T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/382 Esas - 2022/516
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/382
KARAR NO: 2022/516
HAKİM :....
KATİP : ....
DAVACILAR : 1- ... .
2-.
3-.
VEKİLLERİ: Av. . UETS
Av. A. UETS
DAVALI : 1- ...-
DAVALI : 2- ... TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ -UETS
VEKİLİ: Av. UETS
DAVALI : 3- ... -
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 12/03/2020
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar Vekili Dilekçesinde Özetle; Davacı müvekkillerinden ...ın maliki bulunduğu ve müvekkillerinden ...'ın sevk ve idaresinde bulunan 16 ... 383 plakalı araca davalı ...'ın maliki bulunduğunu ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan 16 ... 492 plakalı aracın 17.06.2019 tarihinde Gemlik-Armudu Karayolunda çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, 09.11.2018 başlangıç, 10.11.2019 bitiş tarihli ve 668229617 poliçe numarası ile sigortalanmış ve ruhsat sahibinin ... ve sürücüsünün ...olduğu 16 ... 492 plakalı araç müvekkili ...'ın sevk ve idaresinde bulunan 16 ... 383 plakalı araca çarparak yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, 17,06.2019 tarihli kaza tespit tutanağına göre,müvekkili ...'ın kusurunun olmadığını, sürücü ...'ın ise K.T.K'nun 57/1-b maddesinin 5.bendinde belirtilen"Tali yoldan ana yola çıkan sürücüler ana yoldan geçen araçlara ilk geçiş hakkını vermemek" suçundan kusurlu olduğunu ve kural ihlali yaptığının tespitinin yapıldığını, meydana gelen iş bu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası neticesinde Jandarma ekipleri tarafından kaza tespit tutanağı tutulduğunu ve araçta meydana gelen hasarı ve kaza anını gösterir fotoğraflar çekildiğini, müvekkiline ait araçta çok büyük maddi hasarlar oluştuğunu, kaza tespit tutanağında da belirtildiği üzere 16 ... 383 Plakalı araçta ön sürücü ve yolcu hava yastıklarının patladığını, ön farlar, tampon, ön kaputun hasarlı olduğunun tespitinin yapıldığını, kazaya karışan 16 ... 492 plakalı araç ... Türk Sigorta Şirketi tarafından 09.11.2018 başlangıç,10.11.2019 bitiş tarihli ve 668229617 poliçe numarası ile sigortalandığını ve ruhsat sahibi ... adına teminat altına alındığını, müvekkili aracında meydana gelen hasarlara ilişkin ... Otomotiv San,ve Tic.A.ş 'de aracının bakım ve onarımını tamamladığını, yapılan bakım- onarım, parça, işçilik v.s.ortaya toplam KDV dahil 120.026.41 TL'lik bir fatura ve hasar tespiti çıktığını, meydana gelen iş bu trafik kazası maddi hasarlı bir kaza olduğunu ve Jandarma tarafından tutulan kaza tespit tutanağı resmi belge hükmünde olduğunu, müvekkilinin aracı Honda CR-V 1.6 Dizel 4x4EXECUTİVEOV, modeli 2018 olup 24 bin km'de olması da dikkate alınması gerektiğini, aracın bulunduğu yerel pazar koşulları da oluşan değer kaybını etkilediğini, değer kaybına konu araç, araç piyasasında satılabilirliği yüksek olan bir araç olduğunu, araçta oluşan hasar nedeniyle orijinalliği bozulduğunu, hasarsız emsallari ile arasında büyük fark oluştuğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı için sigorta hukukunun temel ilkeleri gereğince, 17.06.2019 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ... Türk Sigorta Şirketi yönünden poliçe limiti ve sorumluluklarıyla sınırlı olmak üzere, fazlaya ilişkin tüm dava ve talep haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 200.00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont-avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı ... Türk Sigorta Şirketi Vekili Dilekçesinde Özetle; 16 ... 492 plakalı araç müvekkili şirket tarafından 10.11.2018/2019 vadeli 668229617 no.lu zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalandığını, davaya konu kaza tarihi itibariyle müvekkili şirket tarafından tanzim edilen poliçenin teminatı 36.000 TL olduğunu, ... Sigorta A.Ş. müvekkili şirkete başvurarak araçta meydana gelen hasarın rücuen tahsilini talep ettiğini, müvekkili şirket 25.10.2019 tarihli işlemiyle 36.000 TL ... Sigorta A.Ş.' ye ödeyerek sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu nedenle ödemede bulunan müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilmesi söz konusu olmadığını, müvekkili şirket tarafından teminat tutarınca ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin sorumluluğu teminat limitleriyle sınırlı olduğundan ve yapılan ödeme ile teminat tükendiğinden müvekkili şirketin sorumluluğu kalmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğu sigorta poliçesindeki limitler ve sigortalının kusuru ile sınırlı olduğunu, kaza tarihinde müvekkili şirketin maddi hasar sebebiyle araç başına 36.000 TL teminat sınırı olduğunu, müvekkili şirket tarafından davacının zararı karşılanmak için eksper raporu alındığını, bu durum göz ardı edilerek davacının tekrardan eksper raporu alması ile eksper raporuna tekrar ve fahiş oranda ödeme yapılması davacının kusuru odluğunu, bu sebeple müvekkili şirket bu durumdan sorumlu olmayacağını, alındığı iddia edilen eksper raporu taraflarına tebliğ edilmediğini, davacının bu yöndeki taleplerinin reddine karar verilmesini, aleyhlerinde açılmış haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle yapılan ödeme nedeni ile teminat tükendiğinden müvekkili şirketin sorumluluğu olmadığı gözetilerek reddini, mahkeme aksi kanaatte ise sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmaması nedeniyle reddini, mahkeme masraflarının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini aksi halde, davacı yanın ibraz ettiği delillerin taraflarına tebliğini, kusur ve zararın tespiti yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasını, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı ...Vekili Dilekçesinde Özetle; Müvekkili davalı ...sevk ve idaresinde ki 16 ... 492 plaka sayılı araça ile davacılardan ...ın sahibi bulunduğu Mehmet ...ın sevk ve idaresinde ki 16 ... 383 plaka sayılı araça 17/06/2019 tarihinde Armutlu-Gemlik Yolu ile Karacaali Mh.kavşağında araç çarptığını ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Gemlik 3. Jandarma Trafik Tim K.lığı tarafından kaza tespit tutanağı düzenlendiğini, bu tutanağa göre 16 ... 492 plaka sayılı araç sürücüsü davalı müvekkilinin ...,tamamen kusurlu olmadığını, kaza tespit tutanağı ile müvekkilinin davalıya atfedilen kusuru kabul etmediklerini, müvekkilinin davalı yolu kontrol ettiğini, hiçbir araç olmadığını görünce hareket ettiğini ve yolun ortasını geçtikten manevrasını tamamlamak üzere iken davacılardan ... süratli bir şekilde gelerek trafik kazasına neden olduğunu, davacı ..., manevrasını tamamlamak üzere olan 16 ... 492 plaka sayılı araçın sol önüne 16 ... 383 plaka sayılı araç ile çarptığını, kazanın oluş şekline göre davalı müvekkilinin tamamen kusurlu olmadığını, davalı müvekkilinin sevk ve idaresindeki 16 ... 492 plaka sayılı araç; ...Sigorta 668229617 poliçe no'lu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve Sompo Japan Sigorta 307000016349729 poliçe no'lu Genişletilmiş Artı Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, haksız ve yersiz açılan davanın reddini, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Bilirkişiler 28/12/2020 Tarihli Raporlarında Özetle; 16 ... 