T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/204 Esas - 2022/1108
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/204 Esas
KARAR NO: 2022/1108
HAKİM:
KATİP: B
DAVACI : ... (TC.
VEKİLİ: Av.
DAVALI : ... AMBALAJ TARIM HAYVANCILIK İNŞAAT NAKLİYE SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - 0
VEKİLİ: Av.
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/03/2021
KARAR TARİHİ: 27/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 18/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili,................................... ile birlikte 08.09.2011 tarihinde ortaklaşa davalı şirketi kurmuş olduklarını, davalı şirket sermaye olarak değeri 300.000,00 TL olup, her ortak 100.000,00 TL pay ortaya koymuş olup her ortağın 4000 payı olacak şekilde 12.000 pay ile kurulduğunu, 10/10/2016 tarihinde yapılan genel kurul kararı ile de müvekkil ... şirketin 10 yıllığına müdürler kurulu başkanı olarak seçilmiş olduğunu, 15.12.2017 yılında müvekkili şirketteki paylarını yarısını ...'e diğer yarısını da İrfan Dikdemir'e devretmiş ve şirket ortaklığından ayrılmış ve müdürlük görevi de sona ermiş olduğunu, davacı müvekkili, şirketin mal alımlarında satıcıya güven vermesi, şirkete vade sağlaması, şirketin kesebileceği çek defterlerinin her zaman olmaması, bankalardan kredi çekebilmesi vs nedenlerle davalı şirkete, aralarında herhangi bir ticaret olmamasına rağmen güven ilişkisine dayanarak tacir olmayanlara ait kendi kişisel çekini keşide etmiş ve kendi keşide ettiği şahsi çekini davalı şirket müdürü olarak yine kendi imzasıyla şirketin mal aldığı firmalara ciro etmiş olduğunu, yani söz konusu çeklerde bulunan ... ve ... Ambalaj şirketi adına atılan imzalar davacı müvekkile ait olduğunu, şirketin işlerinin yürüyebilmesi, mal alabilmesi, ticari faaliyetine devam edebilmesi gibi nedenlerle kendisinin de 1/3 hissesine sahip aynı zamanda müdürü olduğu ve diğer ortaklarının da güvendiği arkadaşlarının olduğu şirkete böyle bir iyilik yapmakta sakınca görmemiş olduğunu, müvekkili şirket ortaklığından ayrılana kadar ödenen çekler ile ilgili davacıdan gerçek bir alacak bulunmadığı için herhangi bir işlem yapılmamış olduğunu, ödenmeyen çekler ile ilgili olarak da hem davalı şirket hem de müvekkili icraya verildiğini, çeklerin vadeleri geldiğinde şirket parasından çek bedelleri bankaya ya da müşterilere ödenerek çeklerin geri alındığını, bu şekilde müvekkilin keşide edip davalı şirket adına kullandığı onlarca çek yaprağının mevcut olduğunu, müvekkili ortaklıktan ayrıldıktan sonra bazı çeklerin bedelleri şirket tarafından ödenip geri alınmış, bazıları ödenememiş ve lehtarlar tarafından icraya konulmuş olduğunu, sonradan şirket tarafından icra dosya borçları ödenmiş ve davalı şirket tarafından geri alınan çekler keşideci olarak gözüken müvekkili aleyhine icra takibi başlatılmış olduğunu, Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nün 2019/141 E. Ve 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/13268 E. sayılı dosyalarının konusu oluşturan çek, müvekkili tarafından keşide edilip davalı şirkete ciro edildiğini, daha sonrasında şirket tarafından da cirolanarak üçüncü kişilerle yapılan ticarette kullanılmış olduğunu, şekil itibariyle davalı şirket müvekkilden alacaklı konumunda gözükse de müvekkilden hiç bir alacağı olmadığını, müvekkilin davalı ile herhangi bir ticareti olmadığı gibi, müvekkili kendi namına ticaret yapan birisi de olmadığını, Bursa İcra Müdürlüğü'nün 2017/13268 E. sayılı dosya yukarıda anlatılan şekilde kullanılan 50.000,00 TL bedelli çekin ödenmemesi dolayısıyla dava dışı ... Ambalaj Ltd. Şti. tarafından davacı ve davalı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını, gerçek ilişkide borç, davalı şirketin borcu olduğundan dolayı davalı şirket tarafından alacaklı ile anlaşılarak Bursa 10. Noterliğinin 25/12/2018 tarih ve 54014 yevmiye numaralı işlemiyle dosya alacağı davalı şirkete devredildiğini, müvekkilin herhangi bir borcu ya da ticari ilişkisi olmamasına rağmen davalı şirketin mal alımında kullanmak amacıyla kendi çek karnesinden davalı şirket lehtar olacak şekilde keşide ettiği çek davalı şirket tarafından ciro edilen kişiye ödendiğinde sorunun kapanmış olması gerekirken davalı şirket kötü niyetli olarak kendisine bedelsiz olarak kesilmiş çekin bedelini davacıdan almaya çalışarak sebepsiz zenginleşme içerisine girmeye çalıştığını, dava konusu çekler dışında davalı şirket tarafından ödenmiş çekler dolayısıyla müvekkili aleyhine ... 1. İcra Müdürlüğü 2019/573 E. (46.000), ... 1. İcra Müdürlüğü 2018/3509 E. (26.000), ... 1. İcra Müdürlüğü 2018/2522 E. (40.000) sayılı takiplerinde mevcut olduğunu, davalı şirkete müvekkil tarafından keşide edilmiş onlarca çek yaprağı olduğunu, davalı şirketin, şirket müdürü olan ortaktan toplamı 500.000-1.000.000 u bulan miktarlarda alacaklı olup karşılığında çek aldığı iddiası da hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalı şirketin müvekkili ile herhangi bir ticareti olmadığı, müvekkile dava konusu çek ve davalı şirketin lehtar olarak yazıldığı diğer çekler miktarlarınca borç para vermesinin de mümkün olmadığı, davalı şirket tarafından müvekkile gönderilmiş böyle bir banka ödemesi de bulunmadığı hususları göz önüne alındığında çeklerin bedelsiz olduğunu ortaya koyduğunu, davalı tarafından bedelsiz çekler haksız şekilde müvekkilden tahsil edilmeye çalışıldığını, yukarıda izah edildiği şekilde müvekkili tarafından iyiniyetle davalı şirkete kullanması amacıyla keşide edilen bedelsiz çekler ve bu çekler sebebiyle başlatılan icra takipleri dolayısıyla müvekkilin davalı şirkete herhangi bir borcu olmadığının tespitini talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu, dava konusu icra takipleriyle ilgili müvekkilin borçlu olmadığına yönelik dava şartı arabuluculuk başvuru yapılmış ancak anlaşma sağlanamamış olduğunu, anılan bu sebeplerle; haklı davanın kabulüne, müvekkilin Bursa 15. İcra Müdürlüğü 2019/141 E. ve Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/13268 E. Sayılı dosyaları dolayısıyla davalı şirkete borcu olmadığının tespitine, haksız ve kötüniyetli olarak başlatılan ve devam edilen icra dosyaları dolayısıyla %20 den az olmamak üzere müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; davalı tarafa usulüne uygun yapılan tebligata rağmen, yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; davacı aleyhine Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/141esas sayılı ve Bursa 17. İcra Müdürlüğünün 2017/13268 Esas sayılı dosyalarında kambiyo senedinden kaynaklı takip nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce, Bursa 15. İcra Müdürlüğü'nün 2019/141 Esas sayılı icra takip dosyası'nın uyap sistemi üzerinden celp ve incelenmesinde; davalı vekili tarafından, 03/01/2019 tarihinde davacı aleyhine, 15/06/2017 günlü 397407 seri numaralı 38.590,00-TL bedelli çek nedeniyle, 38.590,00-TL çek, 5.385,68-TL işlemiş faiz, 3.859,00-TL çek tazminatı, 115,77-TL komisyon olmak üzere toplmam 47.950,45-TL miktar üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığı görülmüştür.
Mahkememizce, Bursa 17. İcra Müdürlüğü'nün 2017/13268 Esas sayılı icra takip dosyasının uyap sistemi üzerinden celp ve incelenmesinde; dava dışı ... Ambalaj Tekstil Gıda San ve Tic. Ltd. Şti vekili tarafından, 23/11/2017 tarihinde, davalı ... Ambalaj Tarım Hayvancılık İnşaat Nakliye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti ve davacı ... aleyhine, 01/06/2017 günlü 397410 seri numaralı, 50.000,00-TL bedelli çek nedeniyle, 50.000,00-TL çek, 440,00-TL ihtiyati haciz vek. Ücr., 2.323,97-TL işlemiş faiz, 150.00-TL Komisyon, 5.000,00-TL çek tazminatı, 87,70-TL ihtiyati haciz karar harcı olmak üzere toplam 58.001,67-TL miktar üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip alacaklısı ... Ambalaj Tekstil Gıda San ve Tic. Ltd. Şti'nin Bursa 10. Noterliği'nin 25/12/2018 tarih ve 054014 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile takip konusu alacağı davalı ... Ambalaj Tarım Hayvancılık İnşaat Nakliye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti 'ye devrettiği görülmüştür.
Mahkememizce; ... Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalı şirkete ait kayıtların dosyaya celp edildiği,02.11.2020 tarihinde yapılan adres değişikliği tescili ile şirket adresinin Ulucami Mahallesi Şekerlik Cad No:137 ... Kütahya olduğu, 08/09/2011 tarihinde tescil edilen şirketin hisse oranlarının, 1-... 4000 Pay 100.000-TL, 2-... 4000 Pay 100.000-TL, 3-İrfan Arslanboğa 4000 Pay 100.000-TL olduğu, şirket yetkililerinin (08/09/2011-08/09/2016 münferiden) ..., ... ve İrfan Arslanboğa olduğu, 10/10/2016 tarihinde yapılan yetkili tesciline göre,şirket yetkililerinin (10/10/2016-10/10/2026 münferiden) ... (müdür), ...( Müdürler Kurulu Başkanı) ve İrfan Arslanboğa(Müdür) olduğu, 10/01/2018 tarihinde yapılan hisse devri ve yetkili tesciline göre, hisse oranlarının, 1-... 6000 pay, 150.000-TL, 2-İrfan Arslanboğa 6000 pay 150.000-TL olduğu, Şirket yetkilileri (10/10/2016-10/10/2026) münferiden ... (Müdürler Kurulu Başkanı 10/01/2018 tarihinden itibaren), İrfan Arslanboğa'nın (Müdür olduğu) görülmüştür.
Mahkememizce, ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacıya ait 2011-2018 yılına ilişkin kayıtların celbi istenildiği, ...'ın ticari kazançtan dolayı vergi kaydının bulunmadığı tespit edilmiş olup vergi sicil kaydı dökümünün yazı ekinde gönderildiği görülmüştür.
Mahkememizce, dosyamız kül halinde ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilerek davalı şirkete ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/141esas sayılı ve Bursa 17. İcra Müdürlüğünün 2017/13268 Esas sayılı takip dosyalarına konu çeklerin ticari defterlerde kayıtlı olup olmadığı var ise giriş ve çıkışının hangi alacak-borç ilişkisi çerçevesinde olduğu konularında rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/4 Talimat sayılı dosyası ile Bilirkişi Süleyman Yeni tarafından tanzim edilen raporun dosyaya ibraz edildiği görülmüştür.
08/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 2017 takvim yılı ticari defter ve belgeler üzerinde yapılan incelemede; Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019/141 esas. ve 2017/13268 esas sayılı takip dosyalarına konu (davacı) ... tarafından keşide edilen çekler ile ilgili herhangi bir kayda rastlanmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Davacı vekilinin yemin deliline dayanıldığı, Mahkememizce davalı şirket yetkilisine yemin teklif edip etmeyeceği hususunda beyanda bulunmak ve yemin teklif edilecek ise yemin metni hazırlayıp sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilinin süresi içerisinde yemin metnini sunduğu ve dava şirket yetkililerinin adresleri gereğince ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazıldığı ve ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/24 Talimat sayılı dosya ile, şirket yetkilileri ... ile İrfan Arslanboğa'nın usulüne uygun olarak yeminlerinin yaptırıldığı görülmüştür.
Davalı şirket yetkilisi ... beyanında; "08.09.2011 tarihinde davacı ... ve İrfan Arslanboğa ile eşit hisseli olarak kurduğumuz ve ...'ın hisselerini ben ve diğer ortağa devrettiği 10/01/2018 tarihinden bu yana yetkilisi olduğum ... Ambalaj Limited Şirketinin, davacının keşidecisi, şirketin lehtar olduğu ve Bursa 15. İcra Müdürlüğü 2019/141 E. Sayılı dosyası ile Bursa 17. İcra Müdürlüğü 2017/13268 E sayılı dosyasından icra takibine konu edilmiş çeklerin bedelsiz olmadığına, bu çeklerin şirketin piyasadan mal alabilmesi ve benzeri amaçla hatır çeki olarak keşide edilmediğine, dava konusu çeklerin ... tarafından şirketten teslim alınan mal bedeli olarak veya şirketten alınan borç karşılığı yani keşide edildiği tarihte tarafların mutabık kaldığı gerçek bir borç için keşide ve teslim edildiğine, şirketin şekli anlamda alacaklı gözüktüğü dava konusu çekler ve takipler açısından davacı ...'tan şeklen alacaklı olmasından ari, gerçek anlamda alacaklı olduğuna, sorulan sorular hakkında gerçeğe uygun cevap verdiğime, hiçbir şey saklamadığıma namusun, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerler üzerine yemin ederim." şeklinde yemin eda ettiği görülmüştür.
Davalı şirket yetkilisi İrfan Aslanboğa beyanında; "08.09.2011 tarihinde davacı ... ve İrfan Arslanboğa ile eşit hisseli olarak kurduğumuz ve ...'ın hisselerini ben ve diğer ortağa devrettiği 10/01/2018 tarihinden bu yana yetkilisi olduğum ... Ambalaj Limited Şirketinin, davacının keşidecisi, şirketin lehtar olduğu ve Bursa 15. İcra Müdürlüğü 2019/141 E. Sayılı dosyası ile Bursa 17. İcra Müdürlüğü 2017/13268 E sayılı dosyasından icra takibine konu edilmiş çeklerin bedelsiz olmadığına, bu çeklerin şirketin piyasadan mal alabilmesi ve benzeri amaçla hatır çeki olarak keşide edilmediğine, dava konusu çeklerin ... tarafından şirketten teslim alınan mal bedeli olarak veya şirketten alınan borç karşılığı yani keşide edildiği tarihte tarafların mutabık kaldığı gerçek bir borç için keşide ve teslim edildiğine, şirketin şekli anlamda alacaklı gözüktüğü dava konusu çekler ve takipler açısından davacı ...'tan şeklen alacaklı olmasından ari, gerçek anlamda alacaklı olduğuna, sorulan sorular hakkında gerçeğe uygun cevap verdiğime, hiçbir şey saklamadığıma namusun, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerler üzerine yemin ederim.." şeklinde yemin eda ettiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamına göre yapılan yargılama sonucunda, davanın kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkin olduğu, HMK 201. maddesi uyarınca senede karşı ileri sürülecek her türlü iddianın senetle ispat zorunluluğunun bulunduğu, ancak davacının kambiyo senedinin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak bir yazılı belge sunamadığı, davacının takibe konu çeklerdeki imzaya bir itirazının da bulunmadığı, kambiyo senedi olan davaya konu çeklerin sebepten mücerret bir borç ikrarını içerdiği, davacının şirketin mal alımlarında satıcıya güven vermesi, şirkete vade sağlaması, şirketin kesebileceği çek defterlerinin her zaman olmaması, bankalardan kredi çekebilmesi vs nedenlerle davalı şirkete, aralarında herhangi bir ticaret olmamasına rağmen güven ilişkisine dayanarak davaya konu çeki keşide ettiğine dair iddiasının ancak yazılı delille ispatlanabileceği, davacının kambiyo senedine yönelik iddialarını ispatlayamadığı anlaşılmakla, Mahkememizce, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 80,70-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 272,43-TL harçtan mahsubu ile, kalan 191,73-TL harcın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 16.892,82- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/10/2022
Katip 221345
¸e-imzalıdır
Hakim 150129
¸e-imzalıdır