TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024
KARAR NO : 2025
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/07/2024
KARAR TARİHİ : 13/02/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkili şirketin, kumaş (yüzey) imalatı üzerine çalışan bir şirket olduğunu, davalı firmanın ise konfeksiyon alanında faaliyet yürüttüğünü, müvekkilinin dava dışı İnditeks Grubu'ndan (Zara) aldığı siparişlerin tüm konfeksiyon işlerini davalı türünden çeşitli firmalara fason olarak imal ettirdiğini, konfeksiyon işi kavramının içerisinde “kesim, dikim, ütü ve paketleme” işlerinin tamamının bulunduğunu, müvekkilinin bu çerçevede; kumaş, iplik, düğme, ayar tokası, askı, aydır pimi, marka etiketi, yıkama talimatı etiketi ve ürünlerini temin eden ayrıca nakliye ile gümrük bedelini de ödeyen taraf olduğunu, davalı ile müvekkili şirket arasında bu kapsamda 25 Nisan 2023 tarihinde yazılı bir sözleşme düzenlendiğini ve 2180-369 model isimli ürünün imalatı konusunda anlaştıklarını, bu yazılı anlaşma gereğince davalının 12000 adet ürünü 11.05.2023, kalan 10000 adet aynı ürünü ise 17.05.2023 günü teslim etme taahhüdüne girdiğini, müvekkilinin akde uygun olarak tüm malzemeyi temin ile davalıya teslim etmiş olmasına karşın yazılı akitte belirlenen süre içerisinde ürünlerin teslim edilmediğini, davalının, birinci parti yükümünü 5 gün geciktirerek 16.05.2023 günü nakliyeye teslim ettiğini, müvekkilinin bu gecikme sebebiyle biri zarar diğeri sözleşmeye aykırılık olmak üzere iki ayrı hakkının mevcut olduğunu, bu zararların birincisinin, nakliyenin 3 gün fazla beklemesinden ötürü ... Lojistik A.Ş. tarafından düzenlenen fatura, ikincisi ise gecikmeye yönelik sözleşmeden doğan cezai şart alacağı olduğunu, davalı şirketin, birinci sevkiyatı süresinde tamamlayamadığını ve kendisinin muvafakatiyle kalan ürünlerin bir kısmının da başkaca firmalara verildiğini, davalının irsaliye belgeleri ile mal çıkışlarının ispatlı olduğunu, davalı şirketin 1. sevkiyatında 2307, 2. sevkiyatında ise 371 olmak üzere toplam 2678 adet ürünü ayıplı çıktığını, Inditeks şirketi tarafından yapılan incelemede ayıplı imalatların tespit edildiğini ve 16.05.2023 günü müvekkiline elektronik posta ile bildirildiğini, müvekkilinin derhal bu durumu davalı tarafa bildirdiğini ve kayıtsız kalmaları sonrasında 23.05.2023 tarihinde e-posta üzerinden ihbar ettiğini, bu ürünlerden 1530 adedi, müvekkilinin ve bir başka firma tarafından tamir edilerek temizlendiğini ve daha düşük bedel ile yeniden inditeks firmasına sevk edildiğini, nihai olarak 1148 adet ürünün ayıp sebebiyle tümden zayi olduğunu, bildirimler sonrasında davalı şirket ile müvekkili arasında sözlü ve elektronik posta üzerinden görüşmelerin sürdüğünü, ancak bir sonuca varılamadığını, davalı şirketin görüşmelerin devamı esnasında kötü niyetli bir şekilde ihtiyati haciz başvurusunda bulunduğunu ve ticari ilişkinin gerçeklerini saklamış olması sebebiyle bu talebinin mahkemece kabul edildiğini, Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İŞ sayılı dosyası üzerinden verilen ihtiyati haciz kararının Bursa 4. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası işleme konulduğunu, cebri icra baskısı altında 06.07.2023 günü müvekkilince ödendiğini, davalı şirketin bu tutumunun ardından Bursa 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş Sayılı dosyası üzerinden ayıp iddialarının tespitinin talep edildiğini, Mahkemece yapılan inceleme neticesinde ayıp iddialarının doğrulandığını, mahkeme tespitinin ardından Bursa 21. Noterliği'nin 20.09.2023 gün 38334 yevmiye nolu ihtarı ile zarar tazmini ve sair isteklerinin davalı tarafa bildirildiğini, ihtarın 21.09.2023 günü tebliğ edildiğini fakat olumlu bir sonuç elde edilemediğini, 6102 sayılı TYK 5/A bendi kapsamında arabuluculuk başvurusu neticesinde de taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını ve eldeki davanın ikamesinin zaruri hale geldiğini, açıklanan nedenlerle, davalının taşınır taşınmaz mallarına, üçüncü kişilerde ki hak ve alacaklarına makul bir teminat karşılığında 500.000 TL ile sınırlı olmak üzere ihtiyati haciz konulmasına, davanın kabulüne, belirsiz alacak davası olmak üzere şimdilik 1.000 € alacağa temenüt tarihinden itibaren devlet bankalarınca bu döviz kuruna işletilecek en yüksek vadeli mevduat faizi, 800.000 TL alacağa temerrüt tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödettirilmesine, Mahkeme masrafları ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar olmadığını, davanın usulden reddinin gerekli olduğunu, davacı tacir tarafın ayıp ihbarında bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmenin varlığını ispat yükünün davacıda olduğunu, ayıplı olduğu iddia edilen ürünlerin taraflarınca imal edildiğinin ispat yükünün davacıda olduğunu, müvekkili firmanın 2180-369 kodlu ürünün fason üretimi için anlaştığını ve ürünleri davacının talimatları doğrultusunda davacının kalite kontrol personellerinin gözetiminde diktiğini, bu kişilerin onayı ile yüklediklerini, fason üretim işlerinde fason üretim firmasının sorumluluğunun malı kendi işyerinde teslim ettiği ana kadar olduğunu, lojistik ve nakliye taraflarına ait olmadığı için bu andan sonra malın zarar görmesinde fason firmanın sorumluluğunun olmadığını, dava konusu malların müvekkili firmada üretilmişse de aynı koda ait aynı ürün ... Tekstil ve GMT Tekstil firmalarına da bölünmüş bir kısmınında bu firmalarca dikildiğini, bu sebeple ayıplı ürünlerin taraflarınca dikildiği iddiasının ispat yükünün davacıda olduğunu, davacının taraflarından önce malı ilk kez 11/04/2023 tarihinde ... Tekstil firmasına götürdüğünü, üretimi orada 2 hafta beklettiğini, kendi talimat hataları ve dikimdeki aksaklıklar sebebi ile 27/04/2023 tarihinde taraflarına getirdiğini, lekelerin hangi firmada, hangi aşamada meydana geldiğinin tartışması gerektiğini, yine davacı firmanın kendi inspectör (kalite kontrol) elemanını yükleme öncesi fason firmaya gönderdiğini, ürünleri tek tek incelettiğini ve bu ürünlerin talimatlarına uygun kalitede olduğunu denetledikten sonra geçer onayı vererek, kapama raporu denilen raporlarla yükleme yapmaya hazır olduğunu tespit etmekle yükümlü olduğunu, bu kalite kontrolünden geçtikten sonra, fason firmanın dikim atölyesinde ürünlerin yüklendiğini, davacı iş sahibi firmanın, kendi kalite kontrol elemanı tarafından kalite kontrol denetiminden geçemeyen hangi bir ürünün yüklenmesi mümkün olmadığından, yükleme için onay verilmiş olması malların kalite denetiminden geçtiğini ortaya koyduğunu, nakliye ve lojistiğin davacı firmaya ait olduğundan yükleme sonrası oluşabilecek lekelerden ve kusurlardan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, davacı firmanın kalite kontrol görevlisinin üretilen malları denetlediğini ve geçer raporu tanzim ederek, imzalayıp taraflarına teslim ettiğini, bu rapordan sonra ürünlerin lekeli olduğu iddiasının kabul edilemeyeceğini, zira lekenin açık ayıp olduğunu, davacı tarafın 16.05.2023 tarihinde üretilen malların İnditeks firması tarafından ayıplı olduğunun bildirildiğini iddia ettiğini, buna rağmen 18/05/2023 tarihinde taraflarınca üretilen diğer ürünleri de hiçbir itirazı kayıt olmaksızın teslim aldığını, davacı firmanın çelişkili tavırlarının, kendi nakliye lojistik hizmetlerinden veya malı böldükleri diğer firmalarda yaşanan olası bir aksiliğin faturasını müvekkiline yüklemeye çalıştığının ortada olduğunu, davacı tarafın fatura alacaklarını keyfiyetle geciktirmesi üzerine taraflarınca ihtiyati haciz kararı alındığını ve uygulandığını, bunun firmada yarattığı etki ile salt zarar verme kastı ile davacı tarafça taraflarınca reklamasyon faturaları