T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/22 Esas - 2022/52
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/22 Esas
KARAR NO: 2022/52
HAKİM : ....
KATİP :....
DAVACI :... TAAHHÜT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ....
VEKİLİ: Av. .... UETS
DAVALI : ... BANKASI A.Ş. DAĞ VE KOMANDO TUGAY KOMUTANLIĞI/HAKKARİŞUBESİ - ....UETS
VEKİLİ: Av. O.... uETS
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/01/2021
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 31/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekili 12/01/2021 Tarihli Dilekçesinde Özetle; Davalı ... Bankası Anonim Şirketi, Bursa 19. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...esas sayılı dosyası ile müvekkiline karşı takibe geçtiğini, ilgili takibe istinaden davacı tarafça takibin iptaline yönelik açmış oldukları Bursa 1. İcra Mahkemesi'nin 2020... esas sayılı dava dosyası halen devam ettiğini ve takip dayanağı senedin çek olması, meblağının büyüklüğü ve müvekkili şirketin telafisi mümkün olmayan zarara uğraması ile yeni birtakım hukuki ihtilafların çıkması ihtimallerine binaen işbu davayı ikame etme zaruretlerinin hasıl olduğunu, çekin kambiyo vasfını taşımadığını, davaya ve takibine konu çek arkasındaki ibraz kaşesi hukuka ve usulüne uygun bir ibraz olmadığından ilgili kıymetli evrak çek vasfını kaybettiğini, bu husus bankaya sorulduğunda yazım tarihinde ibraz beyanında yazıldığı gibi hesapta " 0 TL " olmadığı dolayısı ile gerçeğe aykırı beyanda bulunulduğunu, banka hesapta bakiye olmasına rağmen bakiyenin "sıfır" olduğunun ifade edilmesinin sonrasında yetkili şubeye sorulmadan yapılan işlem bankacılık mevzuatına aykırı olduğunu, şubeye sorulmadığını ve zira şubeye sorulsa yetki ve imza konusundaki durumun ortaya çıkacağını, çekin ibraz edildiği tarihte müvekkili şirketin çift imzayla temsil şartı gerekmekte iken bu koşulun gerçekleşmediğinin açık olduğunu ve takip konusu senet müvekkilinin şirket bakımından yok hükmünde olduğunu, davacı şirketin tek imzayla borçlandırılamayacağının açık olduğu gibi işbu çekten doğan borçlardan sorumlu olmayacağı bir başka deyişle bu borcun tarafı olmayacağının ortada olduğunu,
alacaklı sanılan iş bankası yetkili hamil olmadığını, müvekkili şirket ile lehtar arasında herhangi bir temel hukuki ilişkinin olmadığını, müvekkilin çeki keşide etmiş olduğunu ve ... Araçlar Ltd. Şti. ile aralarındaki ilişki gerçek bir borç ilişkisi olmadığını, hatır evrakı mahiyetinde olduğunu, işbu çeke karşılık aynı miktarda çek lehtar şirketten alındığını, işbu teatinin üzerine şirket yetkilisinin vefat etmesi sebebiyle şirketin bankadan alınamadığı evrak bankaca yetkisiz bir şekilde taraflarınca takibe koyulduğunu, davalı şirket, Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020... esas sayılı dava dosyasında çekin kendisine çek bordrosu ile tevdi edildiğini iddia etmişse de çek tevdi bordrosu hukuken "temlik" mahiyetinde olmadığını ve aynı bordronun altında yazan hüküm gereği ilgili bankaya yalnızca tahsil imkanı vermekle "tahsil cirosu" olduğunun çok açık olduğunu, emre yazılı bir çekin tahsil cirosu ile devri halinde çeki iktisap eden kişi çeki devredenin vekili durumunda olduğunu; bu çekin tahsili için hukuki işlem yapmaya yetkili olduğunu, bu nedenle, tahsil cirosunun temlik ve teminat fonksiyonunun olmadığını, Bursa 19. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...esas sayılı icra takibinin ivedilikle durdurulmasını,
davalarının kabulü ile müvekkilinin davaya ve takibe konu çekler yönünden borçlu olmadığının tespiti ve Bursa 19. İcra Müdürlüğü'nün 2020/...esas sayılı icra takibinin iptalini, davalının haksız ve kötüniyetli olduğu sabit olduğundan takip tutarının %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesini, yargılama gider ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı Vekili 25/02/2021 Tarihli Cevap Dilekçesinde Özetle; Arabuluculuk zorunlu dava şartı yerine getirilmediğinden dava şartı yokluğundan iş bu davanın reddi gerektiğini, davacı yan ile bankaları arasında Bursa 1. İcra Hukuk Mah. 2020... esas sayılı dosyası ile dava konusu çek hakkın başlatılan Bursa 19. İcra Müd. 2020/...esas sayılı takibin iptalinin talep edildiği derdest dava bulunduğunu, bu nedenle aynı konu ile bu menfi tespit davasının ikame edilmesi söz konusu olamayacağı gibi aynı konu hakkında derdest bir dava söz konusu olduğundan derdestlik nedeniyle iş bu davanın ikamesi hukuken mümkün olmadığını, çekin Koçak firması tarafından bankalarına teminat hükmünde teslim edildiğini ve 22.10.2019 tarihinde ... firması tek ortaklı bir şirket olduğunu, devam etmekte olan Bursa 1. İcra Hukuk Mah. 2020... esas sayılı takibin iptali davasında karşı tarafın benzer itirazları üzerine Bursa Ticaret ve Sanayi Odasına 22.10.2019 tarihinde... Ltd Şti firmasının yetkililerinin kimler olduğu ve yetki şekilleri sorulduğunu ve ilgili mahkeme dosyasına gelen 17.12.2020 tarihli yazılı cevap ile 22.10.2019 tarihinde firmanın tek yetkilisinin ... olduğunun bildirildiği,
dava konusu takip dayanağı çek lehtar ... Araçlar Ltd Şti firması tarafından çek tevdi bordrosu ile teminat hükmünde olmak üzere 22.10.2019 tarihinde bankalarına tevdi/temlik edildiğini, müvekkili banka çeki elinde bulundurma sebebi, Koçak firmasının 2231/1000192 sayılı borçlu cari hesap kredisinin teminatı olduğunu, takibe dayanak ... Bankası A.Ş. Kestel Şubesi çekinin keşide tarihi 09.05.2020 tarihi olduğunu, çek ... Bankası A.Ş. Yalova Yolu Bursa Şubeleri tarafından 10 günlük ibraz süresi içinde 11.05.2020 tarihinde karşılıksız olarak belgelendirildiğini, çekin belgelendirilmesinde usule ve ilgili mevzuata aykırı herhangi bir durum söz konusunun olmadığını, çekin kambiyo vasfını yitirdiğinden bahsetmenin mümkün olmadığını, bununla birlikte davacı yan çekin “Hatır çeki.” olduğundan bahsetmekte olduğunu ve takip konusu çek davacı yan tarafından “Hatır çeki.” olarak keşide edilmiş ise bunu Yargıtay içtihatlarına göre yazılı delil ile ispat etmesi gerekmekte olduğunu, noter ihtarına ve tek taraflı beyalara dayanarak keşideci ve lehtar arasında herhangi bir hukuki ilişki olmadığının beyan edilmesi çeki elinde bulunduran, çeki teminat olarak tevdi edildiği bankalarını hukuken bağlamamakta olduğunu, davacının haksız yere açtığı iş bu davanın öncelikle belirttikleri usuli itirazlar nedeniyle usulden reddini, sayın mahkeme uygun görmez ise esastan reddini, takibin devamını, kötü niyetli şekilde iş bu davayı yönelten davacı yana takip konusu alacağın %20’u oranında para cezasına hükmedilmesini, yargı masrafları ve vekâlet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde; davanın davalı tarafından davacı aleyhine keşidecisi... Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi lehtarı ... Araçlar LTD.Şti olan 131.000 TL’Lik çek ile davalı aleyhine başlatılan; Bursa 19.İcra Dairesi’nin 2020/...esas sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitine ilişkin olduğu,
Davacının öncelikle müvekkilinin şirketinin çift imza ile temsil edildiğini, ancak çekte tek imzanın bulunduğu iddiası bakımından yapılan incelemede Ticaret Sicil Gazetesi'nde 11/05/2020 tarihinden sonraki ilan ile birlikte müştereken imzaya geçildiği, çekin keşide tarihinin 09/05/2020 olduğu göz önüne alındığında keşide tarihi itibariyle çekin geçerli bir çek olduğu görülmekle bu iddiasına itibar edilmemiş olup, müvekkili şirket ile lehtar arasında herhangi bir temel hukuki ilişkinin olmadığını, müvekkilin çeki keşide etmiş olduğunu ve ... Araçlar Ltd. Şti. ile aralarındaki ilişki gerçek bir borç ilişkisi olmadığını, hatır evrakı mahiyetinde olduğunu iddiası açısından çekin hatır senedi olarak 3.kişiye verildiğinin ispatının kambiyo senetlerinin niteliği gereği ancak yazılı delil ile ispat edilebileceği, davacının ... Araçlar LTD.Şti'ne dava konusu çeki hatır senedi olarak verdiğini kesin deliller ile ispat edemediği, ispat külfetinin davacıda olduğu, davacının hatır senedi iddiasını ispat edemediği, davacının keşide edip ... Araçlar LTD.Şti'ne vermiş olduğu çekin teminat olarak davalı bankaya verilmesinde bir sakınca olmadığı, tahsil cirosu hususundaki iddiasında ise TTK 790 maddesi uyarınca TTK 789/4 maddesinde " Muhatap lehindeki ciro yalnız makbuz hükmündedir; meğerki, muhatabın birden fazla şubesi olup da, ciro, muhatap şubeden başka bir şube üzerine yazılmış bulunsun." hükmü gereği ciro farklı şube üzerine yazıldığı görülmekle yukarıda açıklanan sebeplerle davacının davasını ispat edemediğinden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin olarak alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Asgari Avukatluk Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 16.395,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/01/2022
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır