T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/255 Esas - 2024/181
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/255
KARAR NO: 2024/181
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ... SİGORTA ŞİRKETİ- .... [25999-13927-....] UETS
VEKİLİ: Av.....- [16261-62983-....] UETS
DAVALI :... - ..... İlkyerleşim Mah. 1999 Sk. No:19 Yenimahalle/ ANKARA
VEKİLİ: Av. .... [16057-50263-.....] UETS
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/03/2022
KARAR TARİHİ: 15/02/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/03/2024
Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 29/11/2022 tarih 2022/123 Esas 2022/444 Karar sayılı dosyasında verilen görevsizlik kararı sonucu, Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... plaka sayılı aracın müvekkil şirket nezdinde 117968416 nolu 19.01.2018-2019 vadeli Artan Mali Sorumluluk teminatını havi Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, sigortalı araç 17.08.2018 tarihinde çok araçlı trafik kazasına karıştığını, mezkur kaza nedeniyle ... plaka sayılı aracın 117968416 nolu 19.01.2018-2019 vadeli Artan Mali Sorumluluk teminatını havi Kasko Sigorta Poliçesi dahilinde;... plakalı araç için ... Sigorta AŞ.'ye 29.11.2018 tarihinde 9.445,00-TL, ... plakalı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 29.11.2018 tarihinde 30.000,00-TL, ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 9.532,00-TL ,... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 8.514,00-TL , ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 17.707,00-TL ve ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 30.01.2019 tarihinde 30.886,00-TL olmak üzere toplamda 106.084,00 TL hasar bedeli müvekkil şirket tarafından ödendiğini ve 100.000 ₺ poliçe azami teminat limiti tamemen tüketildiğini, devamında kazaya karışan 06 AZ 4059 plaka sayılı aracın zararı kapsamında ;Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Kararı 2020/95768 E. 2021/25087 K. Sayılı ilam ile Bursa 1.İcra Müdürlüğü 2021/... E. Sayılı icra takibi başlatılmış olup müvekkil şirket tarafından 01.06.2021 tarihinde 18.377,98-TL ödeme yapılmak zorunda kalındığını, Sigorta Tahkim Komisyonu 2020/6467 E. 2020/15508 K. Sayılı ilam ile Bursa 13.İcra Müdürlüğü 2020/... E. Sayılı icra takibi başlatılmış olup müvekkil şirket tarafından 28.09.2020 tarihinde 10.812,63-TL ve 15.10.2020 tarihinde 347,15-TL Bursa 13.İcra Müdürlüğü 2020/... esas sayılı dosyaya ödenmek zorunda kalındığını, dolayısıyla ... plaka sayılı aracın 117968416 nolu 19.01.2018-2019 vadeli Artan Mali Sorumluluk teminatını havi Kasko Sigorta Poliçesi 100.000 ₺ poliçe azami teminat limiti tamemen tüketilmiş olmasına rağmen poliçe azami teminat limiti üzerinde ödeme yapılmak zorunda kalınmış olduğunda davalı yan sebepsiz zenginleştiğini, davalıların takip ve dava konusu borcu ödememesi sebebiyle davalı/borçlular aleyhine Bursa 19. İcra Dairesi 2021/ 1835 Esas ve 2021/5213 Esas sayılı dosyaları ile alacağın tahsili amacıyla (Örnek 7) ilamsız icra takibine geçildiğini, ancak davalı yan haksız itirazı ile takibin durmasına sebebiyet verdiğini, arabuluculuk yoluna başvurulmuş ve yapılan arabuluculuk görüşmeleri neticesi davalı taraf ile anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle davalı / borçlunun Bursa 19. İcra Dairesi 2021/ 1835 Esas ve 2021/5213 Esas sayılı dosyalarına ileri sürdüğü borca itirazlarının iptaline ve duran icra takibinin devamına, davalının %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemelerine mahkum edilmesine, yargılama ve icra giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dosyanın görevli ve yetkili Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesini, Sigorta şirketince müvekkile yapılan ve icra takibi ile iadesi istenen