T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/1039 Esas - 2024/217
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
ESAS NO: 2023/1039
KARAR NO: 2024/217
HAKİM: ....
KATİP: .....
DAVACI: ... - ...
Doğanevler Mah. 2.Derya Sk. No:15 İç Kapı No:2 Osmangazi/ BURSA
VEKİLİ: Av. ... - [16280-82131-...] UETS
DAVALI: 1- ... - ....
Adalet Mah. 10036 Sk. No:3 İç Kapı No:10 Merkezefendi/ DENİZLİ
VEKİLİ: Av. ..- [16476-74185-...] UETS
DAVALI: 2- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ....
Alaattinbey Mahallesi İzmir Yolu Caddesi Uludağ Ticaret Merkezi N:277/G Nilüfer/ BURSA
VEKİLİ: Av. ... - [16331-33557-...] UETS
DAVALI: 3- ..... ANONİM ŞİRKETİ - ..
VEKİLLERİ: Av...... - [16716-17967-.....] UETS
Av. .... - Etiler Mahallesi Tepecik Yolu No:82 Dalmaz Aparmanı K:3 D:5 Beşiktaş/İstanbul
DAVALI: 4- ... - .....
Sümer Mah. 2459/1 Sk. No:9 İç Kapı No:5 Merkezefendi/ DENİZLİ
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/10/2019
KARAR TARİHİ: 22/02/2024
Mahkememizden verilen 24/02/2022 tarih ve 2019/247 Esas 2022/201 sayılı kararı Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 28/09/2023 tarih ve 2022/1146 Esas 2023/1756 Karar sayılı ilamıyla bozulmakla, mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'un, ...'un ... plakalı aracı ile yan koltukta seyir halindeyken ... adlı kişinin adına kayıtlı ... adlı kişinin sevk ve idaresinde bulunan ...plakalı aracın asli kusurlu hareketi ile müvekkilinin de bulunduğu aracın kaza yaptığını, kazada ...plakalı aracın asli kusurlu bulunduğunu, kaza sonucunda müvekkilinin ağır olarak yaralandığını, müvekkilinin engelli sağlık kurulu raporu neticesinde %20 malul olduğunu, tazminat taleplerini davalı sigorta şirketlerine ihtarname ile iletildiğini, ancak sigorta şirketlerinin süresinde gerekli ödemeyi yapmadığını, bu nedenle daha sonra arttırılmak üzere şimdilik 100 TL maluliyet tazminatının kaza tarihi olan 11/10/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, 100 TL geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihi olan olan 11/10/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, 100 TL bakıcı giderinin (tedavi giderinin) haksız fiilin gerçekleştiği tarih olan 11/10/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, tedavi gideri olarak 100 TL'nin, 10.000 TL manevi tazminatın artan oranlı olarak haksız fiilin gerçekleştiği tarih olan 11/10/2017 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalı ... ve ...’den müştereken ve müteselsilen tahsilini, talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar ... Sigorta AŞ. vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davanın usul ve esas açısından zamanaşımına uğradığını, ceza davasında alınan bilirkişi raporları ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalının kusurlu olup olmadığı hususunda çelişki bulunduğunu, alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli bir rapor olmadığını, Tahkim sonucu davacıya ödeme yapıldığını, bu hali ile davacının Bursa 13 İcra Müdürlüğü 2019/... esas sayılı dosyadan alacağını tahsil ettiğini ve itiraz etmediğini, bu nedenle yeniden dava açma hakkının bulunmadığını, kaza tutanağındaki kusur tayinlerini kabul etmediğini, olayın oluşumunun davacının beyan ettiği gibi olmadığını, ayrıca davacı tarafın icra dosyası ile hakem heyetinin raporuna uygun ödemesinin tamamını tahsil ettiğini, bu nedenle davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı ... Sigorta A.Ş'nin cevap dilekçesinde özetle; KTK 97 uyarınca sigorta şirketine usulüne uygun olarak müracaat edilmediğini, HMK 114 md uyarınca dava şartı noksanlığından dvanın usulden reddedilme gerektiğini, davacının yaptığı başvuruya yönelik sigorta şirketi tarafından verilen yanıtta eksik evraklar olduğu belirtildiğini, bu nedenle başvurunun usule uygun olarak yapılmadığını, kazazedenin gerekli güvenlik tedbirlerini almamış olması nedeniyle müterafik kusurunun bulunduğunu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DOSYANIN KRONOLOJİK SEYRİ:
Mahkememizce verilen 29.03.2022 tarihli karar Bursa Bölge Adliye Mahkemesi'nin 2022/1146 Esas ve 2023/1756 Karar sayılı kararı ile "Mahkemece yapılacak iş, 11/10/2017 tarihinde meydana gelen kazada, dava dışı sürücü...'un %70 oranında, davalı sürücü ...'in %30 oranında kusurlu olduğu, davacının talebinin de davalılardan kusur oranlarına göre müştereken ve müteselsilen tahsile yönelik olduğu, istinaf yoluna yalnızca davalı ... ve davalı Türkiye Sigorta A.Ş. (... Sigorta AŞ)'nin başvurduğu gözetilip, davalı ... ve davalı ... Sigorta AŞ'nin %30 oranında kusura isabet eden sorumluluk miktarını belirleyip bu miktardan davalı ... ve davalı Türkiye Sigorta A.Ş. lehine %20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldıktan sonra ödeme mahsup edilerek davalı ... ve davalı Türkiye Sigorta A.Ş. aleyhine hükmedilecek maddi tazminatı belirlemek, istinafa gelenin sıfatına göre kazanılmış haklar gözetilerek karar vermekten ibarettir. " gerekçesi ile kaldırılmış ve mahkememizce kaldırma kararı doğrultusunda yeniden yargılama yapılmıştır.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava, trafik kazası sebebiyle davacıda meydana gelen beden gücü kaybına ilişkin maddi ve manevi tazminat davasına ilişkindir.
SGK hizmet dökümleri, Salihli 5. ASCM'nin 2018/473 esas sayılı dosyası celp edilerek dosyamız içerisine alınmıştır.
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Birimleri Bölüm Başkanlığı/ Adli Tıp Anabilim Dalından alınan 31/05/2021 tarih ve 303 sayılı raporda; "11/10/2017 tarihinde trafik kazası geçiren kişideki kalıca arazların 30/03/2013 tarihinde yayınlanan 28603 sayılı Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine göre değerlendirilmesinde; ...'un özür oranının %13 (yüzde onüç) oranında kaybettiğine" dair rapor tanzim edilmiştir.
Dosya 18/03/2020 tarihinde kusur oranının tespit edilerek rapor düzenlemesi amacı ile İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas dairesine gönderilmiş olup hazırlanan raporda;
"Sürücü...'un %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu,
Davalı sürücü ...'in %30 (yüzde otuz) oranında kusurlu olduğunu " bildirmiştir.
Kusur ve maluliyete ilişkin istinaf istemleri reddolunduğundan bu yönlerden yeniden bir inceleme yapılmamış ve önceki raporlar hükme esas alınmıştır.
Dosya 17/06/2020 tarihinde rapor aldırılmak üzere aktüerya konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi raporunda;" Devre Başlı Ödeme Tekniğiyle yapılan hesaplamada; Bursa 13. İcra Müdürlüğü 2019/... esas sayılı dosyasından, Sigorta Tahkim Komisyonunun 2019/25031 Karar Numaralı 29.03.2019 Tarihli Hakem Kararına istinaden 24.04.2019 Tarihinde 25.583,61TL nın tazminat olarak ödendiği görülmüştür. Bu miktar %9 faizle 30.06.2020 Tarihi itibariyle güncellenmiştir. Yapılan ödemenin 28.315,10TL ya baliğ olduğu anlaşılmakla, söz konusu meblağ tenzil edildiğinde Davacının net zararının 116.354,02-28.315,10=88.038,92TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının söz konusu zararının; ..., ... ile ... Sigorta Anonim Şirketinin %30'undan, ... Sigorta A.Ş.'nin %70'inden sorumlu olacakları sonucuna ulaşılmıştır. Progresif Rant Tekniğiyle yapılan hesaplamada; U.Ü. A.T. A.B.D Başkanlığının 09.07.2019 Tarihli 11.13.2019/367 Sayılı Raporunda, kişinin tüm vücut engellilik oranının 9613 olduğunun, iyileşme süresinin 18 aya kadar uzayabileceğinin belirtilmesi sebebiyle, 11.10.2017-11.04.2019 Tarihleri arasında %100 malul sayılacak, takip eden dönemde ise, varsayımsal gelire 13,00% oranı uygulanacaktır. Diğer yandan güncellenmiş eksik ödemenin tenzili sonucunda, davacının efor kaybı zararının ise 97.156,94TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının söz konusu zararının; %30'u olan 29.147,08TL dan ..., ...'in sorumlu olacakları sonucuna ulaşılmıştır. Kaza mağdurunun kalıcı maluliyetinin %13 oranında olması sebebiyle, Davalı Sigorta Şirketlerinin Bakıcı Gideri ödeme mükellefiyeti bulunmamaktadır. Davacının bakıcı gideri zararı olan 38.164,03TL den, ... ve ...'in kusur payları olan %30 oranına karşılık gelen tazmin mükellefiyetinin 11.449,21TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının yol gideri zararının 1080TL olduğu hesaplanmıştır. Zararın %70'inden Kazalının içinde bulunduğu ve Dava dışı...'un sürücüsü olduğu ... plakalı aracın Sigortacısı ... Sigorta A.Ş. nin, %30'dan ..., ..., ... Sigorta Anonim Şirketinin sorumlu olacağı hesaplandığına" dair rapor tanzim edilmiştir.
Tarafların bilirkişi raporuna itiraz etmesi ve ilk raporda bakıcı yardımına muhtaç olunup olunmadığı hususlarında değerlendirme yapılmadığının anlaşılması üzerine üzerine dosya ek rapor aldırılmak üzere yeniden Bursa Uludağ Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na tevdii edilmiş ve, raporda kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik olan Özürlülük Ölçütü , Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik uyarınca yüzde 13 oranında maluliyet tespit edilmiş, ayrıca 1 ay süreyle tam zamanlı bakıcı yardımına muhtaç olunacağı ve iyileşme sürecinin 6 ay ile 18 ay arasında olacağı rapor edilmiştir.
Aktüerya konusunda uzman bilirkişi tarafından düzenlenen 11/01/2022 tarihli ek raporda;" U.U. A.T. A.B.D Başkanlığının 09.07.2019 Tarihli 11.13.2019/367 Sayılı Raporunda, kişinin tüm vücut engellilik oranının %13 olduğunun, iyileşme süresinin 18 aya kadar uzayabileceğinin belirtilmesi sebebiyle, 11.10.2017-11.04.2019 Tarihleri arasında %100 malul sayılacak, takip eden dönemde ise, varsayımsal gelire 13,00% oranı uygulanacaktır. Diğer yandan kazalıya yapılan eksik ödemenin hesap tarihi olan 31.01.2022 tarihi itibariyle 31.973,91TL ya baliğ olduğu ve bu miktarın tenzili sonucunda, davacının efor kaybı zararının ise 185.578,12TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının bakıcı gideri zararının 1.836,75TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının yol gideri zararının 1.080TL olduğu hesaplanmıştır. Davalı ..., ..., ... Sigorta Anonim Şirketinin %30 Kusura karşılık gelen tazminat sorumluluğunun 66.140,63TL, ... Sigorta A.Ş. nin %70 Kusura karşılık gelen tazminat sorumluluğunun 122.354,24TL olacağı hesaplanmıştır. Mabpfre Sigorta Aş. nin eksik ödeme tenzili yapılarak sorumluluk miktarları belirlendiğine" dair rapor tanzim edilmiştir.
Dosya Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin kararı doğrultusunda daha önce rapor düzenleyen aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek hükmedilecek maddi tazminattan istinaf gelenin sıfatına göre, %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılıp, davadan önceki tarihte yapılan ödemenin günceleme yapılarak, davadan sonra yapılan ödemenin ise güncelleme yapılmaksızın tazminattan mahsubu ile davalı ... ve davalı ... sigorta aş'nin sorumluluk miktarının belirlenerek ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir, bilirkişinin 01/01/2024 tarihli raporunda özetle;
"24/02/2022 Yılı Gerekçeli Karar Tarihi Verileri dikkate alınmak suretiyle, Davacının toplam talebinin 102.547,54TL olduğu, ..., ..., ... Sigorta Anonim Şirketinin %30 kusuruna karşılık gelen tazmin sorumluluğunun 28.144,04TL, ... Sigorta A.Ş. nin %70 kusuruna karşılık gelen tazmin sorumluluğunun 64.791,04TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının toplam talebe göre hesaplanan zarar miktarındaki azalmanın 11.449,21TL olan Bakım Gideri talebinin, 1.836,75TL olarak tespit edilmesinden kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Güncel Hesap Tarihi Verileri dikkate alınmak suretiyle, Davacının toplam talebinin 102.547,54TL olduğu, ..., ..., ... Sigorta Anonim Şirketinin %30 kusuruna karşılık gelen tazmin sorumluluğunun 25.124,14TL, ... Sigorta A.Ş. nin %70 kusuruna karşılık gelen tazmin sorumluluğunun 67.810,94TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının toplam talebe göre hesaplanan zarar miktarındaki azalmanın 11.449,21TL olan Bakım Gideri talebinin, 1.836,75TL olarak tespit edilmesinden kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Davacının bakıcı gideri zararının 1.836,75TL olacağı hesaplanmıştır.
Davacının yol gideri zararının 1.080TL olduğu hesaplandığını" bildirmiştir.
Davacı ıslah dilekçesi vermiş ve dava değerini 102.147,54-TL olarak artırmıştır. Zarar miktarı yeni alınan raporlarda fazla tespit edilmiş ise de taleple bağlılık ilkesi gereği davacının ilk ıslah dilekçesi ile bağlı kalınmıştır.
Ayrıca İstinaf ilamı doğrultusunda mahkememizce belirlenen tazminattan yalnızca istinaf edenler ... Sigorta A.Ş. Ve ... yönünden müterafik kusur indirimi yapılmıştır. Ayrıca bu davalılar yönünden usuli kazanılmış hak oluşmadığından önceki karardakinden farklı olarak davacının talebi doğrultusunda toplam zarardan kusurları nisbetinde hesaplanan zarara göre sorumlu oldukları tutara hükmedilmiştir.
Davalılardan ... Sigorta A.Ş. Ve ... istinaf yolunu işletmediğinden kendileri aleyhine oluşan usuli kazanılmış hak gözetilmiş ve bu davalılar yönünden önceki karardaki şekli ile müştereken ve müteselsilen hüküm kurulmuş, bu zarardan müştereken sorumlu tutulmuşlardır.
Manevi zarar yönünden ise, davacının sağ pelvis kırığı ve sol ön kol kırığı geçirdiği, bunların iyileşmesi için el bileğinden operasyon geçirdiği, iyileşme sürecinin 6 aydan 18 aya kadar uzadığı ve 1 ay boyunca tam zamanlı bakıcı yardımına muhtaç kaldığı anlaşılmıştır. Bu yaralanmaların iyileşmesi için geçirilen operasyonlar sırasındaki manevi acı ve üzüntü, yine uzunca süre kalça kemiğindeki kırık ile yaşamak zorunda kalması dikkate alındığında, davacının istediği manevi tazminatın parasal karşılığının, uğranılan üzüntü ve elem karşısında düşük dahi kaldığı anlaşılmakla, taleple bağlılık ilkesi gereği 10.000,00 TL manevi tazminata hükmetmek gerekmiştir. Ayrıca miktarın tarafların sosyo-ekonomik durumlarına uygun olduğu, bir tarafın zenginleşmesine diğer tarafın ise fakirleşmesine sebebiyet vermediği gözetilmiştir. Manevi tazminat yönünden İstinaf taleplerinin reddine karar verildiğinden önceki kararda hükmedilen tutara aynen hükmetmek gerekmiştir. İstinaf ilamında manevi tazminat yönünden herhangi bir indirim yapılması yönünde belirleme yapılmadığından davalı ... yönünden bu yönde indirim yapılmamıştır.
Açıklanan nedenlerle davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
90.574,33-TL geçici ve kalıcı iş gücü kaybı, 1.836,75-TL bakıcı gideri, 324,00-TL masraf olmak üzere toplamda 92.735,08-TL’nin davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 31/10/2018, davalı Türkiye Sigorta yönünden 30/10/2018 tarihinde ve diğer davalılar ... ve ... yönünden 11/10/2017 tarihinden işleyecek yasal faizi ile (davalılar ... ve Türkiye Sigorta A.Ş.’nin sorumlu olduğu miktar kusurları oranına göre ve belirlenen tazminattan %20 oranında müterafık kusur indirimi yapılarak 31.057,01-TL olmak koşulu) müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
10.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...’den 11/10/2017 tarihinden işleyecek yasal faizi ile tahsil edilerek müştereken ve müteselsilen davacıya ödenmesine,
2- Hükmolunan maddi tazminat tutarı yönünden; Alınması gereken 6.334,73-TL harçtan, 44,40-TL peşin harç, 348,88-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 393,28-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.941,45-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-Hükmolunan manevi tazminat tutarı yönünden;Alınması gereken 683,10-TL harcın davalılar ... ve ...’den alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
4-Hükmolunan maddi tazminat tutarı yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Reddolunan maddi tazminat tutarı yönünden; Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan kısım üzerinden taktir ve tayin olunan 9.812,46-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi, Türkiye Sigorta Anonim Şirketi, ...'ye VERİLMESİNE,
6-Hükmolunan manevi tazminat tutarı yönünden; Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 10.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafça yapılan toplam 3.450,20-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre 3.139,68-TL'si ile 393,28-TL harç toplamı olan 3.532,96-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya VERİLMESİNE, bakiyesinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
8-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6325 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin kabul red oranına göre 1.193,28-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 126,72-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı ve davalı Türkiye Sigorta vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/02/2024
İş bu kararın gerekçesi 15/03/2024 tarihinde yazılmıştır.
Katip ...
✍e-imzalı
Hakim ....
✍e-imzalı