T.C. BURSA BAM 14. HUKUK DAİRESİ
T.C
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/168
KARAR NO: 2022/372
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/01/2020
NUMARASI: 2018/1332 Esas 2020/26 Karar
D
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/11/2022
KARARIN YAZIM TARİHİ: 08/11/2022
Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine dosya incelendi.
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davacı vekili asıl davadaki dava dilekçesinde, davacının 99936430 ve 99921500 nolu elektrik aboneliği bulunduğunu, davalıların tüketim faturalarına tüketilen enerji bedeli
için faturalarına haksız olarak kayıp kaçak bedeli, dağıtım bedeli , iletim bedeli, sayaç okuma bedeli ve perakende satış hizmet bedeli yansıttığını belirterek 01/01/2013-31/12/2013 tarihleri arasındaki döneme ilişkin; kayıp kaçak bedeli olarak şimdilik KDV dahil 10.000,00.-TL, dağıtım bedeli olarak KDV dahil 5.000,00.-TL, iletim bedeli olarak KDV dahil 5.000,00.-TL sayaç okuma bedeli olarak KDV dahil 5.000,00.-TL ve perakende satış hizmet bedeli olarak KDV dahil 5.000,00.-TL olmak üzere toplam KDV dahil 30.000,00.-TL 'nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 10/1/2020 tarihli dilekçesi ile birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyada 5.000,00.-TL olarak talep edilen sayaç okuma ücretinin 31.478,32.-TL arttırılarak 36.478,32.-TL olarak hüküm altına alınmasını istemiştir.
Davacı vekili birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyanın dava dilekçesinde, 99936430 ve 99921500 numaralı abonelikler için belirsiz alacak davası açtıklarını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 01/01/2006-30/04/2010 tarihli döneme ilişkin tahsil edilen 10.000,00.-TL KDV dahil kayıp kaçak bedeli, 5.000,00.-TL KDV dahil iletim bedeli, 5.000,00.-TL KDV dahil dağıtım bedeli, 5.000,00.-TL KDV dahil sayaç okuma bedeli, 5.000,00.-TL KDV dahil perakende satış hizmet bedeli toplam 30.000,00.-TL’nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davacı vekili birleşen 2016/811 Esas sayılı dosyanın dava dilekçesinde, 99936430 numaralı abonelik için 01/01/2014 tarihinden dava tarihine kadar olan döneme ilişkin kayıp kaçak bedeli, dağıtım bedeli, iletim sistemi bedeli , perakende hizmet bedeli, sayaç okuma bedeli ve enerji fonu bedeli olmak üzere toplam 30.000,00.-TL’nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalı Limak Uludağ Elektrik Perakende Satış A.Ş. vekili asıl davanın cevap dilekçesinde ve birleşen 2016/811 Esas sayılı dosyaya cevap dilekçesinde, idari yargının görevli olduğunu, davanın Danıştay'da görülmesi gerektiğinden davanın usulden, 6446 SK nun 17/1.maddesi ve 4628 SK nun 27/6.maddesi ile EPDK Kararları ve Elektrik Piyasası Mevzuatı gereğince düzenlenen faturaların hukuk ve mevzuata uygun olduğu için de esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyaya verdiği cevap dilekçesinde, husumet ve zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, 6719 sayılı Kanunun hükümlerinin eldeki davalara da uygulanacağını öngörülen 26. madde ile 6446 sayılı Kanuna eklenen geçici 20. madde delaleti ile 6719 sayılı Kanunun 21/10 madde, 6446 sayılı Kanunun aynı kanunla değişik 17. maddesi hükümlerine göre incelemenin yapılarak faturalandırmanın ilgili dönemlerdeki EPDK kurul kararlarına uygun olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, davacıya verilen kesin sürede serbest tüketici belgesinin sunulmadığı, aynı süre içinde bu belge ile ilgili bir beyanda da bulunulmadığı, asıl dosyada ve birleşen 2016/811 Esas sayılı dosyada dava konusu yapılan faturalarda davacıdan nisbi sayaç okuma ücreti tahsil edilmediği, bu davaların konusuz kaldığı birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyadaki abonelikler için davacıdan toplam 36.478,32.-TL nisbi sayaç okuma ücreti tahsil edildiği gerekçesiyle asıl dava ile birleşen 2016/811 Esas sayılı davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, birleşen 2016/820 Esas sayılı davada 36.478,32.- TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... 'den tahsiline karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı UEDAŞ vekili birleşen 2016/820 Esas sayılı dosya için verdiği istinaf başvuru dilekçesinde, kaldırma kararında davacının serbest tüketici olup olmadığının araştırılması gerektiğinin açıklandığını, davacıya verilen süre içerisinde bu belgenin sunulmamasına rağmen mahkemece Danıştay tarafından verilen karara atıf yapılarak belge sunulmasa bile tüketim miktarına göre davacının serbest tüketici olduğu yönündeki bilirkişi raporuna göre sayaç okuma bedeli farkının iadesine karar verildiğini, davacının belge olmadan serbest tüketicilere tanınan haklardan yararlanamayacağını, bilirkişi raporunda serbest tüketici belgesi verilmesine yönelik yönetmelik maddesinin 16/03/2013 tarihi itibari ile uygulanmasına son verildiğinin yazıldığını, dava konusunun
ise 2007-2010 dönemlerine ait sayaç okuma fark bedeline ilişkin olduğunu, serbest tüketicilerle davalı arasında bu hususta ikili anlaşma yapılmak zorunda olduğunu, ikili anlaşmanın gerçek veya tüzel kişiler arasında özel hukuk hükümlerine tabi olarak, elektrik enerjisi ve/veya kapasitenin alınıp satılmasına dair yapılan ve Kurul onayına tabi olmayan ticari anlaşmalar olduğunu, davacı ile yapılan bu yönde bir anlaşmanın mevcut olmadığını, bilirkişinin belirlediği psh bedeli içerisinde sadece sayaç okuma bedelinin bulunmadığını, tüm bedelin sanki sayaç okuma bedeli gibi düşünüldüğünü, oysaki psh elektrik faturalarında bulunan perakende satış hizmet bedelinin, elektrik enerjisi tedarik etme hizmeti dışında, tüketicilere sunulan tüm hizmetleri kapsadığını ve bunları karşılamak adına tahsil edildiğini, bu bedelin içerisinde faturalandırma, tahsilat, müşteri hizmetleri, tanıtım - pazarlama ve perakende satışa ilişkin diğer işletme bedelleri olarak tanımlanan değerin, elektrik faturasının geri kalanına oranla belirlendiğini, bilirkişinin belirlediği 8.355,68 TL içerisinde sayılan kalemlerin de bulunduğunu, 6719 sayılı yasa gereği davanın tümden reddinin gerektiğini, davalının EPDK'nun çıkarmış olduğu yönetmeliklere göre faturalandırma yaptığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Davacı vekili katılma yoluyla verdiği istinaf başvuru dilekçesinde, 2016/820 Esas sayılı dosyada sayaç okuma bedeli dışında kayıp-kaçak bedeli, dağıtım bedeli, iletim bedeli ve perakende satış hizmeti bedeli de talep etmelerine rağmen mahkeme sadece sayaç okuma bedeli yönünden davanın kabul edilip diğer talepleri hakkında olumlu-olumsuz hiçbir karar verilmediğini, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilip davanın açılmasında davacının kusuru olmadığı gözetilerek diğer talepleri yönünden davacı lehine maktu (3.400.-TL) avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiği gibi davayı açarken yatırdıkları 512,33.-TL'lik harcın 85,39.-TL'lik kısmının davada kabul edilen "sayaç okuma bedeline" ait olduğu gözetilerek konusuz kalan taleplere isabet eden 426,94.-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, buna karşılık "sayaç okuma bedeli" için başlangıçta yatan 85,39.-TL'lik harç ile 10.01.2020 tarihinde "tamamlama harcı" olarak yatırılan 537,60.-TL'nin toplamı olan 622,99.-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine de karar verilmesinin gerektiğini belirterek birleşen dosya yönünden mahkeme kararının kaldırılmasına, bilirkişi raporlarında davacının, EPDK'nın belirlediği tüketim miktarı kriterini yerine getirdiğinin, davacının abonelik sözleşmelerine ve davalı şirket kayıtlarına göre de serbest tüketici statüsünde olduğunun tayin ve tespit edildiğini belirterek davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı UEDAŞ vekili davacının istinaf başvurusuna karşı verdiği cevap dilekçesinde, serbest tüketici hakkından yararlanabilmek için iki anlaşma yapılmasının gerektiğini belirterek davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini istemiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.
Dava ve birleşen davalar, elektrik aboneliği nedeniyle faturalardan tahsil edilen kayıp kaçak, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedelinin istirdatı istemine ilişkindir.
Mahkemece verilen 26/12/2017 tarih ve 2016/812 - 2017/1526 sayılı karar Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi’nin 23/5/2018 tarih ve 2018/428 - 2018/425 sayılı kararı ile birleşen davalardaki talepler ayrı ayrı değerlendirilerek her bir dosya hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması, davacının serbest tüketici olup olmadığı hususunda davacıya ispat hakkı tanınarak Danıştay 13.Dairesi’nin iptal kararının serbest tüketiciler için uygulanacağı da dikkate alınıp davacının hangi dönemlerde serbest tüketici sayılıp sayılmayacağı belirlenip, birleşen 2016/811 esas sayılı dosyadaki talepler yönünden bilirkişiden ek rapor alınıp talepler değerlendirilerek sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği açıklanarak karar kaldırılmıştır.
Mahkemece bilirkişiden ek rapor alındıktan sonra 2018/1332 Esas ve birleşen 2016/811 Esas sayılı dosyalar yönünden dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyası yönünden ise 36.478,32 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...
A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, bu karara karşı davalı UEDAŞ vekili ile davacı vekili sadece birleşen 2016/820 Esas sayılı dosyada verilen karar yönünden istinaf başvurusunda bulunduğundan Dairemizce de istinaf incelemesi 2016/820 Esas sayılı dosya ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Davacı vekili birleşen 2016/820 Esas sayılı dosya için verdiği dava dilekçesinde kayıp kaçak bedeli, dağıtım bedeli, iletim bedeli, sayaç okuma bedeli ve perakende satış hizmet bedeli için talepte bulunmuş, mahkemece verilen kararda 36.478,32.-TL nisbi sayaç okuma ücreti hüküm altına alınmış, diğer alacak kalemleri hakkında herhangi bir karar verilmemiştir.
Dava dilekçesinde iki ayrı abonelikle ilgili olarak 5 ayrı alacak kalemi için talep olunan miktarlar ayrı ayrı gösterilerek talepte bulunulduğundan mahkemece de her bir talep hakkında ayrı ayrı inceleme yapılarak bu taleplerin değerlendirilmesi gerekmektedir. Mahkemece nisbi sayaç okuma ücreti dışında kalan alacak kalemleri hakkında da olumlu-olumsuz bir karar verilmesi gerekirken bu alacak kalemleri hakkında gerekçede açıklama yapılmayıp hükümde de bu talepler yönünden olumlu veya olumsuz karar verilmeyerek 6100 sayılı HMK’nun 26. maddesinde düzenlenen taleple bağlılık ilkesinin ve aynı kanunun 297.maddesinin 2.fıkrasındaki taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiğine ilişkin düzenlemenin ihlal edilmesi usul ve yasaya aykırı olup davacı ile davalı UEDAŞ şirketi vekilinin istinaf talebinin kamu düzeni yönünden kabul edilerek mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-b-4 maddesi gereğince esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin mahkeme kararının kaldırılması gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davalı UEDAŞ vekili ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/01/2020 tarih, 22018/1332-2020/26 sayılı kararının KALDIRILMASINA,
Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvuran davacı ile davalı UEDAŞ tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde yatırana iadesine,
3-İstinaf kanun yoluna başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılama sırasında dikkate alınmasına,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinafa başvuran yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere 03/11/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır