TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
VEKİLİ : Av.
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/07/2025
KARAR TARİHİ : 29/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ : 30/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın yetkilisi olduğu ... ... Madencilik Turizm Yapı Sanayi ve Dış Ticaret A.Ş., dış cephe sektöründe faaliyet göstermekte olup müvekkilinin yetkilisi olduğu adı geçen şirket ile davalılardan ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (bundan sonra "..." olarak anılacaktır) arasında yıllardır süregelen bir ticari ilişki ve bu ilişki nedeniyle müvekkili ve davalı ... yetkilileri ile dostluk ilişkisi bulunduğunu, müvekkilinin, davalı ... yetkilileri ile arasındaki dostluk ilişkisine binaen, hatır amaçlı, ...'nın içinde bulunduğu ekonomik bunalımdan kurtulması ve ticari hayatına devam edebilmesi için hatır senedi düzenleyerek ...'ya teslim ettiğini, 59 adet ve toplam 82.000.000,00-T. bedelli hatır senedi, ...'nın davalı ... ... A.Ş.'den kullanacağı krediye teminat gösterildiğini, dava konusu senetlerin hatır senedi olduğu, bu nedenle düzenlendiği andan itibaren bedelsiz olduğu, müvekkili ...'ın kendi şahsı adına davalı ... ile arasında bir ticari ilişki ve/ veya gerçek bir mal alışverişi bulunmadığı davalı ... ... tarafından bilindiğini, ... ilişkisinin niteliği ve yasal gereklilikler nedeniyle usulen teminat alınması gerektiğini, ...'ya kullandırılan kredi ödendikçe işbu senetlerin iade edileceği ... ... tarafından beyan edildiğini, dava konusu senetlerden ilkinin vade tarihi 05.01.2025 olup bu tarihten itibaren davalı ...'nın konkordato sürecine girerek 16.06.2025 tarihinde hakkında geçici mühlet kararının verildiği tarihe dek olan tüm senetler (en son düzenleme tarihi bulunmayan 11.06.2025 vade tarihli 2.000.000,00 TL bedelli senet ... tarafından ... ...'e ödenmiştir), lehtar görünen ... tarafından hamil ... ... A.Ş.'ye doğrudan ödendiğni, nitekim bu hususun, ... hakkında geçici mühlet kararı verilen tarihe kadar dava konusu senetler ile ilgili yetkili hamil ... ... tarafından müvekkili aleyhine senetlerin takibine ilişkin herhangi bir girişimde bulunulmaması ile sabit olduğunu, tarafların banka hesap hareketlerinin incelenmesinden de müvekkili tarafından dava konusu senetlere ilişkin ... ...'e herhangi bir transfer hareketinin bulunmadığını, davalı ... konkordato sürecinde olup ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/... E. sayılı dosyasında verilen 16.06.2025 tarihli karar ile anılan şirket hakkında geçici mühlet kararı verildiğini, öncelikle ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19.06.2025 T. ve 2025/ D. İş 2025/ K. sayılı ihtiyati tedbir kararının ve 23.06.2025 tarihli ek kararının huzurdaki dava sonuçlanıncaya ve karar kesinleşinceye kadar devamına, davanın kabulüne ve dava konusu 22.08.2024 düzenleme ve 05.01.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 21.01.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 04.02.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 14.02.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 03.03.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 13.03.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 02.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 08.04.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 11.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 17.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 22.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 28.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 30.04.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 06.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli 10.10.2024 düzenleme ve 09.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, Düzenleme tarihi bulunmayan 16.05.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 19.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.05.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 22.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 29.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 30.05.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli 22.08.2024 düzenleme ve 03.06.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli düzenleme tarihi bulunmayan 11.06.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli 10.10.2024 düzenleme ve 18.06.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.06.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 26.06.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli 22.08.2024 düzenleme ve 27.06.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 02.07.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 10.10.2024 düzenleme ve 07.07.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli 22.08.2024 düzenleme ve 14.07.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.07.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 23.07.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 28.07.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 06.08.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 07.08.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 13.08.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 17.08.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 22.08.2024 düzenleme ve 19.08.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.08.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 26.08.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 05.09.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 10.09.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 18.09.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.09.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 02.10.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 08.10.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 21.10.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.10.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli düzenleme tarihi bulunmayan 07.11.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 03.04.2025 düzenleme ve 11.11.2025 vade tarihli 1.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.11.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, düzenleme tarihi bulunmayan 10.12.2025 vade tarihli 2.000.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.12.2025 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.01.2026 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.02.2026 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.03.2026 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli, 16.04.2025 düzenleme ve 21.04.2026 vade tarihli 2.100.000 TL bedelli 57 (elliyedi) adet senet bakımından müvekkili ...'ın, davalı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ve davalı ... ... A.Ş.'ye borçlu olmadığının tespitine ve dava konusu senetlerin müvekkiline iadesine, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, dava konusu 10.10.2024 düzenleme ve 13.06.2025 vade tarihli 1.000.000-TL. bedelli senedin ödeme tarihi olan 17.06.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ve 22.08.2024 düzenleme ve 17.06.2025 vade tarihli 1.000.000-TL. bedelli senedin ödeme tarihi olan 19.06.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte TBK m. 77 vd. sebepsiz zenginleşme hükümleri gereği davalı ... ... A.Ş. tarafından müvekkiline iadesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin adresinin .../..." olup; yetkili Mahkeme'nin ... (...) Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirket ile diğer davalı olan ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında ... Sözleşmeleri imzalanmış ve ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin faturaya dayalı alacaklarının temlik alınmış olduğunu, işbu temliğe konu faturalara dayalı birden çok Çek, Senet ciro ve teslim ile müvekkili şirkete devredildiğini, davaya konu temlik alınan kambiyo senetlerinin ... siteminde doğrulamasının yapıldığını, gerçek fatura olduğu sistem tarafından onaylandığını, müşteri tarafından da mükerrer olmadığı ve iptal edilmediği aksi halde iptali yapılır ise de bilgisinin verileceği ve yenisinin ikame edileceği ve sair hususlar çerçevesinde temliğe alındığını, müvekkili şirketin hem Kanun Hem de Yönetmelik kapsamında kendisine yüklenen tüm sorumlulukları yerine getirerek işbu Kambiyo Senetlerini temlik aldığını, davacı tarafın ... işlemleri çerçevesinde temlik edilen davaya konu senetlerin teminat senedi olduğuna dair beyanlarının mesnetsiz ve kanuni izahı bulunmayan, salt gerekçe oluşturmak amaçlı olduğunu, senetlerin hiçbir yerinde teminat senedi olduğuna ilişkin herhangi bir ibare olmadığı gibi, aralarında da işbu kambiyo senedinin teminat senedi olduğuna ilişkin herhangi bir sözleşmenin de bulunmadığını, davacı tarafa ait temlike konu senetlerden vadesi geçmiş olanlardan tahsilat sağlanmış olup; ödemenin de davacının sahibi olduğu ... Madencilik Turizm Yapı Sanayi Ve Dış Tic.A.Ş. tarafından gönderildiğini, bu halde de davacı yanın iyi niyetli olduğundan söz edilemeyeceğini ve yine bu halde, ödemelerin yapıldığı tarihte davacı tarafın “hatır” ilişkisini öne sürmediği ve bu hususun dahi davacının kötü niyetine delil olduğunun açık olduğundan bahisle Yetki itirazlarının kabulüne, haksız ve kötü niyetli olarak ikame edilen davanın tüm talep ve sonuçları ile birlikte reddine, tedbire karşı yapmış oldukları itirazlarının kabulü ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
KANITLAR:
... 1. ATM'nin 2025/... D.iş sayılı, bilirkişi raporu,vs.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava, dava konusu toplam 82.000.000,00 TL bedelli senetlerden dolayı davacının davalılara borçlu olup olmadığı hususuna ilişkindir.Mahkememizce tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi için dosyanın 1 SMMM ve 1 Bankacı bilirkişiye tevdi ile rapor aldırılmasına karar verilmiş, aldırılan 16/02/2026 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı şirketin 2024, 2025 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin kanunun belirlemeler sonucunda elektronik ortamda tutulan defterler için 1 ve 2 seri nolu elektronik defter genel tebliğinde yapılan açıklamalar çerçevesinde noter tasdikinin gerekmediği yerine geçecek berat oluşturma işleminin yapılmış olduğu, 2023, 2024 ve 2025 yılı defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil olabilecek özellikte olduğu, davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin 2024-2025 yılı ticari defterlerine göre dava tarihi itibariyle davacının borcunun bulunmadığı, davalı şirketin davalı ... ... AŞ'den almış olduğu 82.000.000,00 TL'lık ödemeye dayanak göstermiş olduğu 2024 yılında düzenlemiş olduğu 2 adet fatura karşılığı KDV dahil 30.000.000,00 TL'lık faturayı ... Daire Denetim Başkanlığı'nın 02.10.2025 tarihli yazısından da anlaşılacağı üzere iptal etmiş olduğu, 2024 yılında Bs formuyla da ilgili vergi dairesine bildirmemiş olduğu, 2025 yılında düzenlemiş olduğu 3 adet fatura karşılığı KDV dahil 52.000.000,00 TL'lik faturayı da satıştan iade olarak defterlerine kaydetmiş olduğu görülmüş olup dolayısıyla faturaların karşılıksız kalmış olduğu, taraflar arasındaki ilişkinin mahiyetinin daha iyi anlaşılabilmesi açısından davacının da 2024-2025 yılları ticari defterlerinin incelenmesi gerektiği, bu sebeple davacının 2024-2025 yıllarında mükellefiyet durumunun ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden sorulması ve mükellefiyet mevcut ise davacıya ait ticari defter ve kayıtların (yevmiye defteri, defter-i kebir, envanter ve ... San. Ve Tic. Ltd. Şti ile arasındaki 2024 ve 2025 yılları yevmiye madde numaralı cari hesap kayıtları) ibrazının gerektiği, dava dosyasına sunulan ... Bankası Dekontları incelendiğinde, 17.06.2025 ve 19.06.2025 tarihlerinde senet tahsilatı için 2.000.000,00 TL'nin davacı tarafından ... ...'e ödenmiş olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.6361 sayılı ... kanunu MADDE 9;
"(2) ... şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez. Aynı faturaya dayalı birden çok ... şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz.(3) Bir kambiyo senedinin ciro yoluyla ... şirketine devri hâlinde, kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri ... şirketine karşı ileri süremez; meğerki, ... şirketi kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." şeklinde düzenleme yapılmıştır.Davacı şirket ile dava konusu çekleri ... şirketine hatır çeki olarak verdiğini ileri sürmüştür. Kambiyo senetleri illetten mücerret olup, bu çekleri hatır çeki olarak verdiğini iddia eden davacı iddiasını yazılı delille ispatlamak zorundadır. Ancak bu konuda yazılı delil ibraz edemediğinden davacının davalı ... şirketine borçlu olduğu kabul edilmiştir.Dava konusu faturalar davalı ... şirketi tarafından diğer davalı ... şirketine ... sözleşmesi ve alacak bildirim formu düzenlenmek suretiyle temlik edilmiştir.Davalı ... şirketi istihbarat çalışması yaptığını, ... sisteminden faturaların kontrol edilerek mükerrer olmadığının tespit edilmesi üzerine çekleri temlik aldığını savunmuştur.Davacı tarafça dava konusu çeklerin hatır çeki olarak verildiği ispat edilemediği gibi davalı ... şirketinin de bu çekleri kötü niyetli olarak hatır çeki olduğunu bilerek aldığın ispat edememiştir.Dava konusu çekler, davacı tarafından davalı ... şirketine verildiğinden kambiyo senetlerinin mücerretliği ilkesi uyarınca bu çeklerin ciro edilmesinde ticari ilişki aranmayacağından ve davacı bu çeklerin hatır çeki olarak verildiğini yazılı delille ispat edemediğinden ve ayrıca 6361 sayılı yasanın 9/3 maddesi uyarınca davacı ile davalı ... şirketi arasındaki alacağın doğmadığı defi kötü niyeti ispat edilmedikçe davalı ... şirketine karşı ileri sürülemeyeceğinden ve davalı ... şirketinin dava konusu çekleri bilerek ve kötü niyetli olarak temlik aldığı ıspatlanamadığından bu davalı yönünden de davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın reddine, 16.400.000,00 TL kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 1.400.355,00 TL'den mahsubu ile artan 1.399.623,00 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye ödenmesine, 4-Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı tarafından yapılan posta, tebligat gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davalı ... ... A.Ş. yararına ölçümlenen 1.876.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 7-Davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yararına ölçümlenen 1.876.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, Dair, Taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 29/04/2026 Başkan ¸E-imzalıdır.
Üye
¸E-imzalıdır.
Üye
¸E-imzalıdır.
Katip
¸E-imzalıdır.
Full & Egal Universal Law Academy