T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2019/274 Esas - 2020/436
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/274 Esas
KARAR NO: 2020/436
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI :... GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
VEKİLİ: Av. ....
DAVALI :....
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/10/2019
KARAR TARİHİ: 24/09/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 08/10/2019 tarihli dava dilekçesini özetle; müvekkili... Gıda Sanayi Ve Ticaret A.ş. İle Davalı ... arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari ilişki çerçevesinde müvekkili tarafından satılan ve teslim edilen ürünler ile ilgili olarak, müvekkil tarafından davalı firmaya keşide edilen 1.000,00- TL bedelli faturaların müvekkil şirkete ödenmediğini, anılan fatura bedelleri ödenmediğinden, alacaklı... A.ş. tarafından Bursa 4. İcra Müdürlüğü 2018/... Esas Sayılı Dosyası ile borçlu ... aleyhine asıl alacağın 1.000,00. TL’lik kısmı için ilamsız icra takibi başlatıldığını ancak borçlu tarafından takibe itiraz edildiğini ve takibin durmasını sağladığını, davalının haksız ve kötüniyetli ve alacağın tahsili sürecini uzatmaya yönelik olduğunu, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki söz konusu oludğunu, taraflar tacir olduğunu, işbu alacağa 3095 sayılı kanunun 2/2 maddesi gereğince Fatura vade tarihleri 30.06.2018 tarihleri arası işlemiş yıllık %9,75, 30.06.2018 ile takip tarihi olan 27.02.2019 tarihleri arası işlemiş % 19,50 TCMB. Reeskont işlemlerinde uygulanan avans faizi oranında ticari temerrüt faizi talep ettiklerini, talep edilen ticari temerrüt faiz oranı hukuka uygun olup, borçlunun faiz yönünden itirazının da iptali gerektiğini, alacağın likit borçlu aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini, Bursa 4. İcra Müdürlüğü 2018/... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin devamına, İcra takibindeki alacağın- takip tarihi itibarıyla toplam 1.020,57.- TL alacak ve faiz alacağı olarak; 1.000,00.- TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyen faiz ve takibin sair fer’ileri bakımından davacı... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına devamına, asıl alacak tutarlarına işlemiş-işleyecek 3095 SY. 2/2 maddesi gereği TCMB reeskont işlemlerinde uygulanan avans faizi oranında ticari temerrüt faizi ile tahsilde tekerrür olmamak ve fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla devamına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı taraftan alınarak, müvekkil firmaya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalının usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi ibraz etmediği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali davası olup; yasal süresi içinde açılmıştır.
Bursa 4. İcra Müd. 2018/... Esas sayılı icra takip dosyasının celp ve incelenmesinde; davacı alacaklı vekili tarafından davalı borçlu aleyhine 05.01.2018 tarihinde, fatura alacağından kaynaklı, 1.000,00 TL asıl alacak, 20,57 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.020,57 TL alacak üzerinden takip yapıldığı, davalının takibe 06.04.2018 tarihinde itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Takip konusu alacağın taraflar arasındaki satım sözleşmesinden kaynaklanan faturaya dayalı cari hesap alacağı olduğu anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında yazılı bir satım sözleşmesi bulunmamaktadır. Faturaya konu malların davalıya teslim edildiğinde dair yazılı bir belge de yoktur. Kural olarak alacağın varlığı hususunda ispat yükü davacının üzerindedir.
Yazılı bir belge bulunmaması sebebiyle tarafların ticari defter ve belgeleri incelenmelidir.
Bilindiği üzere taraflar tacirdir. Ticari davalarda dava konusunun tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olduğundan ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin yahut alacak miktarının ispatı mümkündür.
HMK'nın 222. Maddesine göre ; Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.
Buna göre mahkeme taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden resen taraflardan defter ibrazını isteyebilir.
HMK'nın 219.maddesi tarafların belgeleri ibrazı zorunluluğunu düzenlemiştir. Buna göre ; Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir. Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir.
HMK'nın 219.maddesi talep edildiği durumlarda defter ve belgelerin ibraz zorunluluğunu hüküm altına almıştır.
HMK 220.maddesi talep edilmesine rağmen tarafın belgeyi ibraz etmemesinin neticelerini düzenleme altına almıştır. Buna göre ; İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir. Mahkemece, ibrazı istenen belgenin elinde bulunduğunu inkâr eden tarafa, böyle bir belgenin elinde bulunmadığına, özenle aradığı hâlde bulamadığına ve nerede olduğunu da bilmediğine ilişkin yemin teklif edilir. Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir.
HMK'nın 220.maddesi bu şekliyle elinde bulunduğu anlaşılan bir belgeyi ibraz etmemenin hüküm ve sonuçlarını ortaya koymuştur. Hiç şüphesizdir ki 220.maddede düzenlenen belge tabiri ticari defter ve belgeleri de kapsamaktadır.
Tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın defter ve belgeleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Anılan yasal düzenlemeler uyarınca verilen süreye rağmen bir taraf ticari defter ve belgelerini sunar diğer taraf sunmaz ise bu davranışı ile kendi defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan engel olduğu bu sonucun varlığını ve neticelerini kabul etmiş sayılır. HMK'nın 220.maddesi kapsamında ticari defter ve belgeler bunu tutan tarafın zilliyetliğinde olduğundan 220/2.maddesindeki inkarı da yapamayacaktır.
Dava dosyası, ibraz edilen deliller ve tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, davacı defterlerini ibraz ettiği halde davalı defterlerini ibrazdan kaçınmıştır, bu hususta davacı kayıtları dikkate alınarak hüküm kurulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
18/06/2020 Tarihli Bilirkişi Raporuna göre; davacı tarafın ticari defterlerinin sahibi lehline delil teşkil edebileceği ve davacının davalıdan ticari defter ve kayıtlarına göre 1.000,00-TL tutarında alacaklı olduğu, davacı tarafından takip tarihinden önce davalıyı ihtar çekerek temerrüte düşürmediği anlaşıldığından işlemiş faiz talebinde bulunamayacağı, anlaşılmakla, bu sebeple mahkememizce davanın kısmen kabulü ile Bursa 4. İcra Dairesinin 2018/... Esas sayılı takip dosyasına davalı-borçlu tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline, icra takibinin 20,57 TL işlemiş faiz dışında, 1.000,00 TL asıl alacak üzerinden talepnamedeki koşullarla birlikte devamına, alacak likit olduğundan ayrıca icra inkar tazminatına da hükmolunarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile Bursa 4. İcra Dairesinin 2018/... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın KISMEN İPTALİNE,
Takibin 20,57 TL işlemiş faiz dışında, 1.000,00 TL asıl alacak üzerinden talepnamedeki koşullarla birlikte devamına,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-İtirazın alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik olduğu değerlendirilerek davalı-borçlunun asıl alacağın %20 si oranında hesap edilen 200,00 TL icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
3-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 68,31 TL harçtan peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,91-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
4-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin kabul ret oranına göre 1.293,40 TL'sinin davalıdan; 26,60-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafından yapılan 95,20 -TL harç ve 1.694,95-TL muhakeme masrafı olmak üzere toplam 1.790,15-TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 1.754,06-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 1.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair tarafların yokluğunda, uyuşmazlığın miktarına göre kesin olmak üzere karar verildi. 24/09/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim....
¸e-imzalıdır