protokolde dolar üzerinden anlaşma yapıldığına yönelik iddiası da aslında taraflarca sözleşme serbestisi ilkesi çerçevesinde cari hesap borcunun ödenmesine yönelik olarak anlaşma sağlandığını ortaya koyduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişki ekli faturalardan görüleceği üzere dolar üzerinden yapılmaktadır. taraf ticari kayıtları incelendiğinde bu durum görüleceğini, mahkemenin 30.10.2023 tarihli usul ve yasaya aykırı ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını , esasa ilişkin bütün itiraz ve cevaplar doğrultusunda usul ve yasaya aykırı davanın reddine karar verilerek , haksız ve kötüniyetli davacının %20 den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan-itiraz dilekçeleri, ... 19. İcra Müdürlüğü'nün 2023/ sayılı icra takip dosyası, ticari defterler, faturalar, bilirkişi raporları, ... Vergi Dairesi'ne, ... Vergi Dairesi'ne,... , ..., ... ... İL Müdürlüğü'ne, ... Vergi Dairesi'ne yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, ilgili icra dosyasına dayalı olarak borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesine ilişkindir.Davacının ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen 12/05/2024 tarihli raporda özetle; davacı şirket ticari defterlerinin incelenmesi için incelemeye sunulan dava konusu ihtilaf dönemiyle ilgili olarak sadece 2023 yılına ait gönderilen Ticari Defterlerin (Yevmiye ve Kebir) elektronik ortamda (e-defter olarak) tutulduğu,2023 yılı Yevmiye defterinin 05/05/2023 tarihli tekil numara ile,2023 yılı Kebir defterinin 05/05/2023 tarihli tekil numara ile açılış,2023 yılı Yevmiye defterinin 29/03/2024 tarihli tekil numara ile,2023 yılı Kebir defterinin 29/03/2024 tarihli tekil numara ile kapanış,Berat yüklemelerinin bağlı olduğu Vergi Dairesi ile ... Başkanlığı'na bildirilerek,2023 yılı Envanter defterinin ... 35.Noteri 13/12/2022 tarihli ... yevmiye ile onayının yapıldığı görülerek, defterlerin yasal tasdiklerinin ... Başkanlığı tebliğine uygun şekilde yapılmış olduğu , TTK ve ilgili mevzuat çerçevesinde ibraz edilen 2023 yılına ait defterlerin delil yeterliliğinin olduğu görüldüğü, incelemeye ibraz edilmeyen 2022 yılı defterlerinin bakiye tutarın muhasebe usul ve tekniği gereği 2023 yılına devredilmesi nedeniyle, tespitte bir noksanlık oluşturmayacağı mesleki olarak mütalaa edildiği, 2023 yılı Yevmiye Defteri açılış fişinde davalı ... ... A.Ş.nin herhangi bir borç veya alacak Devir bakiyesinin yer almadığı görüldüğü, 24/01/2023 tarihli 8 nolu yevmiye kaydında ... A.Ş. Firmasının 320 satıcılar ana hesabı altında 320.01.2043 Muavin hesapta yer alarak nolu Fatura açıklamasıyla 1.609,72 TL Alacak kaydı, 27/01/2023 tarihli 11 nolu yevmiye kaydında nolu Fatura açıklamasıyla 2.926,75 TL Alacak kaydı yapılmış olduğu görüldüğü,(Ancak faturalar gerçek numaralarıyla kaydedilmediği) 31/12/2023 tarihli 202 nolu yıl sonu Kapanış fiş kaydında ... A.Ş. Firmasının 4.536,47 TL alacaklı olarak ertesi yıla devredildiği anlaşıldığı, taraflar arasındaki ticari ilişkileri göstermesi açısından davacı ... ticari defterlerinde 2022 yılındaki işlemlerde davalı ... A.Ş. Hesabında yılsonu itibariyle herhangi bir bakiye olmadığı ve 2023 yılında ise sadece 2 adet Alış faturasının defterlere kaydedildiği ancak ödemelere ilişkin herhangi bir kaydın yapılmamış olduğu anlaşılmaktadır ki bu haliyle, dosyada ibraz edilen banka dekontları ve tahsilat makbuzları belgeleri yönünden ticari defterlere herhangi bir kayıt yapılmadığı için taraflar arasındaki gerçek borç-alacak durumu ve bakiyesinin tespiti Ticari defterlerde mümkün olmadığı, ticari defterlerdeki bakiye gerçeği yansıtmadığı, nitekim inceleme esnasında şirket muhasebe yetkilisi banka ödemeleri ve elden yapılan ödemelerin şahıslar tarafından yapılması nedeniyle firma olarak defterlere kaydedilmediği tarafına beyan ettiği, bu durumda ancak dosyada ibraz edilmiş olan ve evrak incelemesi olarak belirttiği belgelerdeki tutarları esas alarak manuel bir hesaplama yapmak gerektiğinde 2022 yılındaki 6 adet fatura tutarı 444.124,48 2023 yılındaki 2 adet fatura tutarı 4.536,47 Faturalar Toplamı 448.660,95 TL TL ödemeler toplamı 387.021,57 Dolar Ödemeler toplamı 13.500,00 ... Doları şeklinde olduğunu, Not:(... doları ödemelerin hangi TL kur karşılığı esas alınarak hesaba alındığı dosyada belirli olmadığı, ancak emsalen dosyadaki 500 dolar tutarın karşılığının 13.425,00 TL şeklinde hesaba alındığı dikkate alınırsa bu durumda 13.500 doların karşılığı takriben 364.500,00 TL'ya tekabül eder ki bu halde ödemeler toplamı 751.51,00 TL olup böylece 302.860,62 TL kadar fazladan bir ödeme yapıldığı söylenebileceği, lakin ... firmasının kayıtları bunu yansıtmadığı gibi dosyadaki belgeler yönünden de ... dolarının TL kur karşılığı ile değerlendirilip hesaba dahil edilmesi hususunu, işbu raporda bir tespit ve görüş olarak değil sadece mahkemeye mesleki bir bilgilendirme olarak belirttiğimi beyan ettiğini, Takdir ve değerlendirme sayın mahkemede olduğunu,) sonuç olarak dava dosyası kapsamındaki iddia ve savunmalar noktasında sayın mahkemenin görevlendirme talimatında talep ettiği çerçevede davacı ... işletmesinin ticari defterlerinde yaptığı inceleme ve tespitler sonucunda, davacı ... firmasının davalı ... A.Ş.ne 4.536,47 TL borcunun olduğu, ancak bu tutarın gerçek bakiyeyi yansıtmadığı tespit ve kanısına varmış bulunduğu bildirilmiştir.Davalının ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen 12/05/2024 tarihli raporda özetle; davalının davacıya 448.660,95 TL fatura düzenlediği, davalının davacıdan 305.500,00TL tahsilat kaydının olduğu, Dava tarihi olan 30.11.2023 tarihi itibari ile davalının davacıdan 143.160,95TL Alacaklı indi icra takip tarihi olan 07.04.2023 tarihinde davalının davacıdan 259.160,95TL alacaklı göründüğü, davacı ile Davalının 28.02.2023 tarihinde 278.660,95 TL bakiye ile davalının davacıdan alacaklı olduğu konusunda mutabık kaldıkları, Davacının bu mutabakat sonrası 19.500,00TL davalıya ödemede bulunduğu, davalının kayıtlarından davacının dosyaya sunduğu dekontlardan anlaşıldığı, dolayısıyla; İcra takip tarihi olan 07.04.2023 tarihinde davalının davacıdan 259.160,95TL alacaklı göründüğü, hesaplarda tarafların mutabık oldukları 10.04.2023 tarihinde davalı vekili ile davacı ... arasında düzenlenen protokolde 16.564 USD karşılığı 319.233,00TL rakamda, davalının alacağı olan 259.160,95TL bu hesaplamanın içinde olduğu ve ( 319.233,00- 259.160,95) — 60.072,05 TL icra masrafları vekalet ücreti, kur farkı gibi masraflar olduğu anlaşıldığı, davalının kayıtlarında protokol sonrası yapılan ödeme toplamının (305.500,00-170.000- 19.500,00) — 116.000,00TL. tutarında olduğu tespit edildiği, davalının davacıdan defter kayıtlarında 143.160,95TL tutarında alacaklı olduğu, davacının kayıtları talimatla SMMM bilirkişi ... Tarafından İncelendiği, dosyada ibraz edilen banka dekontları ve tahsilat makbuzları belgeler defterlere herhangi bir kayıt yapılmadığı için taraflar arasındaki gerçek borç-alacak durumu ve bakiyesinin tespiti Ticari defterlerde mümkün olmadığı, şeklinde rapor düzenlediği, davacının tacir olduğu, tüm ticari alış- verişin sonunda; icra takibi sonrası taraflar arasında protokol düzenlendiği, davacının davalıya (16.564,00 Usd- 8.261,62 Usd) — 8.302.388 Usd borclu olduğu hususunda görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
SMMM bilirkişi Zekiye Bilen tarafından tanzim edilen 08/12/2024 tarihli ek raporda özetle; dosyaya eklenen ... yazı eklerinde davalı çalışanı ...' 19.02.2011 tarihinden itibaren Davalının çalışanı olduğu ,Hayri tarafından davalı şirket defterinde yapılan-bildirilen ödeme mevcut olmadığını, ...’na ödediğini beyan edilen ödemeler defter kayıtlarına yansımadığını, bu sebeple yapılan hesaplamalar, mutabakat mektubu, dekont, protokol gibi evraklar üzerinden yapılan hesaplama sonucu olduğunu, davalının çalışanı olarak beyan ettiği ...’na ödediğini beyan ettiği tahsilat makbuzlarının toplamının 13.000,00 USD karşılığı 243.585,25TL ve Avukat imzalı 500 usd karşılığı 9.636,35 TL ve 19.500,00TL ödeme dekontlarından sonra yapılan, 19. İcra dairesi 2023/... alacakla ilgili 10.04.2023 tarihinde davalı vekili ile davacı ... arasında düzenlenen protokolde 16.564 USD karşılığı 319.233,00TL rakamda tarafların mutabık kaldıkları Taraflar arasında düzenlene protokol Sayın Mahkemece kabulü durumunda: davacının davalıya (16.564,00 Usd karşılığı 319.233,00TL- 8.261,62 Usd karşılığı 197.521,57 ) = 8.302,38 Usd karşılığı 121.711,43TL borçlu olduğu , tarafların, 28.02.2023 tarihinde 278.660,95 TL bakiye ile davalının davacıdan alacaklı olduğu konusunda mutabık kaldıkları, davalının çalışanı olarak beyan ettiği ...’na ödediğini beyan ettiği tahsilat makbuzlarının toplamının 11.500,00 USD karşılığı 215.046,61 TL ve şirket hesabına yapılan 170.000,00 TL ödeme dekontu 28.02.2023 tarihli mutabakat mektubundan önce yapılan ödemeler olduğu, yapılan bu ödemelerden sonra düzenlenen mutabakat mektubunda davacının davalıya 278.660,95TL borçlu olduğu kabul edildiği, davacının bu mutabakat sonrası 04.04.2023 tarihinde 19.500,00TL davalıya ödemede bulunduğu, davalının çalışanı olarak beyan ettiği ...’na ödediğini beyan ettiği 20.03.2023 tarihli tahsilat makbuzunda 1.500,00USD karşılığı 28.539,15TL mutabakat sonrası yapılan ödeme olduğu, ( NOT: Mutabakat sonrası 10.04.2023 tarihli Avukat İmzalı 500 usd karşılığı 9.636,35 TL ödeme makbuzu, borca karşılık mı yoksa masraf için mi olup olmadığı tespit edilmediğinden hesaplamaya dahil edilmediği)(278.660,95-19.500,00-28.539,15) = 230.621,80TL davacının davalıya borçlu olduğu anlaşıldığı,( İcra takip öncesi borç) 60.072,05 TL icra masrafları vekalet ücreti, kur farkı gibi masraflar olduğu, davalının protokol öncesi alacağı ( 230.621,80+60.072,05) = 290.693,85TL olduğu, 10.04.2023 tarihinde davalı vekili ile davacı ... arasında düzenlenen protokol sonrası ödeme dekontlarında davacının davalı vekiline 197.521,57 TL ödeme dekontlarının olduğu, ( Mutabakat mektubu TL olarak düzenlendiğinden TL olarak hesaplanmadığı .) mutabakat mektubuna göre yapılan hesaplama Sayın Mahkemece kabulü durumunda davacının davalıya (290.693,85TL- 197.521,57 ) = 93.172,58 TL borçlu olduğu USD Karşılığı: 6.802,35 USD 'olduğu, düzenlenen kök rapordan fark; davalının çalışanı olarak beyan ettiği ...’na ödediğini beyan ettiği 20.03.2023 tarihli tahsilat makbuzunda 1.500,00USD karşılığı 28.539,15TL mutabakat sonrası yapılan ödeme olduğu, kök rapor 10.04.2023 tarihli taraflar arası protokol'e göre hesaplandığın görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Davacı tarafça hata-hile iddiasına dayanıldığı için taraf tanıkları dinlenilmesine karar verilmiş, davacı tarafça tanık hazır edilmiştir.Davacı tanığı ... Ulu duruşmada '' ben davacıyı aynı sektörde olmamız nedeniyle yaklaşık 20 yıldır tanımaktayım ayrıca kendisi ile bir dönem beraber dava dışı ... tekstil şirketinde beraber çalıştık davalı şirketi daha öncesinden tanımıyordum davacı ile eş zamanlı olarak tanıdım. Ben tekstil pazarlama işi ile ilgileniyorum ancak bir dönem işsiz kalmıştım . Düz kumaş çeşidinden ben iyi anlarım 2022 yılının sonunda davacı bana ulaştı ve benden yardım istedi davalı şirket ile ticari ilişkiye başladığını ve davalı şirketten satın almak istediği kumaşlara bakma konusunda benden yardım istedi tam olarak tarihini hatırlamamakla birlikte 2022 yılının sonunda taraflar ticari ilişkiye başlamışlardır. Biz sonrasında davalı şirkete gittik cupri olarak adlandırılan kumaştan davacı satın almak istiyordu. Biz davalı şirkete gitmeden önce ... beyin tanıdığı davalı şirketin yetkilisi tam olarak emin olmamakla birlikte ... isminde biri idi onu tanıyormuş aracı kişiye verilen fiyat ile davacıya verilen fiyat arasında anarmol bir fiyat farkı mevcuttu, mahmuta verilen fiyat tekstil piyasasına göre ve aracı kişiye verilen fiyata göre daha ucuzdu. Biz davacı ile davalının şirketine gittiğimizde yaklaşık 7000 m yakın kumaş alımı gerçekleşmiştir bu kumaş alımına ilişkin miktar tek bir seferde değil belirli dönemlerde davacı tarafça teslim alınmıştır çünkü kumaşlar farklı renklerde boyanıp davacıya teslim edilmiştir. Biz anlaşmaya gittiğimizde davalı şirket yetkilisi ... bey de oradaydı davalı şirket yetkilisi nakit olarak önden ödeme istedi ... bey de kısmı olarak ve nakit şeklinde elden ödemeler yapmıştır. Ne kadar ödeme yaptığını bilmiyorum ancak makbuzları aldı diye tahmin ediyorum. Ben ... doğrudan tanımıyorum ancak davacının beyanına göre muhasebeci olarak biliyorum hattta hayrinin eşi de davalı şirkette satış biriminde çalışmakta diye biliyorum. Davalı şirket yetkilisi ödemeyi davacıdan istiyordu davacı da bunun üzerine ödemeyi hayri köroğluna yapıyordu. Satın alınan mallarda problem çıktı davacının müşterilerinden davacıya iadeler gelmeye başladı, taraflar arasında davacının elinde bakiye bedel kadar kumaş vardı bende davacıya iade et hesapları sıfırla diye telkinde bulundum. Davacı bana davalı şirketten birinin kendisini aradığını davalı şirketin serbest muhasebe denetiminde olduğunu mutabakat yapması gerektiğini belirtmişler, davacı paraları elden verdiği için gayri resmi ve resmi hesap farklı olmuştur, davacı tarafa gelinen hacze ilişkin görgüye dayalı bir bilgim yoktur davacı taraf bana anlatmıştır mutabakat metninin imzalanma aşamasını görmedim emin olmamakla birlikte avukata ödemeler yapılmıştır ancak ne kadar ödeme yapıldığı hakkında bilgim yoktur . Davacının bana anlattığı kadarı ile hacze gelindiğinde davacının dükkanında başka müşterilere gidecek kumaşların olduğunu, kumaşların değerinin 300-400 bin TL olması nedeniyle bir belge imzaladığını kendisi bana anlattı. Herhalde icra işleminden sonra Hayri ye ödeme yapılmadı diye biliyorum ilk hacizden sonra ikinci kez dükkana gelinmiş. İkinci kez gelindiğinde ne kadar süre sonra gelindiği hakkında bilgim yoktur. Davalı taraftan satın alınan ve ayıplı olarak tespit edilen ve davacıda kalan yaklaşık 1000 metrelik kumaş ve davacıya ait olan yaklaşık 20-25 top kumaş haczedilmiş diye duydum ve 1000 metrelik kumaşım metresine 70 krş bedel biçilmiş halbuki davalı taraftan metresi 3 dolara alınmış kendi malıydı.''şeklinde beyanda bulunulduğu anlaşılmıştır.
Toplanan tüm deliller bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; davalı tarafça davacı aleyhine başlatılan ... 1. Genel İcra Dairesi'nin 2023/... sayılı icra dosyasına dayalı olarak davalı tarafa borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesine ilişkindir.İlgili icra dosyası incelendiğinde , takip dayanağının cari hesap gereği ödenmeyen borç yekünü olan 259.160,95 TL lik alacağa istinaden olduğu anlaşılmıştır.İşbu alacağın kökeninin ise taraflarca kaşelenen-imzalanan davacının, davalıya 278.660,95 TL lik cari hesap borcu olduğunu gösterir mutabakatnameden kaynaklandığı tespit edilmiştir.Mahkememiz davasına konu uyuşmazlık ise, taraflarca imza altına alınan, haciz esnasında tanzim edilen 10/04/2023 tarihli protokol -belgedir.İşbu evrak incelendiğinde işbu protokol ... 19. İcra Müdürlüğü'nün 2023/... sayılı dosya borcuna binaen bir adet bono alındığı, bononun ödenme şekline yönelik tarihler-miktarlar bulunduğu, belirtilen miktarlar ve tarihlerde borç ödenmez ise tahsilde mükerrer olmamak üzere icra takibine konulabileceği, esas dosyadan da takibe devam hakkı saklı tutulacağı belirtilmiştir.Davacı tarafça hata-hile iddiasında bulunulduğundan davacı tarafın protokolün ve mutabakatnamenin hata-hile ile tanzim edildiği iddiasının değerlendirilmesi amacıyla davacı tanığı ... dinlenilmiştir....'in haciz esnasında davacının dükkanında bulunmadığı, bilgilerinin duyuma dayalı olduğu, bu duyumların da davacı tarafça tanık ...'e anlatıldığı tespit edildiği, taraflarca akdedilen mutabakat metninin imzalanması aşamasında davacının yanında olmadığı, davalı şirketin serbest muhasebe denetiminde olduğunu, davacının mutabakat yapması gerektiğini belirttiklerine yönelik beyanların da davacı tarafça tanık ...'e anlattığı tespit edildiğinden , davacı tarafça hata-hile iddiası ispatlanamadığından icra takibine konu mutabakatnamenin ve porotkolün hata -hile ile davacı tarafından imzalandığı ispatlanamamıştır.Davacının davalıya borçlu olup olmadığı, borçlu ise borç miktarının tespiti amacıyla tarafların ticari defter ve bağlı kayıtlarında incelemeler yapılmıştır.Davacının iddiası, ödemelerin bir kısmının davalı çalışanı ...'na elden ödemeler yaptığıdır.'nun davalı çalışanı olup olmadığı hususunda ... İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmış, Hayri'nin davalı şirkette 2022 yılı ocak ayı- 2023 yılı ekim ayı arasında da çalıştığı tespit edilmiştir.Burada dikkate edilmesi gereken husus kararlarında da belirtildiği üzere) taraflar arasındaki ticari ilişkide yani uyuşmazlık konusu dönemden önce de davacı tarafından davalı çalışanı ... ödeme yapılıp yapılmadığı, ödemelerin borçtan mahsup edilip edilmediği, Hayri tarafından davalı şirket defterinde yapılan-bildirilen ödeme olup olmadığı hususunda, ayrıca ... 19. İcra Dairesi’nin 2023/ Esas sayılı dosyasının TL bazında başlatıldığı gözetilerek , davacı tarafça dava dilekçesi ekinde sunulan ödemelerin mutabakattan önce-sonra mı, icra takibinden önce-sonra mı,protokolden önce mi sonra mı yapıldığının(TL karşılıkları da belirtilerek) tespitidir.SMMM bilirkişi ... tarafından davalının ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde tanzim edilen 08/12/2024 tarihli ek raporda özetle; 19.02.2011 tarihinden itibaren davalının çalışanı olduğu ,Hayri tarafından davalı şirket defterinde yapılan-bildirilen ödeme mevcut olmadığını, ...’na ödediğini beyan edilen ödemeler defter kayıtlarına yansımadığı,davacının ...’na ödediğini beyan ettiği tahsilat makbuzlarının toplamının 13.000,00 USD karşılığı 243.585,25 TL, Avukat imzalı 500 usd karşılığı 9.636,35 TL, 19.500,00TL ödeme dekontlarından sonra yapılan, 19. İcra dairesi 2023/4403 alacakla ilgili 10.04.2023 tarihinde davalı vekili ile davacı ... arasında düzenlenen protokolde 16.564 USD karşılığı 319.233,00TL rakamda tarafların mutabık kaldıkları, taraflar arasında düzenlenen protokol Mahkemece kabulü durumunda: davacının davalıya (16.564,00 Usd karşılığı 319.233,00TL- 8.261,62 Usd karşılığı 197.521,57 ) = 8.302,38 Usd karşılığı 121.711,43TL borçlu olduğu, tarafların, 28.02.2023 tarihinde 278.660,95 TL bakiye ile davalının davacıdan alacaklı olduğu konusunda mutabık kaldıkları,davacının ...’na ödediğini beyan ettiği tahsilat makbuzlarının toplamının 11.500,00 USD karşılığı 215.046,61 TL ve şirket hesabına yapılan 170.000,00 TL ödeme dekontu 28.02.2023 tarihli mutabakat mektubundan önce yapılan ödemeler olduğu, yapılan bu ödemelerden sonra düzenlenen mutabakat mektubunda davacının davalıya 278.660,95TL borçlu olduğu kabul edildiği, davacının bu mutabakat sonrası 04.04.2023 tarihinde 19.500,00TL davalıya ödemede bulunduğu, davalının çalışanı olarak beyan ettiği ...’na ödediğini beyan ettiği 20.03.2023 tarihli tahsilat makbuzunda 1.500,00USD karşılığı 28.539,15TL mutabakat sonrası yapılan ödeme olduğu,(NOT:Mutabakat sonrası 10.04.2023 tarihli Avukat İmzalı 500 usd karşılığı 9.636,35 TL ödeme makbuzu, borca karşılık mı yoksa masraf için mi olup olmadığı tespit edilmediğinden hesaplamaya dahil edilmediği) (278.660,95-19.500,00-28.539,15) = 230.621,80TL davacının davalıya borçlu olduğu anlaşıldığı,( İcra takip öncesi borç) 60.072,05 TL icra masrafları vekalet ücreti, kur farkı gibi masraflar olduğu, davalının protokol öncesi alacağı(230.621,80+60.072,05) = 290.693,85TL olduğu, 10.04.2023 tarihinde davalı vekili ile davacı ... arasında düzenlenen protokol sonrası ödeme dekontlarında davacının davalı vekiline 197.521,57 TL ödeme dekontlarının olduğu,mutabakat mektubuna göre yapılan hesaplama Sayın Mahkemece kabulü durumunda davacının davalıya (290.693,85TL- 197.521,57 ) = 93.172,58 TL borçlu olduğu USD Karşılığı: 6.802,35 USD 'olduğunun bildirildiği, bilirkişiler tarafından tanzim edilen raporda davaya konu hususlar gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış, raporun mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılarak, davacı tarafça defter incelemeye sadece 2023 yılını sunduğu, davalının ise 21022-2023 yılını sunduğu, davacı tarafça yapılan ödemelerin kendi defterlerinde yer almadığı, bu nedenlere gerçek alacak borç ilişkisinin-miktarının tespitinin mümkün olmadığı, kaydettiği faturaları gerçek numarasıyla kaydetmediği, ticari defterlerdeki bakiyelerin gerçeği yansıtmadığı, banka ödemeleri ve elden ödemelerin şahıslar tarafından yapılması nedeniyle davacının defterlerine kaydedilmemesi nedeniyle davacının ticari defter ve bağlı kayıtlarına itibar edilemediği,davalının ticari defter ve bağlı kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde , taraflarca akdedilen protokole göre davalının davacıdan alacaklı olduğu çünkü icra takibine konu mutabakatnameye dayalı olarak ve protokole dayalı olarak davacının davalıya borcu devam ettiğinden davacıya yemin delili hatırlatılmış, davacı tarafça yemin delili kullanılmadığından, davacı davalıya borçlu olmadığını ispatlayamadığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın REDDİNE,
2-İhtiyati tedbir kararı uygulanmadığından/teminat yatırılmadığından davalı tarafın kötüniyet tazminat talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 4.425,83 TL'den 49,54 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 3.859,97 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 41.930,06 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine
Dair davacının, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde mahkememize veya mahkememize iletilmek üzere herhangi bir nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi’ne verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi’nde ... başvurma hakkı açık olmak üzere karar verildi.12/05/2025
Katip
¸E-imzalıdır.
Hakim
¸E-imzalıdır.