TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :1-
VEKİLİ :Av.
DAVALI :2-
VEKİLİ : Av.
DAVALI :3-
VEKİLLERİ :Av.
Av.
DAVA İHBAR OLUNAN :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : .../03/2024
KARAR TARİHİ : 06/07/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/07/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 09.09.2023 tarihinde aracı işletenin ve ... Sigorta A.Ş. sigortalısının ... ... Belediyesi Başkanlığı olduğu, ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç, ...'e ait olan ve ... sevk ve idaresindeki, müvekkilinin sağ ön koltukta oturduğu ... plakalı araca çarmış, trafik polisi tarafından tutulan ölümlü/yaralamalı kaza tespit tutanağında ... ... Belediyesi Başkanlığı'na ait aracın sürücüsü ... ... %100 kusurlu bulunduğu, adli yargının görevli olduğunu, kazada karşı taraf iş makinesi aracıyla, müvekkilinin içinde olduğu araca sağ taraftan çarpmış ve bunun sonucunda müvekkili ağır yaralanmıştır. müvekkili tedavi için ... hastanesine götürülmüş ve ameliyatı burada gerçekleştiğini, müvekkilinin tedavi süreci halen devam etmekte olup iyileşene kadar fizik muayene, tetkik ve tahliller için hastaneye sürekli olarak gitmesi gerektiğini, müvekkilinin ... hastanesinde gerçekleştirilen ilk tedavisi sonucu verilen hizmet karşılığında 160.000,00 TL fatura kesildiğini, Yapılan her fizik muayenede ve tetkiklerde ayrı bir tedavi hizmeti faturası kesilmekte ve yapılan tedavi masrafları günbegün arttığını, Dolayısıyla da tedavi giderleri net olarak belli olmadığını, müvekkili bu süreçte malul olmuş ve çalışmakta olduğu işine de devam edemediğini, dolayısıyla bu süreçte herhangi bir yerde çalışamamasından kaynaklı kazançtan mahrum kaldığını, Ayrıca söz konusu trafik kazasından dolayı ağır yaralanan müvekkilinin bedensel bütünlüğü zarar görmüş ve devam etmekte olan tedavi sürecinde vakit ve gelir kaybına uğrayarak ruh hali kötü etkilenmiş, büyük zorluklar çektiğini, müvekkili yaşadığı bu mağduriyet sebebiyle de manevi zarara uğradığını, söz konusu doğan zararlar ve oluşan giderler yönünden maddi ve manevi tazminattan karşı taraf araç işletini sıfatıyla ... Belediyesi ve araç şoförü olan ... ... KTK'nın 85. Maddesi ile TBK'nın 49. maddesi ve ... Sigorta A.Ş. ilgili poliçe gereği müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, maddi ve manevi zararın tazmini için arabuluculuk başvurusunda bulunmalarına rağmen araç işleteni, aracın şoförü ve sigorta şirketi olan karşı tarafla uzlaşma sağlanamadığını, arabuluculuk başvurusundan önce ... Sigorta A.Ş.'ye ... adresi üzerinden zararların tazminine ilişkin başvuruda bulunmamıza rağmen taraflarına gönderilen cevapta trafik poliçesinin limiti kalmadığından talep edilen ödemenin yapılmayacağını beyan ettiklerini, trafik kazası sonucu müvekkilinin uğradığı zararın cismani zarara ilişkin olması sebebiyle sorumluluğu bulunduğunu, buna rağmen arabuluculuk görüşmelerinde sigorta şirketinden ilgili poliçeyi göstermelerini istemelerine karşın paylaşılmadığını,bu sebeple müvekkilinin tedavi sürecinde yaptığı masraflar ile bu süreçte çalışamamasından kaynaklı iş göremezlik ve maluliyet zararı ve bu süreçte yaşamış olduğu çöküntü nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararların karşı taraftan tazmini için eldeki davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile belirsiz alacak niteliğindeki maddi ve manevi tazminat istemli davanın kabulüne, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydı ile haksız fiile ilişkin kaza sebebiyle yaralanan müvekkilinin gittiği hastane tarafından çıkarılan tedavi masraflarının bedeli olan 160.000,00 TL'nin, tedavi sürecinde çalışamaması nedeniyle iş göremezlik bedeli olan 1.000,00 TL'nin, maluliyet zararı bedeli olan 1.000,00 TL'nin ve müvekkilinin yaşamış olduğu çöküntüye ilişkin 200.000,00 TL olan manevi tazminatın, haksız fiilin gerçekleştiği kaza tarihi olan 09.09.2023'ten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte araç işleteni ... Belediyesi Başkanlığı, araç şoförü ... ... ve araç işleteninin sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş.'den tazmin edilerek müvekkiline verilmesine, vekalet ücreti dahil tüm yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki dava yetkisiz mahkemede açıldığını, Hmk 121 md. gereği delillerin taraflarına tebliği gerektiğini, KTK 97 uyarınca sigorta şirketine usulüne uygun olarak müracaat edilmediğini, davanın usulden reddi gerektiğini, davacının talepleri zamanaşımına uğradığını, itirazlar baki kalmak kaydıyla davacının iyileşme süresi dolduktan sonra maluliyetinin tespiti için atk tarafından muayene edilerek uygun yönetmelik çerçevesince rapor düzenlenmesi gerektiğini, gerek ...’ın yerleşik içtihatlarında gerekse adli tıp kurumu kanunu açıkça belirttiği üzere maluliyetin tespitine yönelik kazazedenin muayenelerinin de yapılması şartı ile değerlendirilmek üzere adli tıp 3. İhtisas dairesinden rapor alınması gerektiğini, her halükarda maluliyet tazminat hesabının zmms genel şartları a.5/c maddesi ekinde yer alan esalara göre yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı ve tedavi giderleri poliçe kapsamında olmadığını, manevi tazminat talepleri poliçe teminatı kapsamında olmadığını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacı tarafından dava dilekçesi ekine eklenen kaza tespit tutanağı farklı bir kazaya ait olduğunu, dava konusu kazaya ilişkin güncel ceza soruşturması evraklarının ara karar sonucu dosyaya eklenmesini talep ettiklerini, müvekkili şirket temerrüde düşmediğini, davanın usulden reddine,.aksi kanaat halinde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı belediye başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekili ilgili dava dilekçesi ile 09.09.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın haksız olması dolayısıyla reddi gerektiğini, 2918 sayılı Karayolları Trafik kanunu Madde 98 ''Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmi ve özel ... kurum ve kuruluşlarının sundukları ... hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel ... sigortalısı sayılanlar için belirlenen ... hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde ... Kurumu tarafından karşılanır. (Ek cümle: 4/4/2015-6645/60 md.) Ancak, ... Kurumu, bu kapsama girenler yönünden genel ... sigortalısı sayılanlar için belirlenen ... hizmetlerine ilave ... hizmetlerini belirler, protez ve ortezler için farklı birim fiyatı tespit eder. Bu ... hizmetleri ... uygulama tebliğindeki istisnai ... hizmetleri kapsamına dâhil edilmez.Trafik kazalarına ... teminatı sağlayan zorunlu sigortalarda; sigorta şirketlerince yazılan primlerin ve ... tahsil edilen katkı paylarının % 15'ini aşmamak üzere, münhasıran bu teminatın karşılığı olarak ... Müsteşarlığınca sigortacılık ilkeleri çerçevesinde maklu veya nispi olarak belirlenen tutarın tamamı sigorta şirketleri ve 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14 üncü maddesinde düzenlenen durumlar için ... tarafından ... Kurumuna aktarılır. Söz konusu tutar, ilgili sigorta şirketleri için sigortacılık ilkelerine göre ayrı ayrı belirlenebilir. Aktarım ile sigorta şirketlerinin ve ... bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer. ... Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu söz konusu tutarı 96 50'sine kadar artırmaya veya azaltmaya yetkilidir. Bu madde çerçevesinde sigorta şirketleri ve ... tarafından ödenecek meblağın süresinde ödenmemesi halinde 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fikrası uygulanır,Sigorta şirketleri ve ... ... Kurumuna aktarılacak meblağın belirlenmesi ve ödenmesi ile ... hizmetleri için teminat sağlanan sigortaların tespiti ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esaslar ... Bakanlığı ve ... Kurumunun görüşü alınarak ... Müsteşarlığınca belirlenir. Trafik kazası sebebiyle ... Bakanlığına bağlı ... kurumlarınca gerçekleştirilen tedavi giderleri bakımından, ... Kurumu tarafından ... Bakanlığına yaptlacak ödemeye ilişkin usul ve esaslar ... Kurumu ve ... Bakanlığı tarafından ayrıca belirlenir.”hükmü mevcut olduğunu, davacı tarafın Müvekkili idareden talepte bulunduğu tazminat veya talepleri haksız olup, sigorta mevzuatı gereği, Şigorta şirketi tarafından ödenen bedelin mevzuat gereği sigortalıdan veya kusurlu 3. Bir kişiden karşılanması gerekmekte iken, haksız bir şekilde olayla ilgisi ve dahil bulunmayan müvekkil idaremize karşı talepte bulunulması hukuka ve hakkaniyete sığmayacağı gibi kabul edilmesi halinde tazminat sorumlu lululmakla karşı karşıya kalınacak olması nedeniyle, davacı vekilinin müvekkil idare tarafından sorumluğuna gidilmesini gerektirecek şartlar bulunmadığından, somut bir belgeye ve iddia edilen hususları ispatlamadan ve sabit olmayan tatebinin reddi gerektiğini, haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;davacı tarafın Özel Hastane de yapmış olduğu masrafları talep etmesi yasal olmadığı,2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 98. Maddesine göre, tüm kazazedelerin Sosyal Güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Trafik Kazaları sonucu oluşan ... hizmet bedelleri ... tarafından karşılanır hükmü mevcut olduğunu, maddenin devamında ... hizmet bedellerinin birim fiyatlarının ... tarafından belirleneceği belirtilmektedir. Aksi takdirde, her özel hastanenin fiyatları çok büyük farklılıklar arzedeceğinden içinden çıkılmaz bir durum oluşturacağını, davacının tedavi masraflarını ancak ...'nın belirleyeceği birim fiyatları üzerinden talep edebileceğini, bildikleri kadarıyla davacı ... kurumuna bağlı bir Hastane de tedavi görmekte iken kendi isteği ile özel bir Hastaneye geçtiğini, davanın ...'ya ihbarı ve dava şartı tam oluşmadığından tedavi masrafları yönünden davanın reddi; tedavi masrafları ... sorumluluğunda lup, ... dan talep edilmesi gerektiğini,bu nedenle, ...'na davanın ihbar olunmasını talep ediyoruz. Bununla birlikte, dava öncesinde, tedavi masraflarının ... dan talep edilmesi gerekmekte iken , ... dan talep edilmeden dava açılması, ... ile arabuluculuk dava şartının yerine getirilmemesi nedenleri ile davanın tedavi masrafları açısından reddini talep ettiklerini, dava konusu kaza sonucu davacının kalıcı bir malüliyeti olmadığını, yine, kalıcı bir malüliyet söz konusu olsa idi, ... kayıtlarına ve raporlarına girmesi gerektiğini, böyle bir durum olmadığını,talep edilen manevi tazminat aşırı fahiş olduğunu, İleride ... birim fiyatları doğrultusunda yapılan tedavi masrafları ortaya çıktığında dava konusu kaza sonucu böyle bir manevi tazminatın oluşamayacağı da açıkça ortaya çıkacağını, manevi Tazminatın bir tarafı zengin edecek diğer tarafı ise fakirleştirecek derecede olmaması,davalının ekonomik durumu da gözönüne alınarak belirlenebileceği ... içtihatları uygulamaları gereği olduğunu,kusur açısından da davayı kabul etmediklerini, müvekkili dava konusu kazada tam kusurlu olmadığını, davalı da kusurlu olduğunu, davanın ... Kurumu'na ihbar edilmesine, tedavi masrafları açısından dava şartları yerine getirilmediğinden öncelikle Tedavi masrafları açısından davanın reddine, davanın reddi ile yargılama giderlerinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, tarafların karşılıklı beyan-itiraz dilekçeleri, ATK raporu, bilirkişi raporu, ... İl Müdürlüğü'ne, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, davalı sigorta şirketine , hastanelere yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, meydana gelen trafik kazasına dayalı maddi-manevi tazminat talebine ilişkindir.Mahallinde keşif icra edilmiş,trafik bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda özetle; incelemesi yapılan dava konusu trafik kazasında; ... Plaka Sayılı İş Makinesi sürücüsü ... ...'ın Trafik Kanunu'nun (57/b-7), Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (109/b-8), (157/a-8) maddeleri ile, aynı kanunun " Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller '' başlıklı (84/h) " Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama " maddesini ihlal ettiğinden % 100 oranında kusurlu olduğu, ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...'ün: Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden % 0 oranında kusursuz olduğu, araç içi yolcu davacı ... 'in: Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden % 0 oranında kusursuz olduğu, kaza esnasında emniyet kemeri takıp- takmadığı ile ilgili müterafik kusur takdirinin yargı makamında olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. ... Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından tanzim edilen 07/10/2025 tarihli raporda özetle; ... isimli ... kimlik numaralı şahsın 09/09/2023 tarihinde geçirdiği bildirilen trafik kazası olayına bağlı maluliyeti 20/02/2019 tarih ve ... sayılı Resmi Gazete yayınlanan Erişkinler İçin Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliği'ne göre değerlendirildiğinde sürekli iş göremezlik/engel oranının % 2 olduğu, iyileşme süresinin 149 (yüzkırkdokuz) güne kadar uzadığı, geçici bakıcı ihtiyacının 2 aya kadar uzayabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Aktüerya bilirkişisi tarafından tanzim edilen raporda özetle; davacının 09.09.2023 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasında; davacının kusurunun bulunmadığı, sürekli iş göremezlik oranının %2 olarak tespit edildiği, davacıya ... tarafından geçici iş göremezlik ödemesi yapıldığı, hesaplanan geçici iş göremezlik zararından ödemenin mahsup edildiği, hesaplamada TRH-2010 yaşam tablosunun ve 2026 yılı son verilerinin kullanıldığı,davacının gelirinin dosya kapsamındaki evraklara göre asgari ücret olduğu, dava öncesi ve dava devam ettiği dönemde davalılar tarafından bir ödeme yapılmadığı, davacının, geçici iş göremezlik zararı (tedavi gideri kapsamında) ve sürekli iş göremezlik zararı yönünden ayrı ayrı 1.200.000,00TL yönünden teminat kapsamında bulunduğu, davalının limit dahilinde geçici iş göremezlik ile sürekli iş göremezlik zararından sorumlu olduğu,davacının geçici iş göremezlik zararının 35.875,70 TL olduğu, daimi iş göremezlik zararının 334.020,91 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Doktor bilirkişisi tarafından tanzim edilen raporda özetle; tedavi Gider Fatura ve Makbuzları' bölümünde 1.nolu bentte belirtilen eczane yazarkasa fişinde “ilaç” bedeli olarak zikredilen 245,00 TL'lik giderle ilgili olarak; mezkur fişte ilaçlar açıkça belirtilmediğinden kesin kanaat belirtmenin mümkün olmadığı, ancak tarih itibariyle vaki olayla ilgili olarak kişinin tedavisinde kullanıldığının kabulünün uygun olacağı, bu giderin ... Kurumunun (...) sorumluluğunda olan tedavi gideri niteliğinde olduğu,“Tedavi Gider Fatura ve Makbuzları” bölümünde diğer bentlerde (2-13 nolu) belirtilen belgelendirilmiş, toplam 9.374,00 TL'lik tedavi giderinin; 09/09/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu sağ humerus distal açık kırığı ve triceps kesisi oluşan, ameliyat olan davacı ...in tedavisi ile bağlantılı, uyumlu ve gerekli olduğu, kişinin mezkur tedavi giderlerinin meydana trafik kazası ile illiyet bağının bulunduğu, belgelendirilmiş toplam 9.374,00 TL'lik tedavi giderinin ... Kurumunun (...) sorumluluğunda olan nitelikte tedavi gideri olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesiyle; müvekkilinin tedavi sürecinde çalışamaması nedeniyle iş göremezlik bedeli için talep ettikleri 35.875,70-TL'nin davalılar ... ..., ... Belediye Başkanlığı ve ... Sigorta Anonim Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen olmak üzere; müvekkilinin maluliyet zararı bedeli için talep ettikleri 334.020,91-TL'nin davalılar ... ...,... Belediye Başkanlığı ve ... Sigorta Anonim Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen olmak üzere; müvekkilinin yaşamış olduğu çöküntüye ilişkin manevi tazminat bedeli için talep ettikleri 200.000,00-TL'nin davalılar ... ..., ... Belediye Başkanlığı ve ... Sigorta Anonim Şirketi'nden müşterek ve müteselsilen olmak üzere; 362.000,00-TL olan dava değerini 207.896,61-TL artırarak 569.896,61-TL'nin haksız fiilin gerçekleştiği kaza tarihi olan 09.09.2023'ten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte yukarıda belirtilen şekilde davalılar araç işleteni ... Belediyesi Başkanlığı, araç şoförü ... ... ve araç işleteninin sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş.'den müşterek ve müteselsilen tazmin edilerek tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; 09/09/2023 tarihinde davacının yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı araç ile davalı ... idaresinde bulunan ... plakalı aracın çarpışması neticesine dayalı olarak talep edilen maddi-manevi tazminatlara ilişkindir.Davalı ...'ın kazada %100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Davacının maluliyet oranının tespiti amacıyla dosya ATK'ya gönderilmiş, hükme esas alınan ... Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından tanzim edilen raporda özetle; davacının maluliyetinin % 2 olduğu, iyileşme süresinin 149 güne kadar uzadığı görüş ve kanaati belirtilmiştir. Bilirkişi ve ATK tarafından tanzim edilen tüm raporlarda davaya konu edilen hususlar bilimsel,gerekçeli,ayrıntılı olarak açıklanmış, raporların hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılmakla birlikte, davacı tarafın dava dilekçesinde 1000,00 TL daimi iş göremezlik, 1000,00 TL geçici iş göremezlik, 160.000,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 162.000,00 TL maddi tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.-160.000,00 TL tedavi gideri talebi yönünden; her ne kadar davacı tarafça tedavi gideri talebinde bulunulmuş ise de doktor bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda davacının belgelendirilen tedavi gideri harcamalarının ...'nın sorumluluğunda olan tedavi giderleri kapsamında olduğu belirtildiğinden işbu talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
-1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminat talebi ve 1.000,00 TL daimi iş göremezlik tazminat talebi yönünden ise ATK raporuna göre davacının maluliyetinin %2 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin yüz kırk dokuz gün olarak belirtildiği, aktüerya bilirkişisi tarafından tanzim edilen raporda davacının talep edebileceği daimi iş göremezlik talebi 334.020,91 TL , geçici iş göremezlik tazminat talebi 35.875,70 TL olarak hesaplandığından, ıslah dilekçesi doğrultusunda işbu talepler yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.(Müterafik kusur değerlendirmesi yönünden ; kaza tespit tutanağında davacının emniyet kemeri takıp takmadığı tespit edilemediğinden müterafik kusur indirimi yapılmamıştır)Davacının manevi tazminat talebi yönünden ise bilindiği üzere Borçlar Kanunu’nun 56.maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önüne alarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır.Bu para tutarı asıl olarak ne tazminat ne de bir cezadır. Amacı zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmak ve ruhi ızdırabını dindirmek olması nedeniyle tazminata benzer bir fonksiyonu vardır. O halde tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ... günlü ve ... sayılı ... Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Somut olayda yukarıdaki açıklamalar ışığında, 09/09/2023 tarihinde davacının yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı araç ile davalı ... idaresinde bulunan ... plakalı aracın çarpışması neticesine dayalı olarak manevi tazminat talep edildiği, tarafların kusur oranı, olayın meydana geldiği tarih, olayın meydana geliş şekli, tarafların ekonomik ve sosyal durumu, olay tarihindeki paranın alım gücü dikkate alınarak davacıda oluşan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, buna göre 90.000,00 TL manevi tazminatının davalı ... ... ve davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden kaza tarihi olan 09/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte işbu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.Davacının, KTK m.97 gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerekir. Trafik kazasından kaynaklı; sigorta şirketlerine karşı açılan davaların KTK m.97 gereğince zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığına dair; ... 20. HD. 2024/ Esas ve 2024/ Kararında aynen, "6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (... 4. Hukuk Dairesinin 2021/ Esas, 2022/ Karar sayılı ilamı aynı doğrultudadır.)Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığından, arabuluculuk ücretinin davacıya yüklenmesi doğru olmuştur." şeklinde, KTK m.97 sebebiyle sigorta şirketine karşı açılan davaların zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığı ve zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu nedenle eldeki davada zorunlu arabulucuya ödenen ücretin davacıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.(06/07/2026 tarihli duruşmada sehven geçici iş göremezlik tazminat bedeli 334.020,91 TL olarak,daimi iş göremezlik tazminatı 35.875,70 TL olarak yazılmış,maddi hata yapıldığı anlaşıldığından işbu maddi hata düzeltilmiştir. )
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davacının manevi tazminat taleplerinin davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden REDDİNE,
2-Davacının tedavi gideri tazminat taleplerinin REDDİNE,
3-Davacının geçici iş göremezlik maddi tazminat talebinin KABULÜNE, buna göre 35.875,70 TL maddi tazminatın davalı ... ... ve davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden kaza tarihi olan 09/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüde düşürülme tarihi 04/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte işbu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının daimi iş göremezlik maddi tazminat talebinin KABULÜNE, buna göre 334.020,91 TL maddi tazminatın davalı ... ... ve davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden kaza tarihi olan 09/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüde düşürülme tarihi 04/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte işbu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE , buna göre 90.000,00 TL manevi tazminatının davalı ... ... ve davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden kaza tarihi olan 09/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte işbu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
6-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 31.415,53 TL harçtan peşin alınan 6.182,00 TL ve 3.600,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 21.633,53 TL harcın davalılardan alınarak hazineye irad kaydına, (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 15.485,57 TL ile sınırlı tutulmasına)
7-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
8-Davacı tarafından yargılama dolayısıyla yapılan 20.233,50 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre(%63,00 kabul) belirlenen 12.747,10 TL yargılama gideri, 6.182,06 TL peşin harç, 427,60 TL başvuru harcı, 3.030,30 TL keşif harcı, 3.600,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 25.987,06 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı ... tarafından yargılama dolayısıyla yapılan 81,00 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre(%37,00 red) belirlenen ...,97 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak işbu davalıya verilmesine,
10-(Kabul edilen maddi tazminat talepleri üzerinden belirlenen) Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 59.183,46 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
11-(Reddedilen maddi tazminat talepleri üzerinden belirlenen)Davalılar vekille temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
12-(Reddedilen manevi tazminat talebi üzerinden belirlenen) Davalı ... Sigorta A.Ş. vekille temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak işbu davalıya verilmesine,
13-(Kabul edilen manevi tazminat talepleri üzerinden belirlenen) Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ve davalı Belediye Başkanlığından alınarak davacıya verilmesine,
14-... Mahkemesi'nin 2024/... Esas-2024/... Karar sayılı kararı uyarınca davalı ... ve davalı Belediye Başkanlığından yararına (reddedilen manevi tazminatlar yönünden) red vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
15-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin , davalı belediye başkanlığı vekilinin , davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.06/07/2026
Katip
¸E-imzalıdır.
Hakim
¸E-imzalıdır.