TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2025/
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/11/2023
KARAR TARİHİ : 15/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA : Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişkide davalıya satılıp teslim edilen mallara karşılık düzenlenen faturalara dayalı cari hesaptan dolayı davacının davalıdan alacaklı olduğunu, cari hesap alacağın tahsili için başlatılan icra takibinin yetkiye ve borca itiraz sonucu durduğunu, davalının cari hesap bakiye borcu için davacıya keşide ettiği çeklerin bankaya ibraz edildiğinde karşılıksız çıktığını, bu çekler ile ilgili icra takipleri iş bu takipten bağımsız olduğundan tahsilde mükerrerlik olmaması amacıyla bu davaya konu edilmediğini, ayrıca davalı borçludan tahsil edilen 278.341,75 ... tutarın alacaktan mahsup edildiğini ileri sürerek davalı borçlunun ... 9.İcra Müdürlüğünün 2023/... E. Sayılı icra takibine itirazının 56.225,86 Euro asıl alacak ve 533,84 Euro işlemiş faiz üzerinden iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili, davacının müvekkilini cari hesapta toplamda 1.302.887,72 TL kur farkı faturaları ile borçlandırdığını, bu borcu kabul etmediklerini, davacı şirket ile dava dışı ... Tekstil Konfeksiyon Ltd. Şti ve yurt dışında mukim ... Limited ortakları ve yetkilileri aynı kişiler olduğunu, organik bağ bulunan bu şirketler ile müvekkili arasında ticari ilişki olduğunu, müvekkili şirketin davacı veya dava dışı ... Tekstil Ltd. Şti.'den ürün işlemek için kumaş satın aldığını, bu kumaşları işleyip ürüne dönüştürerek; İngiltere'de mukim ... Limited isimli şirkete sattığını, davacının bu satışlardan komisyon aldığını, icra takibine konu edilen faturaların da bu çoklu şirket arasından sürdürülen ticaret kapsamında kesilmiş faturalar olduğunu, ... Limited şirketinden ödeme yapılmadığı gibi müvekkiline sipariş edilen ürülerin de satın alınmadığını, takibe konu alacağın için de davacının icra takibine konu ettiği çeklerin de bulunduğunu, davacı aleyhine ... ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/... Esas sayılı dosyasında açılan menfi tespit davasının bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine ve icra inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, faturalara dayalı cari hesap bakiye alacağın tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın kısmen iptali istemine ilişkindir.Davacı, taraflar arasındaki satıma dayalı ticari ilişkiden dolayı davalıdan alacaklı olduğunu, davalının cari hesap borcu için tediye ettiği çeklerin karşılıksız çıktığını, bu çekler ile ilgili icra takipleri başlatıldığını, tahsilde mükerrerlik olmaması adına bu çeklerin davaya konu edilmediğini, ayrıca tahsil edilen 278.341,75 GBP tutarın davalının borcundan mahsup edildiğini belirterek davalının icra takibine itirazının 56.225,86 Euro asıl alacak ve 533,84 Euro işlemiş faiz üzerinden iptalini istemiş, davalı ise davacının kur farkı faturalarınınn kabul edilmediğini, davacı ile ... Tekstil..Ltd.Şti ve İngiltere’de mukim ... Limited arasında organik bağ olduğunu, davalı şirketin ... Tekstil Ltd. Şti.'den satın aldığı ürünleri işleyerek yurt dışındaki şirkete sattığını, davacının bu satışlardan komisyon aldığını, dava konusu alacağın da bu ticaret kapsamında düzenlenmiş faturalar olduğunu, yurt dışındaki şirketin ödeme yapmadığını, sipariş ettiği ürüleri de satın almadığını, takibe konu alacağın için de davacının icra takibine konu ettiği çeklerin de bulunduğunu, bu çeklere dayalı başlatılan takiplerden dolayı davacı aleyhine ... ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/... Esas sayılı dosyasında açılan menfi tespit davasının bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Taraflar arasındaki akdi ilişkinin sabit olması karşısında, TBK m.89 ve HMK m.10 gereğince, davacı alacaklının ikametgahı gözetildiğinde davalı borçlunun icra dairesinin yetkisine yönelik itirazının reddi gerekmiştir. Dava konusu ... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2023/... E.sayılı dosyasında; takip alacaklısı davacı ... Tekstil AŞ; takip borçlusu davalı ... Giyim Ltd Şti, 24.07.2023 tarihli ilamsız icra takibinde, 678.706,17 Euro asıl alacak ve 5.206,51 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 683.912,68 Euro alacağın tahsili istendiği ve takibin süresi içerisinde yetkiye ve borca itiraz sonucu durduğu görülmüştür.Uyuşmazlık taraflar arasında süre gelen ticari ilişkide davacının takip tarihi itibariyle davalıdan cari hesap bakiye alacağının bulunup bulunmadığı varsa tutarı noktasında toplanmakta olup bu bağlamda her iki tarafın ticari defterleri incelenmiş ve cari hesap mutabakatsızlık nedenleri ortaya çıkarılmıştır.Mahkememizce davacının ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda, davacının 2023 yılında, davalıdan 648.493,50 Euro karşılığı 8.433.518,87 TL alacaklı göründüğü, 2023 yılında davacının davalıya 10 adet 230.992,56-Euro karşılığı 4.699.543,76-TL tutarında faturaları düzenlediği, ayrıca 2023 yılı içerisinde 2 adet 474.974,16-TL kur farkı faturası düzenlediği, buna karşılık davalının davacıya 1 adet 72.091,73-TL tutarında kur farkı iade faturası düzenlediği, davacının 7 adet karşılıksız çek açıklamasıyla toplam 12.470.325,00-TL tutarında davalıyı borçlandırıcı kayıt yaptığı, 2023 yılı sonu itibariyle davacının davalıdan 354.101,21-Euro karşılığı 3.991.612,43-TL alacaklı göründüğü, icra takibi dayanağı olarak 28.02.2023 tarihli cari hesap bakiyesi gösterildiği, bu tarih itibariyle (28.02.2023) davacının davalıdan takip tutarı kadar 678.706,17 Euro alacaklı olduğu, ancak davacının, 09.06.2023 tarihinde davalı adına dava dışı ... Limited şirketinden 324.604,96-Euro karşılığı 9.337.001,84-TL tahsilat kaydı düzenleyerek davalıyı alacaklandırdığı, buna göre takip tarihi itibariyle (24.07.2023) davacının davalıdan 354.101,21 Euro (3.991.612,43 TL ) alacaklı olduğu belirtilmiştir.
Talimat mahkemesince davalı şirketin ticari defteleri incelenmek suretiyle düzenlene bilirkişi raporunda, davalı şirketin davacı ile olan ticari ilişkisini ticari defterlerinde TL para cinsi üzerinden tuttuğu, ticari defterlerinde 24.07.2023 takip tarihi itibariyle davacı şirkete 1.213.249.20 TL borçlu olduğu, davacı cari hesabında davalıdan takip tarihi itibariyle (354.101,21 Euro) 3.991.612.43 TL alacaklı olduğu, davalı ise aynı tarihte 1.213.249.20 TL borçlu olduğuna göre, cari hesap olarak taraflar arasında 2.778.365,23 TL ( 3.991.612.43 – 1.213.249.20 ) fark bulunduğu, bu farkın nedeni davalı kayıtları bakımından; davalı şirket tarafından 01.12.2022 tarihinde davacı şirkete 354.960.24 TL alacak kaydı verilmiş olup söz konusu tutar davacı kayıtlarında yer almamasından; davacı kayıtları bakımından ise davacı şirket davalıdan alınan ve fakat karşılıksız çıkan 7 adet toplam 12.470.325,00 TL bedelli çekten dolayı davalının cari hesapta borçlandırmasından ve davacı cari hesap dökümünün en son satırında 09.06.2023 tarihi itibariyle davalıya 324.604.96 Euro karşılığı 9.337.001.84 TL alacak kaydı yapmasından kaynaklandığı belirtilmiştir.Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan deliller doğrultusunda, davacı şirketin davalıya satıp teslim ettiği mallar kaşılığında, davacının davalıya yabancı para cinsi (Euro/Usd) ve TL karşılığı gösterilmek suretiyle faturalar düzenlediği, dolayısıyla taraflar arasındaki akdi ilişkinin yabancı para cinsinden düzenlendiği, davalının cari hesap borcuna karşılık kimi zaman yabancı para cinsiden kimi zaman TL cinsinden ödemeler yaptığı, davacının süregelen ticari ilişkide kur farkından dolayı faturalar düzenlediği, bu faturaların itiraza uğramadığı ve yalnızca davalı tarafça 1 adet davacıya kur farkı iade faturası düzenlendiği, davacının davalı ile olan cari hesap ilişkisini hem Euro/Usd ve hem de TL karşılığı olarak izlediği, buna karşılık davalının ise cari hesap ilişkisini yalnızca TL cinsinden takip ettiği, davalı şirketin ticari defterlerinde 24.07.2023 takip tarihi itibariyle davacı şirkete 1.213.249.20 TL borçlu olduğu, davacının ise cari hesabında davalıdan takip tarihi itibariyle (354.101,21 Euro) 3.991.612.43 TL alacaklı olduğu, cari hesap olarak taraflar arasında 2.778.365,23 TL (3.991.612.43–1.213.249.20) fark bulunduğu, cari hesap mutabakatsızlığın nedeni davalı kayıtları bakımından; davalı şirket tarafından 01.12.2022 tarihinde davacı şirkete 354.960.24 TL alacak kaydının davacı kayıtlarında yer almamasından; davacı kayıtları bakımından ise; davacı şirket davalıdan alınan ve fakat karşılıksız çıkan 7 adet toplam 12.470.325,00 TL bedelli çekten dolayı davalının cari hesapta borçlandırmasından ve davacı cari hesap dökümünün en son satırında 09.06.2023 tarihi itibariyle davalıya 324.604.96 Euro karşılığı 9.337.001.84 TL alacak kaydı yapmasından kaynaklandığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır.Davacının ticari defter kayıtlarında, davalının cari hesap borcuna karşılık davacıya keşide etmiş olduğu 7 adet toplam 12.470.325,00 TL bedelli çeklerin karşılıksız çıkması üzerine, davacının bu çekler tutarınca davalıyı cari hesap bakiyesinde borçlandırmış ise de, bu çeklerin davalıya teslim edilmediği gibi icra takiplerine konu yapıldığı, davalı tarafça da bu çeklere dayalı başlatılan icra takiplerinden dolayı ... ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/... E. Sayılı dosyasından davacı aleyhine menfi tespit davası açmış olduğu gözetildiğinde, davacının davalıyı söz konusu çek bedelleri tutarınca mükerrer cari hesapta borçlandırması doğru olmadığından 7 adet çek bedeli toplam 12.470.325,00 TL’nin davalı cari borcundan mahsubu gerektiği, ayrıca davacının davalıya 324.604.96 Euro karşılığı 9.337.001.84 TL’yi kendi defterlerinde davalının cari borcundan düşmüş olması karşısında, takip tarihi itibariyle davacının davalıdan herhangi bir cari hesap bakiye alacağının bulunmadığı sonucuna varılmaktadır. Davalı ticari defterlerinde takip tarihi itibariyle davacıya 1.213.249,20 TL borçlu olduğu, davalının kendi kayıtlarında 354.950,26 TL tutarınca davacının cari alacağından mahsup etmiş ise de, bu mahsup işleminin dayanağının bulunmadığı gibi davacı kayıtlarında da yer almadığından davalının yapmış olduğu mahsup işlemi usulsüz olup, 354.950,26 TL’nin davacının cari alacağına ilavesi suretiyle davalının davacıya olan borcunun takip tarihi itibariyle 1.568.199,46 TL olduğunun kabulü gerekir. Ne var ki, davacı kayıtlarında davalı lehine olan 324.604.96 Euro karşılığı 9.337.001.84 TL’nin davalının kendi defterlerinde davacıya olan 1.568.199,46 TL borcundan düşülmesi gerekir. Bu durumda da, davalının kendi defterlerinde davacıya borcunun bulunmadığının kabulü gerektiğinden tüm bu açıklanan nedenlerle davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.Davalının icra inkar tazminat talebi yönünden ise, davacı alacaklı icra takibinde haksız ise de, her iki tarafın ticari defterlerinde cari hesap alacağı bakımından mutabakatsızlık bulunduğu gözetildiğinde, davacının icra takibinde kötü niyetli olduğu dosya kapsamı itibariyle sübut bulmadığından davalının kötü niyet tazminatı isteminin reddi gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçe ve nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Koşulları bulunmadığından davalının kötü niyet tazminatı isteminin REDDİNE,
3-Harçlar Tarifesi gereği alınması gereken 615,40.-TL maktu harçtan peşin yatırılan 269,85.-TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55.-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Asgari Avukatluk Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 248.775,50.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.120,00.-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 Sayılı HMK'nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2025
Başkan
e-imza
Üye
e-imza
Üye
e-imza
Katip
e-imza