T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/320
KARAR NO: 2022/502
HAKİM : ... ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR :1-... -TC Kimlik no- ...
...
2-... -TC Kimlik no- ...
...
VEKİLİ: Av. ... ....
DAVALI : ... -TC Kimlik no- ... -
...
VEKİLİ: Av. ... - ....] UETS
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/12/2016
KARAR TARİHİ: 18/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/04/2022
Öncesinde Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05/06/2018 tarihli 2016/...esas 201... sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, istinaf edilmesi üzerine mahkemesine iade edilmiş, mahkemece 30/03/2021 tarihli 2021/... esas 2021/150 sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek gönderilen dosyanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacılar vekili dilekçesi ile, davalının Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2007/... esas sayılı dosya borcuna mahsuben kendilerinden 107.270,00 TL meblağlı 28/08/2013 keşide tarihli senet aldığını, senet ile ilgili de davalı ile aralarında 28/08/2013 tarihli protokolun imzalandığını, davalının Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2007/... sayılı dosyasından tahsilat yaptığı halde teminat olarak sunmuş oldukları senedi Bursa 4. İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı dosyasından takibe konulduğunu, davalının aynı borcu kendilerinden tekrar tahsil etmek istediğinden bahisle Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2007/... ve Bursa 14. İcra müdürlüğünün 2016/... esas sayılı dosyalarından borçlu olmadıklarının tespitine, yargılama giderinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili davaya cevap dilekçesi ile, davacının iddialarının asılsız ve yersiz olduğunu, davacının daha önce de Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/396 esas sayılı dava dosyası ve Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/... esas sayılı dosyaları ile açmış olduğu davalardan yine kendisinin vazgeçtiğini, Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/499 esas sayılı dosyası ile dava açtığını ve bu davadan da kendisinin vazgeçtiğini, davacının borcu kabul ettiğine ve ödemeleri yapacağına dair beyanının icra dosyasında mevcut olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava; 100.000,00.-TL'lik bonodan davacıların borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davasıdır.
Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05/06/2018 tarihli 2016/...esas 2018/292 sayılı kararı ile Bursa 1.İcra Müdürlüğü'nün 2007/... sayılı takip dosyası ve Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2016/... sayılı takip dosyası ile Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/396 esas sayılı dava dosyası ile Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/... esas sayılı dava dosyaları birlikte değerlendirildiğinde mahkemeye açılan işbu davanın taraflarının ve konusunun aynı olduğu Bursa 4 ve Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemeleri dosyaları mevcut olup, davacı tarafça Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/... esas sayılı dava dosyasının takip edilmediğinden müracaata kaldığı, Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin aynı nitelikteki davası ise davacı tarafın vazgeçmesi nedeniyle reddine karar verildiği anlaşıldığından, derdestlik nedeniyle davacı tarafın davasının reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Akabinde dosyanın davacılar vekili tarafından istinaf edildiği, istinaf dilekçesi ile; mahkeme gerekçesinde sadece Bursa 1. İcra Müdürlüğü’nün 2007/... esas sayılı icra dosyası için açılmış olan menfi tespit davalarını dikkate aldığı, işbu davanın konusunu oluşturan Bursa 14. İcra Müdürlüğü’nün 2016/... esas sayılı icra dosyasını nazara almadığı, Bursa 14. İcra Müdürlüğü 2016/... esas sayılı icra dosyasındaki senet için açılmış bir menfi tespit davası bulunmadığı için derdestlik nedeni ile davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu, yapılan 28.08.2013 tarihli protokol doğrultusunda protokol ekinde işbu davanın konusu 107.270 TL bedelli ve 35.700 TL iki adet bono borç ilişkisine mahsuben davalıya teslim edildiği, akabinde 2007/... icra dosyasının borcun haricen fazlası ile ödendiği ve dosyanın infaz olduğu, davalının protokole aykırı davranarak senetleri takibe koyduğu, mükerrer tahsilat yapmaya çalıştığı, bu nedenle menfi tespit davasının kabul edilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi tarafından 08/01/2021 tarihli 2018/2260 esas 2020/1475 sayılı kararı ile Bursa 1. İcra Müdürlüğü 2007/... esas sayılı icra dosyası incelendiğinde, ... tarafından ... aleyhine 100.000 TL bedelli 19.10.2007 vadeli senede dayalı kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığı, Bursa 14. İcra Müdürlüğü 2016/... esas sayılı icra dosyası incelendiğinde, ... tarafından ... ve ... aleyhine 28.08.2014 vade tarihli 107.270 TL bedelli bonoya dayalı kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığının görüldüğü, kambiyo senetlerine dayalı takip yapılmakla birlikte borcun hangi temel ilişkiye dayalı olduğu açıklanmadığı, uyuşmazlığın sırf kambiyo senedinden kaynaklandığından TTK 4. maddesine göre Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu, bu husus kamu düzeni ile ilgili olduğundan re'sen her aşamada nazara alınabileceği, kabule göre de derdestlik itirazı için derdest olduğu iddia edilen davalar arasında taraf, talep, konu ve sebep yönünden inceleme yapılarak karar verilebileceği, mevcut davada ise bu hususta bir inceleme yapılmadığının görüldüğü, açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilerek Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 05/06/2018 tarih 2016/...esas 2018/292 karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkemece dosya yeniden esas aldırılarak 2021/... esasına kaydı yapılmış, 30/03/2021 tarihli 2021/... esas 2021/150 sayılı gerekçeli kararı ile TTK 4 - 21 inci maddenin birinci fıkrası gereğince her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın:Ticaret kanununda düzenlenmiş olan bütün konulardan doğan davalar mutlak ticari davadır. Bu davalarda tarafların tacir olması gerekmediği gibi kişilerin ticari işletmesi ile ilgili olma şartı da yoktur. TTK da düzenlenen hususlardan doğan davalar ticaret kanununda düzenlendiği için zaten niteliği itibari ile ticari davaya konu olması kabul edildiği, bu sebeplerle açılan bu davanın mutlak ticari dava olmakla TTK 5/2. Md.sine göre bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret Mahkemesinde bakılacağı, Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisi olup göreve ilişkin usul hükümleri uygulanacağından 6100 sayılı kanun 114/1-c maddesine göre ise görev hususu dava şartı olmakla aynı kanunun 115/2 maddesi uyarınca da dava şartlarının mevcut olup olmadığı davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılması ve noksanlığı tespit edildiğinde ise davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek göre açılan dava ticari nitelikte dava olmakla görevsizlik kararı verilerek Bursa Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizce Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016... Esas sayılı dosyası davacının vazgeçmesi nedeni ile reddine karar verilmiş olup Bursa 6.AHM'nin 2016/... Esas sayılı dosyasında da davanın takipsizlik nedeni ile açılmamış sayılmasına karar verildiği anlaşılmakla açılan bu davada derdestlik itirazı yerinde olmadığından yerinde görülmeyen derdestlik itirazının reddine karar verilerek Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/... Esas sayılı dosyasına yeniden yazı yazılarak 12/12/2016 tarihi itibari ile dosya kapak hesabının yapılmadığı bildirilerek yapılmasının istenmesine karar verilmiştir.
Mahkememizin 21/06/2021tarihli oturumunda davacılar vekili beyanında; davalı vekili tarafından sunulan Bursa 2.İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosyasına ilişkin bilirkişi raporu ve kısa kararı kabul etmediklerini, kısa kararın kesinleşmediğini, istinaf edeceklerini, bilirkişi raporunun düzenlendiği tarih itibari ile de Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/... Esas (2019/13968 Esas) sayılı dosyasına yüklü bir miktar ödeme icra müdürlüğü hesabına yapıldığını, ancak raporun düzenlendiği tarih itibari ile bu ödemenin icra dosyası hesabına 1 gün gecikme ile girdiğinden borç gözükmekte olduğunu, yoksa müvekkilinin ödeme tarihi itibari ile alacaklı olmasının bile söz konusu olmadığını, çünkü ödemelerin tamamının icra dosyasına yapılmadığını, harici ödemeler de yapıldığını, harici ödemelere ilişkin belgeler sunulmadığını, ayrıca bu konuda özel bir bilirkişi raporu da aldıklarını, ödemeye ilişkin belgeleri de dosyaya sunacaklarını, aynı oturumda davalı vekilinin ibraz ettiği bilirkişi raporunda ve Bursa.2 .İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/... Esas sayılı dosyasında müvekkilinin 16/05/2017 tarihili itibari ile icra dosyası Bursa. 1.İcra Müdürlüğünün 2007/...(2019/13968 Esas) sayılı dosyasından 43.259,15 TL alacaklı olduğunun tespit edildiğini ve mahkemenin buna göre karar oluşturduklarını, incelenecek başka bir husus bulunmadığını, anılan tarihten sonra da herhangi bir ödeme yapılmadığını takip alacakları işleyen takip nedeni ile artarak devam etmekte olduğunu, davanın reddine karar verilmesini istediklerini beyan etmiştir.
Mahkememizce davacı vekiline dava dilekçesindeki taleplerinin Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/...(2019/1...Esas) sayılı dosyası ile Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyalarından dolayı müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespitine talebini içermekte olup dava değerinin 107.270,00 TL olarak gösterildiği anlaşılmakla, bu değerin Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyası ile ilgili olduğu, Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/...(2019/13968 Esas) sayılı dosyası yönünden ise 100.000,00 TL bedelli bonoya istinaden 101.112,33 TL takip çıkış miktarı üzerinden icra takibinin başlatıldığı anlaşılmakla bu tutar üzerinden de dava değeri gösterilerek hesap edilen 1.726,74 TL peşin nispi harcı HMK'nın 120/2. HMK 115/2. Maddelerince 2 haftalık kesin süre içerisinde tamamlaması, aksi halde davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verileceği hususunun ihtarına karar verilerek Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2019/13968 Esas sayılı dosyasına yazı yazılarak dosya kapak hesabının var ise satış ve tahsilatları da gösterir şekilde çıkartılarak gönderilmesinin istenmiş, davacı vekiline bu güne değin sunmadığı ödeme belgelerini sunması konusunda 2 haftalık kesin süre verilmiş ve akabinde dosyanın Hesap Bilirkişisi ...'a tevdii ile davaya dayanak Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı icra takibinin açıldığı tarih itibari ile davacıların Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/... Esas sayılı dosyası ve 28/08/2013 tarihli protokol kapsamında icra dosyasına ve haricen yapılan ödemeler kapsamında (2.İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosyası içerisine ödeme belge asıllarının sunulduğu ve dosyanın istinaf incelemesinde olduğu belirtilmekle gerektiğinde belge asıllarının yerinde incelenerek) bakiye dosya borcunun kalıp kalmadığı, Protokole ve senede dayalı olarak başlatılan Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı icra takibinin açıldığı tarih itibari ile kısmen ya da tamamen yerinde olup olmadığı, netice itibari ile davacıların bu icra takibi ve senetten dolayı davalıya borçlu olduğu ve olmadığı tutarların dava tarihi itibari ile neden ibaret olacağı konularında rapor tanzim edilmesinin istenmiş, bilirkişinin 28/02/2022 tarihli raporunda; Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı dosyasının takip tarihi olan 28/06/2016 tarihi itibari ile
Bursa 1.İcra Müdürlüğü 2007/... Esas sayılı takip dosyasının bakiye alacak miktarı 105.096,08 TL olduğu, Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı dosyasının takip tarihi olan 28.06.2016 tarihi itibari ile
Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/... esas sayılı dosyasının bakiye alacak miktarı 105.096,08 TL olup işbu
alacak miktarının 4.246,38 TL’lik kısmı Tahsil Harcı bakiyesi olduğundan Bursa 14.İcra Müdürlüğünün ilgili
dosyasından takibe konu edilemeyeceğinden 14.İcra Müdürlüğü ilgili dosyasından yukarıda açıklandığı üzere
toplamda 27.492,24 TL’lik kısım fazla olup ilgili dosyadan talep edilebilir alacak kalemlerinin ASIL ALACAK
100.849,70TL + BONO KOMİSYONU:321,81 TL olmak üzere toplamda 101.171,51 TL olduğu, dava tarihi olan 12/12/2016 tarihi itibari ile Bursa 1.İcra Müdürlüğü 2007/... Esas sayılı dosyasının bakiye
alacak miktarı 101,675,55 TL olduğu, dosyaya ibraz edilen belgelerden 03.04.2009 tarihli 700,00 TL, 21.04.2009 tarihli 300,00 TL, 21.04.2009 tarihli
300,00 TL, 22.05.2009 tarihli 500,00TL toplamda 1.800,00 TL ‘lık ödeme belgelerde imza olmadığı için
hesaplamalara dahil edilmediğini bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, tüm dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları, Bursa 2.İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosya kapsamında alınan raporu da dikkate alınarak ve icra dosyasındaki kapak hesabı da nazara alınarak Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı dosyasının takip tarihi olan 28.06.2016 tarihi itibari ile
Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/... esas sayılı dosyasının bakiye alacak miktarı 105.096,08 TL olup işbu
alacak miktarının 4.246,38 TL’lik kısmı Tahsil Harcı bakiyesi olduğundan Bursa 14.İcra Müdürlüğünün ilgili
dosyasından takibe konu edilemeyeceğinden 14.İcra Müdürlüğü ilgili dosyasından yukarıda açıklandığı üzere
toplamda 27.492,24 TL’lik kısım fazla olup ilgili dosyadan talep edilebilir alacak kalemlerinin ASIL ALACAK
100.849,70TL + BONO KOMİSYONU:321,81 TL olmak üzere toplamda 101.171,51 TL olduğu, dava tarihi olan 12/12/2016 tarihi itibari ile Bursa 1.İcra Müdürlüğü 2007/... Esas sayılı dosyasının bakiye
alacak miktarı 101,675,55 TL olduğu, davalının Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2007/... esas sayılı dosya borcuna mahsuben kendilerinden 107.270,00 TL meblağlı 28/08/2013 keşide tarihli senet bedelinden kalan 5.594,45.-TL asıl alacak tutarında borçlu bulunmadığının tespitine, davanın kısmen kabulü ile davacıların Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2016/... esas sayılı icra takibine konu bono nedeni ile davalıya 5.594,45 TL asıl alacak tutarında borçlu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiş, davalı vekilinin mahkememizce kısa karar açıklanıp gerekçeli karar yazılmadan önce 19/04/2022 ve 22/04/2022 tarihli dilekçelerinde mahkememizin 17/02/2017 tarihli tensip tutanağı 14 numaralı ara karar gereğince verilen ihtiyati tedir kararının teminatı olarak adliye veznesine yatırılan 21.782,00 TL lik teminata konu dava hakkında lehimize kısmen kabul kararı verilerek, teminatın konusuz kaldığını, ihtiyati tedbir kararından ötürü alacağı geç almış olacaklarından, bu gecikmenin kötüniyetli davacının açtığı dava nedeniyle icra takibi durmuş olduğundan alacaklarının zayii olmaması için %...’den az olmayacak şekilde davacının taraflarına kötü niyet tazminatı ödemesi gerektiğini, bu tazminatın davalının talebine bağlı olmadığını ve başta gösterilen teminattan kesilmesi gerektiğini belirterek mahkememizin verdiği yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararımız nedeniyle davanın kısmen kabulüne karar verildiğinden 18 Nisan 2022 tarihli kararımızın gereği olarak haklı itirazlarının kabulüyle 17/02/2017 tarihli ihtiyati tedbir ara kararımızın kaldırılmasını, ihtiyati tedbir nedeniyle durmuş olan icra takiplerinin kabul edilen meblağ üzerinden devamı için gerekçeli kararımızın Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2007/...(2019/13968 Esas ve Bursa 14.İcra Müdürlüğünün 2016/... E. sayılı takip dosyalarına ihbarına ve mahkemeniz veznesine yatırılan 21.782,00 TL teminatın kötü niyet tazminatı olarak taraflarına ödenmesini karar verilmesini talep etmiş ise de icra takibinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmadığı, kötü niyet tazminatı talep koşullarının yasal olarak oluşmadığına karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, Davacıların Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2016/... Esas sayılı icra takibine konu bono nedeni ile davalıya 5.594,45 TL asıl alacak tutarında borçlu bulunmadığının TESPİTİNE,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
Yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE,
2-Alınması gereken 382,16.-TL nispi harçtan peşin alınan 1.831,91.-TL harcın mahsubu ile fazla alınan 1.449,75.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana İADESİNE,
3-Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 5.100,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa VERİLMESİNE,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettitdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunun kısım üzerinden taktir ve tayin olunan 13.609,18.-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5- Davacı taraflarca yapılan aşağıda dökümü yazılı toplam 3.115,81.-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre(%5,52 Kabul %94,78 Red) 171,99.-TL'sinin davalıdan alınıp davacılara VERİLMESİNE, bakiyesinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzünde, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Yargı yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/04/2022
Katip ... Hakim ...
e-imza e-imza
DAVACI TARAFÇA YAPILAN
YARGILAMA GİDERLERİ DÖKÜMÜ.
29,... TL BVH.
1.831,91 TL PH.
254,70 TL TEB. VE POSTA GİD.
1.000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
TOPLAM :3.115,81.- TL