TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/
KARAR NO: 2025/
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLLERİ: Av.
Av.
Av.
DAVALI:
VEKİLİ: Av.
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/06/2021
KARAR TARİHİ: 08/05/2025
Mahkememizde açılan itirazın iptali davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında ticari iş ilişkisi bulunduğunu, davalıya hammaddeler gönderildiğini. Davalının sadece dikim işçiliği karşılığında müvekkiline faturalar düzenlediğini. Müvekkili tarafından fazla para ve hammadde gönderilmesine karşın ilgili hammadde ve fazladan paranın müvekkiline iade edilmediğini. Bunun üzerine cari hesaptan kaynaklı ve fazladan irsaliyeler ile gönderilen hammaddelere dayalı olarak davalı hakkında ... 9. İcra Müdürlüğünün 2020/... E. sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını. Davalının borca itiraz ederek takibi durdurduğunu. Bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı taraf cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.
DOSYANIN KRONOLOJİK SEYRİ:
Mahkememizce ".....Tekstil mühendisi tarafından yapılan değerlendirmede pastal çizim tablolarına göre, üretilen ürün için kullanılması gereken malzeme hesaplanmış ve gönderilen malzemenin, kullanılması gereken malzemeye göre fazla olduğu görülmüştür. Dolayısıyla davalının iade etmesi gereken malzemeleri iade etmediği gözetilerek davacının bu yönden alacağının haklı olduğu anlaşılmıştır. Bilirkişi tarafından 31.177.93 TL'lik kısım ayrı olarak yazılmış, toplam alacağa eklenmediği için dosya okunduğu sırada bu kısım gözden kaçmıştır. Bu husus gerekçe yazım aşamasında farkedilmiş olup gerekçeli karar ile kısa karar arasında çelişki meydana gelmemesi adına sadece değinilmekle yetinilmiştir. Dolayısıyla tam kabul verilmesi gerekirken sehven kısmen kabul kararı verilmiştir. " gerekçesiyle karar verilmiştir.Karar, ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin 2023/ Esas sayılı dosyası ile incelenmiş ve " ....... Dava konusu icra dosyasında incelendiğinde, davacının 72.499,98 TL ve 26.863,50 USD asıl alacak talebinde bulunduğu, takip talebinde ve ödeme emrinde yabancı para alacağının hangi tarihteki kura göre tahsilinin istenildiği belirtilmediği gibi, yabancı para alacağının takip tarihindeki Türk Lirası karşılığının da gösterilmediği görülmüştür. Davacının yabancı para alacağının aynen ödenmesi yönündeki talebi İİK'nun 58/3. maddesine aykırı olup, bu durumda mahkemece, dava konusu yabancı para alacağı talebine ilişkin olarak geçerli bir icra takibi bulunmadığından bu kısma ilişkin davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde bu kısım yönünden de işin esasına girilmesi doğru görülmemiş, bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan davacı tarafın sıfatına bakılmaksızın hükmün kaldırma nedeni olarak kabul edilmiştir." gerekçesiyle kaldırılmış ve yeniden yargılama yapılması amacıyla mahkememize gönderilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Derdest davanın davacıya ait kumaşların davalı tarafından dikilerek yeniden davacıya iadesi konulu sözleşmede davalının yerine getirmediği hizmetler nedeni ile davacı tarafından kesilen faturaların ödenmediği iddiasıyla başlatılana ... 9. İcra müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı takibinde 72.499,98 TL ve 26.863,50 USD'ye yönelik yapılan itirazın iptaline ilişkindir. Mahkememizce dosya tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi amacı ile davacı için İstanbul adliyesine, davalı taraf için ... adliyesine talimat yazılmasına karar verilmiştir. Davacı tarafın ticari kayıtlarının incelenmesi için ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmıştır. Bilirkişi ... 15/02/2022 tarihli raporunda; "Davacı ... SANAYİ VE TİCARET A.Ş. tarafımıza sunduğu belgeler dayanak alınarak yapılan çalışmada; 1. Davacı tarafın sunduğu davalı ile dava konusu işlemlere ilişkin imzalı 3 sahife cari hesap ekstresi diğer belgelerle birlikte dikkate alındığında, CARİ HESAP ALACAĞI olarak icra konusu edilen 31.177,93 TL tutarın ödeme emrinin düzenlendiği 7.12.2020 tarihi itibariyle gerçek bir alacak olduğu. 2. Söz konusu alacak tutarına 1.1.2020-31.12.2020 Yıllık yüzde 15,00 ve 1 Ocak 2021 tarihinden itibaren yıllık yüzde 18,25 faiz oranı uygulanması gerektiği; 3. Ekte yer alan Davacı Avukatı tarafından mahkemenize sunulan EK 3 Av. ... DİLEKÇESİ VE EKİ (3 sahife) ile davacı firma tarafından tarafımıza sunulan EK 4 FASON ÜRÜN ALIM VE İADE FATURALARI (33 sahife) EK 5 HAMMADDE SEVK FİŞLERİ (36 sahife)EEK 6 HAMMADDE FATURALARI (29 sahife) birlikte incelendiğinde fason imalat için gönderilen fakat geri gelmediği iddiasıyla dava konusu edilen malzemelerin üretim aşamaları, fireler vb teknik sebeplerle davacı defter ve belgelerinden tespitinin mümkün olmadığı, Sonuç kanaatine varılmış olduğunu" bildirilmiştir. Dosya tekstil mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek davacının göndermiş olduğu ürünlerin kesimler sonucunda ne kadarının fire olarak yaba uğrayacağı ve yapılan işlemler sonrası davacıya iade edilen ürünlerin tekstil uygulamalarına uygun olup olmadığı hususlarında rapor düzenlenmesi istenilmiştir. Tekstil mühendisi bilirkişinin 28/04/2022 tarihli raporunda; "Davalı tarafından hatalı kumaş gönderilmesi kaynaklı fireli kesim iddiası olmadığı , pastal çizim, ölçü ve beden tabloları sunulmadığı için davacı verileriyle inceleme yapıldığı, bu verilerle ve YMM Bilirkişinin raporuyla yapılan hesaplamalara göre ... adet için yaklaşık gereken kumaş miktarı EN VERİMLİ KESİMDE: 393 399 metre olduğu ancak bunun zaman zaman yapılmış olabileceği ancak en kötü senaryoda TEK TEK HER BİR BEDEN İÇİN AYRI PASTAL kesilmiş olsa bile toleransları ve fireleriyle birlikte ticari olarak: Non Woven Kumaş :415 000 mt Lastik : 630 Kg Ambalaj Poşeti : 158 000 adet Fermuar : 140 000 mt fermuar İplik : (5000 mt yaklaşık 1 bobin) : 940 bobin Kürsör: 158000 adet Miktarlarına kadar fason tüketiminin makul görülebileceği, fasoncunun yukarıda belirtilen miktarların üzerinde kullandığı ve iade etmediği malzeme var ise bu miktarlar kadar davacının alacaklı olmasının hayatın olağan akışına uygun olduğu tespit edilmiştir. Davacının iddiasına göre ise gönderilen miktarlar aşağıdaki şekildedir: REEL GİDEN KE POLY İPLİK adet1994 BASKILI TORBA adet 299740 BOYALI KÜRSÖR adet NAYLON FERMUAR ŞERİTİ mt Bu aşamada YMM Bilirkişinin davacının iddia ettiği miktarlarda fasoncuya sevkiyatının olup olmadığı, bunlardan davacıya iade edilen toplam kumaş, fermuar, poşet miktarlarını defter incelemesiyle tespit etmesini müteakip, davacı iddiasına uyumlu bir sevk ve iade durumu olup olmadığını tespit etmesi, akabinde de bu hesapladığımız olması gereken miktarlarla reel durumun farkının tespit edilerek taraflar arasındaki durumun tam tespitinin mümkün olacağı kanaatine varılmıştır. Aradaki olabilecek miktar farklarının bedel karşılığı için ise yine YMM Bilirkişinin her bir ürün için ortalama birim fiyatı tespit edip, Sayın Mahkemenize bildirmesi sonucu fark miktarlar ile birim bedeller çarpılarak işin maddi TL ve USD bedeli tespit edilebilecektir. Tüm bu hesaplamaların salt Davacı verileriyle yapıldığını, ancak verilerin kendi içlerinde ve gönderilen numunelerle uyumlu olduğunu belirterek," rapor tanzim edilmiştir.
Dosya daha rapor düzenleyen SMMM bilirkişisine tevdi edilerek davacının göndermiş olduğu ürünlerin kesimler sonucunda ne kadarının fire olarak kayba uğrayacağı ve yapılan işlemler sonrası davacıya iade edilen ürünlerin tekstil uygulamalarına uygun olup olmadığı hususunda ek rapor düzenlenmesi istenilmiştir. Bilirkişinin 02/11/2022 tarihli raporunda;"Yapılan hesaplamalardan görüldüğü üzere DAVACININ İADESİNİ İSTEDİĞİ MİKTAR ve TUTARLAR ticari ve ekonomik işleyişe uygun gözükmektedir. Yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle; 1- Davacı tarafın sunduğu davalı ile dava konusu şlemlere ilişkin imzalı 3 sahife cari hesap ekstresi diğer belgelerle birlikte dikkate alındığında, CARİ HESAP ALACAĞI olarak icra konusu edilen 31.177,93 TL tutarın ödeme emrinin düzenlendiği 7.12.2020 tarihi itibariyle gerçek bir alacak olduğu, 2 Davacı tarafından davalıya fason üretim için gönderilen ve üretim yapılmadığı için iade edilmeyen hammadde bedeli olarak davacının talebi olan 26.863,50 USD ve (2.037,60 + 6.348,00 + 2.637,06 + 29.629,93= 40.652,59 TL) alacağın teknik bilirkişi tarafından yapılan üretim hesaplamalarına göre uygun olduğu," görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.Davacının itirazın iptaline konu yabancı para alacağına ilişkin İcra ve İflas Kanunu 58/3. Madde uyarınca usulüne uygun bir takip yapmadığı gözetilerek bu alacak kalemi yönünden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.Tekstil mühendisi tarafından yapılan değerlendirmede pastal çizim tablolarına göre, üretilen ürün için kullanılması gereken malzeme hesaplanmış ve gönderilen malzemenin, kullanılması gereken malzemeye göre fazla olduğu görülmüştür. Dolayısıyla davalının iade etmesi gereken malzemeleri iade etmediği gözetilerek bilirkişi tarafından hesaplanan 72.499,98 TL yönünden takibe yapılan itirazın haksız olduğu anlaşılmakla takibin bu yönüyle devamına karar vermek gerekmiştir.Açıklanan nedenlerle davanın kısmen kabulü ile, ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 2020/... Esas sayılı dosyasına takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile; takibin 72.499,98-TL yönünden devamına, %20 oranında hesaplanan 14.499,99-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 26.863,50-USD yönünden usulüne uygun yapılan bir takip bulunmadığından bu kısım yönünden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 2020/... Esas sayılı dosyasına takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile; Takibin 72.499,98-TL yönünden devamına, %20 oranında hesaplanan 14.499,99-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,26.863,50-USD yönünden usulüne uygun yapılan bir takip bulunmadığından bu kısım yönünden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 4.952,47-TL harçtan peşin alınan 3.733,27-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.219,20-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-Arabuluculuk masrafı olan 1.320,00-TL'nin kabul ret oranı (%24 kabul, %76 red) dikkate alınmak suretiyle 316,80-TL tutarındaki kısmının davalıdan, bakiye kısım olan 1.003,20-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 2.469,80-TL muhakeme masrafının kabul ret oranı (%24 kabul, %76 red) dikkate alınmak suretiyle 592,75-TL'si ile 3.733,27-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı toplamı olan 4.385,32-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 36.663,30-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde ... açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025
Katip
✍e-imzalı
Hakim
✍e-imzalı