TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024
KARAR NO : 2025
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ :Av.
DAVALI : 2-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/03/2024
KARAR TARİHİ : 16/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14.05.2023 tarihinde davalıya ait ve diğer davalı sigorta şirketi tarafından kasko poliçesi kapsamında ihtiyari mali mesuliyet ile teminat altına alınan ... plakalı aracın Bursa İli Nilüfer İlçesi İzmir Yolu Caddesi'nde makas attığı esnada müvekkili ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araca sol önden çarpması neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kazadan sonra davalı araç sürücüsünün olay yerinden kaçmış olduğunu, bu hususun kaza tespit tutanağında da belirtildiğini, müvekkilinin, davalı sürücünün çarpmasının etkisiyle direksiyon hakimiyetini yitirdiğini, bordür taşları, bariyer ve trafik levhasına çarparak durabildiğini, müvekkiline ait aracın hasarlı fotoğraflarından da kazanın etkisinin açıkça anlaşıldığını, kazanın, ... plakalı araç sürücüsünün şerit değiştirme ve hız sınırlarına uyma kurallarını ihlal etmesi sebebiyle gerçekleştiğini, davalı sürücünün kusurlu davranışları yüzünden müvekkilinin aracında ön tampon, kaput ve cam kısımlarında maddi hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracından tamir süreci boyunca mahrum kalmısından kaynaklı mağduriyetler yaşadığını, kazaya ilişkin Karayolları Trafik Kanunu'nun ilgili maddesinin KTK m.46/2-g"Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücüler, trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde ardı ardına birden fazla şerit değiştirmemek,
Zorundadırlar." şeklinde olduğunu, yasal mevzuat gereğince davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunun açık olduğunu, süratli ve tedbirsiz araç kullanması nedeniyle müvekkiline ait aracın pert olmasına sebebiyet verdiğini, kaza sebebiyle müvekkilinin aracının, motor parçalarının bulunduğu ön kısımdan darbe alarak onarılamayacak derecede ağır hasara uğradığını, müvekkilinin aracın tamirini yaptırabileceği birçok yer ile görüşülmüşse de ilgili yerlerde müvekkiline, aracın onarımı yapılsa dahi onarım sonrasında aracın eski performansında çalışmasının mümkün olmadığının bildirildiğini, yapılan ekspertiz incelemesinin ardından aracın onarımı için gereken yedek parçalar ve işçilik toplamının piyasa değerine yaklaşması nedeniyle müvekkilininin aracının perte ayrıldığını, yapılan hasar tazminat hesabına göre aracın rayiç piyasa bedeli 215.000,00-TL belirlendiğini ve sovtaj bedeli olarak 91.890,00-TL ödendiğini, bununla birlikte davalının aracın ZMM sigortacısı ... Türk Sigorta A.Ş. tarafından da 120.000,00-TL ödendiğini, sonuç olarak müvekkiline, kaza sonucu 211.890,00-TL ödendiğini, müvekkiline her ne kadar 211.890,00-TL ödenmişse de müvekkilinin aracının işbu bedelden çok daha yüksek olduğunu, emsal nitelikteki araç satış ilanlarından da anlaşılacağı üzere müvekkilinin aracının değerinin en az 280.000,00-TL olduğunu, aracını kaydeben müvekkiline yapılan 211.890,00-TL ödeme göz önünde bulundurulduğunda müvekkilinin zararının karşılanmadığının ortada olduğunu, müvekkilinin aracının kıymetinin ancak yapılacak bilirkişi incelemesiyle tespit edilebileceğini, ... plakalı aracın ... Sigorta A.Ş. tarafından teminat altına alınan 31.12.2022 tarihli, 55258184 poliçe numaralı, 1 yıllık süreli ihtiyari mali mesuliyet kaydı içeren kaskosu bulunduğunu, dolayısıyla pert farkı tazminatına ilişkin kalan bakiyenin kasko tarafından karşılanması gerektiğini, mutabakatnamede "Fazlaya ilişkin haklarım saklı kalmak kaydıyla" şerhi koyularak ihtirazi kayıt ile imzalandığını, Yargıtay içtihatları, Sigortacılık Kanunu ve TTK uyarınca söz konusu metin makbuz niteliğinde olup gerçek zarardan vazgeçildiğini göstermediğini, öte yandan, KTK m.111 uyarınca tazminat miktarlarına dair olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten itibaren 2 yıl içinde iptal edilebileceğini, hal böyleyken kasko şirketinin bakiye tazminat sorumluluğunun doğduğu açık olup sigorta şirketinin hesaplamış olduğu bedele itiraz ettiğini, bakiye tazminatın bilirkişilerce aracın değerin tespit edilerek tekrardan hesaplanmasını ve kalan bakiyenin davalılardan müşterek mütesel tahsilini talep ettiklerini, davalının aracın ihtiyari taraflar arasında dava konusu alacakları için arabuluculuk görüşmeleri gerçekleştirilmişse de görüşmenin olumsuz neticelendiğini, izah edilen ve Mahkemece re’sen dikkate alınacak nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik; müvekkiline ait araçta meydana gelen 100,00-TL pert farkı tazminatının davalılardan, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber, müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı ... vekili süresinden sonra sunmuş oluğu cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça talebin pert farkı tazminatının yüksek olduğunu, sigorta şirketi tarafından davacı tarafın zararının tamamının karşılandığını, davacı tarafın kaza sonrasında aracının perte ayrıldığını kendisine toplamda 211.890,00-TL ödeme yapıldığını, ancak aracın değerinin daha yüksek olduğunu iddia ettiğini, öncelikle aracın kaza tarihindeki piyasa değerinin tespiti için aracın piyasada tercih edilirliği, aracın ticari mi yoksa hususi şahıs aracı olarak mı kullanıldığı, aracın eski hasarlarının mevcut olup olmadığı, aracın değişen parçaları olup olmadığı, var ise parçalar için orijinal parça kullanılıp kullanılmadığının bilinmesi gerektiğini, davacı tarafça emsal olarak sunulan bedeli kabul etmediklerini, aynı sitede ilanlarda davacı tarafın aracıyla aynı marka ve nitelikteki aracın, şuan (kaza tarihinden 1 sene geçmiş olmasına rağmen) 235.000,00-TL'ye ilanda durduğunu, yargılama aşamasında yapılacak bilirkişi incelemesi ile de; davacı tarafa araç rayiç değerinin ödendiği ve gerçek zararının karşılandığı tespit edileceğini, tarafların dava konusu kazanın meydana gelmesindeki kusur oranlarının tespitini talep ettiklerini, davalıların, dava konusu tazminattan kusuru oranında sorumlu olacağını, bu doğrultuda kazaya karışan araçların kusuru durumlarının belirlenmesi gerektiğini, müvekkilinin davalı araç kiralama işiyle uğraştığını, kazaya karışan aracın ise; müvekkilinin kiraladığı araçlardan biri olduğunu, kazanın nasıl meydana geldiği yada bu kaza ile aracının bağlantısının bulunup bulunmadığının müvekkili tarafından bilinmediğini, dosyada bulunan kaza tespit tutanağı, ifadeler ve diğer deliller birlikte diğerlendirildiğinde, müvekkiline ait aracın bu kazanın oluşumunda bağlantısı olup olmadığını ve kusur durumunu gösteren bilgi ve belge bulunmadığını, Yargıtay 4. HD'nin 2021/2684E. - 2021/2425K. sayılı ilamına göre; işletenlerden hangisinin kusurlu olduğunun toplanan tüm delillere rağmen kesin olarak tespit edilemediği durumda tehlike sorumluluğuna katlanma ilkesi uyarınca, zararın işletme tehlikeleri doğrultusunda tehlikeler eşit varsayıldığından zararın yarı yarıya paylaştırılması gerekirken eksik inceleme ile itirazın reddedilmesinin isabetli görülmediğini, Yargıtay HGK'nun 2017/2112E-2020/850K. Sayılı ilamına göre; yeterli araştırma yapılmasına karşın işletenlerin hangisinin kusurlu olduğu kesin biçimde tespit edilememişse tehlikeler eşit varsayılarak zararın yarı yarıya paylaştırılması gerektiğini, aynı ilkelerin Hukuk Genel Kurulunun 04.04.2007 tarihli ve 2007/11-104 E., 2007/180 K. sayılı kararında da benimsendiğini, dava konusu tazminat taleplerinden davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkiline ait ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle ... Türk Sigorta Şirketinden ZMMS'i bulunduğunu, ZMM sigorta şirketinin teminat limitindeki 120.000,00-TL'yi davacı araç sürücüsüne ödediğini, müvekkiline ait aracın İMM poliçesinde "Sigortacı işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. " maddesinin yer aldığını, bakiye pert bedeli olduğunu kabul etmemekle birlikte davacı tarafın bakiye tazminat taleplerinden İMM sigorta şirketinin sorumlu olacağının açık olduğunu, izah edilen nedenlerden dolayı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın kanunda belirtilen başvuru şartını yerine getirmediğinden davanın usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirket ile sigortalı arasında.................... plakalı araç için 31.12.2022 – 31.12.2023 tarihlerini kapsayan 55258184 no’lu poliçe numarası ile Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından ilgili poliçe ile verilmekte olan teminat kapsamı poliçeye ilişkin genel ve özel şartlar çerçevesinde değerlendirilmesi ile mümkün olacağını, davacı tarafın 14.05.2023 tarihinde gerçekleşen kaza nedeniyle ... plakalı aracın pert bedeli ücreti bulunduğunu sebebi ile huzurda görülen davanın haksız ve mesnetsiz dava açıldığını, reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından ilgili poliçe ile verilmekte olan teminatın poliçeye ilişkin özel şartlar çerçevesinde değerlendirilmesi ile mümkün olacağını, zira poliçe özel şartlarında yer alan ihtiyari mali mesuliyet sigortası klozu'nda; "Sigortacı işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. " denildiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmı ile sınırlı olduğunu, hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, öncelikle davacının talep ettiği zarar net bir şekilde belirlenmesi gerektiğini, akabinde davacıya ait aracın ZMMS poliçesinin ZMMS limitlerinin aşılıp aşılmadığının tespiti gerektiğini, hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla öncelikle davacının talep ettiği zararın net bir şekilde belirlenmesi gerektiğini, teminat limitlerini bildirmelerinin davayı kabul anlamında olmamakla birlikte yapılacak inceleme sonucunda şirketlerinin sorumluluğunda bir bedel ortaya çıktığı takdirde sorumluluk limitinin esas alınması gerektiğini, trafik sigortasının bir meblağ sigortalı olmayıp bir zarar sigortası olduğunu, söz konusu teminat limitinin tamamının defaten ödenmesinin söz konusu olmadıüğını, zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusur oranında bu gerçek zararın tazmininin esas olduğunu, dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığının ve kusur oranının belirlenmesinin önem taşıdığını, davacı tarafın müvekkili şirkete eksik evrak ile başvuru yapmış olduğundan müvekkili şirketçe ilgili değerlendirme yapılamadığını, işbu nedenle davanın ikame edilmesine müvekkili şirket tarafından sebebiyet verilmediğini, iddia edilen rayiç bedelin dayanaksız olduğunu, somut olayda başvuru konusu aracın kazadan önceki halinin değerli/orijinal/kazaya uğramadığı/değişeni olmadığına ilişkin herhangi bir delilin dosyada mevcut olmadığını, kaza tarihinde araç rayiç değerinin Model, km, geçmiş hasarlar göz önüne alınarak tespit edilmesi gerektiğini, kaza tarihindeki araç rayiç bedeli değerlendirmesi ve aracın pert total olarak işlem görmesi hususunun araştırılması gerektiğini, davacı tarafın hasar ile kaza arasındaki illiyet bağını ispatlaması gerektiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı ...'ya usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi ibraz etmediği görülmüştür.
DELİLLER; Kaza tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, ... Türk Sigorta Şirketi zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ve hasar dosyası, ... Sigorta A.Ş. genişletilmiş filo kasko sigorta poliçesi ve hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, araç hasarına ilişkin kayıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; 14/05/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle araç hasarından kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflarca dayanılan deliller toplandıktan sonra dosyanın bilirkişiye tevdi ile, dava dosyası ve celp edilen deliller kapsamında, meydana gelen kaza nedeniyle kusur durumların ve davacının varsa talebe konu zararın tespiti yönünden rapor düzenlenmesine karar verilmiş, bu kapsamda bilirkişilerin 17/10/2024 tarihli raporu dosyaya ibraz ettiği görülmüştür.
Davacı vekili 02/12/2024 tarihli dilekçe ile özetle; bilirkişi raporu doğrultusunda araç pert bedeline ilişkin talebini artırarak 21.110 TL pert farkı bedelinin kaza tarihi olan kaza tarihi olan 14.05.2023'ten itibaren işleyecek faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 14/05/2023 tarihinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile
Acemler istikametinden İzmir yolu Caddesini takiben İzmir ili istikametine seyri esnasında 7 metre
genişlikteki 2 şeritli Orhaneli Bat-çık girişine geldiğinde önünde aynı yön ve istikamete seyreden
araçların arasında makas atarak seyrettiği esnada araçlar arasından geçerken sol şeritte seyreden
sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sağ yan kısımlarına
çarptığı, akabinde önünde sağ şerit üzerinde ilerleyen sürücü ...’ sevk ve idaresindeki
... plakalı aracın sol yan kısımlarına çarptığı, bu çarpmaya bağlı olarak ... plakalı
aracın ön kısmı ile yolun sağında bulunan bariyerlere, bordur taşlarına ve levhalara çarptıktan sonra
yan dönerek sol şerit üzerine savrulduğu esnada arkasından aynı istikamete sol şerit üzerinde seyreden
sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısmı ile çarpması
neticesi meydana gelen dört araçlı trafik kazasında, Mahkememizce alınan gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre,... plaka sayılı araç sürücüsü ..., 2918 sayılı Karayolları
Trafik Kanunu madde 84-" Araç sürücüleri trafik kazalarında… g) Şeride tecavüz etme ..Hallerinde
asli kusurlu sayılırlar…" ihlal ettiği ve buna sebep olarak ise aynı kanunun ilgili 56.ncı maddesinin
A1 bendi Şerit izleme, gelen trafikle karşılaşma, araçlar arasındaki mesafe, yavaş sürme ve geçiş
kolaylığı sağlama başlıklı madde 56- a) "Şerit izleme : 1. Sürücülerin; geçme ,dönme,
duraklama, durma ve park etme gibi haller dışında şerit değiştirmeleri veya iki şeridi birden
kullanmaları…..yasaktır", ile Karayollarında trafiğin akışı başlıklı madde 46-" Aksine bir
işaret bulunmadıkça sürücüler:…. b) Şerit değiştirmeden önce gireceği şeritte sürülen araçların
emniyetle geçişini beklemek, c) Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit
değiştirmemek,… g) (Ek:18/10/2018-7148/19 md.) Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde
ardı ardına birden fazla şerit değiştirmemek,… Zorundadırlar," kuralını ihlali ile kazanın
oluşumunda asli yönden ve %100
(yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu,
kazaya taraf ..., ... plakalı araç sürücüleri için kazanın
kaçınılmaz olarak gerçekleşmesi göz önüne alındığında 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa
aykırı kura ihlali görülmediğinden kusursuz oldukları, davacıya ait ... plaka sayılı aracın kaza sonrası tamir ve onarımın ekonomik
olmadığı ve pert&total edilerek hasarlı hali ile satışının uygun olduğu, davacının maliki olduğu ... plakalı aracın kaza tarihinden bir gün önceki hasarsız
piyasa rayiç değerinin 233.000 TL olduğu tespit edilmiştir.
Kazaya konu ... plakalı araç davalı sigorta şirketi nezdinde 55258184 nolu 31/12/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli genişletilmiş filo kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olup,söz konusu poliçede ihtiyari mali mesuliyet teminat bedelinin 250.000,00-TL olduğu, davalı ...’in maliki olduğu ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı dava dışı
... Türk sigorta şirketince 1003184623 no’lu poliçe kapsamında araç başı
teminat limitinin 120.000 TL olduğu ve tüm limitin davacıya yapılan ödeme ile dolduğu,
91.890 TL sovtaj ve ZMMS kapsamında 120.000 TL ödeme ile toplam 211.890 TL ödeme
sonrası davacının maliki olduğu ... plakalı aracın rayiç bedelinin 233.000 TL olduğu
tespiti ile bakiye alacağın 21.110 TL olduğu,
davalının, ZMMS poliçesi limitlerinin dolmuş olması sebebi ile bakiye 21.110 TL zarardan davalı sigorta şirketinin diğer davalılarla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketine dava tarihinden sonra başvuru yapılmakla temerrütün arabulucuk son tutanak tarihi itibariyle oluşacağı, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren temerrütün oluşacağı anlaşılmakla; Mahkememizce, davanın kabulü ile, 21.110,00-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden 25/03/2024 arabuluculuk son tutanak tarihinden; diğer davalılar yönünden 14/05/2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 21.110,00-TL maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden 25/03/2024 arabuluculuk son tutanak tarihinden; diğer davalılar yönünden 14/05/2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 1.442,02-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 786,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 655,62-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 21.110,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 1.274,80-TL harç, 7.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 1.170,00-TL tebligat ve posta giderinden oluşan toplam 9.944,80-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.600,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/01/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır