T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/634 Esas
KARAR NO: 2021/821
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... .... UETS
DAVALI : ... - ... ....
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/08/2020
KARAR TARİHİ: 21/10/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekilinin 13/08/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 24.04.2019 tarihinde Ç...Otel Tadilat Onarım ve Yapım sözleşmesi imzalandığını, iş bu sözleşmenin bedeli 2.100.000,00-TL olduğunu, taraflar arasında sözleşme kurulurken bir adet süit, bir adet standart oda olmak üzere iki adet numune odanın yapımı için davalı şirket tarafından müvekkili şirkete 104.000,00-TL ödendiğini, odaların yapımının tamamlanması halinde ise davalı şirket tarafından müvekkil şirkete 1.100.000,00-TL ödeme yapılmasının kararlaştırıldığını, geri kalan ödemelerin ise hak ediş usulüne göre ...taksite bölünerek toplam tutarın yarısının peşin diğer kalan bakiyenin ise barter sistemiyle ödeneceğinin belirtildiğini, iş bu sözleşmenin imzalanmasının akabinde müvekkili şirket, sözleşmede belirtilen süreler içerisinde numune odaların yapımının tamanlandığını ve sözleşme kapsamında davalı şirkete herhangi bir ifa borcunun kalmadığını, numune odaların teslim edilmesinin akabinde sözleşme gereği işe başlandığını, ancak davalı şirket sözleşmeye aykırı hareket ederek herhangi bir geçerli sebep olmaksızın müvekkili şirket tarafından sözleşmeye konu işin tamamının yapılmasının engellendiğini, müvekkili şirketin davalı tarafça oyalanmasından dolayı numune odalar dışındaki tadilat ve onarım işlerini tamamlayamadığını ve sözleşme süresini dikkate alarak diğer firmalardan siparişini verip temin ettiği malzemeleri kullanamadığını, söz konusu malzemeler özel üretim olması sebebiyle iade edilemediği gibi, müvekkil şirket sözleşmeye güvenerek sipariş verdiği firmaların cezai şartları ile de karşı karşıya kaldığını, davalı şirket mülk sahipleri ile yaşadığı anlaşmazlık nedeniyle müvekkili şirketin sözleşme kapsamında yüklendiği edimlerin ifasını engellediğini, iş bu doğrultuda davalı şirket haksız olmasına ve sözleşmeye aykırı hareket etmesine rağmen müvekkili şirketin ileride ikame edeceği davada haksız çıkması adına gerçek dışı iddialarla 01.08.2019 tarihinde Bursa 3. Noterliği aracılığıyla ...yevmiye numaralı ihtarnameyi gönderdiğini, iş bu ihtamamede; “müvekkil şirketin sözleşmeye aykırı davrandığı, sözleşmenin 7. Maddesi uyarınca numune odaların bitirilmediği ve testim edilmediği, müvekkil şirkete ödenen 104.000-TL meblağın iadesi gerektiği" ibarelerine yer verildiğini, davalı şirketin ihtara cevaben müvekkil şirket tarafından 20.08.2019 tarihinde Bursa 10. Noterliği'nin ... Yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini, İş bu ihtarmamede; “davalı şirket tarafından işe başlanmasına izin verilmesi halinde sözleşmeye uygun olarak tüm işin süresinde yapılacağı, işe başlama hususunda gereken imkanın tanınmasını veya sözleşmenin davalı şirket tarafından haksız feshi halinde ise haksız fesihten kaynaklanan menfi ve oluşan kar kaybına istinaden toplam 500.000-TL meblağın 3 iş günü içerisinde ilgili banka hesabına yalırılmasını, aksi takdirde alacak davası ikame edileceği ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin de davalı şirket tarafından ödeneceği temerrüte esas olmak üzere ihtaren ve ihbaren bildirildiğini, ancak müvekkili şirket tarafından gönderilen ihtarnamede belirtilen ve talep olunan hususların yerine getirilmediğini, sözleşme kapsamında numune odaların tamamlandığına dair, Bursa 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...D.İş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını ve alınan bilirkişi raporunda müvekkili şirketin sözleşme kapsamında yapılacak olup da yapılamayan işler nedeniyle kar kaybının 194.900,00-TL olarak belirlendiğini, sözleşmeye göre numune odaların yapım maliyetinin ise 151.000,00-TL olduğunu, numune odanın yapımı için ödenen 104.000,00-TL'nin düşümü ile aradaki 47,000,00-TL'lik meblağ farkını müvekkil şirkete ödemesini talep etme zorunluğunun hasıl olduğu, anılan bu sebeplerle; davanın kabulüne, sözleşme kapsamında ve yapım ve onarımı belirlenen numune odalara müvekkili şirket tarafından yapılan 151.0000,00-TL'lik masrafın davalı şirket tarafından ödenmeyen 47.000,00-TL ve sözleşme kapsamında müvekkili davacının uğramış olduğu müspet zarar kar kaybı bedeli olan 194.900,00-TL olmak üzere toplam 241.900,00-TL'nin temerrüt tarihi olan 23/08/2019 tarihinden itibaren en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak müvekkili şirkete verilmesine, Bursa 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...D. İş sayılı dosyasında yargılama giderleri, hukuk dava dosyası yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; davalıya usulüne uygun olarak tebligata rağmen, davaya cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; taraflar arasında akdedilen 24/04/2019 tarihli ... Onarım ve Yapım sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası davası olduğu anlaşılmıştır.
Davacı taraf, sözleşmeye konu numune odaların eksiksik olarak yapılıp teslim edildiğini ileri sürerek bakiye alacağı ile sözleşme kapsamında yapılmayan işlerden dolayı kar kaybına ilişkin alacağının tahsilini talep etmektedir.
Davalı taraf kararlaştırılan süre içerisinde bedeli peşin ödenen numune odalar teslim edilmediği gibi, işin tamamlanmasına yönelik hiçbir işlem de yapılmadığından bahisle davacı tarafa, Bursa 3. Noterliği kanalıyla...yevmiye numaralı 01.08.2019 tarihli sözleşmeden dönme ihbarnamesi göndermiş, TBK md. 124 ve md.125/3 gereğince sözleşme ilişkisinin sona erdirildiği bildirilerek, peşin olarak verilen kısmın iadesi talep etmiştir. Davacı taraf ise Bursa 10. Noterliği'nin 20.08.2019 tarih ve ... Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile verdiği cevapta özetle;davalı şirket tarafından işe başlanmasına izin verilmesi halinde sözleşmeye uygun olarak tüm işin süresinde yapılacağı, işe başlama hususunda gereken imkanın tanınmasını veya sözleşmenin davalı şirket tarafından haksız feshi halinde ise haksız fesihten kaynaklanan menfi ve oluşan kar kaybına istinaden toplam 500.000-TL meblağın 3 iş günü içerisinde ilgili banka hesabına yatırılmasını, aksi takdirde alacak davası ikame edileceği ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin de davalı şirket tarafından ödeneceği ihtar edilmiştir.
Davacı şirket tarafından gönderilen ihtarnamede belirtilen ve talep olunan hususların yerine getirilmediğinden bahisle sözleşme kapsamında numune odaların tamamlandığına dair davacı tarafın Bursa 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...D.İş sayılı dosyası ile tespit talep ettiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizce Bursa 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...D.İş sayılı dosyasının celp ve incelenmesinde; anılan dosyaya verilen 24.02.2020 tarihli bilirkişi raporunda, tespite konu... adresindeki karşı taraf şirket tarafından işletilen ... Otelinde mevcut 344 ,348 ve 334 numaralı numune odaların mahallinde ve dosya kapsamında yapılan incelemede sözleşmesine uygun olarak yapılmış olduğu, numune odaların sözleşmeye göre yapım maliyetinin 151.000.00TL olduğu, sözleşmenin karşı tarafça ifa edilmesinin , engellenmesi sebebi ile tespit isteyen firmanın sözleşme konusu yapılacak olupta yapılmayan işlerden dolayı kar kaybının 194.900.00TL olacağı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce, davacı tarafından bildirilen tanıkların dinlenmesine karar verilmiştir.
Davacı tanığı ... ; " Ben mimar olarak davacı şirket ile çalıştım. Şuan tam tarihini hatırlamıyorum ama biz davacı şirket ile yaptığımız anlaşma gereğince davaya konu otel için görsellerimizi ve çizimlerimizi hazırladık, onaylattık. Buna paralel olarak ta inşaaya başladık. Bize görsellere uygun olarak yapılması talimatı verildi. Bizde ona uygun şekilde imalata başladık. Biz sorunsuz bir şekilde 2 haftada teslim ettik. Mal sahibi ile kiracı arasındaki sıkıntılar nedeniyle çalışmalarımız esnasında mal sahibi gelip işte banyonun yapılmasını istemiyorum vs gibi şeyler söyleyip işi yapmamızı engelledi. Ancak biz kiracı ile sözleşme yapıldığı için işlerimize devam ettik. Ancak kiracı ile mal sahibi arasındaki uyuşmazlık bize yansıyordu, iki kez iş bırakılıp tekrar başlandı. Birer gün iş bırakıldı sonra kiracı gelip bize rica ederek tekrar işe başlamımızı söyledi. Hatta bize muhatabınız benim mal sahibi değil dedi. Ayrıca odayı boş olarak bize teslim etmesi gerekiyordu. Odadaki eski eşyaların alınıp depoya gönderilmesi gerekiyordu. Bu konuda iletişime geçtik ancak 3-4 gün odayı boşaltmaları sürdü. Normalde bizim süremiz odanın teslimi ile başlıyordu ancak biz yinede süre uzamasın diye elimizden gelen hazırlığı yaptık. Öncelikle 2 numune oda teslim aşamasındayken daha sonra bizden yan taraftaki odanın da numune olarak yapılmasını istediler. Biz 3. Numune odayıda yaptık. İlk iki numune odayı 2 haftada, 3. Numune odayla birlikte toplamda mimari kısmını 3 haftada teslim edildi. Ayrıca ben inşaat kısmında da çizimlerin uygun olup olmadığı yönünde takipteydim. Yapı tadilata yönelik onarım kısmınında teslimi 3 hafta sürdü. Sözleşmede ne kadar süre kısmının yer aldığını bilmiyorum. Numune odaları tamamlandıktan sonra diğer işleri yapmaya devam etmedik, çünkü mal sahibi ile kiracı arasındaki anlaşmazlıktan dolayı işe devam edemedik. Ancak biz bu işe devam edeceğiz düşüncesiyle mobilya anlaşmaları, diğer halı, aplik, aydınlatma yani bir odanın içerisinde olması gereken malzeme ile ilgili anlaşmalar yapıldı. Sezon olduğu için önce üst kattaki 40 oda daha sonra alt katlardaki 40 oda, daha sonra en alt katlardaki 40 oda olmak üzere toplam 120 oda yapılacaktı. Atatürk köşkü, misafirhanesi bölümü de yapılacaktı. Ancak yapılamadı. Bizim için heyecan verici bir projeydi. Çünkü otel ... dı. Mal sahibi ile kiracı arasındaki anlaşmazlık nedeniyle işe başlayamadık. Benim olayla ilgili görgüm bilgim bu kadardır. .. " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
Davacı tanığı ... ; "Benim inşaat üzerine firmam var. Ben davaya konu otelde numune odaların tadilat işinde yer aldım. İşe tam olarak ne zaman başladığımızı hatırlamayorum. Biz aşağı yukarı 2 haftalık bir sürede 3 odanın tadilatını yaptık. Bize verilen süre içinde işimizi bitirdik. Biz o süre içinde herhangi bir sıkıntı, engelle karşılaşmadık. Ancak işin devamı yapılamadı. Ancak ben sebebini bilmiyorum. Benim muhatap olduğum davacı şirket problem çıktığından dolayı işin devam edilemeyeceğini söyledi. Benim olayla ilgili bilgim görgüm bundan ibarettir... " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
Mahkememizce; dava dosyası ibraz edilen deliller kapsamında taraflara ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar ile, dosyaya celp edilen delil tespiti dosyası da incelenmek suretiyle taraflar arasında akdedilen ... Otel Tadilat, Onarım ve Yapım Sözleşmesine aykırılık bulunup bulunmadığı, numune odaların (344-348-334) sözleşmeye uygun olarak tamamlanıp tamamlanmadığı, sözleşme kapsamı yapılan işlemler nedeniyle davacı tarafın alacaklı olup olmadığı, sözleşmeye aykırılık halinde davacının sözleşme kapsamında yapılmayan işlerden dolayı müspet zararının bulunup bulunmadığının tespitine yönelik rapor düzenlenmesi bakımından, dosya tüm ekleri ile birlikte, konusunda uzman İnşaat Mühendisi ..., SMMM bilirkişi... ve Mimar Bilirkişi ...'a yerinde inceleme yetkisi de verilerek teslim edilmiştir.
22/06/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
Davacı taraf incelenmek üzere 2018 ve 2019 yıllarına ait defterlerini ibraz ettiği, defterlerin açılış
ve yevmiye defterinin kapanış tasdiklerinin yasal sürelerinde yaptırıldığı tespit edildiği, 2020 yılı
yevmiye defteri kapanış tasdik süresi devam etmekte olduğu, defterlerin birbirleri ile uyumlu olduğu, davalı tarafa şirket vekilleri sürekli değişmiş olduğundan ulaşılamadığı, dolayısıyla davalı defterleri
incelenemediği, ancak ödeme ve odaların bedelleri konusunda taraflar arasında her hangi bir
anlaşmazlık olmadığı, davacı defterlerinde 120 hesap altında bir alacak görülmediği, defter kayıtlarında görülen hareketlerin dava konusu dışındaki ticari alışverişten doğan hareketler olduğu, dava konusu odaların faturalarının kesilmediği görülmekle birlikte toplam 151.000.00-TL olduğu
konusunda taraflar arasında herhangi bir ihtilaf olmadığı, davalı tarafından yapılan 104.000.00-TL ödeme de taraflar arasında bir anlaşmazlık
bulunmadığı, anlaşmazlık konusu işin tamamlanıp tamamlanmadığı ile alakalı olduğu, .... Otel
Binası ile ilgili taraflar arasında yapılan 24.04.2019 tarihli “... Otel Tadilat Onarım ve Yapım
İşine yapılacaklar listesi ve Sözleşmesi” kapsamında Otelin (334 standart, 344 süit, 348 standart)
odalarında davacı tarafından yapılan işlerin yerinde, 26.05.2021 tarihinde yapılan incelemede,
sözleşmesine ve otel konseptine uygun olarak ve eksiksiz yapılmış ve tamamlanmış olduğuna kanaat
getirildiği, sözleşmeye göre standart 1 adet odanın tadilat dekorasyon ve ekipman yenileme işlerin
bedeli 57.000,00TL olarak sözleşmede bağlanmış olduğu, bu durumda davacı tarafından sonradan
davalı tarafından 2.nci standart odanın da yapılması talep edilmiş olduğundan toplam yapılan işlerin
bedeli: 57.000,00TL + 47.000,00TL + 47.000,00TL = 151.000,00TL olarak hesap yapıldığı, işin
başında davacıya 104.000,00TL tahsil edilmiş olduğuna göre, yapmış ve eksiksiz tamamlamış olduğu , 3 adet numune odaları bedelinden 151.000,00Tl – 104.000,00TL = 47.000,00TL bakiye alacağının
olduğu anlaşılmakta olduğu, taraflar arasında yapılan Sözleşmenin 5.2 Maddesine göre 40 adet toplam
2.100.000,00TL bedelli iş imalatı yapılacak olduğu kararlaştırılmış olduğundan, yapılan işlerin bedeli
151.000,00TL olmakla, kalan işlerin yapılmadığı haliyle davacının uğrayacağı kar kaybının
2.100.000,00TL – 151.000,00TL / 0.10 = 194.900,00TL olarak hesaplandığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında 24.04.2019 tarihinde ... Otel Tadilat Onarım ve Yapım sözleşmesi imzalandığını, iş bu sözleşmenin bedeli 2.100.000,00-TL olduğu, taraflar arasında sözleşme kurulurken davalı şirket tarafından davacı şirkete 104.000,00-TL ödendiği, ödemelerin hakediş usulüne göre yapılacağı, numune odalar bittikten sonra 1.100.000,00-TL bedel ödeneceği ve kalan bakiyenin ...taksit olarak ödeneceğinin kararlaştırıldığı, taraflar arasında numune odalarda yapılan işe ve bedele ilişkin uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın işin süresi içinde yerine getirilip getirilmediğine ilişkin olduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 7. Maddesinde sözleşmenin süresinin iki adet numune dalarının onayından sonra 45 gün olduğu, 8. Maddesinde işe başlama tarihinin sözleşmenin imzalanmasından itibaren 7 takvim günü olduğunun düzenlendiği, dinlenen tanık beyanlarından ve alınan bilirkişi raporundan davacı şirketin, sözleşmede belirtilen süreler içerisinde numune odaların yapımına başladığı ve 3 adet numune odaların yapımını tamamlandığı, davacı tarafın sözleşme kapsamında numune odalar dışındaki tadilat ve onarım işlerine ilişkin yüklendiği edimlerin ifasının davalı tarafından engellenmesi sebebiyle tamamlanamadığı, sözleşmeye göre bir adet standart odada yapılak işlerin bedeli 47.000.00TL, bir adet Suit odada yapılacak işlerin bedeli 57.000,00TL olarak belirlendiği, davacı tarafından 2 adet normal ve 1adet suit odanın dekorasyon işlerinin yapılmış olduğu, yapılan işlerin bedeli 47.000.00TL x 2 * 57.0900.00TL = 151.000.00TL olduğu, davalı arafından işin başında yapılan 104.000,00-TL ödeme yapıldığından davacının bakiye alacağın 47.000.00-TL olduğu, taraflar arasında yapılan sözleşmenin 5.2 Maddesine göre 40 adet toplam
2.100.000,00TL bedelli iş imalatı yapılacak olduğu kararlaştırılmış olduğundan, yapılan işlerin bedeli
151.000,00TL olmakla, kalan işlerin yapılmadığı haliyle davacının uğrayacağı kar kaybının
2.100.000,00TL – 151.000,00TL / 0.10 = 194.900,00TL olarak hesaplandığı anlaşılmakla, mahkememizce davanın kabulü ile bakiye alacak ve kar kaybı alacağından oluşan toplam 241.900,00-TL alacağın temerrüt tarihi olan 23/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi ekli kararda açıklanacağı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ ile toplam 241.900,00-TL alacağın temerrüt tarihi olan 23/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 16.524,19-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 4.131,05-TL harcın mahsubu ile eksik bakiye 12.393,14-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 25.383,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 4.193,25-TL harç, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 194,00-TL tebligat giderinden oluşan toplam 5.887,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Bursa 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/...D.İş sayılı dosyasında yapılan 507,30-TL harç, 700,00-TL bilirkişi ücreti, 135,00-TL keşif araç gideri, 24,50-TL tebligat gideri olmak üzere toplam 1.366,80-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı taraf yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/10/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır