T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/328 Esas - 2023/365
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/328
KARAR NO: 2023/365
BAŞKAN: ....
ÜYE: ....
ÜYE: ..
KATİP: ...
DAVACI : ... -TC Kimlik no- ...
VEKİLİ: Av. .... - [16958-59763-....] UETS
DAVALI : ... MEMBA SULARI SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - ....
DAVA: Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ: 03/04/2023
KARAR TARİHİ: 06/04/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dilekçesi ile, müvekkilinin murisi (babası) ...'nun davalı şirket hissedarı ve Yönetim Kurulu Başkanı iken 11.01.2022 tarihinde vefat ettiğini, hisseleri mirasen müvekkili ..., annesi ..., kardeşleti ..., ... ve ...'a intikal ettiğini, bu suretle müvekkilimiz davalı şirkette 547.683,75 adet hissenin sahibi olduğunu, davalı şirket ise ...'nun vefatının ardından 20.01.2022 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısını düzenlendiğini, toplantıda davalı şirketin ... ve ...'nun müşterek imzaları ile temsil edilmesine karar verildiğini, bununla birlikte davalı şirkette en son 2019 ve 2020 yılı faaliyetlerine ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantısının 27.12.2021 tarihinde gerçekleştirildiğini, 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantıları mevzuat hükümlerine aykırı olarak halen gerçekleştirilmediği gibi, müvekkilinin şirketin mali durumu, borç ve alacakları, risklerine ilişkin bilgi alma, tcari defter ve kayıtları inceleme taleplerinin sürekli davalı sirket tarafından hicbir haklı gerekçe olmaksızın reddedildiğini, nitekim müvekkilinin davalı şirketteki hisselerini mirasen iktisap etmesinin ardından, öncelikle Bursa 10. Noterliğinden 06.12.2022 tarihli, 44678 yevmiye numaralı ihtarnameyi keşide ettiğini, hem 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantısının yapılmasını, hem de şirkete ait ticari defter ve kayıtların incelenmek üzere hazır edilmesini talep etmiş, davalı şirketin ise cevaben Bursa 33. Noterliğinden keşide ettiği 06.01.2023 tarihli, 201 yevmiye numaralı ihtarname ile şirket kayıtlarının olağan Genel Kurul Toplantısından önce incelemeye açılabileceğini belirtmiş, ancak toplantının ne zaman yapılacağına dair hiçbir bilgi vermediğini, bunun üzerine müvekkilinin, davalı şirkete hitaben Bursa 10. Noterliğinden 24.01.2023 tarihli, 3309 yevmiye mumaralı ihtarnameyi göndererek aynı taleplerini yinelediğini, 31.01.2023 ve 01.02.2023 günleri saat 10:00-17:00 arasında şirket kayıtlarının incelenmek üzere hazır edilmesi gereğini bildirdiğini, işbu ihtarnameye istinaden 31.01.2023 günü saat 10:00-11:00 arasında davalı şirkette bulunan müvekkilinin tarafları ve müvekkili tarafından yetkilendirilen mali müşavir Dr........'e davalı şirket tarafından hiçbir bilgi ve belge sunulmadığını, taraflarınca telefonda davalının mali müşaviri tarafından hakarete varan ifadeler sarf edildiğini, hiçbir paylaşımda bulunulmayacağı bildirilmiş olduğundan davalı şirketten ayrılmak zorunluluğu doğduğunu, davalı şirketin ise ziyaretin hemen ardından Bursa 17. Noterliğinden 01.02.2023 tarihli, 6915 yevmiye numaralı ihtarnameyi keşide ederek anonim şirketlerde pay sahiplerinin şirket ile ilgili bilgi alma ve inceleme hakkının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 437.maddesi uyarınca yalnızca Olağan Genel Kurul Toplantısından 15 gün öncesinde mevcut olduğunu, böyle bir incelemenin ise finansal tablolar, faaliyet raporları, denetim raporları ve kar dağıtım önerileri ile sınırlı olduğunu, kaldı ki müvekkilinin inceleme için 31.01.2023 tarihinde davalı şirkete gelirken hissedar olduğunu ispat edecek belgeleri ibraz etmediğini ileri sürdüğünü, ihtarnamede yer verilen haksız iddiaların hiçbir yasal dayanağı da bulunmadığını, müvekkilinin murisi ...'nun vefatının ardından kendisine intikal eden hisselere ilişkin güncel riskini öngörebilmek adına davalı şirket ticari defter ve kayıtlarını inceleme hakkının her daim mevcut olduğunun izahtan vareste olduğunu, müvekkilinin pay defterine kayıtlı olduğunu, davalı şirket vekili tarafından keşide edilen önceki ihtamamelerde müvekkiline Pay sahibi sıfatı ile cevap verildiğini, davalı şirketin çoğu hissesi aile şirketi niteliğinde olup, tüm pay sahiplerinin birbirini tanıdığını, davalı şirketin aksi yöndeki beyanlarının basiretli tacir olmanın gereklerine açıkça aykırı olduğunu, davalı şirketin taleplerini bir kez daha yerine getirmemesi üzerine son defaya mahsus olarak Bursa 10. Noterliği'nden 14.02.2023 tarihli, 6139 yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, hem şirket kayıtlarının incelemeye açılması, hem de ivedilikle 2021 ve 2022 yılı faaliyetlerine ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantısının yapılması ve müvekkilince müzakere edilmesi istenen hususların toplantı gündemine eklenmesi talebinde bulunulduğunu, davalı şirketin ise Bursa 17. Noterliğinden 07.03.2023 tarihli, 13706 yevmiye numaralı ihtarnameyi göndererek bir kez daha müvekkilinin taleplerini karşılamadığını, müvekkilinin hissedarlığının devam etmesi dolayısı ile mevcut koşullar altında ticari riskini öngörebilmesi mümkün olmadığından ve bu durumun müvekkilinin mağduriyetine sebep olduğundan, davalı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ait kayıtların incelenebilmesi adına mahkemeye başvurarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 437.madesinde düzenlenen hüküm uyarınca davalı şirketçe taraflarına bilgi verilmesi ve ticari defter ve kayıtlar üzerinde inceleme yapmalarına müsaade edilmesi yönünde karar verilmesini talep ettiğini belirterek fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 437.maddesi uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında davalı şirket ticari defter ve kayıtları üzerinde müvekkiline ve müvekkilince tayin edilecek yetkili kişiye inceleme yetkisi verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava, davacı şirket ortağına bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılıp kullandırılmadığı, davacının bu konuda talep hakkının doğup doğmadığına ilişkindir.
Anonim şirkette pay sahipliğine bağlanan haklar 6102 Sayılı TTK.nun 425 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı”nı düzenleyen TTK’nun 437. Maddesi ile”(1).Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, Yönetim Kurulu’nun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve Yönetim Kurulunun kar dağıtım önerisi, Genel Kurulun toplantısından en az on beş gün önce, Şirketin merkez ve şubelerinde pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur.Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur.Her pay sahibi gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir. (2) Pay sahibi Genel Kurulda Yönetim Kurulundan şirketin işleri, denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir.Bilgi verme yükümü 200. Madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar.Verilecek bilgiler hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla Genel Kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine aynı bilgi gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir.Bu halde Yönetim Kurulu bu maddenin 3. Fıkrasına dayanamaz. (3) Bilgi verilmesi sadece istenilen bilgi verildiği taktirde şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile reddedilebilir. (4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için Genel Kurulun açık izni veya Yönetim Kurulunun kararı gerekir.İzin alındığı taktırde inceleme bir uzman aracılığı ile de yapılabilir. (5) Bilgi alma ve inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen , ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi reddi izleyen 10 gün içinde diğer hallerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesine başvurabilir.Başvuru Basit yargılama usulüne göre incelenir.Mahkeme kararı bilginin Genel Kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir.Mahkeme kararı kesindir. (6) Bilgi alma ve inceleme hakkı, esas sözleşmeyle ve şirket organlarından birinin kararıyla kaldırılamaz ve sınırlandırılamaz.”
Bu kapsamda yapılan incelemede davacı ortağın TTK'nun 437. maddesi kapsamında bilgi alma ve inceleme hakkını kullanmak istediği hususların davalı şirket pay sahibi ... bakımından; davacının murisi (babası) ...'nun davalı şirket hissedarı ve Yönetim Kurulu Başkanı iken 11.01.2022 tarihinde vefat ettiği, hisselerinin mirasen davacı ..., annesi ..., kardeşleri ..., ... ve ...'a intikal ettiği, bu suretle davacının davalı şirkette 547.683,75 adet hissenin sahibi olduğu, davalı şirketin ise ...'nun vefatının ardından 20.01.2022 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısını düzenlediği, toplantıda davalı şirketin ... ve ...'nun müşterek imzaları ile temsil edilmesine karar verildiği, bununla birlikte davalı şirkette en son 2019 ve 2020 yılı faaliyetlerine ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantısının 27.12.2021 tarihinde gerçekleştirildiği, 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin Olağan Genel Kurul Toplantılarının mevzuat hükümlerine aykırı olarak halen gerçekleştirilmediği gibi, davacının şirketin mali durumu, borç ve alacakları, risklerine ilişkin bilgi alma, ticari defter ve kayıtları inceleme taleplerinin sürekli davalı sirket tarafından hicbir haklı gerekçe olmaksızın reddedildiği, davacının hissedarlığının devam etmesi dolayısı ile mevcut koşullar altında ticari riskini öngörebilmesi mümkün olmadığından ve bu durumun davacının mağduriyetine sebep olduğundan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 437.maddesi uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında davalı şirket ticari defter ve kayıtları üzerinde davacı ve davacı tarafından tayin edilecek yetkili kişiye inceleme yetkisi verilmesi gerektiği sonucuna varılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, TTK'nun 437/5 maddesi kapsamında davalı şirket ortağı ...'na davalı şirkete ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinde Genel Kurul dışında bizzat ya da bir uzman yardımı ile inceleme yapmak sureti ile bilgi alma ve inceleme hakkının KULLANDIRILMASINA,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 179,90.-TL maktu harç peşin alındığından yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca taktir ve tayin olunan 9.200,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından giderlerin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda kesin olarak oy birliği ile karar verildi.07/04/2023
Başkan ..
e-imza
Üye ..
e-imza
Üye ....
e-imza
Katip ...
e-imza