tutar, hukuki tabiriyle sigorta tazminatı ve fer’ileri, müvekkile ilam gereği ödenmiş olup, müvekkil adına yapılan tahkim başvuruları üzerine verilen kararlara istinaden, davacı sigorta şirketinden tahsil edilen tutarların, sebepsiz zenginleşmeye yol açtığı iddia edilerek iadesinin talep edildiği işbu davada, talep açıkça hukuka ve usule aykırı olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu Hakemleri, Hakem Heyetleri yada İtiraz Hakem Heyetleri tarafından verilen tüm kararlar hem HMK ve İİK uyarınca mahkeme kararı/ilam hükmünde olup, hem Sigortacılık Kanunu 30.Maddesi’ndeki özel hem de HMK’daki 407 vd. Maddelerindeki genel usul kuralları çerçevesinde denetlenebildiğini, işbu dava dilekçesinde ileri sürülen iddiaların Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde görülen başvurularda da savunma mahiyetinde ileri sürmüş ve itirazları kabul görmemiş, dolayısı ile başvurular aleyhine sonuçlandığını, ... Sigorta Şirketi tarafından 117968416 sayılı sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın 17.08.2018 tarihinde sebep olduğu trafik kazası sonucunda müvekkilin 06 AZ 4059 plakalı aracında ağır hasar oluştuğunu, kaza sonucunda müvekkilin aracının tam hasara uğramış sayıldığı eksper raporu ile tespit edilmiş, ... Sigorta Şirketi ile müvekkil arasında düzenlenen Mutabakatname ile aracın değerinin 30.000 TL, sovtajının 12.500 TL olduğu, zarara sebep olan aracın Trafik poliçesinden karşılanan 2.110 TL’nin de mahsubu ile bakiye tam hasar bedeli olan 15.390 TL’nin ... Sigorta Şirketi tarafından müvekkile ödeneceği kararlaştırıldığı, müvekkil tarafından aracın sovtajı ... Sigorta Şirketi tarafından gösterilen alıcıya satılmış ve sovtaj bedeli alıcıdan tahsil edildiği, ancak ... Sigorta Şirketi tarafından ödenmesi gereken 15.390 TL aradan yaklaşık 12 ay geçmesine rağmen ödenmemiş, 17.07.2019 tarihinde ... Sigorta Şirketi’ne yapılan yazılı başvuruya “sigortalının artan mali sorumluluk poliçe limiti 100.000 TL olup poliçenin limiti kalmadığından hak sahibine ödeme yapılamamaktadır” cevabı verildiğini, bunun üzerine, TTK, KTK ve Sigorta Genel Şartları çerçevesinde ... Sigorta Şirketinin ödemeyi taahhüt ettiği ve müvekkil ile yazılı mutabakata varılan 15.390 TL'nin ödenmesi için Sigorta Tahkim Komisyonunda başvuru yapıldığını, başvuru sırasında da belirtildiği gibi TTK., KTK. ve Sigorta Genel Şartları çerçevesinde ... Sigorta Şirketi, ödemeyi taahhüt ettiği ve müvekkil ile yazılı mutabakata varılan 15.390 TL tutarındaki bakiye tam hasar bedelinden sorumlu olduğunu, Sigorta şirketince birden fazla zarar gören tarafından tazminat ödemesi için başvuruda bulunulması halinde keyfi bir seçim hakkı bulunmadığını, zira bu keyfiyet sigorta hukukunda “garameten paylaşım” ilkesi ile sınırlandırıldığını, ayrıca davacı sigorta şirketine, dava dilekçesinde gösterdiği dava değerini nasıl belirlediği hususunda açıklama yaptırılmasını, zira dosyalarda yapılan tüm tahkim başvuru masrafları, vekalet ücretleri, icra harç ve giderleri, vergi yükümlülükleri gereği ödenen KDV, stopaj gibi tüm giderleri de kapsar şekilde talepte bulunduğu, ancak bunun muhatabı müvekkilimiz olmadığını, ayrıca tüm bu taleplerin davaya konu edilmesi de yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, davacı aleyhinde %20 tazminata hükmolunmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Kaza tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, ... Sigorta Şirketi kasko sigorta poliçesi ve hasar dosyası, Bursa 19. İcra Dairesi 2021/ 1835 Esas ve 2021/5213 Esas sayılı dosyaları, ... Sigorta AŞ. Poliçe ve hasar dosyası, ... Sigorta A.Ş. poliçe ve hasar dosyası, ... Sigorta A.Ş. poliçe ve hasar dosyası, ... Sigorta A.Ş. poliçe ve hasar dosyası, Sigorta Tahkim Komisyonu’nun 2019.E.91218- K-2020/17719 Sayılı Uyuşmazlık Hakemi kararı, 2020.İ.6467 2020/İHK-15508 sayılı İtiraz Hakem Heyeti kararı, Sigorta Tahkim Komisyonu’nun 2020.E.95768- K-2021/25087 sayılı Uyuşmazlık Hakemi kararı, 2021.İ.9196 2021/İHK-11167 sayılı İtiraz Hakem Heyeti kararı,Bursa 13. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. Sayılı dosyası, Bursa 1. İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E. Sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; davacı sigorta şirketi nezdinde mali sorumluluk teminatı havi kasko sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın 17/08/2018 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Kararlarına istinaden davalıya poliçe azami teminat limiti üzerinde yapılan ödemelerin rücuen tahsiline yönelik takibe itirazın iptali istemine ilişkin olup yasal süresi içerisinde açılmıştır.
Dosya kapsamına celp edilen poliçe ve hasar dosyaları ve alınan bilirkişi raporuna göre de, davacı tarafça, meydana gelen kaza nedeniyle kasko sigorta poliçesi dahilinde; ... plakalı araç için ... Sigorta AŞ.'ye 29.11.2018 tarihinde 9.445,00-TL ,... plakalı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 29.11.2018 tarihinde 30.000,00-TL, ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 9.532,00-TL , ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 8.514,00-TL , ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 26.12.2018 tarihinde 17.707,00-TL , ... plaka sayılı araç için ... Sigorta A.Ş.'ye 30.01.2019 tarihinde 30.886,00-TL olmak üzere toplamda 106.084,00 TL hasar bedeli davacı şirket tarafından ödendiği görülmüştür.
Davaya konu kaza sonucunda davalının 06 AZ 4059 plakalı aracında meydana gelen ağır hasarın eksper raporu ile tespiti sonrası ... Sigorta Şirketi ile davalı arasında düzenlenen mutabakatname ile aracın değerinin 30.000 TL, sovtajının 12.500 TL olduğu, zarara sebep olan aracın trafik poliçesinden karşılanan 2.110 TL’nin de mahsubu ile bakiye tam hasar bedeli olan 15.390 TL’nin ... Sigorta Şirketi tarafından davalıya ödeneceğinin kararlaştırıldığı, ancak ... Sigorta Şirketi tarafından ödenmesi gereken 15.390 TL sigortalının artan mali sorumluluk poliçe limiti 100.000 TL olup poliçenin limiti kalmadığından bahisle ödeme yapılmaması üzerine davalı tarafça Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yapıldığı, yapılan yargılama sonucunda Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Kararı'nın 2019.E.91218 - K-2020/17719 sayılı kararı ile 117968416 sayılı sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın 17.08.2018 tarihinde sebep olduğu trafik kazası sebebiyle 100.000 TL'lik teminat limitinin ödenerek tükendiğinden bahisle ret kararı verildiği, itiraz üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti Kararı'nın 2020.İ.6467- 2020/İHK-15508 sayılı kararı ile İtiraz aşamasında yapılan incelem sonrasında dosyada yer alan ekran görüntülerindeki açıklamaların uyuşmazlık konusu kaza ile ilişkilendirilmesini teminen ve ihtiyari malisorumluluk sigortasında garameye ilişkin bir düzenleme olup olmadığının görülebilmesi amacıyla ara kararla davalı vekiline uyuşmazlık konusu sigorta sözleşmesini, kazayla yapılan ödemelerin kazayla bağlantısını gösterecek şekilde ödeme dekontlarını dosyaya sunması için 5 iş günü süre verilmiş ancak kara verme tarihine kadar davalı tarafından ara karar gereği yerine getirilmediğini, bu noktada taraflar arasında teminatın100.000,00 TL olduğu konusunda uyuşmazlık olmayan davada davalı tarafından teminatın tüketildiği ispatlanamadığından başvuru sahibi vekilinin itirazının kabulüne ve yine taraflar arasında uyuşmazlık olmayan baliye alacak miktarı 15.390,00 TL'nin taleple bağlı kalınarak 5.000,00 TL'nin ödenmesine miktar yönünden kesin olarak karar verilmiştir.
Yine bakiye 10.390,00TL'ye ilişkin davalı tarafça yapılan başvuru sonucunda Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Kararı'nın 2020.E.95768- K-2021/25087 sayılı kararı ile Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti'nin 2020/İHK-15508 sayılı dosyasından yürütülen yargılama, başvuru sahibi lehine kesin olarak karara bağlandığını, bu nedenle, başvuru sahibi açısından usulü kazanılmış hak söz konusu olduğunu, kaldı ki davalı sigorta şirketi tarafından ödeme dekontları ne Sigorta Tahkim Komisyonu2020/İHK-15508 sayılı dosyasına ne de hakemliğimiz dosyasına sunulmamış olup davalı sigorta şirketinin bu yöndeki İtirazının ispatlanamamasından bahisle reddi gerektiği, belirtilen tüm bu nedenlerle başvuru sahibinin talep etmiş olduğu bakiye 10.390,00TL'nin, davalı sigorta şirketinden alınıp, başvuru sahibine verilmesine karar verilmiş, itiraz üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti Kararı'nın 2021.İ.9196- 2021/İHK-11167 sayılı kararı ile başvuranın kendisine verilen kesin süreye rağmen yerine getirmediği ara karar sonucunca TMK.6 madde gereğince ispatla yükümlü olduğu iddiası sübuta ermediğinden sigorta şirketinin bu itirazının kesin olarak reddine karar verildiği görülmüştür.
Her ne kadar davacı tarafça düzenlenmiş olan Kasko Poliçesinin İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının azami limitinin 100.000,00 TL olduğu, yapılan 106.084,00 TL ile mevcut Kasko poliçesinin İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı limitinin tüketilmiş olduğu anlaşılmakta ise de,davalı adına yapılan tahkim başvuruları üzerine yapılan yargılamalar neticesinde verilen ve hukuken kesinleşmiş kararlar icra takibine konu edilmiş, ödemeler de bu kararlara istinaden yapıldığı, ayrıca sigorta şirketi tarafından poliçe teminatı kapsamında yapılan ödemeler, teminat limiti, limitin aşılıp aşılmadığı hususları tahkim yargılamaları sırasında irdelenmiş, yapılan değerlendirmeler sonucunda verilen kararların itiraz aşamasından geçerek kesinleşmiş olduğu, hal böyle olunca basiretli bir tacir gibi davranması gereken davacı sigorta şirketinin, Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde görülen yargılama sırasında komisyona ödeme belgelerini sunmadığı gözetildiğinde, ilama dayalı olarak yapılan ödemenin davacı sigorta şirketine sebepsiz zenginleşmeye
dayalı olarak talep hakkı vermeyeceği kanaatine varılmakla davanın reddine karar verilmiş, ayrıca dosya kapsamından davacının takibinde kötü niyetli olduğuna dair delil bulunmamakla yasal şartlar oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Yasal şartlar oluşmamakla kötü niyet tazminatı isteminin REDDİNE,
3-Harçlar yasası gereği alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 451,41-TL harçtan mahsubu ile bakiye 23,81-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı yana İADESİNE,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/02/2024
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır