T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
(Görevsizlik Kararı)
ESAS NO: 2020/804 Esas
KARAR NO: 2021/631
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -.... UETS
DAVALI : ... (TC. ...)
...
VEKİLİ: Av. ... ...UETS
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 14/10/2020
KARAR TARİHİ: 09/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili 14/10/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı taraf arasında akaryakıt alım-satımına dayalı ticari bir ilişki bulunduğunu, bu ticari ilişkiye istinaden müvekkil şirket tarafından davalıya taşıtmatik cihazı verildiğini, davalı taraf da 16 ... 3623 plakalı aracına müvekkili şirketten veya ... istasyonlarından akaryakıt satın aldığını, akaryakıt alımına ilişkin müvekkili şirket tarafından faturalar tanzim edildiğini fakat davalı tarafça söz konusu fatura bedelleri ödenmediğini, ödenmeyen fatura bedellerinin tahsili için davalı aleyhine Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...sayılı icra dosyası ile takibe geçildiğini ancak, davalı taraf, haksız ve mesnetsiz olarak takibe itiraz etmiş ve icra takibinin durdurulmasına sebebiyet verdiğini, müvekkili tarafça dava şartı kapsamında arabuluculuk bürosuna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, anılan bu sebeplerle; davalı-borçlu ...'ın Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, davalı-borçlu aleyhine takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; davalı asilin 11/11/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle;... Taşımacılığı ticari adıyla faaliyet gösterdiğini, mesleği itibariyle bir çok şirket ve kuruluşa servis hizmeti verdiğini, 2019 yılı Nisan ayından itibaren ... Emlak Otom. İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'nin servis çektiği firmalara, okullara ve iş yerlerine 16... 3623 Plaka sayılı araç ile servis hizmeti verme konusunda anlaşma yaptığını, bu anlaşma çerçevesinde ... Turizm'in yetkilisi ...., davacının akaryakıt istasyonunda ve ... istasyonlarında aracın akaryakıtının temin edileceğini, kendisine ait firmanın davacı firma ile anlaşmalı olduğunu, toplam akaryakıt ücretinin servis bedellerinden düşeceğini söylediğini, bu doğrultuda bahse konu servis aracının akaryakıt alım-satımına ilişkin ticari ilişki ... Turizm ile davacı arasında kurulduğunu, kendisinin ve işletmesinin davacı şirket ile herhangi bir sözleşme veya ticari anlaşmasının mevcut olmadığını, ... Turizm ile... Taşımacılığı'nın arasındaki ticari ilişkiy ortaya koyan 2019 yılı Nisan ayından 2020 yılı Şubat ayına kadar kesilmiş servis hizmet bedeli faturalarını ekte sunduğunu, davacının dosyaya sunduğu e-faturalarda hen ne kadar isim bilgisinde ... adına düzenlenmiş olsa da, adres bilgileri kontrol edildiğinde, E-Posta adresi olarak "İnfo@...com" adresi bulunduğunu, dolayısıyla Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...Esas sayılı dosyasındaki ödeme emrinin tebilğ ile bilgisi dışında ve aralarında ticari ilişki mevut değilken adına düzenlendiğini öğrendiğini bu faturaların, davacı ile ... ... arasındaki anlaşma gereği ... Turizm'in mali adresine gönderildiğini, tarafına herhangi bir şekilde fatura tebliğ edilmediğini, davacının amacının ... Turizm'den tahsil edemediği fatura bedellerinin, tarafından tahsil etmeye çalıştığını, davacı her ne kadar akar yakıt alım satımına ilişkin cari hesap kayıtları tuttuğunu iddia etse de davacı ile arasında yazılı herhangi bir cari hesap sözleşmesini bulunmadığını, ayrıca ... Turizm Fatura bedelleri üzerinden akaryakıt ücretlerini kestikten sonra, kendisine ödeme yaptığını, davacı gibi kendisinin de ... Turizm'den 2019 yılı Kasım, 2019 yılı Aralık ve 2020 yılı Ocak ayına ait alacaklarını alamadığını bu nedenle ihtarname gönderdiğini, anılan bu sebeplerle; davacının itirazın iptali ve takibin devamına karar verilmesi talebinin reddine, açıklanan gerekçeler ile icra takibini açmakta kötü niyetli olduğu açık olan davacı aleyhine takip konusu edilen alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; davacı ile davalı arasındaki akaryakıt alım-satımından kaynaklı, tahsil edilemeyen faturalara ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu anlaşılmıştır.
Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...Esas sayılı icra takip dosyasının, celp ve incelenmesinde; alacaklı davacı vekili tarafından, davalı borçlu aleyhine 16/06/2020 tarihinde, 09/01/2020 tarihli 1.070,15-TL bedelli fatura ve 64,10-TL işlemiş faiz, 19/01/2020 tarihli 1.749,74-TL bedelli fatura ve 98,21-TL işlemiş faiz, 31/01/2020 tarihli 2.460,16-TL bedelli fatura ve 126,97-TL işlemiş faiz, 09/02/2020 tarihli 428,38-TL bedelli fatura ve 20,66-TL işlemiş faiz, 19/02/2020 tarihli 1.408,71-TL bedelli fatura ve 62,62-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.489,70-TL bedelli ödenmeyen fatura alacaklarına ilişkin icra takibi başlatıldığı, 29/06/2020 tarihinde davalı tarafın borca, faize ve tüm fer'ilerine itirazı üzerine, takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce, 08/04/2021 tarihli 1 nolu celse ve 4 nolu ara karar ile; dava dosyası, ibraz edilen deliller ve taraflara ait ticari defter ve dayanağı kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak, icra takip tarihi itibariyle davacının var ise alacaklı olduğu miktar üzerinden faizin belirlenmesi yönünden, 26/02/2021 günü Mali Müşavir Bilirkişi tarafından inceleme yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosya Mali Müşavir Bilirkişisi...a tevdii edilmiştir.
23/03/2021 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; dava dosyası, Bursa 3.İcra Müdürlüğü 2020/...Esas sayılı dosyasının, davacı şirkete ait 2020 yılı ticari E defter (yevmiye ve kebir) defterlerinin, incelenmesi sonucu; davacı vekili 26.02.2021 tarihinde dilekçe ekinde 1 adet flash disk içinde ticari defter ve kayıtlarını dava dosyasına sunmuş ise de; flash diskin incelenmesi sonucu davacı şirkete ait e defter kayıtlarının olmadığının görüldüğü, 22.03.2021 tarihinde davacı şirket adresine gidilmiş olup, davacı muhasebecisi tarafından davacı vekilinin telefon talimatları doğrultusunda sadece 2020 yılı (davalı ile ilgili) e defter kayıtları sunulduğunu, davacı şirket 2020 yılında ticari defterlerini (yevmiye ve defteri kebir) e defter olarak tuttuğu, davacı şirketin e defter beratlarının 01/2020 ilk ayının ve 11/2020 son ayının kanuni sürelerde oluşturulduğu, davacı şirket vekili dava dilekçesinde: ''Müvekkil şirket ile davalı taraf arasında akaryakıt alımına ilişkin bahsi geçen ticari iş, uzun zamandan beri devam etmekte olup, ödemelerin yapılması noktasında 2020 yılı başına kadar hiçbir sıkıntı yaşanmamıştır. Bu durum müvekkilin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde de açıklığa kavuşacaktır. '' Şeklinde beyanda bulunulduğunu, davacı şirket 2019 yılı e defterlerini bilirkişiye göstermediği için davalının, davacı şirkete olan 2019 yılı ödemelerinin, davacının ticari defter kayıtlarında ne zaman ve ne şekilde yer aldığı tespit edilemediği, dava dosyasında taraflarca imzalanmış taşıtmatik sözleşmesi ve mal hizmet alımına ait yazılı bir sözleşmenin mevcut olmadığı, davalı Asil'in dava dosyasına sunduğu faturalara göre; dava dışı .... Turizm Servis Taş. Emlak Otom. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne Nisan/2019 döneminden itibaren servis hizmeti vermeye başladığı, davacı vekilinin delil listesi ekinde dava dosyasına sunduğu 16... 3623 Plakalı taşıta ait akaryakıt listelerine göre; 16... 3623 Taşıtın, 30.04.2019-22.02.2020 tarihleri arasında yakıt aldığı, davalı Asil'in dava dosyasına sunduğu; davacı tarafından, davalı tarafa düzenlenmiş 2019 yılı E- arşiv faturalarda: ... (A....) yazıldığı, E-Posta olarak: info@... yazıldığının görüldüğü, davacı şirket tarafından, davalı firmaya düzenlenen ve icra takibine konu olan e Arşiv faturalarda; ... (A....) yazıldığı, E-Posta olarak: info@... yazıldığının görüldüğünü, faturaların; davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinde 120.10.0156 hesap ... (A....) hesabında kayıtlara alındığı, davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinde takip tarihinde; davacı şirketin, davalı firmadan 7.117,14 TL alacaklı gözüktüğü, davacı şirket tarafından, davalı firmaya borcun ödenmesi konusunda gönderilmiş yazılı bir ihtarın olmadığı, davacı vekilinin icra takibi yaptığı tarihte avans faiz oranının yıllık %10 olduğu, yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Mahkememizin 20/05//2021 tarihli, 3 nolu celse oturumunda, davacı vekili beyanında; müvekkilinin ticari dfterlerinin inclenmesi sırasında sadece dava konusu faturalar 2020 yılına ait olduğundan dolayı sadece 2020 yılına ait defterlerin ibraz edildiğini, bu nedenle 2019 yılına ait ticari defterlerinin incelenmesi yönünde de bilirkişiden ek rapor alınmasını talep ettiği ve mahkememizce dosya tüm ekleri ile birlikte ek rapor tanzim edilmesi için, kök rapor hazırlayan bilirkişi...a tevdii edilmiştir.
15/06/2021 Tarihli Ek Bilirkişi Raporunda Özetle; davalı firma 2019 yılı İşletme defterini inceleme için sunduğunu, davalı firma 2019 yılında (Defter Beyan Sistemi) İşletme Defterini Elektronik ortamda kayıtlarını (gider gelir) olarak tuttuğunu, işletme defterine, (ödeme, tahsilat) kayıtları işlenmediği için İşletme Defteri kayıtlarından borç alacak durumları tespit edilemediğini, davalının işletme defterine göre; davalının 2019 yılı hasılatının tamamı; ... Turizm Servis Taşımacılığı Emlak Otom. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'ne düzenlenen faturalardan oluştuğu, davalının Servis Taşımacılığı işini yaptığı, davalının 2019 yılı Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesine göre 2019 yılı hasılatının 115.275 TL olduğu, Davalının 2020 yılı Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesine göre 2020 yılı hasılatının 15.590 TL olduğu, davalının; işin hacmi itibariyle ticari muhasebeyi gerektirmediği, ticari faaliyet boyutuna erişmediği, davalının faaliyetinin esnaf faaliyeti olduğu, davacı vekili Mahkemeye verdiği 27.05.2021 tarih dilekçe ile yerinde inceleme talep ettiği, davacı şirket adresinde 15.06.2021 tarihinde yerinde yapılan incelemede, davacı şirket muhasebecisi Nuray Eren tarafından; 2020 yılı e defter (yevmiye-kebir) defterlerinin davalı ile ilgili olan kısımları İncelemeye sunulduğu, davacı şirket 2020 yıllında ticari defterlerini (yevmiye ve defteri kebir) e defter olarak tuttuğu, davacı şirketin e defter beratlarının 01/2020 ilk ayının ve 11/2020 son ayının kanuni sürelerde oluşturulduğu, ( Elektronik defter tutma sürecinde hesap döneminin ilk ayının beratının alınması açılış onayı, son ayının beratının alınması ise kapanış onayı yerine geçer.) davalı asil'in dava dosyasına sunduğu faturalara göre; dava dışı ... ... Turizm Servis Taş. Emlak Otom. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne Nisan/2019 döneminden itibaren servis hizmeti vermeye başladığı, davacı vekilinin delil listesi ekinde dava dosyasına sunduğu 16... 3623 Plakalı taşıta ait akaryakıt listelerine göre; 16... 3623 Taşıtın, 30.04.2019-22.02.2020 tarihleri arasında yakıt aldığı, davalı asil'in dava dosyasına sunduğu; davacı tarafından, davalı tarafa düzenlenmiş 2019 yılı E arşiv faturalarda: ... (A....) yazıldığı, E-Posta olarak: info@... yazıldığının görüldüğünü, davacı şirket tarafından, davalı firmaya düzenlenen ve icra takibine konu olan yukarıda detaylı dökümü yapılan e Arşiv faturalarda; ... (A....) yazıldığı, E-Posta olarak: info@... yazıldığının görüldüğünü, E arşiv faturaların elektronik ortamda info@... adresine iletildiğinin anlaşıldığı, davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde sunduğu hesap ekstresinde, ... (A....) yazıldığı, davacı şirketin Yevmiye Defter Kayıtlarında; 120.10.0156 hesap ... (A....) hesapta takip edildiği, davacı şirketin Defteri Kebir defter Kayıtlarında; 120.10.0156 hesap ... (A....) hesapta takip edildiği, davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinde takip tarihinde; davacı şirketin, davalı firmadan 7.117,14 TL alacaklı gözüktüğü, davacı şirket tarafından, davalı firmaya borcun ödenmesi konusunda gönderilmiş yazılı bir ihtarın olmadığı, davacı şirket 2019 yılı ticari defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediği için, davacı tarafından, davalı firmaya 2019 yılında düzenlenen e arşiv faturaların ödemesinin, dava dışı ... ... Turizm Servis Taşımacılığı Emlak Otom. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından yapılıp yapılmadığı hususunu tespit edilemediği, yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.
Mahkememizce BTSO'ya müzekkere yazılarak, davalıya ait ticaret sicil kayıtlarının, dosyamıza gönderilmesi istenildiği, BTSO'nun yazı cevabında ise; davalı adına firma veya ortak kaydına rastlanılmadığı belirtilerek davalı adına kayıtlı ...Ticaret Turizm İthalat ve İhracat Ltd. Şti. ünvanlı firma kaydının Muş Ticaret Sicil Müdürlüğü'nde kayıtlı olduğu görüldüğü belirtilerek istenilen bilgilerin Muş Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden temin edilmesi gerektiğinin belirtildiği görülmüştür.
Mahkememizce Muş Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabında davalının kaydının bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.
Mahkememizce, Yıldırım Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak, davalı ...'a ait 2019 ve 2020 yıllarına ilişkin gelir vergisi beyannamelerinin istenilmiş olduğu, ilgili kurumun yazı cevabi ile, davalıya ait ilgili kayıtların gönderildiğine ilişkin bilgi verdiği görülmüştür.
Bursa Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı'na müzekkere yazılarak, davalıya ait kayıtların celbi istenilmiş olup, yazı cevabında ise, ilgili şahsa ait bir kayda rastlanılmadığı yönünde bilgi verildiği anlaşılmıştır.
Davalıya ait Gelir İdaresi Başkanlığı Bursa Gökdere Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden celp edilen, 2019-2020 yılı vergi beyannamelerine ilişkin bilgilerin incelenmesinde; gerek davanın ticari dava olup olmadığı gerekse de tarafların tacir olup olmadığı hususunun netleştirilmesinin gerektiği, davacının tacir olup olmadığına ilişkin tereddüt bulunmamakla birlikte davalının tacir olup olmadığının değerlendirilmesinin gerektiği, bu hususta 2007/...sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 1/a maddesinde "Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunun tespit edeceği ve Resmî Gazete’de yayımlanacak esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedeni çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunanlardan 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, (2) numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve sanatkâr sayılmaları ile esnaf ve sanatkâr siciline ve dolayısıyla esnaf ve sanatkarlar odalarına kaydedilmeleri," şeklinde düzenlemenin bulunduğu, bu düzenleme gereği VUK 177 inci maddesindeki vergi beyannamesinin verildiği yıllın yeniden değerleme oranına göre tahlil edilmesinin gerektiği, davalının Servis Taşımacılığı işini yaptığı, davalının 2019 yılı Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesine göre 2019 yılı hasılatının 115.275 TL olduğu, Davalının 2020 yılı Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesine göre 2020 yılı hasılatının 15.590 TL olduğu, bu değerin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 177/2 maddesinin hasılat miktarına ilişkin 2019-2020 değerleme oranından az olduğu, bu sebeple davalının tacir kabul edilmemesi gerektiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; Asliye Ticaret Mahkeme'lerinin görevini belirleyen 6102 sayılı Türk Ticaret Kanu'nun 5. Maddesinin 1. Fıkrası "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir." düzenlemesini getirmiştir. Ticari davaların neden ibaret olduğunu düzenleyen aynı yasanın 4. Maddesi 1. Fıkrası ise" Her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu kanunda ve maddenin b,c,d,e,f, bentlerinde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır düzenlemesini getirmiştir.
Davada öncelikle dava şartları hususunda değerlendirme yapmak gerekmiştir.6100 Sayılı HMK'nın 1.maddesinde; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu düzenlenmiş olup aynı yasanın 114/1-c maddesinde; görevin dava şartı olduğu belirtilerek, mahkemenin görevli olup olmadığını davanın her aşamasında mahkemenin kendiliğinden araştıracağı hükmüne yer verilmiştir.
Somut olayda davalı taraf tacir olmayıp, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan bir dava olmadığı gibi taraflar arasındaki ihtilafın Ticaret Mahkemeleri'nin görevini belirleyen TTK'nın 4. Maddesinde sayılan hususları kapsamadığı anlaşıldığından bu hususla ilgili yargılama yapma görevi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne ait olup mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
Davanın Görev Dava Şartı Yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
Davanın konusu itibariyle davaya bakmaya görevli mahkeme ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ olduğundan HMK 20. Maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içinde talep edilmesi halinde dosyanın Görevli BURSA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
2-Harç, masraf, avans ve vekalet ücreti hususlarının görevli mahkemece karara bağlanmasına, herhangi bir sebeple görevli mahkemede yargılamaya devam olunmaması halinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile yargılama giderlerine hükmedilebileceğine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/09/2021 Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır