T.C. BURSA BAM 14. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO :
KARAR NO :
TÜRKMİLLETİADINA
BÖLGEADLİYEMAHKEMESİKARARI
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : BURSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 07/04/2022
NUMARASI :
DAVACI :
DAVALI :
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ : 04/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/07/2024
Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurunun incelenmesi neticesinde;
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davacı vekili, iş sahibi...Bölge Müdürlüğü, ana yüklenicinin ....Ticaret AŞ., alt yüklenicinin ise davalı şirket olduğu “.... OTEL” inşaatının ince işlerinin yapımı hususunda, davalı ile müvekkili şirket arasında 16.06.2014 tarihli eser sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin sözleşme kapsamında yükümlülüklerini yerine getirerek 29.12.2015 tarihinde geçici kabullerin yapıldığını, taraflar arasındaki sözleşmenin ödeme şekli başlıklı 8.3. maddesinde; "Ödemeler iş süresince aylık tanzim edilecek hakedişlerle, takip eden ayın sonuna kadar yapılacaktır. Hakedişte %5 nakit teminat kesintisi sonrası ödeme yapılacaktır. Nakit teminat ince işler için yapılacak geçici kabule müteakip, Sosyal Sigortalar Kurumu ile ilgili vecibelerin alt yüklenici tarafından ifa edilmesinin ve SSK ile ilişkilerin kesilmesini gösterir belgelerin yükleniciye ibrazına takiben yüklenici tarafından alt yükleniciye bekletilmeden nakit olarak ödenecektir” hükmü uyarınca, müvekkilden 240.582,00.-TL kesinti yapıldığını, şartları yerine getirilmesine rağmen 240.582,00.-TL nakit teminatın müvekkiline iade edilmemesi nedeni ile Beyoğlu ... Noterliği 14.03.2016 tarihli ..... yevmiye nolu ihtarnamesinin keşide edildiğini, ancak ödeme yapılmaması üzerine Bursa 13.İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalı borçlunun alacağın tamamına ve ferilerine itiraz ettiğini ileri sürerek, borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptaline, takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın hak düşürücü sürede açılmaması nedeni ile reddi gerektiğini, davacının SGK borçlarının müvekkili tarafından ödendiğini, davacının sözleşmede kararlaştırılan teminat sunma yükümlülüğünden kaçındığını, yargılamayı gerektiren hal söz konusu olduğundan icra inkar tazminatı talebinin yasaya uygun olmadığını, davacının müvekkili firmada teminat olarak tutulan bakiyesinin 193.951.26.-TL olduğunu, davacının 46.598.40.-TL SGK prim borcunun müvekkili şirketçe ödendiğini, 193.951.26.-TL miktar inkar edilmemekle birlikte sözleşmenin 8.3 maddesindeki düzenleme ve müvekkili şirketin oluşan iş kazası sonrası SGK kurumu ile ilişiğini kesememesi, iş kazası sonucu vefat edenin mirasçılarına bugünkü rakam ile 600.000.00.-TL'ye yakın tazminat ödeme riskinin devam etmesi ve davacının kendi edimini yerine getirmeden karşı taraftan edimini yerine getirmesini isteyemeyecek olması, borç tutarının kesinti yapılan tutardan fazla olması nedeni ile teminatın talep edilmesinin iyi niyete aykırı olduğunu, riskler sona ermeden davacının kesinti tutarını talep edemeyeceğini, İstanbul .... İş Mahkemesi'nin ......esas sayılı dosyasında 21 Eylül 2014 tarihinde davacı şirket işçisi ....'in inşaatın 6. katından düşerek hayatını kaybetmesi nedeni ile mirasçıları tarafından asıl işveren .... İnşaat A.Ş., ...A.Ş ile müvekkili şirket aleyhine maddi ve manevi tazminat davası açıldığını, 23/05/2019 tarihinde verilen karar ile vekil eden şirketin bu kaza nedeniyle uğranan 328.000.00.-TL toplam tazminatı davacı işçiye diğer davalılarla birlikte müşterek müteselsilen ödemesine hükmedildiğini, davacının müvekkili şirket uhdesindeki teminat kesintisi tutarının bakiyesinin dava tarihi itibariyle 193.951,26.-TL olup, sözleşmeden kaynaklı riskler tamamen sonlandırılmadığı için bu tutarın teminat olarak muhafaza etme hakkına sahip olduğunu savunarak, davanın reddine ve müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşmenin 8/3. maddesinde her ayın sonunda ödenecek olan hakedişten %5 oranında nakdi teminat kesintisi yapılacağının kararlaştırılmış olup, davacının hakedişlerinden toplamda 240.582,00.-TL nakdi teminat kesintisi yapıldığını, taraflar arasındaki sözleşmenin 12. maddesinde ise; ayrıca sözleşme bedelinin %10'u oranında teminat mektubunun yüklenici tarafından iş sahibine sunulması gerektiğinin kararlaştırıldığı, sözleşmenin 8/3. maddesinin son cümlesinde geçici kabule müteakip teminat mektubu karşılığında ve Sosyal Sigortalar Kurumu ile ilgili vecibelerin alt yüklenici tarafından ifa edilmesinin ve SGK ile ilişkilerin kesilmesini gösterir belgelerin yükleniciye ibrazını takiben yüklenici tarafından alt yükleniciye bekletilmeden nakit olarak ödenecektir şeklinde ibareler mevcut olduğunu, bu ibarelerden nakdi teminatın iadesinin geçici kabul yapılmasına, SGK ile ilgili borcun olmamasına ve teminat mektubu alınmasına bağlandığının anlaşıldığı, dolayısıyla zaten sözleşmenin 12. maddesi uyarınca alınan bir teminat mektubunun bulunduğunu, davacının borçlarının SGK'ya davalı tarafından 46.598,40.-TL olarak ödendiğinin de dosya kapsamından anlaşıldığını, davacı vekilinin de son duruşmadaki beyanından bu hususa itiraz etmediğinin görüldüğünü, davalının nakdi teminatı 2015 yılından bu yana tutmasında isabet görülmediğini, taraflar arasındaki sözleşmede nakdi teminatın iadesinin şartları açıkça yazılmış olup, davacının SGK ile bir ilişkisinin kalmadığının görüldüğü, yine davacı tarafından sözleşme devamı süresince davalıya teminat mektubu sunulduğu, davalının bahsettiği iş kazası 21/09/2014 tarihinde meydana gelmiş olup, davacının sunmuş olduğu teminat mektubunun tarihinin ise bu kazadan sonra olduğu, davalının bu teminat mektubunu kazadan sonraki bir tarihte iade etmesi karşısında; iadesinin şartları sözleşme ile belirlenmesine rağmen nakdi teminatı elinde tutması sebebiyle, iş kazası dolayısıyla ödeme yapılmadığı savunmasına itibar edilmediği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davalının Bursa 13. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasında yapılan itirazın 193.951,26.-TL'lik kısmı yönünden iptaline, takibin 193.951,26.-TL ana para üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili, yerel mahkemenin işlemiş faize ilişkin taleplerini hiç bir gerekçe göstermeksizin reddetmesinin hukuka aykırı olduğunu, Anayasa'nın 141. maddesi ve HMK'nın 27. maddesi uyarınca mahkeme kararlarının gerekçeli olarak yazılmasının gerektiğini, taraflar arasındaki sözleşmede hak edişlerden teminat kesintisi yapılacağına dair hüküm olmamasına, dolayısıyla iade için şart olmamasına rağmen geçici kabulün yapılıp işin teslim edildiğini, Sosyal Sigortalar Kurumundan alınmış ilişiksiz belgesinin alındığı sabit olup teminat belgesinin iade edilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, davalı tarafa Beyoğlu .... Noterliği'nin 14/03/2016 tarih.... yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek 16/03/2016 tarihinde temerrüde düşen davalı hakkında işlemiş faizin reddinin doğru olmadığını belirterek, istinaf isteminde bulunmuştur.
Davalı vekili, İİK'nın 67. maddesi davanın süresi içerisinde açılmadığını, davacı şirketin oluşan iş kazası sonrası SGK ile kesin ilişiğini kesemediğini, müvekkili şirketin davacı şirketin kusurundan dolayı SGK kurumuna ve iş kazasında vefat edenin mirasçılarına çok yüksek miktarlarda tazminat ödeme riskinin davanın açıldığı tarihte ve iş kazası dosyasının Yargıtay'da olması nedeni ile bu aşamada halen devam ettiğini, Borçlar Kanunu genel hükümlerine göre karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde hiç kimsenin kendi edimini ifa etmeden karşı taraftan edimini yerine getirmesini talep edemeyeceğini, davacının sözleşmeye konu iş yapılırken meydana gelen iş kazasından dolayı müvekkili şirketin tazminat riskini sıfırlamasının gerektiğini, borç ortada iken teminatın iadesinin talep edilmesinin iyi niyete aykırı olduğunu, Elazığ 1. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası infazen kapatılmış ise de takibin dayanağı ilamın henüz kesinleşmediğini, davanın açıldığı tarihteki şartlara göre değerlendirilmesinin gerektiğini, müşterek ve müteselsil sorumluluğun devam ettiğini bu durumda teminatın iadesine ve icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek, istinaf isteminde bulunmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.
Dava, eser sözleşmesi uyarınca hak edişlerden kesilen nakdi teminat miktarının iadesi için yapılan icra takibine itiraz nedeni ile itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı, ..... Otel inşaatının ince işlerinin yapılması hususunda davalı yüklenici ile 16/06/2014 tarihinde sözleşme imzaladıklarını, sözleşmenin 8.3 maddesi uyarınca; ödemelerin iş süresince aylık hak edişlerle yapılacağı, hak edişlerden % 5 nakit teminat kesintisi yapılacağı, nakit teminatın ince işler için yapılacak geçici kabule müteakip, SGK kurumu ile ilgili vecibelerin alt yüklenici tarafından ifa edilmesinin ve SGK ile ilişiğin kesildiğini gösterir belgelerin yükleniciye ibrazını takiben ödeneceğinin kararlaştırıldığını, bu kapsamda 240.582-TL kesintinin yapıldığını, 29/12/2015 tarihinde geçici kabuller yapılıp, SGK'dan ilgili evraklar alınarak ibraz edilmesine rağmen, davalı tarafça nakdi teminatın iade edilmediğini, gönderilen ihtarname ile de netice alınamadığından icra takibi yapıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep etmiş, davalı tarafça sözleşme kapsamında hak edişlerden kesilen nakdi teminatın 240.582-TL olmasına rağmen, davacı şirketin SGK'ya 46.598,40-TL pirim borcunun ödendiğini, nakdi teminat miktarının 193.951,26-TL'ye düşmekle birlikte, davacı işçisinin inşaatta gerçekleşen iş kazası nedeni ile vefat etmesi nedeni ile işçinin yakınları tarafından açılan maddi ve manevi tazminat davası neticesinde müvekkilinin de müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verildiğini, nakdi teminat bedelinin çok üstünde bir ödeme riski ile müvekkili şirketin karşı karşıya kaldığını, iş kazası nedeni ile açılan tazminat davasının derdest olduğunu, kesinleşmediğini, takip tarihi itibariyle muaccel bir alacağın bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş, mahkemece yukarıda belirtilen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
1.492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre: Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispî esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Değer tâyini mümkün olan hallerde dava dilekçelerinde değer gösterilmesi mecburidir. Gösterilmemişse davacıya tespit ettirilir. Tespitten kaçınma halinde, dava dilekçesi muameleye konmaz (16/3. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). Harçlar Kanunu 28. maddeye göre (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4'ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilâm harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK'nın 120/1. maddesine göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.
492 sayılı Harçlar Kanunu 20. maddeye göre; takipten sonra işleyecek faizler, harcın hesabında nazara alınmaz. Bunun karşı anlamı ise talep edilen takibe kadar işlemiş olan faizin harca tabi olduğudur. Bu durumda icra dosyasında alınacak harç miktarı da asıl alacak ve takibe kadar işlemiş faiz miktarının toplamına göre belirlenmelidir. Bu talepler itirazın iptâli davasına konu olursa icra dosyasında yatırılan peşin nisbi harcın mahsubu istenerek kalanı yatırılmak suretiyle dava açılabilecektir. Harçlar Kanunu 21. maddede sözü edilen tarifede, mahkemeye açılan davada konusu belli bir değerle ilgili davalarda; dava konusu miktar üzerinden harç alınacağı belirtilmiş olup, bunun sonucu olarak miktarı belirtilerek işlemiş faiz istenmemiş olsa da dava tarihinden daha önceki bir tarihten başlamak üzere faiz uygulanması talep edilmiş ise bu talep nedeniyle harç alınmayacaktır. İtirazın iptali davası ise icra takibine bağlı dava olduğu için alınacak peşin harç konusunda 20 ve 21. maddenin birlikte değerlendirilmesi gerektiğinden dava konusu edilen ve icra takibinde harç yatırılması gereken işlemiş faiz miktarının da peşin nispi harca tabi olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır. İşlemiş faiz için harç yatırılmadan itiraz iptali davasında işlemiş faize hükmedilmesi mümkün değildir.
Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; davacı tarafından 240.582,00-TL asıl alacak 44.426,93-TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 285.008,93-TL asıl alacak miktarı için ilamsız icra takibi yapıldığı, icra dosyasında 31/01/2018 tarihli sayman mutemedi alındı makbuzu ile 1.425,04-TL peşin harcın yatırıldığı, davacı tarafça dava dilekçesinde dava değerinin belirtilmediği, ancak netice-i talep kısmında "icra takibine yapılan itirazın iptali ile borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen faiziyle ödemesine" karar verilmesinin talep edildiği, tevzi formunda ise dava esas değerinin 240.582-TL olarak kayıt edildiği ve davacı tarafça 2.683,50-TL peşin nisbi harç yatırılmış olduğu, Harçlar Kanunu 29 maddesi uyarınca icra takip dosyasında yatırılan peşin harç da dikkate alındığında davacı tarafça asıl alacak miktarı üzerinden harç yatırıldığı, işlemiş faiz talebi yönünden harcın yatırılmamış olduğu anlaşılmıştır.
Davacının dava dilekçesindeki açıklaması gözetildiğinde işlemiş faiz için de dava açtığı anlaşılmakta ise de davacı sadece asıl alacak yönünden harç yatırmış, işlemiş faiz yönünden harç yatırmamıştır. Harç kamu düzenine ilişkin olup mahkemece resen gözetilmelidir. Bu durumda mahkemece eksik harcın tamamlanması için davacı tarafa süre verilmeli, süresi içinde harç yatırılmaz ise işlemiş faiz talebi yönünden dosya işlemden kaldırılmalı, harç eksikliği tamamlanır ise yargılamaya devam edilerek esastan inceleme yapılmalıdır.(Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin......) Mahkemece söz konusu husus nazara alınmaksızın yargılamaya devam edilerek, işlemiş faiz hususunda gerekçeli karar içeriğinde herhangi bir değerlendirme yapılmamış olması yerinde görülmemiştir.
2. Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı taşeron, davalı ise yüklenicidir.
Eser sözleşmesi kapsamında iş sahibi lehine teminat; eser sözleşmesinde yüklenicinin edimini sözleşme ve eklerine uygun olarak yerine getirmesini temin için verilir. Bu şekilde işin eksik ve ayıplı yada sözleşmeye aykırı şekilde yapılması halinde iş sahibinin zararlarının giderilmesi güvence altına alınır.
Teminatın iadesi taleplerinde sözleşme veya eklerine göre değerlendirme yapılarak hangi konuda teminatın verildiği de gözetilmek suretiyle teminatın iadesi koşulları araştırılmalı, teminatın iadesi sözleşmede bazı koşulların gerçekleşmesine bağlanmış ise bu koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği saptanmalıdır. Öte yandan her davanın dava tarihindeki durumuna göre haklılık durumu belirlenerek sonuçlandırılması gerektiğinden dava tarihinde teminatın iadesi koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği gözetilerek hüküm kurulması gerekir.
Teminat mektubunun iadesi için dava açılmış olması halinde iade etmeme sebebi olarak ileri sürülen hukuk davaları varsa bekletici mesele yapılarak sonucunun beklenmesi gerekebilecektir.(M.Öztürk-Z.Gözütok, Usul ve Esaslarıyla Eser Sözleşmesi Uygulaması 4. Bsk.2023, 212, 213, 214 syf.)
Söz konusu açıkamalar ışığında somut olaya dönüldüğünde, taraflar arasında imzalanan 16/06/2014 tarihli sözleşmenin "Ödemelerin şekli" başlıklı 8.3 maddesinde "Ödemeler iş süresince aylık tanzim edilecek hak edişlerle, takip eden ayın sonuna kadar yapılacaktır. Hakedişte verilen avans kesintisi yapılır, ayrıca %5 nakit teminat kesintisi sonrası ödeme yapılacaktır. Nakit teminat ince işler için yapılacak geçici kabule müteakip, teminat mektubu karşılığında ve Sosyal Sigortalar Kurumu ile ilgili vecibelerin alt yüklenici tarafından ifa edilmesinin ve SSK ile ilişkilerin kesilmesini gösterir belgelerin yükleniciye ibrazına takiben yüklenici tarafından alt yükleniciye bekletilmeden nakit olarak ödenecektir.
Sözleşmenin "Teminatlar" başlıklı 12. maddesinde "Alt yüklenici sözleşmenin imzalanması sırasında sözleşme bedelinin %10 nisbetinde süresiz banka teminat mektubunu yükleniciye verecektir."
Sözleşmenin "Alt yüklenici ve işçilerinin kazaya uğramaları, emniyet tedbirleri, çalışma ve iş güvenliği" başlıklı 24. maddesinde; "Alt yüklenici, taahhüt konusu işin devamı süresince, Proje Müdürü, Şantiye Şefi, İş Güveliği Sorumlusu, veya Müşavirlerin talimat ve ikazlarına işyerinde, çalışma ve iş güveliğinin gerektirdiği her türlü tedbirleri en geniş bir şekilde almakla yükümlü olup, doğrudan doğruya kendisi sorumludur.
Alet ve edevat, makine veya patlayıcı maddelerle diğer vasıtaların kullanılması veya herhangi bir işin yapılması dolayısıyla vukua gelebilecek yangın ve kazalardan korunmak için alt yüklenici bütün tedbirleri alacak ve kazalardan korunmak usul ve çarelerini işçilerine öğretecektir
Alt yüklenicinin personelinden iş başında veya iş yüzünden ölenlerin hak sahiplerine veya kazaya uğrayanlara yapılacak tedavi vs. harcamalar, kendileri ile ailelerine verilecek tazminat tamamen alt yükleniciye aittir. Alt yüklenici yangın ve kazalardan dolayı üçüncü şahıslara karşı da doğrudan doğruya sorumludur.
Yine sözleşmenin "Alt yüklenici adına ödeme" başlıklı 25. maddesinde "Alt yüklenici'nin taahhüt konusu işde veya işyerinde çalıştırdığı işçilerin ödenmemiş ücretleri, Sosyal Sigorta Primleri vs. Ödentiler ALT YÜKLENİCİ nam ve hesabına Yüklenici tarafından ödenerek varsa alacağından veya teminattan kesilir" düzenlemeleri mevcuttur.
Davalı tarafça bakiye nakdi teminat miktarının, davalı şirket işçisinin sözleşmeye konu inşaatta iş kazası neticesinde ölümü nedeni ile mirasçıları tarafından açılan tazminat davaları nedeni ile ileride müvekkilince ödenmek zorunda kalınacak miktar nedeni ile muhafaza edildiği, bu hususta açılan davaların kesinleşmediği, teminatın iadesinin bu nedenle icra takip tarihi itibariyle muaccel olmadığı belirtilerek davanın reddi savunulmuştur.
İstanbul 27. İş Mahkemesi'nin.... karar sayılı ilamında; ...’in 21/09/2014 tarihinde inşaatın 6.katından zemine düşerek vefat etmesi şeklinde meydana gelen olayda, davalı asıl işveren müessese ...İnşaat A.Ş., alt işveren müessese .... Ticaret A.Ş., ifa ortağı işveren müessese ....Tic. Ltd. Şti., ifa ortağı işveren müessese ... Şti.’nin toplam %80 oranında kusurlu olduğu, bu kusurun %10’unun asıl işveren müessese ....İnşaat A.Ş.’ne ait olduğu, %60’ının alt işveren müessese ...A.Ş.’ne ait olduğu, %5’inin ifa ortağı .... Tic. Ltd. Şti.’ne ait olduğu, %5’inin ifa ortağı işveren müessese ... Şti.’ne ait olduğu, müteveffa ...’in %20 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davacılar lehine maddi ve manevi tazminata hükmedildiği söz konusu karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 41. H.D.'nin .... karar sayılı ilamı ile davalıların istinaf başvurusunun kabulü ile; davanın kısmen kabulüne; davacı ...lehine 94.041,42-TL maddi, 60.000-TL manevi, davacı.... lehine 40.331,20-TL maddi ve 40.000-TL manevi tazminata hükmedildiği, UYAP kayıtlarına göre söz konusu dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay'da olduğu, henüz kesinleşmediği, mahkeme ilamı uyarınca Elazığ 1. İcra Müdürlüğü'nün 2019/3725 Esas sayılı dosyasında yapılan takip nedeni ile dava dışı Akfen İnşaat şirketi tarafından 29/06/2021 tarihinde 455.950-TL ödeme yapıldığı görülmüştür.
Yukarıda belirtilen sözleşme hükümleri dikkate alındığında sözleşmenin 8.3. maddesinde hakedişlerden %5 oranında nakit teminat kesileceği, 24. maddesinde alt yüklenici personelinden iş başında veya iş yüzünden ölenlerin hak sahiplerine veya kazaya uğrayanlara yapılacak tedavi vs harcamaların alt yükleniciye ait olacağının kararlaştırılmış olması ve davaya konu iş sahasında 21/09/2014 tarihinde meydana gelen iş kazasında ....'in vefat etmesi nedeni ile mirasçıları tarafından iş kazası nedeni ile maddi ve manevi tazminat davası açıldığı ve davanın Yargıtay incelemesinde olup halen kesinleşmedi belirtildiğinden, davacının, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında edimini yerine getirirken sebebiyet verdiği zararlardan sorumluluğu bulunmakta olup, eldeki dava ile iadesini talep ettiği teminat tutarları bakımından, dava dışı zarar gören ilgililerin açtığı tazminat davalarının bekletici mesele yapılıp, bu davanın sonucuna göre iadesi talep edilen teminat bedelleri bakımından bir karar verilmesi gerekmektedir.(Yargıtay 6. H.D.nin 2021/461 Esas 2021/1861 Karar)
Kabule göre de; mahkemece taraflar arasındaki sözleşme hükümleri değerlendirilerek hüküm tesisi gerekirken, sözleşmenin 12. maddesinde belirtilen teminatın sözleşmenin imzalanması sırasında sözleşme bedelinin %10 nispetinde süresiz banka teminat mektubu olarak alınacağının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 8.3 maddesinde düzenlenen nakdi teminatın iadesine ilişkin teminat şartının sözleşmenin 12. maddesine atıf yapmadığı dikkate alınmaksızın, sözleşmenin 8.3 maddesi kapsamında teminat verilip verilmediği, 12. madde kapsamında verilen teminatın iade tarihi, geçici kabul ve SSK'dan ilişik kesilme belgesinin ibrazından sonra iade edilip edilmediği değerlendirilmeksizin, sözleşmenin 12. maddesi uyarınca verilen teminatın iade edilmesi nedeni ile nakdi teminatın da iadesinin gerektiği sonucuna varılmış olması yerinde görülmemiştir.
Yukarıda belirtilen nedenlerle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemenin kararının kaldırılmasına, HMK’nın 353/1-a/4-6 maddesine göre, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Gerekçe ile;
1-Taraf vekillerinin istinaf talebinin KABULÜ ile Bursa ...Asliye Ticaret Mahkemesinin 07/04/2022 tarih, ...sayılı kararının KALDIRILMASINA,
Dairemiz kararında belirtilen hususlar dikkate alınarak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-Taraflarca yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince idesine,
3-İstinaf başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesince yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinafa başvuran yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-g hükmü uyarınca kesin olmak üzere 04/07/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır
Full & Egal Universal Law Academy