T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
ESAS NO :2024
KARAR NO :2025
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 11/07/2024
KARAR TARİHİ : 15/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil kooperatif ile keşideciler arasındaki ticari ilişki sebebiyle keşideciler tarafından müvekkil kooperatif adına düzenlenen çek yapraklarının kaybolduğunu belirterek İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 3316183 çek nolu, 214.433,05 TL bedelli, İşBankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3317058 çek nolu, 566.208,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3315188 çek nolu, 2.608.580,00 TL bedelli, İşbankası Dörtyol/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3009842 çek nolu, 484.125,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3316758 çek nolu, 536.688,00 TL bedelli, İşbankası Banaz/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2013289 çek nolu, 520.472,19 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3311621 çek nolu, 418.393,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3317854 çek nolu, 281.209,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 2022908 çek nolu, 298.600,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 3313514 çek nolu, 436.000,00 TL bedelli, İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3311257 çek nolu, 532.675,00 TL bedelli, İşbankası Dörtyol/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2005321 çek nolu, 385.462,97 TL bedelli, Ziraat Bankası Hisarcık/Kütahya Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 123715 çek nolu, 389.970,00 TL bedelli, Ziraat Bankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 290725 çek nolu, 139.700,00 TL bedelli, Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 9243999 çek nolu, 1.630.000,00 TL bedelli, Halk Bankası 1 Eylül/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6229234 çek nolu, 444.297,00 TL bedelli, Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2565861 çek nolu, 220.311,00 TL bedelli, Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 338127 çek nolu, 694.610,00 TL bedelli, Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2276738 çek nolu, 417.732,97 TL bedelli, TEB Bankası Uşak Çarşı Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6972891 çek nolu, 800.826,00 TL bedelli, TEB Bankası Uşak Çarşı Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6974451 çek nolu, 1.279.223,95 TL bedelli, Denizbank Uşak Bulvar Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 8219716 çek nolu, 401.000,00 TL bedelli, İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.08.2024 tarihli 3141724 seri nolu 493.770,00 TL bedelli, İşbankası Uşak şubesine ait 16.08.2024 tarihli 2022911 seri nolu 214.800,00 TL bedelli ve İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.07.2024 tarihli 2005781 seri nolu 281.691,62 TL çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, 6102 sayılı TTK' nın 757/1 maddesi uyarınca zayi nedeniyle hasımsız olarak açılan çek iptali istemine ilişkindir.
TTK'nın 818/1-s maddesi yollamasıyla çekler hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 758. maddesinde "(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. (2) Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır" , 759. maddesinde "(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür." ve 763. maddesinde "(1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemeleri yer almaktadır.
Anılan yasal düzenleme karşısında hasımsız olarak açılan zayi nedeniyle çek iptali davalarında, talep eden çekin yasal hamili olduğunu ve çekin rızası dışında elinden çıktığını yaklaşık olarak ispat etmesi gerekir.
Somut olayda, davacı tarafın talebe konu zayi olduğu iddia ettiği çeklerin suretlerini dosyaya sunduğu, çeklerin yasal unsurlarını haiz olduğu, talebe konu çeklerden İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.08.2024 tarihli 3141724 seri nolu 493.770,00 TL bedelli; İşbankası Uşak şubesine ait 16.08.2024 tarihli 2022911 seri nolu 214.800,00 TL bedelli; İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.07.2024 tarihli 2005781 seri nolu 281.691,62 TL bedelli çeklerin bankaya ibraz edildiği ve bedelinin davacı tarafça tahsil edildiği, bu çekler hakkındaki davanın konusuz kaldığı, diğer çeklerin ise bankaya ibraz edilmediği dosyaya sunulan banka yazı cevaplarından anlaşılmakla; davacının talebe konu bu çeklerin yasal hamili olduğu ve rızası dışında elinden çıktığı yaklaşık ispat ölçüsünde ortaya konulmuş olmakla usulüne uygun olarak ilanları da yapılmış olduğundan aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE;
1-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 3316183 çek nolu, 214.433,05 TL bedelli,
2-İşBankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3317058 çek nolu, 566.208,00 TL bedelli,
3-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3315188 çek nolu, 2.608.580,00 TL bedelli,
4-İşbankası Dörtyol/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3009842 çek nolu, 484.125,00 TL bedelli,
5-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3316758 çek nolu, 536.688,00 TL bedelli,
6- İşbankası Banaz/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2013289 çek nolu, 520.472,19 TL bedelli,
7-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3311621 çek nolu, 418.393,00 TL bedelli,
8-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3317854 çek nolu, 281.209,00 TL bedelli,
9-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 2022908 çek nolu, 298.600,00 TL bedelli,
10- İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.07.2024 düzenleme tarihli, 3313514 çek nolu, 436.000,00 TL bedelli,
11-İşbankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 3311257 çek nolu, 532.675,00 TL bedelli,
12-İşbankası Dörtyol/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2005321 çek nolu, 385.462,97 TL bedelli,
13- Ziraat Bankası Hisarcık/Kütahya Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 123715 çek nolu, 389.970,00 TL bedelli,
14-Ziraat Bankası Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 290725 çek nolu, 139.700,00 TL bedelli,
15-Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 9243999 çek nolu, 1.630.000,00 TL bedelli,
16-Halk Bankası 1 Eylül/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6229234 çek nolu, 444.297,00 TL bedelli,
17-Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2565861 çek nolu, 220.311,00 TL bedelli,
18-Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 338127 çek nolu, 694.610,00 TL bedelli,
19-Halk Bankası Eşme/Uşak Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 2276738 çek nolu, 417.732,97 TL bedelli,
20- TEB Bankası Uşak Çarşı Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6972891 çek nolu, 800.826,00 TL bedelli,
21-TEB Bankası Uşak Çarşı Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 6974451 çek nolu, 1.279.223,95 TL bedelli,
22-Denizbank Uşak Bulvar Şubesi'ne ait, 16.08.2024 düzenleme tarihli, 8219716 çek nolu, 401.000,00 TL bedelli çeklerin zayi nedeniyle İPTALİNE,
Talebe konu diğer İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.08.2024 tarihli 3141724 seri nolu 493.770,00 TL; İşbankası Uşak şubesine ait 16.08.2024 tarihli 2022911 seri nolu 214.800,00 TL ve İşbankası Simav/Kütahya şubesine ait 16.07.2024 tarihli 2005781 seri nolu 281.691,62 TL çekler yönünden ise KONUSUZ KALDIĞINDAN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40.-TL harçtan peşin alınan 427,60.-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80.-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/01/2025
Başkan
e-imza
Üye
e-imza
Üye
e-imza
Katip
e-imza