kesildiğini, müvekkili firmadan kaynaklanmayan aksaklıklar ve kusurların müvekkili firmaya yüklenmeye çalışıldığını, ancak TTK kapsamında hem şekil şartları hem de alacaklı olduğunu iddia ettiği alacak kalemleri yönünden amacına ulaşmasının mümkün olmadığını, termin sürelerinin gecikmesinin sorumlusunun davacı olduğunu, somut olayda kumaşa uygun olmayan kalıplar gönderildiğini, üretim sırasında aksaklıklar çıkması ile davacının hatasını farkettiğini ve kalıplarını revize ettiğini, ham maddenin taraflarına 27/04/2023 tarihinde teslim edilmişse de, en güncel son revize kalıba ilişkin mailin 09/05/2023 tarihinde taraflarına gönderildiğini, 09/05/2023 tarihinde kalıpları revize eden davacının, 2 günlük sürede taraflarından 12.000 adet ürün beklemesinin hayatın olağan akışı ile bağdaşmayacağını, üstelik var olduğunu iddia ettiği sözleşmeden sonra yaptığı yeni revize ile sözleşmeyi bertaraf edenin davacı olduğunu, buna rağmen müvekkili firmanın profesyonelce bir süreç yöneterek 11/05/2024 tarihinde 3600 adet ürünü yetiştirdiğini, firma inspectörünün (kalite kontrolcüsü) 12/05/2023 tarihinde geldiğini, üretilen malların evsaf ve kalite yönünden denetimini yaptığını ve geçer raporu sunarak kapama raporu tanzim ettiğini, üretilen malların, kapama raporunu geçmesine rağmen yüklemeye hazır şekilde sadece davacının keyfiyeti sebebiyle 3 gün bekletildiğini ve 16/05/2023 tarihinde yüklendiğini, fason dikim yapan davalının sorumluluğunun ürünün dikilip, davalının iş yerinde tesliminden ibaret olduğunu, 12/05/2023 tarihinde kapama raporu yapılan ürünün geç yüklenmesinin, davacı ile davacının çalıştığı lojistik firmasının sorumluluğunda olduğunu, taraflarınca kusur atfedilmesinin kabul edilemeyeceğini, 3600 adet dışında kalan adetlerin ise, yine davacının 09/05/2024 tarihinde attığı mail ile malı böleceği, kalan kısmı farklı bir firmaya diktirmek istediğini beyan etmesi sebebiyle dikilmediğini, kumaş hataları konusunda davacının uyarıldığını, ancak üretime devam edilmesi yönünde talimat verildiğini, izah edildiği üzere tek sorumluluğunun kendisine teslim edilen kumaşlar ve kalıplarla kesim, dikim, ütü paket yapmak olduğunu, ancak buna rağmen üretim sırasında kumaşlarda renk farklılıklarının gözlemlendiğini, davacının ticari zarara uğramaması için uyarıda bulunulduğunu, davacının ise bu farklılıklara rağmen üretime devam edilmesi konusunda talimatta bulunduğunu, davalı müvekkilinin davacının talimatları ile bağlı olduğundan üretime devam ettiğini, farklı tonlardaki kumaşların, bütünlüğü bozmaması için parça birleşiminde aynı tonların aynı üründe birleşmesi için tek tek incelenmesi gerektiğini, bu süreçte ekstra efor ve emek harcanarak zaman kaybedildiğini, bu durumunda davacının kendi basiretsizliğinden kaynaklanan bir zaman kaybına yol açtığını, davacının 3. kişilerle yaptığı sözleşmelerin taraflarını bağlamadığını, müvekkili firmanın ürünün dikilmesi sürecinde yalnızca davacı ile muhattap olduğunu , işi davacıdan aldığını, davacının 3. firmalarla yaptığı sözleşmelerde kendisini ağır ceza-i şartlar altına sokmasının, yüksek bedeller ödemeye mahkum olmasının davalı yönünden bağlayıcı olmadığını, detaylı izah edildiği üzere müvekkili firmaca ayıplı ürün imal edilmesinin söz konusu olmadığını, davacının elinde ayıplı ürün var ise de bunların farklı firmalara diktirdiği ürünler veyahut taraflarından teslim alınması akabinde nakliye sırasında meydana gelmiş olabilecek ayıplar olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde 16 Mayıs 2023 tarihinde malın ayıplı olduğunu öğrendiğini beyan ettiğini, basit bir kontrolle dahi fark edilebilecek bu sözde ayıplara rağmen İspanyada'ki müşterisine malı göndermenin davacının kendi ticari hamlesi ve riski olduğunu, davacının ayıplı olduğunu bildiği ürünleri müşterisini aldatmak kastı ile müşterisine gönderdiğini ve akabinde uğradığı zararı taraflarınca yüklemeye çalıştığını, davacının ürününü önce ... firmasına verdiğini(11/04/2023-27/04/2023) tarihleri arasında malını orada bekleterek zaman kaybettiğini, akabinde taraflarınca kumaşta hata olduğu mail ile bildirilmesine rağmen dikime devam etmeleri yönünde talimatta bulunulduğunu, ürünlerin dikim sürecinin her aşamasında kendi kalite kontrolcülerinin üretimi takip ettiğini, defalarca kalıpların revize edildiğini, en son da (taraflarınca üretilmeyen ve hangi aşamada leke olduğu tespit edilemeyen ürünlerin) ayıplı olduğunu bilerek müşterisine gönderdiğini, tüm bunlar sonucunda gecikme, lojistik, ceza-i şart gibi maddi külfetler altına girdiğini, ürünlerin gecikmesinde ayıplı olmasında ve ispanyadan iade dönmesinde tek sorumluluğun davacıda olduğunu, kabul anlamına gelmemekle beraber taraflar arasında davacının beyan ettiği hali ile sözleşmenin varlığı ve buna dayanarak termin süresinin geçirildiği varsayımında dahi izah edildiği sebeplerle davacının sürekli kalıpları revize etmesinin üretimin planlanan tarihte tamamlanamamasına yol açtığını, buna karşın gecikmenin kendi hatalı kalıplarından kaynaklandığını bilen davacının, gecikmeden müvekkili firmayı sorumlu tutması ve ceza-i şart talep etmesinin kötü niyetli olduğunu, kabul edilemeyeceğini, davacının dava dilekçesinde sunduğu sözleşmenin 9. maddesine göre; üretimi biten mamullerin temizliği, kalite kontrolü fasoncu firma tarafından yapıldıktan sonra iş veren firmanın şart koştuğu evsaf ve kaliteye ulaşmış malların iş veren firmaya mamullerin teslim tarihinden en az 24 saat önce iş gününe rastlayacak şekilde yazılı olarak haber vermesi üzerine iş veren firmanın AQL(Kabul edilebilir kalite seviyesi) seviyesine uygulama oranı doğrultusunda göndereceği inspector (kalite kontrol elemanı) tarafından sondaj usulü yapılacak kontrol sonucunda seviye uygunluk inspector tarafından kabul edildiği takdirde sipariş edilen malların fasoncu firma tarafından iş veren firmaya tesliminin fasoncu firmanın dikim atölyesinde yapıldığını, davacının kendi tanzim ettiği ve dava dilekçesi ekine sunduğu sözleşmesinde dahi üretilen malların kendi inspector( kalite kontrol) elemanı tarafından kalite uygunluğu testinden geçtikten sonra yükleme yapıldığını beyan ettiğini, bu yüklemeden sonra leke gibi açık ortada bulunan bir kusurun müvekkili firmaya atfedilmesinin mümkün olmadığını, yine taraflar arasındaki faturaların TL üzerinden kesildiğini, buna rağmen davacının zararlarını EURO üzerinden talep etmesinin kabul edilemeyeceğini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE;
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının celp ve incelenmesinde, mahkememiz iş bu dava dosyası ile aralarında, tarafları ve konuları bakımından hukuki ve fiili bağlantı bulunduğu, davanın aynı hukuki ilişkiden kaynaklandığı ve dava dosyalarının birlikte görülmesinde usul ekonomisi yönünden de yarar görülmekle, aralarında bağlantı bulunan işbu dava dosyası ile Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esasında kayıtlı davanın HMK'nun 166/1 Maddesi uyarınca birleştirilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememiz iş bu dava dosyası ile aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunan Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasının HMK 166/1.maddesi uyarınca BİRLEŞTİRİLMESİNE,
Yargılamanın Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden yürütülerek esasının bu şekilde kapatılmasına, ilgili mahkemeye derhal bildirimde bulunulmasına,
2- Yargılama harç ve giderlerinin birleşen dava dosyasında hüküm altına alınmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda esas hakkındaki hüküm ile birlikte kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/02/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır