T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/840
KARAR NO: 2021/578
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -.... UETS
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ:Av. ... -... UETS
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 23/10/2020
KARAR TARİHİ: 05/07/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dilekçesi ile, müvekkili firma ile davalı-borçlu firma arasında İstasyonlu ... Masa Tipi Saplama Kaynak Makinası satın alımı için karşılıklı edim ifası içeren 22/07/2019 tarihli ve P-4243/0052 numaralı yazılı satış sözleşmesi imzalandığını, müvekkili firmanın bugüne kadar anılan sözleşme ile yükümlendiği edimlerini aksatmadan yerine getirmiş olmasına rağmen, davalı-borçlu firma sözleşmeden kaynaklı edimlerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirmediğini, sözleşme hükümlerine uymayıp müvekkili şirketçe teslimatı yapılan makinaların ödemesinin eksiksiz olarak yapılmadığını, anılan sözleşme hükümleri karşısında kalemlere ayrılan 111.000,00 TL'lik (ödeme Fiyat Euro kur üzerinden belirlenmiştir, fatura kesim tarihi itibarı ile kurdaki değişim yansıtılacaktır.) ödemenin, sipariş ile birlikte ödenmesi gereken 40.000,00 TL 29.07.2019 tarihinde ödendiğini, geriye kalan tutarlardan ön kabul ile birlikte ödenmesi gereken 24.000.00 TL ve...Makine teslim ve kurulumundan sonra ödenmesi gereken 24.000,00 TL tarafımızca keşide edilen ihtarname akabinde 22.06.2020 tarihinde ödendiğini, bunun dışında geriye kalan ön seri üretimden parça kabulü ile 23.000,00 TL ile makine fiyatları sözleşmede de belirtildiği üzere Euro kuru üzerinden belirlenmiş olmasına rağmen Euro kur farkı ödemesinin davalı borçlu firmaca yapılmadığını, taraflar arasında yapılan elektronik posta yazışmalarında da dava konusu makinaların davalı yana teslim edildiği ve buna ilişkin kalan bakiye ödemesinin yapılmadığını, haklı alacağın kalan bakiyesinin tahsili amacıyla Bursa 16.İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı -borçlu firmaca iş bu takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini ve itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek davanın kabulüne, davalı borçlunun haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz etmesi sebebiyle %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşme konusu olan "... Masa Tipi Saplama Kaynak Makinası" davacı şirketin satış envanterinde bulunan bir makina olmadığını, makinenin tasarımı ve fikri mülkiyetinin...Makina ve Metal Üretim Tic. A.Ş.'ye ait olduğunu, tarafların, davacı tarafın da iddia ettiği gibi 22/07/2019 tarih ve P-4243/0052 numaralı sözleşmeyi imzaladıklarını, bu sözleşmeye göre;... "... Masa Tipi Saplama Kaynak Makinesi'ni" sözleşmede ve sözleşmenin ek koşullarında belirtilen şekilde üretecek 10/09/2019 tarihinde teslim edecek ve bunun karşılığında sözleşmede belirtilen ücreti alacağını, davacının iddiasının aksine, davacı firmanın sözleşmeyi yerine getiremediğini ve teslim tarihini kaçırdığını, davacıya teslim etmesi gereken ürünü teslim etmesi için sürekli ek süre verildiğini, davacı şirket bu ek süreler geldiğinde de sözleşme konusu ürünü teslim edemediğini, bu durumun 29/01/2020 tarihli toplantı tutanağında açıkça görülmekte olduğunu, sözleşmede anılan ödemelerden siparişle birlikte ödenmesi gereken ücret olan 40.000,00₺, 29/07/2019 tarihinde ödendiğini, firma tarafından defalarca ek süre verilmesine rağmen tamamlanamayan makinenin tamamlanabilmesi için davalı...Makina A.Ş.'nin işçilik mekanik parça ve işçilik desteği verdiğini, bu desteklerin verilebilmesi için bitmemiş halde bulunan makinenin davalı şirkete taşındığını, ... Makina A.Ş.'nin toplam 2 personelinin 1 ay boyunca mesai saatlerini bu işe ayırarak makina üzerinde çalıştıklarını ve çalışır hale getirmeye çalıştıklarını, tüm bu çalışmalar neticesinde makinenin çalışır hale geldiğini, ancak test üretimleri sırasında makinenin arızalandığını, durumu davacıya belirttiklerin de de yazılım ile makineyi blokladıklarını, ücretin tamamının yatırılmadığı takdirde bu blokajı kaldırmayacaklarını belirttiklerini, davacıya ürünü kabul etmeleri için test etmeleri gerektiğini bir daha anlattıktan sonra, davacının, makinenin yazılımını tekrar açtığını, test üretimleri devam ederken makinenin eksiklerinin belirlendiğini ve ayrıca makinede "poke/yoke" sisteminin olmadığının belirlendiğini, bu sistemin bir ürün güvenliği sistemi olup, makinenin olmazsa olmazlarından olduğunu, davacının bu sistemi makineye eklemek için ekstra ücret talebinde bulunduğunu, müvekkil şirketin tekrar iyi niyet göstererek bu ücreti de ödemeyi kabul ettiğini, müvekkil şirketin otomotiv sektöründe hizmet vermekte olup bu sektörde kalite kriteri eksiksiz ürün teslimatı olduğunu, bunun da ancak eksiksiz ürün üreten bir makineyle sağlanabileceğini, müvekkil şirketin makine üzerinde çalışmalarına devam ederken makinenin tekrar kendisini kitleyerek çalışmaz hale geldiğini, davacıya her türlü destek verilmesine ve defalarca ikaz edilmesine rağmen sözleşme konusu makine halen tamamlanmamış olduğundan, Bursa 23. Noterliği'nin 20/05/2020 tarih ve .... numaralı ihtarnamesi çekildiğini, davacıya sözleşmeden kaynaklanan yükümlerini yerine getirmesi için 08/06/2020 tarihine kadar süre verildiğini, aksi takdirde sözleşmeden döneceklerinin ihtar edildiğini, davacı şirketin, 20/05/2020 tarih ve .... numaralı ihtara olumlu dönüş yapmaması üzerine, ... Makina A.Ş. olarak sözleşmeden dönme haklarını kullandıklarını belirten Bursa 23.Noterliğinin 22/06/2020 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi gönderildiğini, bu ihtarnameyle birlikte ön kabul ve makinanın teslim ve kurulumunda ödenmesi gereken tutarlar toplamı olan 48.000,00₺' nin de davacıya ödendiğini, yine aynı ihtarnamede taraflar arasındaki sözleşmenin ödeme kısmındaki son kalem olan ön seri üretimden sonra parça kabulü ile ödenmesi gereken 23.000,00₺'nin ödenmeyeceği, bu bedelin, makinenin, sözleşme ve ek koşullarında belirtilen şekilde tamamlanması ve yine sözleşmede geçen kalite standartlarında üretim yapılabilmesi için kullanılacağı davacıya ihtar edildiğini, davacının ayrıca Euro Kur farkı ödemesini yapmadıklarını öne sürdüğünü, sözleşme tarihindeki Euro Kuru 6,345 €/₺ olup, makinenin teslim edilmesi gereken tarihte ise 6,325€/₺ ' olduğunu, dolayısıyla davacının iddia ettiği gibi Euro kur farkından kaynaklanan bir eksik ödeme de olmadığını, davacının ürünü teslim etmesi gereken zamanda teslim etmediği gibi bir de sözleşmedeki kur farkı maddesini, kur artışı ile bir fırsat olarak görüp ticari ahlaka sığmayan hareketler sergilediğini, davacının, dava dilekçesinin ekinde de sunduğu 01/07/2020 tarihli faturayı kestiğini ve bu faturanın müvekkil şirkete 06/07/2020 tarihinde tebliğ olduğunu, davacının, sözleşmeye aykırı olarak kestiği ve süresi içerisinde iade ettikleri faturayı icra takibine koyduğunu, müvekkil şirketin, davacıya makinenin üretiminden, tamamlanmasına, işçiliğinde, malzemesinde ve malzeme işçiliğinde destek sağlamış olmasına rağmen, makineyi sözleşme ve ek koşullarında belirtilen şekilde tamamlayamadığını, makinenin üretim testi esnasında 2 defa yazılımını kilitleyerek üretim testi yapılmasına engel olduğunu, davacının, müvekkil firmanın bütün iyi niyetli tavırlarına, ticari ahlaka sığmayan, kötü niyetli hareketler sergilediğini, müvekkil şirketin, davacının basiretsizce hareketleri sonucunda hem maddi hem de manevi olarak büyük zararlar gördüğünü belirterek icra takibinin iptali, haksız ve mesnetsiz açılan bu davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacı tarafça üretimi yapılıp davalıya teslimi yapılan makinenin sözleşme ve eki şartlarına uygun olarak üretilip üretilmediği, üretime ilişkin ayıp bulunup bulunmadığı, davalı tarafça sözleşme kapsamında ödeme yükümlülüklerinin gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, ayıp var ise niteliği, gizli ayıp olup olmadığı, ayıbın en erken hangi tarihte anlaşılabileceği, netice itibari ile davacının var ise icra takip tarihi itibari ile alacaklı olduğu tutar ve faizinin neden ibaret olacağına ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Bursa 16.İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyasının celp ve incelenmesinde; davacı alacaklı ... vekili tarafından davalı...Makine ve Metal Üretim Ticaret A.Ş aleyhine 60.750,89.-TL asıl alacak ve 1.173,41.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 61.924,30.-TL alacağın tahsili istemiyle başlatılmış ilamsız icra takibine ilişkin olduğu, icra takibinin yasal süresi içinde yapılan itiraz üzerine durduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tanıklar dinlendikten sonra mahallinde (Davalı Şirket Elinde bulunan makine üzerinde) keşif ve bilirkişi incelemeis yapılarak makinenin tarafalar arasındaki anlaşmaya, sözleşme koşulları ile belirlenen teknişk detay ve şartlara uygun olarak ve kendisinden beklenen faydayı yerine getirecek şekilde imal edilip edilmediği, seri üretim yapacak ve çalışabilir şekilde teslim edilip edilmediği, davalının makineyi bu hali ile seri üretimde kullanmasının mümkün olup olmadığı, makinenin kendisinden beklenen faydayı sağlayıp sağlayamayacağı, ayıplı olup olmadığı, var ise en erken ne zaman anlaşılabileceği hususlarının irdelenerek netice itibari ile davacının var ise alacaklı olduğu tutar ve faizinin belirlenmesi konularında rapor düzenlenmesi için Bilirkişi olarak bir makine mühendisi... ile SMMM ...'dan rapor hazırlanması talep edilmiş ve bilirkişilerden 24/05/2021 tarihli rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi kurulundan makine mühendisi bilirkişinin incelemesine göre; .Taraflar arasında sözleşmeye konu imal edilmiş olan PLC (Programable Lojic Control) sistemli “ ... Masa Tipi Saplama Kaynak Makinesi “ satın alımı için karşılıklı edim ifası içeren 22/07/2019 tarihli ve P-4243/0052 numaralı yazılı satış sözleşmesi imzalandığı, makinenin tamamlanma süresi 10.09.2019 olarak belirlendiği ancak makinenin bu tarihte teslim edilemediği, avalı taraf tarafından makinede...sisteminin konulmasını istenildiği, makinenin dört istasyonlu olduğu, Birinci istasyon yükleme ve boşaltma, ikinci istasyon yüklemenin doğru yüklendiğini teyit eden...sistemi, Üçüncü istasyon saplama kaynağının gerçekleşmesi, Dördüncü istasyon kaynak konumunun doğruluğunu teyit eden...sisteminden oluştuğu, davalının firmayı taşıması nedeniyle makine davacı işletmesine geldiği ve çalışmaların burada devam ettiği, Davalının, davacı işyerinde çalışmalarına dosyadaki bilgilere göre davacının iki elemanının iki ay boyunca sürekli eşlik ettiği, Makinede oluşan gecikme nedeniyle davalı firmanın makineye müdahil olduğu ve makinede hata oluşturan Y ekseni ekipmanının ancak 14 kg taşıyabildiğini ve ancak üzerindeki yükün 25 kg. olduğunu anladıklarından durumu davacıya bildirim yaptığı ancak davacı ilgilenmeyince, (davalı tarafından) alüminyum alaşımlı malzemeye çevrilerek makinenin sıkıntılarını çözdüklerinin anlaşıldığı, makine kullanışlı hale gelip üretime başladıktan sonra, davacının 1000 kadar parça ürettiği, ancak makine yazılımına “adette kısıtlama” blokajı konulduğu için makine hareketini kesmiş ve görüşmeler sonrasında yeniden kullanıma açılsa da 500 parça sonra blokaj yeniden devreye girmiş ve makinenin işlem dışı kaldığı, bu durumda davalının makineye ihtiyacı olduğu için başka bir firma ile yazılım için anlaştığı, makineyi yerinde inceleme esnasında gördüğümüz gibi sürekli çalışır durumda devreye aldığı, davacı tarafından imal edilmiş olan “İstasyonlu Otomatik Beslemeli Masa Tipi Saplama Kaynak Makinesi “ davalı işletmesine kurulduğu, deneme üretimlerinin yapıldığı ve makine üzerindeki eksikliklerin nedenleri ve giderilmeleri konusunda, ön kabul, geçici kabul ve kesin kabul açısından dosya muhteviyatında makinenin çalıştığına dair “TESLİM BELGESİ” ne rastlanmadığı, taraflar arasında sözleşmeye konu imal edilmiş olan “ İstasyonlu Otomatik Beslemeli Masa Tipi Saplama Kaynak Makinesi “ satın alımı için karşılıklı edim ifası içeren 22/07/2019 tarihli ve P-4243/0052 numaralı yazılı satış sözleşmesinin 4. Maddesinde “ FİYAT VE ÖDEME ŞARTLARI” bölümünde, ürün fiyatının 111.000,00 TL olduğu, Ürünün teşvik kapsamında alınacağı ( sözleşme tarihi itibarı ile 22.07.2019 ile 1 Euro = 6,345 TL olduğu ödemenin sipariş ile birlikte 40.000,00.-TL, Ön kabul ile birlikte (Tedarikçi Firmada) 24.000,00.-TL, ... Makine Teslim ve Kurulumundan sonra 24.000,00.-TL, Ön seri üretiminden parça kabulü ile 23.000,00.-TL yapılacağı dikkate alındığında, taraflar arasında ön seri üretim sonrası parça kabulü onayı ile ilgili olarak dosya kapsamında bir belge görülemediği, bu durumda makinenin seri üretim için onaylanmış olmadığı, makinede Y ekseninin taşıma kapasitesi ile ilgili olarak seri üretime engel olacak hata oluştuğu, üzerindeki ağırlığın sistemin alüminyum alaşıma dönüştürülerek seri üretime yönelik uygulamalar yapılmadan seri bir şekilde üretimde kullanılmasına engel olduğu, başka bir deyişle seri üretimde engel oluşturacağı, davaya konu imal edilmiş olan PLC (Programable Lojic Control) sistemli “ İstasyonlu Otomatik Beslemeli Masa Tipi Saplama Kaynak Makinesi “ makinesinin ayıplı olduğu, ayıpların dışarıdan bakıldığında fark edilmeyecek nitelikte olduğundan gizli ayıp niteliğinde olduğu, ancak özel makine siparişlerinde, makinenin çalışması esnasında görülebilecek gizli ayıpların imalatçı tarafından müdahale edilerek düzeltilmesi gerektiği, Davacının ödeme yapılmadığı konusu içeriğinde makine yazılımını blokaj altına aldığı, bu durumda davalının makineyi çalıştıramadığı, çalıştırmasının mümkün olmadığı, makineden beklenen faydayı sağlayamadığı, davalının terminli siparişlerini hazırlayabilmek için makineyi devreye almasının zorunluluğunun ortaya çıktığından bir başka kuruluştan yazılım hizmeti aldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi kurulundan SMMM bilirkişinin raporuna göre de; davalı şirketin 2019-2020 yıllarında ticari defterlerini (yevmiye, defteri kebir) e defter olarak tuttuğu, Davalı şirketin e defter beratlarının 01/2019, 01/2020 ilk aylarının 12/2019, 11/2020 son aylarının kanuni sürelerde oluşturulduğu,(Elektronik defter tutma sürecinde hesap döneminin ilk ayının beratının alınması açılış onayı, son ayının beratının alınması ise kapanış onayı yerine geçer.) davacı firmanın 2020 yılı fiziki (yevmiye, defteri kebir) defterlerinin açılış tasdiklerinin yaptırıldığı, (yevmiye) defterinin kapanış tasdik yaptırılma kanuni süresinin 30.06.2021 tarihi olduğu, davacı firmanın ticari defterlerine göre; davacı firmanın 2020 yılı yurt içi satışlarının 8.596.900,63 TL olduğu, Davacı firmanın 2020 yılında bilanço esasına göre defter tuttuğu, davacının tacir olduğu, davacı tarafından, davalı şirkete düzenlenen ve icra takibine konu edilen faturanın, davacı firmanın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı firmanın ticari defterlerine göre; Davacı firmanın, davalı şirketten 60.750,89.-TL alacaklı gözüktüğü (takip yapılan tutar), davalı şirket vekili ; makinenin tamamlanması ile ilgili yaptıkları masraf faturasını dava dosyasına sunduğu, faturanın içeriğinin aşağıda şekilde olduğu, ancak davalı şirket tarafından, davacı şirkete herhangi bir yansıtma faturasının düzenlenmemiş olduğu, sözleşmeye göre makina bedelinin 17.500 Euro olduğu, faturanın teşvik kapsamında (kdv siz) kesilmesi gerektiği, davalı şirket tarafından, davacı firmaya toplam 88.000 TL (12.581,88 euro) ödenmiş olduğu, davacının fatura kestiği 01.07.2020 tarihinde kalan bedelin 4.918,12 Euro 37.799,69 TL olduğu, davacı firmanın 01.07.2020 tarihinde fatura kesmesi gereken tutarın 125.799,69 TL kdv hariç tutar
olduğu, davacının icra takibi yapılan faturadan dolayı, davalı şirketten 37.799,69 TL alacaklı olduğu, işlemiş faizin 730,10 TL olduğu bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ve dosya kapsamında alınan bilirkişi kurulu raporu da nazara alınarak davacı tarafça sözleşme kapsamında kesilen faturaların taraflar arasındaki sözleşme koşullarına uygun ve fatura kesim tarihi itibariyle kur karşılığının oluşturduğu, bunun dışında davalının temerrüdünü gösteren bir durum olmayıp gecikmenin davacı tarafın ayıplı üretiminden kaynaklı olması nedeniyle ayrıca bir temerrüt faizi istenmesinin yerinde olmayacağı, davacı tarafın yapmış olduğu makine üretiminin teknik bilirkişi belirlemeleri, taraflar arasındaki resmi yazışma süreci ve tanık anlatımları ile tüm dosya kapsamından anlaşılmakla ayıp nedeniyle davalı tarafın uğramış olduğu tüm zararları davacı taraftan talep edebileceği ve ayıplı üretim nedeniyle davacı tarafın buna katlanması gerekeceği sonucuna varılmakla davalı tarafça makinedeki ayıplı üretimin giderilmesi nedeniyle dava dışı firmaya yaptırılan yazılım makine parça, işçilik ve servis hizmeti bedeline ilişkin 3 adet faturalar kapsamında yapmış olduğu toplam 34.475,34 TL tutarlı fatura bedellerinin davacı alacağından düşülmesi gerekeceği sonucuna varılmakla bu tutardan yani 37.799,69 TL davacı alacağından düşülerek bakiye tutarın talep edilebileceğinden bakiye tutar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilerek davalının Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra takibine itirazının 4.745,40 TL üzerinden iptali ile icra takibinin bu tutar üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, eser sözleşmesi söz konusu olup iddialar yargılamayı gerektirmekle yasal koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı taleplerinin de reddine karar vermek gerekmiş hüküm aşağıdaki şekilde tesis olunmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Davalının Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra takibine itirazının 4.745,40 TL üzerinden İPTALİ ile icra takibinin bu tutar üzerinden DEVAMINA,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
Yasal koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı taleplerinin de REDDİNE,
2-Alınması gereken 324,16.-TL nispi harçtan peşin alınan 1.057,52.-TL harcın mahsubu ile fazla alınan 733,36.-TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 4.080,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan kısım üzerinden taktir ve tayin olunan 8.233,26.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafça yapılan aşağıda dökümü yazılı toplam 2.245,42.-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre (%7,66 kabul) 172,00.-TL'sinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, bakiyesinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzünde, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Yargı yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/07/2021
Katip ...Hakim ...
e-imza e-imza
DAVACI TARAFÇA YAPILAN
YARGILAMA GİDERLERİ DÖKÜMÜ.
54,40 TL BVH.
1057,52 TL PH.
133,50 TL TEB. VE POSTA GİD.
1000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
TOPLAM :2.245,42.- TL