T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/517 Esas - 2024/160
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
ESAS NO: 2023/517
KARAR NO: 2024/160
HAKİM: ....
KATİP: .......
DAVACI: ELEKTRİK ÜRETİM ANONİM ŞİRKETİ - ..
VEKİLİ: Av. .... - [16414-14569-.] UETS
DAVALI: ... TEMİZLİK MADENCİLİK İNŞAAT TURİZM MAKİNA OTOMOTİV VE ULAŞTIRMA SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ...
Kurtuluş Mah. Fatih Cad.Dörtyol İşh. K:4 D:11 Soma/ MANİSA
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 31/05/2023
KARAR TARİHİ: 08/02/2024
Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının Enerji ve Tabi Kaynaklar bakanlığına bağlı kamu tüzel kişisi olduğunu, devrolan ... Bursa Linyit İşi. Müessesesi ile davalı arasında hizmet alım sözleşmesi kapsamında dava dışı işçi ...'in iş akdinin davalı tarafından feshi sebebiyle Orhaneli Asliye Hukuk Mahkemesinin (iş) 2017/796 E - 2019/57 K sayılı kararı ile işçilik alacakları davacı idareden tahsiline karar verildiğini, kararın Orhaneli İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı dosyası ile icraya konulduğunu, icra dosyasına 29.01.2021 tarihinde 12.020,14 TL ödeme yapıldığını, arabuluculuk öncesi ... arabuluculuk aşamasında Fırtına Emlak ve Med Tarım firmaları ile sorumlulukları oranında anlaştıklarını bakiye 1.177,43 TL nin avans faiziyle tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden dava dışı işçi ...'e üst işveren sıfatı ile ödenen 12.020,14-TL'nin davalı ile aralarındaki sözleşmeye istinaden tahsiline tazminat davasıdır.
Mahkememizce dosya nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir. Bilirkişinin 28/11/2023 tarihli raporunda;
"1-Davaya esas teşkil eden dava dışı işçi ...'in Orhaneli Asliye Hukuk Mahkemesinin (iş) 2017/796 E- 2019/57 K sayılı kararı ile 01.08.2012-31.10.2012, 03.01.2013-31.12.2013 ve 10.02.2014-31.05.2015 tarihleri arasında kesintili çalıştığının belirlendiği, hüküm altına alınan işçilik alacaklarının Orhaneli İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı dosyası ile sadece KIDEM TAZMİNATI ALACAĞINA YÖNELİK icra takibi yapıldığı davacı şirketin toplam 12.020,14 TL ödeme yaptığı,
2-Dava dışı alt işverenlerin kendi dönemlerine ait sorumluluklarını dava öncesi ödeme yaptığı, davalının ve diğer alt işverenlerin sorumlu olduğu kıdem tazminatı miktarının raporun denetlenmeye elverişli olması için yukarıda tabloda gösterildiği,
3-Eski tarihli Yargıtay kararlarında sözleşme sunulmayan dönemlerde V> sorumluluk ilkesine göre hesaplama yapılmakta iken yeni tarihli kararlarında sözleşme sunulup -sunulmamasına bakılmaksızın alt işverenlerin tam sorumluluğu yönünde kararları gereği hesaplama yapıldığı,
4-Dosya eki içinde bulunan CD'nin incelenmesinde davalı şirket ile yapılmış Hizmet alımları tip sözleşmelerinin 20. Maddesinde “"yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele - ilişkin sorumlulukları, ilgil mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve genel şartnamenin 6. bölümünde belirenmiş olup yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür” maddesi gereği asıl işverenin sorumlu olduğuna dair bir hüküm bulunmadığı ve tüm ödemenin rücu kapsamında kaldığını,
YÜKÜMLÜ DAVALI RÜCUYA TABİ TUTAR
... Tem.Mad.İnş.Tur.Mak.Oto.San.Tic.Ltd.Şti. 1.177,16TL"
şeklinde kanaat içerdiği görülmüştür.
Mahkememizce yapılan incelemede bilirkişi hesabının usul ve yasalara uygun olduğu görülmüştür.
Hukuka uygun bir alt işveren ilişkisinde asıl işveren, müteselsil sorumluluğu gereği alt işveren işçisine yaptığı ödemeleri, rücu davasıyla alt işverenden talep edebilir. Asıl işveren- alt işveren ilişkisinin mevcut olduğu durumlarda, asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumludur. Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müteselsilen sorumludurlar. İç ilişkide ise, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda taraflar kendi aralarında sözleşme yapabilirler. Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinde hüküm var ise ona göre hareket ederek sözleşme hükmünü uygulanır. Sözleşmede özel bir düzenleme yok ise Yargıtay uygulamaları gereği ödeme yapan üst işverenin, ödediği tutarın tamamını alt işverenden talep edebileceği hususu gözetilir. Alt işverenlerin sorumluluğunda da genel işçilik haklarının niteliğine göre kendi dönemlerinde işçinin çalışma süresi ve dönemi ile sınırlı ve orantılı sorumlu iken ihbar, kullanılmayan yıllık izin ücretleri ve haksız fesih halinde ise ödenen boşta geçen süreler ve işe başlatmama tazminatı asıl işveren ile birlikte son alt işverenin tamamından sorumluluk esası kabul edilerek hesaplama yapılır. Taraflar arasındaki sözleşmenin Sözleşmenin 20. Maddesinde “yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve genel şartnamenin 6. bölümünde belirlenmiş olup yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür” maddesinin yer aldığı, sözleşmede ve idari şartnamede asıl işverenin sorumlu olduğuna dair madde bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle davacının, ödediği tutarı davalıya rücu edebileceği, taraflar arasında özel bir anlaşmanın bulunmadığı, genel hükümlere göre işçinin çalıştığı süreyle sınırlı olarak bilirkişi tarafından hesap edilen tutardan davalının sorumlu olduğu gözetierek davanın Davanın kısmen kabulüne (27 Kuruş yönünden red) karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1.177,16 TL'nin 29.01.2021 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 247,70-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-Davacı vekili lehine takdir edilen karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 1.177,16-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harç ve 1.672,50-TL yargılama masrafı toplamı olan 2.032,30-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6325 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.200,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
6-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair, miktar itibariyle açık olmak üzere tarafların yokluğunda açıkça okundu, usulen anlatıldı. 08/02/2024
İş bu kararın gerekçesi 08/03/2024 tarihinde yazılmıştır.
Katip ...
✍e-imzalı
Hakim ....
✍e-imzalı