T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/2129
KARAR NO: 2022/188
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 27/08/2021 Ara Karar
NUMARASI: 2021/682 Esas,
DAVACI: ... -
VEKİLİ: Av. ...
[16254-52666-89707] UETS
DAVALI: 1 -... - -...
VEKİLİ: Av. ...
[16802-08765-96484] UETS
DAVALI: 2 -... -
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 14/02/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 14/02/2022
Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/682 Esas, 27/08/2021 Tarihli ara kararının istinaf incelemesi neticesinde;
TALEP: müvekkili şirketin Hartford Pro 3210 Köprü Tip İşleme makinesini davalılardan ...'ın yönettiği ve sahibi olduğu ikinci el makinelerin alınıp satıldığı bir internet sitesi olan www.Karaport.com isimli bir ilan sitesinde benzerini görerek pazarlık yaptığını, davalı ...'ın müvekkiline makineyi satış faturası ile sattığını fakat bugüne kadar fatura kesmek suretiyle anlaştıkları makineyi teslim etmediğini, dava konusu olan 3 adet çekin müvekkili tarafından davalı ...'a teslim edildiğini, Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı 2021/45234 S. Sayılı dosyasında ... bu 3 adet çeki aldığını ve diğer davalı ... Ltd. Şti.'ne teslim ettiğini ikrar ettiğini, diğer davalı ... Ltd. Şti. temsilcisi/vekili Özgür Balkan'ın savcılık soruşturması sırasında 01/07/2021 tarihli Dolandırıcılık Büroya verdiği ifadesinde çeklerin halen kendisinde olduğunu beyan ettiğini, dava konusu olan 3 adet çekten 8003757 numaralı ve 25/07/2021 vadeli, 56.000,00 TL bedelli çekin davalı ... Ltd. Şti. cirosu ile Erkan Grup isimli bir şirkete ciro edilip, Ruhen Karakaşlı imzası ile bankaya ibraz edildiğini, bu çeke ilişkin olarak Bursa 9. İcra Müdürlüğü 2021/6442 E. Sayılı dosyasında icra takibine geçildiğini ve müvekkili şirketin borçlu gösterildiğini, Yts isimli davalı şirket ile takip alacaklısı şirket arasında bir ticari ilişki olmadığını, sırf çeki tahsil edebilmek için görünüşte iyi niyetli kişi olarak 3. Kişi perdelenerek icra takiplerinin önünü açmak ve müvekkilinden haksız olarak para tahsil etmek istendiğini, 01/07/2021 tarihinde halen çekleri yedinde bulunduran Yts Ltd. Şti. Vekili Özgür Balkan'ın 30/07/2021 tarihinde olan ilk çeki 3. Bir kişiye teslim ettiğini, diğer çekleri de bu şekilde elinden çıkarmak istediğinin açık olduğunu, davalı ... Ltd. Şti.'nin makineyi kendisine ait olduğu iddiasıyla satmak istediği ve Karaport isimli satış sitesine ilan verdirdiğini ve satışa çıkarttığını ancak Savcılık kararıyla el konulması üzerine bu makine üzerindeki fiili hakimiyetinin sona erdiğini, şu an itibariyle eline geçirdiği çekler üzerinde yasal ve meşru haklarını kaybettiğini, ciro yoluyla devralan Erkal Grup Ltd. Şti. ve ağır kusurlu olarak hiçbir meşru ve yasal hakka dayanmaksızın ve hiçbir ticari ilişkiye dayanmayan çekleri tahsil ettirmek amacıyla görünürde iyiniyetli 3. Kişi oluşturmak amacıyla çekleri 3. Kişi eliyle icra takibine konu yaptıklarını, diğer 2 çek için ise faktöring şirketleri tarafından müvekkilinin şirketinin arandığını ve çeklerin teyidinin sorulduğunu, davalı ... Ltd. Şti.'nin çekleri kırdırmak suretiyle ortadan kaybolacaklarını, zira davalı şirketler üzerinde hiçbir mal varlığı bulunmadığını, bu nedenlerle borçlu olmadıklarının tespiti ile çeklerin yasal takibe konu edilmemeleri yönünde tedbir kararı verilmesini, ihtiyati haciz de dahil olacak şekilde icra takiplerinin durdurulmasına, daha evvelce icra takibine konu edilen 25/07/2021 vadeli ve 8003757 numaralı çeke yönelik ise icra dosyasına para yatırılması halinde alacaklısına ödenmemesi hususunda tedbir taleplerinin kabulüne, davalılara ve olası başkaca kişilere yönelik dava konusu 3 adet çek ve bu çekler toplamı olan 170.000,00 TL borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ;
Mahkemece, üçüncü kişileri de kapsar nitelikte tedbir kararı verilmesi talep edilmiş ise de; bilerek borçlunun zararına hareket ettiği yaklaşık ispat vasıtaları ile ispatlanan davalılar hariç diğer üçüncü kişilere karşı tedbir kararı verilmemiş, ihtiyati tedbire konu Garanti Bankası A.Ş. 1578 Gebze Hasköy Şubesine ait, 25/08/2021 tarihli,8003758 seri numaralı, keşide yeri Gebze, keşidecisi Erteg Makina Metal İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti./Erdem Teğen olan 56.000,00 TL bedelli ve Garanti Bankası A.Ş. 1578 Gebze Hasköy Şubesine ait, 25/09/2021 tarihli, 8003759 seri numaralı, keşide yeri Gebze, keşidecisi Erteg Makina Metal İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti./Erdem Teğen olan 58.000,00 TL bedelli çeklerin icra takibine konu edilmemesi talebinin, talep tarihi olan 25/08/2021 tarihinden önce icra takibi açılmamış ve aşağıda belirtildiği üzere teminat yatırılmak kaydıyla kabulü ile;
1-114.000,00 TL toplam çek bedelinin %10'u olan 11.400,00 TL oranında teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi halinde ve icra takibinin 25/08/2021 tarihinden önce açılmamak kaydıyla talebe konu bu çekler hakkında icra takibinin yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte yapılmasının TEDBİREN DURDURULMASINA, yine yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte ibrazı halinde banka tarafından ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir uygulanmsına, bu hususta teminat yatırıldığında bankaya müzekkere yazılmasına,
2-Bursa 9. İcra Müdürlüğünün 2021/6442 E. Sayılı icra takip dosyasına depo edilen paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmemesi yönündeki tedbir talebinin İİK 72/3. Maddesi gereğince kabulü ile; davacı tarafça takip konusu- davaya konu Garanti Bankası A.Ş.1578 Gebze Hasköy Şubesine ait, 25/07/2021 tarihli,8003757 seri numaralı, keşide yeri Gebze, keşidecisi Erteg Makina Metal İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti./Erdem Teğen olan 56.000,00 TL bedelli çekin %15'i olan 8.400,00 TL'nin teminat olarak mahkeme veznesine yatırılması halinde, Bursa 9. İcra Müdürlüğünün 2021/6442 E. Sayılı icra takip dosyasında bulunan paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmemesi şeklinde İHTİYATİ TEDBİR UYGULANMASINA, şeklinde karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf talebinde ; YTS şirketinin suç işlemek suretiyle veya yasal ve meşru bir hakka sahip olmaksızın eline geçirdiği çekleri ciro etmişsede bu ciro yasal ve meşru bir ciro olmayıp ciro zincirinin kopmasına sebebiyet verdiğini, bu nedenle "Takibe konulmaması" yönünde talepte bulunduklarını , ancak mahkemece talebin kısmen kabul edilerek sadece davalılar yönünden takibe konulmaması kararı verilmesinin hukuka uygun düşmediğini, bu nedenle istinaf ettiklerini, dilekçe ekinde Bursa C.Başsavcılığı dosya fotokopisinin sunulduğunu, Temel borç ilişkisinin geçersizliğinin, bu ilişkiye dayanan temel alacağın (para alacağının) doğumuna da engel olacağı için, taraflar arasında düzenlenmiş senet (çek) in de, bedelsiz hale geleceğini, davaya konu olayda ise hırsızlık malı olduğu bilinen bir eşyanın ( hardfort ) isimli makinanın satışının sözkonusu olduğunu, müvekkilinin mülkiyetinin satıcılara ait olduğunu bildiği bir eşya için nakit ve kambiyo evrakı teslim ettiğini, ancak gelinen süreçte bu makinanın mülkiyetinin satıcılarda olmadığının anlaşıldığını, bu haliyle temel borç ilişkisinin geçersiz hale geldiğini, Müvekkilinin hiç bir kusuru bulunmaksızın internette ilanda görüp ve faturasının da YTS Metal Grup Ltd.Şti isimli şirkete ait olduğu belgelenen bir fatura ibraz edilmek suretiyle hileye maruz bırakıldığını ve zarara uğratıldığını, bu şirket yetkilisinin dolandırıcılık olayını öğrenmesine rağmen ve mülkiyetinde olmayan bir makinayı sattığı anlaşılmasına rağmen çekleri 3. kişilere kullandırdığını, bu nedenle suç yoluyla ele geçen çek sebebiyle ciro zincirinin koptuğunu, müvekkilinin artık hırsızlık dolandırıcılık yoluyla ele geçirildiği anlaşılan çekler sebebiyle iyiniyetli varsayılan 3. kişilere karşı da sorumlu olmadığını, kaldı ki dava dilekçesinde 3.kişilerin de bu durumu bilerek hareket ettiklerini iddia ettiklerini, bu sebeplerle sınırlara bağlı kalmaksızın çeklerin takibe konulmaması yönünde tedbir yanında İhtiyati Haciz de dahil olacak şekilde takiplerin durdurulmasını talep ettiklerini,belirterek mahkemenin 27.08.2021 tarihli ara kararın 1 numaralı bendinin 2.fıkrasında ; yazan "114.000,00 TL toplam çek bedelinin %10 u olan 11.400, TL oranında teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi halinde ve icra takibinin 25.08.2021 tarihinden önce açılmamak kaydıyla talebe konu bu çekler hakkında icra takibinin yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte yapılmasının tedbiren durdurulmasına yine her iki davalıyı kapsar nitelikte ibrazı halinde banka tarafından ödenmemesi yönünde İhtiyat-i Tedbir uygulanmasına bu hususta teminat yatırıldığında bankaya müzekkere yazılmasına " Denilmişse de hükümdeki "icra takibinin yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte yapılmasının TEDBİREN DURDURULMASINA " cümlesinin hükümden çıkarılarak yerine ; 25.08.2021 vadeli 56.000 TL bedelli çek ile 25.09.2021 vadeli 58.000 TL bedelli çeklerle ilgili olarak çeklerin icra takibine konulmaması , ihtiyati haciz de dahil olacak şekilde yapılan takiplerin durdurulması cümlesi eklenerek karar verilmesini ve , hükmün bu şekilde düzeltilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava; İhtiyati tedbir talebine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına, istinaf talebine konu edilen 25/08/2021 vadeli 56.000,00 TL bedelli çek ile 25/09/2021 vadeli 58.000,00 TL bedelli çekler yönüyle İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasında mahkemece icra takibinin yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte yapılmasının tedbiren durdurulmasına, yine yalnızca her iki davalıyı kapsar nitelikte ibrazı halinde banka tarafından ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir uygulanmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesine göre ve tedbirin davada taraf gösterilen kişiler hakkında verileceğinden, mahkeme kararı ve gerekçesi yerinde olup davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekir.
Bununla birlikte İİK'nun 72/2 maddesi gereğince alacağın %15'inden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde tedbir kararı verilebileceği hükmü düzenlenmiş ise de; yerel mahkeme tarafından teminatın %10 olarak hükmedilmesi yerinde değil ise de; karşı istinaf bulunmadığından inceleme konusu yapılmamış, bu hususa değinilmekle yetinilmiştir.
Açıklanan nedenlerle davacının istinaf talebinin esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davacının istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL istinaf karar harcından peşin alınan 59,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının talebi halinde iadesine,
4-Kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi. 14/02/2022
...
Başkan
...
(e-imza)
...
Üye
...
(e-imza)
...
Üye
...
(e-imza)
...
Katip
...
(e-imza)