T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/614 Esas - 2023/297
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/614 Esas
KARAR NO: 2023/297
HAKİM: ..
KATİP: ....
DAVACI : ... TOPLU TAŞIM İŞLETMECİLİĞİ TURİZM SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - ..
VEKİLİ: Av. .... - [16557-55481-....] UETS
DAVALI : 1- ... KATILIM SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - .... [25969-44563-....] UETS
VEKİLİ: Av. ..... - Kozyataği, E5 Yan Yolu, Sanıye Ermutlu Sk. No:6, 34742 Kadiköyistanbul Kadıköy/ İSTANBUL
DAVALI : 2- ... (TC. .....) Mustafa Kemal Paşa Mah. Pelin Sk. No:5 İç Kapı No:1 Yalova Merkez/ YALOVA
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/06/2022
KARAR TARİHİ: 23/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu olay 24.10.2021 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası olup, kaza davalılardan sürücü ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın Bursa ili Osmangazi İlçesi İstanbul yolu caddesi üzerinde Yunus Emre caddesi istikametine geçmek istediği sırada orta şeritte seyir halinde iken şerit ihlali yaparak en sağ şeride geçmesi ile davacı müvekkili şirket ... A.Ş'ye ait ... plakalı otobüs İstanbul Yolu Caddesi üzerinde Kent Meydanı istikametine seyir halindeyken, Nilüfer Çayı Köprüsüne geldiği esnada aracının ön kısımları ile orta şeritten en sağ şeride şerit ihlali yapıp Yunus Emre Caddesine geçmek isteyen sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracın sağ arka kısımlarının çarpması ile söz konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalı sürücü şerit izleme ve değiştirme kuralına uymayarak aracını aniden orta şeritten sağ şeride çevirerek kazaya kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, kaza sonucunda müvekkili şirkete ait aracın ön tampon, ön cam kısımları ile davalı sürücünün kullandığı ... plakalı aracın sağ arka kısmı çarpışmış ve çarpmanın etkisiyle müvekkili şirkete ait araçta sağ ön, orta tampon, ön cam, sağ ayna kısımlarında maddi hasar meydana gelmiş olduğunu, dava konusu trafik kazası sonrası müvekkili şirketçe ... plakalı aracın sağ ön, tampon sökme, boya, ön cam vs. Tamiri yaptırılmış ve 01.11.2021 hasar tespit raporuna göre müvekkili şirketin toplam 34.283,31 TL +KDV hasar tutarı çıkarıldığını, yine yapılan değerlendirme sonucunda ... plakalı araçta meydana gelen hasara sebebiyet veren davalı araç sigorta şirketinin kaza tespit tutanağına göre %75 kusuru oranında 25.712,48 TL +KDV tutarındaki maddi hasara ilişkin ödeme yapması konusunda kendisine başvuruda bulunulduğunu, akabinde davalı ... Katılım Sigorta Şirketi tarafından müvekkili şirketin toplam 25.712,48 TL +KDV tutarındaki maddi hasarına ilişkin ödemede bulunulduğunu, müvekkili şirkete ait aracın toplu taşıma işi yaptığı ve aracın hasar durumu göz önüne alındığında davalı sigorta şirketi tarafından yapılmış olan ödemenin gerçek değer kaybını karşılamadığını bu sebeple söz konusu sigorta şirketine değer kaybı talebinin tazmin edilmesine yönelik başvuruda bulunulmuş ve davalı sigorta şirketi tarafından müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını, kaza tespit tutanağından da görüleceği üzere söz konusu kazanın meydana gelmesinde davalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K'nın 56/1-A sayılı maddesi uyarınca kusurlu olduğu, müvekkili şirket araç sürücüsünün olayın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, olayın oluşumunda davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan araç sürücüsü tam ve asli kusurlu olduğunu, kazaya karışan, davalı şirkete ait ... plakalı araç kaza tarihi itibari ile 131586544 poliçe numarası ile davalı sigorta şirketinin karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortalısı olduğunu, anılan bu nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklık kalmak kaydı ile; 1.000 TL değer kaybı alacağının kaza tarihi olan 24.10.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri, yasal avukatlık ücreti ve arabuluculuk ücretinin davalı taraflar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; davalı ... Katılım Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili Mahkemenin Karayolları Trafik Kanunu Madde 110 uyarınca İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu bu minvalde yetki itirazında bulunduğunu, davacının belirsiz alacak olarak dava açmada hukuki yararı bulunmadığını, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/ h Maddesi gereğince dava şartı yokluğundan başvurunun reddi gerektiğini, poliçe tanzim tarihi 01/04/2020 tarihi sonrası olan poliçelerden kaynaklı değer kaybı tazminat talepleri için mağdurun kendisi SBM sisteminden eksper ataması yapmakta olup, SBM sisteminden atanan tarafsız eksper değer kaybı tazminatını hesapladığını, müvekkili şirkette hazine müsteşarlığına bağlı eksperin raporunu baz alarak ödeme yaptığını, davacı müvekkili şirkete başvuru yapmış fakat hazine müsteşarlığına bağlı SBM sisteminin atadığı eksperin raporunu beklemeden iş bu davayı açmış olduğunu, başvuru şartının yerine getirilmiş kabul edilebilmesi için; gerekli belgelerin tamamının sigorta şirketine ibraz edilmesi, hazine müsteşarlığına bağlı SBM sisteminin atadığı eksperin raporu sunulduktan sonra ödeme süresi dolmasına rağmen ödeme yapılmamış olması gerektiğini, dolayısıyla, KTK'na göre; zarar gören kişilerin sigorta kuruluşuna eksik belge ile başvurmaları halinde, sigorta kuruluşu aleyhine doğrudan doğruya dava yoluna gitme hakları bulunmadığını, davanın kabulü anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirket ancak sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu tutulabileceğini, davalı meydana gelen trafik kazası sebebiyle sigortalı araç sürücüsünün kusurunu ispat etmek zorunda olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte meydana gelen trafik kazasında sigortalı araç sürücüsü %75 kusurlu olduğunu, aksi kusur oranının tarafınca mümkün olmadığını, müvekkili Sigorta Şirketi ancak ZMMS Sigortası Genel Şartları B.2.2 maddesinde öngörülen şekilde belirlenecek gerçek zarar miktarından sorumlu tutulabileceğini, davacı tarafça ileri sürülen tazminat miktarının kabul edilebilir olmadığını ve başvuru konusu taleplerin kabul edilemeyeceğini, müvekkili şirketin sorumluluğu bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacının aracının tamiratına ilişkin müvekkili şirket tarafından 17/12/2021 tarihinde 25.712,48-TL ödeme yapıldığını, bakiye teminatın 17.287,52-TL ile sınırlı olduğunu, başvurunun kabulü anlamına gelmemekle birlikte, müvekkili şirket usulen temerrüde düşürülmediği için yasal faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu, anılan bu nedenlerle; yetkisizlik sebebiyle davanın usulden reddine, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine, bakiye teminat üzerinden sorumluluk kurulmasını, usule ilişkin itirazların kabul görmemesi durumunda ise başvurunun arz edilen sabit gerekçelere istinaden esastan reddine, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; davalı ...'a usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
DELİLLER; Kaza tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, poliçe ve hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; 24/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle araç değer kaybına yönelik maddi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce, taraflarca dayanılan deliller toplandıktan sonra, davaya konu ... plakalı araç ve kaza mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak kusur durumlarının ve varsa davacının talep edebileceği değer kaybından kaynaklı tazminat tutarının belirlenmesine yönelik rapor tanzimi için, Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişi Mehmet Yakup Gültekin ve Trafik Güvenliği Uzmanı bilirkişi Tamer Akgöz refaketinde yapılan keşif sonrası dosya tüm ekleri ile birlikte bilirkişilere teslim edildiği ve bilirkişilerin 04/01/2023 tarihli raporu dosyamıza ibraz ettikleri görülmüştür.
04/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; kusur yönünden yapılan incelemede; sürücü ...’ın idaresindeki ... plaka sayılı kamyoneti
ile, gündüz vakti, havanın yağmurlu, yerlerin ıslak olduğu ortamda, bölünmüş, üç şeritli İstanbul Yolu Caddesinin sol şeridi üzerinde Gemlik istikametinden, Kent Meydanı istikametine seyirle Yunus Emre Caddesinin 100 – 120 metre gerisinde sağ sinyal lambaları
açık şekilde, aynı istikamette sağ şerit üzerinde seyreden sürücü ...’in idaresindeki ... plaka sayılı otobüsün yanından orta şeride geçtikten 20- 25 metre sonra bu şerit üzerinde fren yaparak ilerlediği ve Yunus Emre Caddesine 20 metre gerisinde sağa manevra yaptığı esnada kamyonetin arka kısımlarına, arkasından gelen ... plaka sayılı otobüsün ön kısımları ile çarpması sonucu ileri sağ yönde savrularak, ön kısımları ile yaya kaldırımı üzerindeki ‘‘ Dur ve Sola Dönülmez Trafik Levhası ile Elektrik Direğine, arka kısımları ile de Yunus Emre Caddesi üzerinden İstanbul Yolu Caddesine katılmak isteyen sürücü ...’un idaresindeki ... plaka sayılı otomobilin sağ
arka kısımlarına çarpması neticesi '' Üç Araçlı, Arkadan, Yandan, Sabit Cisme Çarpma '' türündeki trafik kazasının meydana geldiği,... plaka sayılı kamyonet sürücüsü davalı ...’ın: Karayolları Trafik Kanunu’nun (56/a-2), (67/a) maddeleri ile Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (137/A-1, 2, 3) ve (157/a-4) maddelerini ihlal ettiği dava konusu kazada aynı kanunun '' Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller '' başlıklı (84/j) '' Manevraları Düzenleyen Genel Şartlara Uymama '' maddesini ihlal ettiğinden % 75
(Yüzde Yetmiş Beş) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otobüs sürücüsü ...’in: Karayolları Trafik Kanunu’nun (52/b) maddesi ile Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (101/b) maddesini ihlal ettiğinden % 25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ...’un dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Trafik Yönetmeliği’nin
herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden (atfı kabil kusuru) olmadığı,değer kaybının incelenmesi yönünden, Dava konusu ... plakalı , TEMSA marka , AVENUE LF tipi , 2013 model tek katlı şehir içi yolcu otobüsünde meydana gelen değer kaybını belirlemek için ; dosya arasında bulunan ... tarafından düzenlenen 01.11.2021 tarihli hasar bilgi formu, hasarlı otobüse ait fotoğraflar ile olayın oluş şeklinden yararlandığı gibi , Bursa piyasası da araştırılarak değer kaybı tarafımdan belirlendiği, dava konusu ... plakalı yolcu otobüsünde ; ön cam , uzun ve kısa farlar far ampulleri ve silgi su deposunun hasar gördüğü ve yenisi ile değişimi yapıldığı , ön tampon ( plastik) , ön sol far taşıyıcı fiberi , fiber ön orta tampon , fiber ön göğüs kapağı , fiber ön sağ tampon , fiber torpido tamir ve onarımları müteakip , boyandığı tespit edildiği, bahse konu hasarlı parçalar , fiber , plastik , cam mamulü ürünler olduğu belirlendiği, Anayasa Mahkemesi 17.07.2020 T , 2019 / 40 E , 2020 /40 K hükmü gereğince iptal edildiği gibi , somut olaya karışan karşı araç ... plakalı aracın sigorta poliçesi 07.06.2021 – 07.06.2022 tarihlerini kapsadığı , poliçe başlangıç tarihi 07.06.2022 olduğu , 04.11.2021 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları söz konusu olamayacağından Yargıtay İçtihatlarına göre değer kaybının belirlenmesi gerektiği, dosya arasında bulunan Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi 29358 sayılı yazısında davaya konu aracın somut olaydan önce maddi hasarlı trafik kazasına karışmadığı gözlemlendiği, dava konusu aracın Aralık 2022 tarihindeki kasko değerinin 650.000,00 TL olduğu, Aralık 2022 tarihindeki emsal araç bedelinin 700.000,00 TL , 610.000,00 TL olmak üzere ;
ortalama 655.000,00 TL olduğu tespit edilmiş olup , pazarlık payı da gözetildiğinde araç rayiç değeri olarak 650.000,00 TL belirlendiği, Aralık 2022 tarihinde araç kasko bedeli 650.000,00 TL , araç rayiç değeri 650.000,00 TL olduğu gözetildiğinde ; araç rayiç değeri ile kasko bedelinin uyumlu olduğu ;
490.000,00 TL / 428.036,00 TL = 1,144 hesap edildiği, maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği 24.10.2021 tarihinde ; araç kasko değerinin
448.472,00 TL olduğu ve araç rayiç değeri ile kasko değerinin uyuştuğu ve somut olaydan önce
maddi hasarlı trafik kazasına karışmadığı gözetildiğinde ; kaza tarihindeki araç rayiç değeri olarak 450.000,00 TL olarak belirlendiği, tamir ve onarımı tamamlandıktan sonra piyasa rayiç değeri, dava konusu otobüsün tamir ve onarımı tamamlandıktan sonra rayiç değerini tespit etmek için ,
üç adet yerden fiyat araştırması yapıldığında 435.000.00 TL , 435.000.00 TL ve 435.000.00 TL üç
ortak fiyat temin edilerek , 435.000.00 TL bedel uygun bulunduğu; değer kaybının; 450.000.00 TL ( otobüsün olay tarihinden bir gün önceki piyasa rayiç değeri )
– 435.000.00 TL ( tamir ve onarımı tamamlandıktan sonraki piyasa rayiç değeri ) = 15.000.00 TL ( on
beş bin lira ) değer kaybı mevcut olup ; somut olayda davalı taraf sürücü % 75 oranında
kusurlu bulunduğundan ; 15.000,00 TL * % 75 = 11.250,00 TL ( on bir bin iki yüz elli lira ) hesap edildiği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Davacı vekili 17/02/2023 tarihli dilekçesinde özetle; bilirkişi incelemesi sonucunda, dava dilekçesinde talep edilen alacaktan farklı olarak müvekkili toplamda 11.250,00- TL alacağı bulunduğunun tespit olunduğunu, bu nedenle; 11.250,00-TL değer kaybı tazminatının dava dilekçesinde belirtilen faiz talebi de dikkate alınarak müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin de davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 24/10/2021 tarihinde, sürücü ...’ın idaresindeki ... plaka sayılı kamyoneti
ile, gündüz vakti, havanın yağmurlu, yerlerin ıslak olduğu ortamda, bölünmüş, üç şeritli İstanbul Yolu Caddesinin sol şeridi üzerinde Gemlik istikametinden, Kent Meydanı istikametine seyirle Yunus Emre Caddesinin 100 – 120 metre gerisinde sağ sinyal lambaları
açık şekilde, aynı istikamette sağ şerit üzerinde seyreden sürücü ...’in idaresindeki ... plaka sayılı otobüsün yanından orta şeride geçtikten 20- 25 metre sonra bu şerit üzerinde fren yaparak ilerlediği ve Yunus Emre Caddesine 20 metre gerisinde sağa manevra yaptığı esnada kamyonetin arka kısımlarına, arkasından gelen ... plaka sayılı otobüsün ön kısımları ile çarpması sonucu ileri sağ yönde savrularak, ön kısımları ile yaya kaldırımı üzerindeki ‘‘ Dur ve Sola Dönülmez Trafik Levhası ile Elektrik Direğine, arka kısımları ile de Yunus Emre Caddesi üzerinden İstanbul Yolu Caddesine katılmak isteyen sürücü ...’un idaresindeki ... plaka sayılı otomobilin sağ arka kısımlarına çarpması neticesi '' Üç Araçlı, Arkadan, Yandan, Sabit Cisme Çarpma '' türündeki trafik kazasının meydana geldiği, Mahkememizce yapılan keşif sonucu alınan gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde ... plaka sayılı kamyonet sürücüsü davalı ...’ın % 75 oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otobüs sürücüsü ...’in % 25 oranında kusurlu olduğu, meydana gelen kaza nedeniyle ... plaka sayılı otobüste 15.000.00 TL değer kaybı meydana geldiği, meydana gelen değer kaybından ... plaka sayılı araç maliki davalının ve aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sigortalının kusuru oranında, 11.250,00 TL'sinden sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce davaya konu ... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar nedeniyle 25.712,48 TL ödeme yapıldığı, poliçe limiti dikkate alındığında davalı sigorta şirketinin tespit edilen değer kaybından sorumlu olduğu anlaşılmakla, Mahkememizce davanın kabulü ile, 11.250,00 TL değer kaybına ilişkin maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 24.10.2021 tarihinden itibaren; davalı ... Katılım Sigorta A.Ş. yönünden ise temerrüt tarihi olan 01.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 11.250,00 TL değer kaybına ilişkin maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 24.10.2021 tarihinden itibaren; davalı ... Katılım Sigorta A.Ş. yönünden ise temerrüt tarihi olan 01.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 768,49-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 192,70-TL( peşin harç, ıslah harcı) harcın mahsubu ile bakiye 575,79-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 856,80-TL harç, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 550,00-TL keşif araç ücreti ve 259,00-TL tebligat giderinden oluşan toplam 3.165,80-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 1.600,00.-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı ...'ın yüzüne karşı, davalı sigorta vekilinin yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 23/03/2023
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ..
¸e-imzalıdır