TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2024/
KARAR NO: 2025/
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLLERİ: Av.
DAVALI :
VEKİLİ: Av.
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 26/08/2024
KARAR TARİHİ: 06/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin , yıllardır taşımacılık ve lojistik hizmeti veren köklü ve tecrübeli bir firma olduğunu, ...’de de yerel ve uluslararası taşımacılık alanlarında faaliyet gösterdiğini, müvekkil şirketin, davalı şirket ile arasında ticari ilişki kapsamında davalının ürünlerinin taşınması hizmetini verdiğini, bu kapsamda davalının, cari hesap ve fatura ilişkisi çerçevesinde müvekkil şirketçe kesilen faturalar doğrultusunda ödeme yaptığını, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında süregelen bir ticari ilişki bulunduğunu, ve bu ticari teamül gereği, davalı Şirket’in ürünlerinin taşınması, taşınma süreci, onay yazışmaları taraflar arasında gerçekleştirilen mailler ve davalı şirket tarafından müvekkili Şirket’e gönderilen yükleme talimatları ile ilerlediğini, bu kapsamda davalı şirketin ...’den ... ...’ya ve ...’den ...’a yüklerinin taşınması için Müvekkili Şirket’e başvurduğunu ve taşıma işlerinin organize edilmesini talep ettiğini, yapılan görüşmeler neticesinde taşıma ücreti, yükün çıkış – varış limanları ve tarihler konusunda mutabık kalındığını, davalı şirketin talebi üzerine müvekkili Şirketin TTK’nın 917. ve devamında düzenlenen taşıma işleri komisyoncusu sıfatıyla söz konusu ürünlerin ...’den ...’a ve ...’den ...’a taşınması işlerini organize ederek rezervasyonlar oluşturarak fiyat tekliflerinde bulunduğunu, davalı şirketin yükleme talimatına binaen ürünlerinin taşınması için uluslararası taşıma hizmeti verdiğini, ve yükümlülüklerini gereği gibi eksiksiz yerine getirdiğini, müvekkili şirket ile davalı arasında taşıma işi devam ederken, müvekkili şirketten kaynaklanmayan sebeplerle ...’den ...’a gerçekleştirilen taşıma işinde bekleme/demuraj masrafları, ...’den ...’a gerçekleştirilen taşıma işinden navlun ücreti hasıl olduğundan, müvekkili şirket tarafından verilen hizmete binaen navlun ücreti faturası ve davalı Şirket’in kusuru sebebiyle oluşan demuraj ücreti faturası keşide edildiğini fakat davalı tarafça söz konusu faturaların vadesinde ödenmediğini, müvekkili şirketin davalı şirket’e 2 adet taşıma hizmeti verdiğini, ilk taşıma hizmetini müvekkili Şirket, 14.08.2023 tarihli, ... numaralı fatura kapsamında 5.185,00-EUR bedelle ...’den ...’a taşınması hizmetini, 19.12.2023 tarihli, ... numaralı fatura kapsamında ise yükün ...’den ... ...’ya taşınması hizmetini verdiğini, 19.12.2023 tarihli, ... numaralı, 2.140,00-USD bedelli faturaya dayalı ... taşımasında, taşımaya konu olan yükün alıcı firma tarafından serbest süre içerisinde çekilmediğinden, taşıma için ayarlanan araç ve çekicinin mahiyeti gereği demuraj bedellerinin doğacağını ve bu demurajın miktarının davalı şirkete bildirildiğini, davalı şirketin ürünlerinin gümrük çıkışlarının yapılabilmesi için bu bedellerin ödenmesi zorunlu olduğundan bu masrafların fiili taşıyıcı firma tarafından karşılandığını bundan dolayı daha sonra müvekkil Şirket’e rücu edildiğini, müvekkili Şirketin daha sonra fiili taşıyıcıya ödeme yaptığını, müvekkili şirketin ise oluşan ek masrafların kendisinin veya fiili taşıyıcı firmanın ihmalinden kaynaklanmaması sebebiyle, ürünlerini taşıtan Davalı Şirket’e rücu edilmesi adına 19.12.2023 tarihli, ... numaralı, 2.140,00-USD bedelli” demuraj faturası keşide ettiğini, fakat davalı Şirketin bu bedeli ödemeyi kabul etmediğini, müvekkili şirket’in taşıma hizmetinden bir diğeri de 14.08.2023 tarihli, ... numaralı fatura kapsamında davalı Şirket’in yükünün 5.185,00-EUR bedelle ...’den ...’a taşınması olduğunu, 5.185,00-EUR’a davalı Şirket’e ait yükün ...’a taşındığını, müvekkil şirketin yükümlülüklerini eksiksiz olarak ifa ettiğini, ancak, davalı şirket tarafından 14.08.2023 tarihli, ... numaralı 5.185,00-EUR bedelli navlun bedeli faturanın ödenmediğini, davalı tarafın faturaları ödememesi sonucu müvekkili şirketin davalı ile iletişime geçtiğini, buna rağmen görüşmelerin sonuç vermediğini, bunun üzerine davalı taraf aleyhine 13.03.2024 tarihinde ... 4. Genel İcra Müdürlüğü 2024/... Esas numaralı dosyasından takip başlatıldığını, davalı tarafın bu takibe 25.03.2024 tarihinde haksız, gerekçesiz ve kötü niyetli şekilde itiraz ettiğini, yapılan haksız itiraz akabinde icra takibinin durduğunu beyanla; açılan bu davanın kabulüyle ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas numaralı dosyasına yapılan haksız itirazın 5.185,00-EUR ve 2.140,00-USD üzerinden iptaline ve takibin devamı ile davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi ve vekâlet ücreti ile yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; "Müvekkili firmanın kimyasal ihracatı yapmakta olup, uluslararası taşıma firmaları aracılığı ile söz konusu ürünleri yurt dışına sevk ettiğini, dava dilekçesine konu olan alacağın davacı firma tarafından yurt dışına taşıması yapılmış olan 2 adet işleme ilişkin olduğunu, ancak uluslararası taşımalarda yeknesaklığı sağlamak amacıyla ... tarafından 1956 yılında hazırlanan ve 1961 yılında yürürlüğe giren “Karayolu ile Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmelerine İlişkin Konvansiyon” uluslararası nitelikli taşıma sözleşmelerine tatbik edilecek temel hukuk kaynağı olduğundan, davacının alacaklı konumda olmadığını, ... 'nin 7 Aralık 1993 tarihli 3939 sayılı kanun ile 19 Mayıs 1956 tarihli ... ve 5 Temmuz 1978 tarihli Ek protokolüne katılmayı kabul ettiğini, 14 Aralık 1993 tarihli Resmi Gazetede de yayımlandığını, ... ve Ek protokolü'nün de 4 Ocak 1995 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiğini, ...’nin temel amacının, temel taşıma sorunları olan taşıyıcının zıya, hasar ve gecikmeden doğan sorumluluğu ile taşıma belgelerine ilişkin hususları düzenlemek olduğunu, ...’nin uygulanabilirliğinin tespitinde sözleşmenin yapıldığı yerin, tarafların tabiiyetinin ve ikametgâhlarının öneminin bulunmadığını, taşıyıcının eşyayı teslim aldığı veya teslim edeceği ülkelerden herhangi birinin ...’ye taraf devlet ülkesi olması halinde ... hükümlerinin uygulanacağını, dava konusu olayda ... ...'ye taraf ülke olduğundan ... hükümlerinin uygulanabilir durumda olduğunu, ...’de eşya taşınmasına ilişkin sorumluluğunun esasları incelendiğinde; ..., zıya veya hasar halinde taşıyıcının hak sahibine karşı sorumlu olduğu varsayımı üzerine kurulduğunu, "taşımacının yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar geçen süre içerisinde yükün kısmen veya tamamen kaybolmasından ve hasara uğramasından sorumlu olacağı" belirtildiğini, zarar ortaya çıkmamış olsa bile, zarara sebep olan olayın taşıma süresi içinde gerçekleşmiş olduğunu, müvekkili firmanın üretmiş olduğu kimyasal ürünlerin ...'ta bulunan müşterisine tam ve eksiksiz taşınmasına ilişkin olarak davacı firma ile anlaştığını, ... belgesi içeriğinde taşıyıcıya teslim edilen malın fatura bedelinin 43.200 EUR olduğunu. taşıyıcı firma tarafından ilgili mallar teslim alındıktan ve sevk işlemi başladıktan sonra, malların hasar gördüğünü müvekkili firmaya ilettiğini, davacı firmaya taşıması için verilen malların taşıma sırasında telef olduğunu, bidonlar içinde yer alan sıvı kimyasalların yollara döküldüğünü, davacının dilekçesinde ...'a gönderilen mallara ilişkin olarak da müvekkili firmaya 19.12.2023 tarih ve ... seri nolu 2.140 USD bedelinde demuraj faturası keşide ettiğini, bu nedenle alacaklı olduğunu iddia ettiğini, ancak fatura içeriği de incelendiğinde söz konusu faturanın demuraj işlemine ait olduğunu, müvekkilinin demuraj bedelinden sorumluluğunun doğabilmesi için demuraj işlemine sebep bir kusurunun bulunması gerektiğini, davacının sunmuş olduğu mail yazışmalarından da anlaşılabileceği üzere, müvekkilinin demuraj işlemine sebep bir kusurunun bulunmadığını, Müvekkili firmanın uluslararası taşımacılık için gerekli tüm belgeleri eksiksiz olarak davacıya teslim ettiğini, davacı firmanın tacir olup basiretli hareket etme yükümlülüğünü yerine getirmediğini, yüklenmiş olduğu edimi tam ve eksiksiz yerine getirmediğini, bu sebeple alacak iddiasının yersiz olduğunu, mahkemenin aksi kanaatta olması halinde müvekkilinin uğramış olduğu zarar sebebi ile takas mahsup hakkı olduğunu beyanla, davacının haksız talebinin reddine, kötü niyetli olarak yapmış olduğu takip ve dava münasebeti ile %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına, alacak iddiasının kabulü yönünde kanaat oluşması durumunda, davacı firmaya takas/mahsup hakkı neticesinde çıkacak sonucun hesaplanmasına, yargılama giderinin ve vekalet ücretinin davacı aleyhine hükmedilmesini talep talep etmiştir.
DELİLLER :
... 4. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı takip dosyası, arabuluculuk tutanağı, faturalar, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; Davacı tarafından, davalı aleyhine, ... 4.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasında; cari hesap ilişkisinden kaynaklı başlatılan icra takibine karşı, davalı/borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkin olduğu görülmüştür. Davacının uluslararası taşımacılıktan kaynaklı davalıdan alacaklı olup olmadığı ile davacı tarafından üstlenilen taşıma işinin usulüne uygun yerine getirilip getirilmediği hususunda ... Denizcilik İhtisas Mahkemesine talimat yazılarak; Deniz Ticareti, Karayolu Taşımacılığı konusunda uzman bilirkişiler ile bir SMMM bilirkişisi heyetinden rapor aldırılması istenilmiş olup;27/02/2025 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;" dosya incelemesi sonucunda; davacı ... ... Lojistik Ltd Şti. İle davalı ... Kimya San. ve Tic. A.Ş arasında 2023 yılında ticari iş ilişkisi olduğunun muhasebe defter kayıtlarından tespit edildiği, faturaların muhasebe defter kayıtlarına muhasebe hesap düzenine göre kayıt yapıldığı, işlendiği,davacı şirketin muhasebe defter kayıtlarında davalı şirketten 5.185,00 Euro ve 2.140,Usd alacaklı olduğunun görüldüğü, TTK M/850'den anlaşılacağı üzere taşıyıcı taşıma sözleşmesine istinaden aldığı eşyayı teslim adresine götürmeyi ve alıcıya teslim etmeyi, buna karşılık gönderici taşıma ücretini ödemeyi borçlanacağı, davalı tarafın cevap dilekçesinde sevk edilen ürünlerin hasarlı olduğu beyanı olsa da, dosyada hasarla ilgili bir tutanak veya ekspertiz raporu bulunmadığı ve ispatı gerekeceği, ... Kimya San. Ve Tic. A.Ş firması tarafından ... Gümrük Müdürlüğü'nce tescilli 18.04.2023/... tarihli/ sayılı ihracat beyannamesi ile ... ülkesine, 01.08.2023/... tarihli / sayılı ihracat beyannamesi ile ... ülkesine gerçekleştirilen ihracat işlemlerinde gümrük mevzuatına aykırı herhangi bir durum bulunmadığı, görüş ve kanaatine varıldığı,31/05/2025 tarihli davalı şirketin ticari defter ve kayıtlı üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda özetle:İcra takibine konu edilen alacağın davalının defterinde yer aldığı, taraflar arasında süregelen ticaret dolayısı ile karşılıklı borç alacak şeklinde kayıtların olduğu, davalının davacıdan aldığı faturalara yönelik davalı tarafından herhangi bir iade faturasının düzenlenmediği, başka bir deyişle e-faturalara davalı tarafından rededildiğine dair bir evrak, belge veya TTK 21 maddesi veya 18.maddesi hükümlerine göre düzenlenen e-faturaların iade edildiğine dair bir evrak görülmediği, taraflar arasındaki ticaretin taraf Ticari Defterlerine cari hesap olarak yansıdığı, takip dayanağı faturaların davamın defterinde kayıtlı olduğu, davacı şirketin davalı şirkete tanzim ettiği faturaların, ticari e-fatura ve e-imzalı olduğu, açık fatura mahiyeti taşıdığı, ayrıca ıslak imza edilemeyeceği, VUK genel Tbg. Sıra no:572 gereğince 7 bin TL' nin üzerindeki her türlü Ticari ödemelerin elektronik ortamda iz bırakacak şekilde yani Banka ve aracı kurumlardan ödenmesi gerektiği, kayıtlardaki ödemelerin de tamamının usule uygun Banka ve Finans Kurumu aracılığı ile gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. ... 4.Genel İcra Dairesi 2024/... E. dosyası incelendiğinde; davacı tarafından takip tarihine kadar davalıyı temerrüde düşürdüğüne dair herhangi bir ihtarına rastlanmadığından, faiz hesaplaması yapılmadığı, mahkemenin özellikle faiz hesaplaması istemesi halinde faiz hesaplamasının ek rapor ile yapılabileceği, davacı ile davalı arasında yapılmış ticari sözleşmenin dosyaya sunulmadığı, davalının mahkeme dosyasına yaptığı itirazda ticari ilişkiye doğrudan itiraz etmediği, taraflara ait Ticari Defter ve kayıtları incelendiğinde; taraflar arasında bir ticari ilişkinin mevcut olduğu kanaatine varılmıştır. davalı şirketin Ticari Defterlerinde yapılan incelemeye göre; davacı şirkete 216.698,83 TL borçlu göründüğü, bu borcun takip konusunun davacı tarafından yabancı para cinsinden tanzim edilen faturalara ait olduğu, davacının takibe konu olan alacağının yabancı para karşılığının 2.140,00 USD+5.185 EURO olduğu, Takip tarihi (15.03.2024) itibari ile 2.140,00 USD+5.185 EURO borcun (USD Efektif Satış kuru: 32,2276, EURO Efektif Satış kuru: 35,0888) TL tutarının (68.967,06 TL4181.935,43TL) 250.902,49 TL olduğu, görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, tarafların bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sundukları görülse de yeniden rapor alınmasını gerektirir bir husus olmadığından itirazların reddine karar verilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, normal bir eda (alacak) davasıdır. Yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Takip alacaklısı tarafından takip borçlusuna karşı açılır. Borçlu bu davaya karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirdiği itiraz sebepleri ile bağlı değildir. Borçlu cevap dilekçesinde, itiraz ederken bildirmiş olup olmadığına da bakmaksızın bütün savunma sebeplerini bildirmelidir. Alacaklı bu davada alacağının varlığını 6100 sayılı HMK' ya göre caiz olan her türlü delille ispat edebilir. Bu davada, ispat yükü kural olarak davayı açan alacaklıda olup, alacaklı alacağını ispatla yükümlüdür. Genel hükümler dairesinde her türlü delille ispat edilecek alacak da yine takip talebine konu olan ve borçlu yanca itiraza uğrayan alacaktır. Zira, aynı maddede itirazın haksızlığı borçlu açısından, takibin haksız ve kötüniyetli yapılması da alacaklı açısından tazminat müeyyidesine bağlanmıştır.Bilindiği üzere TMK’nın “İspat yükü” başlıklı 6. maddesinde, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her birinin, hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlü olduğu belirtilmiş olup ispat yükünün kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi yararına hak çıkaran tarafa ait olduğu, yasal bir karineye dayanan tarafın, sadece karinenin tarafını oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altında bulunduğu, kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı tarafın yasal karinenin aksini ispat edebileceği kabul edilmektedir. Gerek ...; gerek ... içtihatlarında kabul edildiği üzere, ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan, ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimsenin, iddia ettiği olayı ispatlaması gerekir.Bu kapsamda davacı tarafından davalı aleyhine, ... 4.Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasında başlatılan icra takibinde,ödeme emrine borçlu tarafından 22/03/2024 tarihinde itiraz edildiği, ödeme emrine itirazın davacı/alacaklıya tebliğ edildiğine dair bir belge icra dosyasında mevcut olmadığından davacı tarafından 26/08/2024 tarihinde açılan iş bu itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığı kabul edilerek, taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin incelenmesinde; davacı şirket ile dava şirket arasında taşıma sözleşmesi yapılarak,davalı şirkete ait bir kısım malların ...'den ...'a ve ... ...’ya olmak üzere iki ayrı taşıma işleminin davacı tarafından üstlenildiği anlaşılmaktadır.Davacı taraf söz konusu taşıma işlemlerinin gerçekleşmesine rağmen ücretin ödenmediği iddiası ile davalı hakkında ... 4.Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı dosyası ile başlatmış olduğu icra takibine itiraz edilmesi üzerine mahkememizde iş bu itirazın iptali davasını açarak taşıma ücretinin ödenmesini talep etmekte, davalı yan ise taşıma sözleşmesi ilişkisini kabul ederek, taşımanın ayıplı ifa edildiğinden bahisle ücrete hak kazanılmadığını savunmaktadır.... 17 hükmüne göre taşımacı, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur. Eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de, istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut taşımacının önlemesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz. Bu kapsamda davalı vekilince dosyaya sunulan cevap dilekçesi ve eklerinde davaya konu taşıma işlemi sırasında taşınan malların yurtdışı karayolu taşıması esnasında zarar gördüğüne dair fotoğrafların sunulduğu,ilgili fotoğrafların incelenmesinde davacı tarafından üstlenilen taşıma işleminin usulüne uygun ifa edilmediği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Yukarıda açıklanan nedenlerle),
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalı vekilinin kötü niyet tazminat talebinin şartların oluşmaması sebebiyle REDDİNE,
3-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 4.590,41 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 3.975,01 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.600 TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunana A.A.Ü.T. göre belirlenen 43.007,70 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara VERİLMESİNE,
7-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde ... açık olmak üzere karar verildi. 06/10/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır