TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024
KARAR NO : 2025
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACILAR : 1- ... - ... ...
2- ... - ... ...
DAVALI : HASIMSIZ
DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 08/05/2024
KARAR TARİHİ : 09/01/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 15/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Şirketinin tutmakla yükümlü olduğu Karar defteri kaybolduğunu ve bulunamadığını, şirketin muhasebe işleri ve defterlerini tutmakla görevli olan kişi Doğanbey Mah. 1. Doğanbey Sok. 2 Osmangazi/ Bursa adresinde mukim SSMM ... olduğunu, adı geçen şahsın dinlenerek defter ve belgelerin akıbetinin sorulmasını talep ettiklerini, defter ve belgelerin erişilememesi durumunda 'FEK yazılı hükümler uyarınca zayi belgesi düzenlenmesini talep ettiğini, şirketin yüzde 98.5 hisselerine sahibi olduğunu, 2005 yılında şirketin yetkili müdürlüğüne 10 yıllık süre ile getirildiğini, ancak Şirket 2014 yılında resen terk edildiğini, şirketin hisse sahibi olarak zayi belgesi talebinde bulunduğunu, bu sebeplerle sebeple şirketimin karar defterinin zayi olduğuna dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, Vergi Dairesi'ne yazılan müzekkere cevabı ve sair evrakları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava; davacı şirkete ait Karar defterinin zayi olduğundan bahisle zayi belgesi verilmesine ilişkindir.
Davacı tanığı ... duruşmada '' Ben davacı şirketin muhasebecisiydim, şirket kuruluşundan 2013 yılına kadar mali müşavir olarak görev yaptım, şirkete defter, belge ve kayıtlarını mükellefin kendisine 2013-2014 yıllarına teslim ettim, ancak teslim ettiğime dair tutanağı bulamadım, karar defterini de verdiğimi hatırlıyorum, verasetle ilgili işlemler olmuştu, defter bana geldi mi gelmedi mi hatırlamıyorum, tanıklık ücreti istemiyorum, görgüm ve bilgim bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dava, TTK' nın 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı tarafça,davacı şirkete ait Yönetim Kurulu Karar defteri irade dışında kaybolduğuna yönelik hiçbir vakıa ve delil sunulmamıştır.
Öte yandan davacı taraf tacir sayıldığından basiretli şekilde davranmak zorundadır.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 05/10/1984 tarih 1982/11-852 Esas ve 1984/788 Karar sayılı kararında "TTK.nun 68/1. maddesi hükmünce "Defter tutmak mecburiyetinde bulunan kimse ve işletmeye devam eden halefleri, defterler son kayıt tarihinden ve saklanması mecburi olan diğer hesap ve kağıtları tarihlerinden itibaren on yıl geçinceye kadar saklamaya mecburdurlar". Aynı maddenin son fıkrası da şu düzenlemeye yer vermiştir: "Bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kağıtları yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyanı oğrendiği tarihten itibaren otuz gün icinde ticari isletmesinın bulundugu yerin selahiyetli mahkemesinden kendisine bir vesika verilmesini isteyebilir. Mahkeme lüzumlu gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. Böyle bir vesika almamış olan tacir defterlerini ibrazdan kaçınmış sayılır...Önce şu husus belirtilmelidir ki, metni yukarıya aynen alınan hükümdeki "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı" örnekleri tahdidi bir düzenleme içerisinde yer almamış, "gibi" sözlüğünden de anlaşılacağı üzere tacirin elinde olmayan benzer olaylar da maddenin kapsamında düşünülmüştür. Tacirin 68. maddenin son fıkrasından yararlanabilmesi icin bir taraftan defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur: Genel bir kural konulamamakla beraber cereyan ettigi yer ve sartlar itibarıyla bir (hırsızlık) olayı sozu edılen madde kapsamında düşünülebileceği gibi, gene başka yer ve başka koşullar altında düşünülmeyebilir de...Ticari defter ve belgelerin iyi muhafaza edilmemiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekir." denilmiştir.
Dolayısıyla somut olayda, her ne kadar davacı tarafça, davacı şirketin Yönetim Kurulu Karar defterinin kaybolduğu belirtilerek zayi belgesi talebinde bulunulmuş ise de ilgili Hukuk Genel Kurulu kararında da vurgulandığı üzere tacir sayılan davacı tarafın, talebe konu defterleri güvenli bir şekilde muhafaza etmesi gerektiği, basiretli olarak bu dikkat ve özeni göstermesi gerektiği, nedeni ne olursa olsun defterin güvenli bir yerde güvenli bir şekilde muhafaza edilmemesi nedeni ile davacının özen görevini yerine getirmediği, bu yönde gereken duyarlılığı göstermediği ve kusurlu olduğu dikkate alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davanın mahiyeti gereği yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından karar tebliği için gerekli miktar kullanıldıktan sonra artan kısmın kararın kesinleşmesi halinde HMK'nın 333.maddesi uyarınca istek halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı şirket yetkilisinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. .09/01/2025
Katip ...
¸E-imzalıdır.
Hakim ...
¸E-imzalıdır.