492 plaka sayılı otomobil sürücüsü davalı ...' ın; dava konusu trafik kazasınının oluşumda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. maddesinde yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/h '' Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama ''maddesini ihlal ettiğinden % 75 oranında kusurlu olduğunu, 16 ... 383 plaka sayılı otomobil sürücüsü davacı ...'ın; dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. Maddesi dışında kalan sürücülere ait diğer kusurlardan 52/1-a '' Sürücüler: Kavşaklara Yaklaşırken, Dönemeçlere Girerken, Tepe Üstlerine Yaklaşırken, Dönemeçli Yollarda İlerlerken, Yaya Geçitlerine, Hemzemin Geçitlere, Tünellere, Dar Köprü Ve Menfezlere Yaklaşırken, Yapım Ve Onarım Alanlarına Girerken, Hızlarını Azaltmak Zorundadırlar'' maddesini ihlal ettiğinden % 25 oranında kusurlu olduğunu, dava konusu 16 ... 383 plakalı ; HONDA marka , CR-V 1.6 DİZEL 160 4*4 EXECUTIVE OV tipi, 2018 model, aracın piyasa rayiç değerinin 275.000.00 TL olduğu yaptığım piyasa araştırmasından tespit edildiğini, tamir ve onarımı tamamlandıktan sonra piyasa rayiç değeri: 230.000.00 TL değer kaybı: 275.000.00 TL ( aracın olay tarihinden bir gün önceki piyasa rayiç değeri ) – 230.000.00 TL ( tamir ve onarımı tamamlandıktan sonraki piyasa rayiç değeri ) = 45.000.00 TL değer kaybı mevcut olduğunu, somut olayda davalı taraf sürücüsü % 25 oranında kusurlu bulunduğundan; 45.000.00 TL * %25 = 11.250.00 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişiler 19/02/2021 Tarihli Ek-1 Raporlarında özetle;16 ... 492 plaka sayılı otomobil sürücüsü davalı ...' ın; dava konusu trafik kazasınının oluşumda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. maddesinde yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/h '' Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama '' maddesini ihlal ettiğinden % 75 oranında kusurlu olduğunu,16 ... 383 plaka sayılı otomobil sürücüsü davacı ...' ın; dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 sayılı K.T.K.’ nın 84. Maddesi dışında kalan sürücülere ait diğer kusurlardan 52/1-a '' Sürücüler: Kavşaklara Yaklaşırken, Dönemeçlere Girerken, Tepe Üstlerine Yaklaşırken, Dönemeçli Yollarda İlerlerken,... Hızlarını Azaltmak Zorundadırlar '' maddesini ihlal ettiğinden % 25 oranında kusurlu olduğunu, dava konusu16 ... 383 plakalı ; HONDA marka , CR-V 1.6 DİZEL 160 4*4 EXECUTIVE OV tipi , 2018 model aracın piyasa rayiç değerinin 150.000.00 TL olduğu yaptığım piyasa araştırmasından tespit edildiğini, tamir ve onarımı tamamlandıktan sonra piyasa rayiç değeri: 130.000.00 TL, değer kaybı: 150.000.00 TL (aracın olay tarihinden bir gün önceki piyasa rayiç değeri ) – 30.000.00 TL ( tamir ve onarımı tamamlandıktan sonraki piyasa rayiç değeri ) = 20.000.00 TL değer kaybı mevcut olduğunu, somut olayda davalı taraf sürücüsü % 25 oranında kusurlu bulunduğundan; 20.000.00 TL * % 25 = 5.000.00 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişiler 05/07/2021 Tarihli Ek-2 Raporlarında özetle; 16 ... 492 plaka sayılı otomobil sürücüsü davalı ...' ın; dava
konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 Sayılı K.T.K.’ nın 84. Maddesinde yer alan sürücülere
ait asli kusurlardan 84/h '' Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama '' maddesini ihlal
ettiğinden % 75 oranında kusurlu olduğunu,16 ... 383 plaka sayılı otomobil sürücüsü davacı ...' ın; dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 Sayılı K.T.K.’ nın 84. Maddesi dışında kalan sürücülere
ait diğer kusurlardan 52/1-a '' Sürücüler: Kavşaklara Yaklaşırken, Dönemeçlere Girerken,
Tepe Üstlerine Yaklaşırken, Dönemeçli Yollarda İlerlerken,. Hızlarını Azaltmak
Zorundadırlar '' maddesini ihlal ettiğinden % 25 oranında kusurlu olduğunu, 16 ... 383 Plakalı Araç; HONDA marka, CR-V 1.6 DİZEL 160 4*4 EXECUTIVE OV tipi, 2018
model, 24.119 km olup; kaza tarihindeki kasko değerinin 277.500.00 TL, piyasa rayiç değerinin
275.000.00 TL olduğu yaptıkları piyasa araştırmasından belirlendiğini, tamir ve onarımı tamamlandıktan sonra piyasa rayiç değeri: 230.000.00 TL, değer kaybı; 275.000.00 TL (aracın olay tarihinden bir gün önceki piyasa rayiç değeri) – 230.000.00 TL(tamir ve onarımı tamamlandıktan sonraki piyasa rayiç değeri) = 45.000.00 TL değer kaybı mevcut olduğu, kök raporunda değişiklik söz konusu olmadığını ve
45.000.00 TL * % 75 = 33.750.00 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Davacı Vekili 30/07/2021 Tarihli Islah Dilekçesinde Özetle; Değer kaybı talebinin200,00-TL'den33750.00-TL'ye, fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla yükselttiklerini, davalarının ve taleplerinin kabulü ile davacı alacaklarının davalıdan kaza tarihinden itibaren işletilecek ticari avans fazili ile tahsiline karar verilmesini; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Değerlendirildiğinde Dava konusu trafik kazası nedeniyle davacının araçtaki değer kaybından ötürü tazminat isteminin yerinde olup olmadığı noktasında toplandığı, mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre davalının sigortalısı olduğu 16 ... 492 plakalı araç sürücüsünün trafik kazasının meydana
gelmesinde %75 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, 16 ... 383 plaka sayılı otomobil sürücüsü davacı ...'ın %25 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği görülmüş olup, mahkememizce kusur değerlendirmesi açısından raporun dosya kapsamı ile uyumlu, yeterli ve denetime elverişli olduğu kanaatine ulaşılarak kusur açısından yeniden bir değerlendirme yapılmasına yer olmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Mevcut raporda aracın 2.el reel piyasa koşullarında 45.000 TL değer kaybına uğradığı tespit edilmiş olup, davalı tarafça aracın ÖTV muafiyeti ile alınmış bir araç olduğu, raporda ÖTV'siz araçlar emsal alınarak hesaplanması gerekirken standart ÖTV'li araçlar baz alınarak bilirkişi raporu alınmasının hukuka aykırı olduğu gerekçesi ile itiraz edilmiş olup, bu hususun 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu kapsamında tartışılması gerekmektedir. İlgili kanunun diğer istisnalar başlıklı 7 2/d maddesinde " Bu bendin (a), (b) ve (c) alt bentleri kapsamındaki araçların aynı alt bentlerde belirtilen malûl ve engelliler tarafından ilk iktisabından sonra deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hâle gelmesi nedeniyle hurdaya çıkarılmasında, bu alt bentler kapsamındaki araçları hurdaya çıkaran malûl ve engelliler tarafından, Beş yılda bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı"nın vergiden müstesna olduğu belirtilmiştir. Aynı kanunun 15/ 2.a) maddesinde "(II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanların, veraset yoluyla intikaller hariç ilk iktisabında istisna uygulanan malların istisnadan yararlananlar dışındakilerce iktisabında, ilk iktisabındaki matrah esas alınarak adına kayıt ve tescil işlemi yapılandan, kayıt ve tescili tarihinde geçerli olan oran üzerinden, bu tarihte özel tüketim vergisi alınır.(Ek hüküm: 4/6/2008-5766/19 md.) Kanunun 7 nci maddesinin (2) ve (8) numaralı bentleri çerçevesinde istisnadan yararlananlar tarafından bu istisnadan yararlanılarak iktisap ettikleri kayıt ve tescile tabi malları 5 yıldan fazla kullanarak elden çıkarmaları durumunda bu hüküm uygulanmaz.(1) " hükmü düzenlenmiştir. İlgili kanun gereği engelliye ait aracın alım tarihinden itibaren 5 yıl içeresinde yukarıda sayılan deprem gibi istisnalar sebebiyle hurdaya ayrılması dışında devri halinde ÖTV'nin ödenmesi gerekmekte olup, 5 yıldan sonra aracın engelli olmayan birisine devir edilmesi halinde dahi ÖTV ödenmeyecektir. Engelliye ait araç için araç sahibinin normal şartlarda 3 adet hakkının bulunduğu söylenebilir. Aracı ÖTV'siz şekilde alan engelli, aracı 5 yıl boyunca kullanarak 5 yıl sonunda herhangi bir ÖTV ödemeden serbestçe 3.kişilere satabilecek, 5 yıl içeresinde satmak istediğ takdirde ya ÖTV'siz şekilde engelli bir kişiye aracı devir edebilecek ya da satın alınırken ödenmeyen ÖTV'sini ödeyerek engelli olmayan bir başka kişiye devir edebilecektir. Değer kaybı tazminatı kaza sebebiyle aracı zarar gören tarafın gerçek zararının tazminine yönelik olduğu göz önüne alındığında tarafların aracı aldığı fiyatın, vergili ya da vergisiz şekilde alıp almadığının bir önemi bulunmamaktadır. Sosyal devlet ilkesi gereğince engellilere sağlanan muafiyetin kaza sebebiyle araç sahibine aracı ÖTV'siz olarak engelli bir kişiye satabileceği farz edilerek değer kaybının da ÖTV'siz araçlar emsal alınarak hesaplanması değer kaybı tazminatı talep eden engelli aleyhine sonuç doğuracaktır. Zira ÖTV'siz aracın hurdaya ayrılma hususundaki istisnalar dışında, engelli 5 yıl içerisinde tekrardan ÖTV muafiyetli araç alamayacak ve bu şekilde bu haktan faydalanamayacaktır. Yukarıda açıklandığı üzere mahkememizce kaza tarihindeki emsal araçlara göre yapılan 28/12/2020 ve 05/07/2021 tarihli Ek-2 raporda değer kaybı hesaplamasına ilişkin bilirkişi raporunun dosya kapsamına, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilmekle hükme esas alınmış olup, davalı Sigorta Şirketi'nce davacıya sorumlu olduğu miktarın dava açılmadan önce ödendiği, bu açıdan yönünden açılan davanın reddine, yukarıda izah edildiği üzere davalı ... ve ...'ın 33.750,00 TL'nin 17.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı Sigorta Şirketi yönünden açılan davanın REDDİNE
2-Davanın davalı ... ve ... yönünden kabulü ile 33.750,00 TL’nin 17.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gereken 2.305,46-TL karar ve ilam harcından, peşin yatırılan 627,36-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 1.678,10-TL harcın davalılar ...ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ...ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvurma harcı, 54,40-TL peşin harç, 572,96-TL ıslah harcı, 1000-TL bilirkişi ücreti, 384,90 TL keşif harcı, 350,00 TL taksi ücreti, 296,50- TL tebligat gideri olamak üzere toplam 2.713,16-TL yargılama giderinin davalılar ...ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6)-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalılar ...ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7- Davalı ... Türk Sigorta kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/04/2022
Katip Hakim
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır