T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
ESAS NO: 2023/
KARAR NO: 2024/
HAKİM:
KATİP:
DAVACI: ... VE KALIP SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av.
DAVALI: ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av.
DAVA: Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 02/08/2023
KARAR TARİHİ: 18/04/2024
Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 08.08.2018 tarihinde ... Leasing aracılığı ile makine satın aldığını ve bu makine 30.07.2021 tarihinde hasara uğradığını. Müvekkili tarafından hasarın giderilmesi için makinenin yetkili servisi olan DMG MORİ firmasından teklif aldığını, spindle’da salgı ve kalıcı boşluk değerlerinin tolerans dışında olduğunu ve bozuk yüzel kalitesi oluşturması sebebi ile yenisi ile değiştirilmesinin gerektiğinin belirtildiğini. Müvekkili tarafından birden çok firmadan teklif alınarak teklifler sonucunda en ucuz teklif değerlendirilmeye aldığını ve yetkili olmayan bir firma tarafından onarım yapılabileceğinin kanaatine varılarak ödeme planı hazırlandığını. Teklif alınan firmaların resmi servis firmaları olmadığını. Bu hususların ardından 2.631,33 EURO poliçenin sigortalısı olan ... ye ödenmiştir. Bu ödemenin ardından her ne kadar sigorta tahkim komisyonu nezdinde dava açmış olsa bile 2022.E... esas sayılı bu dosyasının usulden reddedildiğini. Bu süreçlerin ardından müvekkilinin Spindle'nin kullanılamayacak duruma geldiğini ve spindelini değiştirmek zorunda kaldığını ve ekstradan 10 bin Euro ücret ödemek zorunda bırakıldığını. Bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ödeme tarihinde hesaplanacak 8.000 EURO üzerinden açılan davamızın ıslah ve talep arttırım hakları saklı kalmak kaydı ile kabulüne, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkil sigorta şirketi nezdinde no'lu ... ... Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan makinada hasar meydana gelmesi sonucu makinenin kullanılamayacak olması sebebiyle değişimin yapıldığını, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin poliçe kapsamında zararı karşılamadığından bahisle davalı müvekkili sigorta şirketinin meydana gelen bakiye hasarı tazmin etmesi gerektiği beyan edilmiş ise de yapılan incelemede hasarın onarımla giderilebilecek olduğunun tespit edildiğini, piyasa araştırması yapılarak tespit edilen onarım maliyetinin sigortalıya ödendiğini, gerçek zarar ilkesi gereği bakiye bir tazminatın ödenmesinin söz konusu olmadığını, Çalışma esnasında operatör tarafından hatalı takım tanımlaması yapılması nedeniyle çarptırma meydana geldiğini, oluşan çarptırma sonucu spindle'ın hasar gördüğünün belirlendiğini. Davacı tarafça eksik kalan hasar tutarının müvekkilinden talep edilmiş ise de, bu talepleri kabul edebilmesinin mümkün olmadığını, meydana gelen hasarlara ilişkin olarak tespit edilen tutarın davacı tarafa ödendiğini ve ödenebilecek başkaca bir tutar kalmadığını. Müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun ancak gerçek zarar ile sınırlı olduğunu. Bu nedenle davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacının leasing sözleşmesi ile kiralamış olduğu makinenin parçasının arızalanması üzerine, davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ve ilgili makineye gelecek hasarları temin eden poliçe kapsamında bu arızanın giderilmediği iddiası ile davalı sigorta şirketinden 8.000,00-EURO'nun tahsiline ilişkindir.
Mahkememizce hasar dosyası, sigorta tahkim dosyası ve leasing sözleşmesi celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce mahallinde keşif icra edilerek dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişinin 14/03/20 tarihli raporunda;
"Dava konusu ilgili parçanın orijinal kullanıp kullanılmaması arasında fark olup olmayacağı:
Dava konusu CNC tezgahı 2018 modeldir. Hasar meydana geldiğinde (2021) tezgah henüz 3 yaşında ve 2539 saat iş mili saatindedir. Mevcut olayda makinanın spindel'ında hasar oluştuğu taraflarca kabul edilmiş ancak çözüm yöntemi konusunda hem fikir olunamamıştır.
Tezgahın iş mili çalışma saati ve üretim tarihi göz önüne alındığında bu tezgah 3 yıl içinde yaklaşık sadece 317 vardiya çalıştığı görülmektedir. Bu günde tek vardiya çalışmış olsa bile ancak 1,5 yıl çalıştığını göstermektedir. Ortalama bir spindle doğru kullanıldığında ve düzenli bakım yapıldığında 10 yıla kadar kullanılabilmektedir.
Yapılmak istenen revizyon her ne kadar spindle bileşenlerini elden geçirip hassasiyet için önemli olan rulmanları değiştirse dahi bu tarz bir revizyonla ile spindle'ın orjinali ile aynı salgı oranlarını yakalayacağına ve yakalayacaksa bunu ne kadar süre ile garanti ettiği görülememiştir. Bununla beraber revizyon yapılmış bir spindle'da kullanılacak parçalar ( örn. Rulman) ve yapılacak taşlama işlemleri sebebiyle kullanım ömrünün orjinalinden daha az olması muhtemeldir.
Bu sebeplerden ötürü orjinalinin kullanılması ile kullanılmaması arasında fark vardır.
Tamiratın yetkili serviste yapılmasının zorunlu olup olmadığı:
Yetkili servis tam olarak bir tamirat yapmamıştır. Hasar görmüş spindle' ı yenisi ile değiştirmiştir. Mevcut spindle'ı tamir etmemiştir. Sigorta firması ise spindle tamiri ön görmüştür
Makina için spindel değişimi daha sağlıklı olacaktır.
Neticeten var ise davacının zararının ne olduğu:
Revizyon için 3.261,84 Euro teklif verildiği, ekspertiz tarafından bu 3.261,84 Euro olarak hesaplandığı bundan da 630,51 Euro muafiyet kesintisi yapılarak 2.631,66 Euro ödeme yapıldığı ve Yetkili servis tarafından değişim için 10.546,00 Euro teklifi verildiği bunda da aynı muafiyet ilkesi uygulandığında (10.546-3.261,84) *%10= 728,416 Euro olduğu görülmüş. Buna göre 728,416 - 630,51* = 6.653,51 Euro fark oluştuğu
*: 750,00 USD x 8,4290 / 10,0264 = 630,51 EUR olduğu için hasar hesaplamasında 630,51 EUR tenzili muafiyet uygulanmıştır." bildirmiştir.
Davada ihtilaf; poliçe kapsamında koruma altına alınan makinenin parçasının arızalanması neticesinde, sigorta şirketince parçanın tamir ettirilmek istenilmesi üzerine, davacı tarafından parçanın orijinali ile değiştirilmek istemesi sebebiyle çıkan muarazadan kaynaklanmaktadır.
Mahkememizce aldırılan raporda açıkça spindel isimli parçanın orijinali ile değişiminin uygun olacağını, tamir durumunda aynı hassasiyet ile çalışmayabileceği ve parça ömrünün değişimdeki gibi uzun olmayacağı yönünde görüş bildirilmiştir. Yine davacı tarafından bağımsız bir kuruluş olan TMMOB tarafından atanan makine mühendisi bilirkişi ...'nun 09.02.2022 tarihli raporunda da ilgili parçanın değiştirilmesi gerektiği rapor edilmiştir. Dolayısıyla bu husus teknik bir konu olduğundan alanında uzman bilirkişinin bu yöndeki görüşü mahkememizce de benimsenmiş ve spindel isimli parçanın orijinali ile değiştirilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi tarafından zarar hesaplanmış ise de bu hesabın benimsenmesi mümkün olmamıştır. Hesap mahkememizce yeniden yapılmıştır.
İlgili hasar kapsamında davacıya tamirat nedeniyle 2.631,66 Euro ödeme yapıldığı sabittir. Dosyada mevcut elektronik cihaz koruma poliçesinin, "Şemsiye Teminatı" sözleşmesine atıf yaptığı, şemsiye teminatı içeren ana sözleşmedeki "Muafiyetler" başlıklı 4. Maddesinde ilgili makinenin değer aralığında belirlenen minimum 750,00 USD olmak üzere hasar bedelinin %10'u oranında muafiyet uygulanacağı yazılıdır. Dolayısıyla davacının makinesinde meydana gelen hasarın orijinal parça ile değişimi için, yetkili servisçe verilen teklifin bilirkişi raporunda ve dosyaya sunulan teklif formunda açıkça yazılı olduğu üzere 10.546 EURO olduğu gözetildiğinde muafiyetin 1.054,60 Euro olacağı sabittir. Muafiyet düşüldüğünde davalı tarafından ödenmesi gereken bedel 9.491,40 Euro olarak tespit edilecektir. Dolayısıyla bu bedelden ödenen 2.631,66 Euro düşüldüğünde ödenmesi gereken bakiye 6.859,74 Euro olarak tespit edilecektir. Bilirkişinin muafiyetin dolar cinsinden olması sebebiyle yaptığı yanlış hesaplamaya bu sebeple itibar edilmemiştir. Çünkü minimum tutar dolar cinsinden belirlenmiş ise de, hasarın %10'u olan 1.054,60 Euro zaten 750,00 USD'den fazla olduğundan bu bedelin hesaba katılmasına gerek bulunmamaktadır. Bu yönden bilirkişi raporuna itibar edilmeyerek mahkememizce yapılan hesap üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Açıklanan nedenler ile davanın kısmen kabulü ile, 6.859,74-EURO'nun davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
6.859,74-EURO'nun davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 13.903,03-TL harçtan peşin alınan 4.039,90-TL'nin mahsubu ile bakiye 9.863,13-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin kabul red oranı dikkate alınarak (kabul %86, red %14) 2.683,20-TL'sinin davalıdan, 436,80-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 4.122,75-TL muhakeme masrafı, 3,030,30-TL keşif harcı toplamı olan 7.153,05-TL'nin kabul red oranı dikkate alınarak (kabul %86, red %14) 6.151,62-TL'si ile 4.039,90-TL peşin harç, 269,85-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 10.461,37-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 32.529,27-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avanslarının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemeleri Nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okundu, usulen anlatıldı. 18/04/2024
İş bu kararın gerekçesi 03/05/2024 tarihinde yazılmıştır.
Katip
✍e-imzalı
Hakim
✍e-imzalı