T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:...
KARAR NO: ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:...
TARİHİ: .... Ara Karar
NUMARASI: .... Esas,
DAVACI: ... -...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ... -...
VEKİLİ: Av. ...
DAVANIN KONUSU: Alacak
KARAR TARİHİ: 22/09/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/09/2021
....Ara kararının istinaf incelemesi neticesinde;
TALEP: Davacı vekili talep dilekçesi ile; müvekkili ...'un ....'nin eski hissedarı olduğunu, hisse oranının %8.25 olduğunu, müvekkilinin sahip olduğu bu hisseyi davalı ...'e 28/08/2007 tarihinde devrettiğini, tarafların 11/02/2015 tarihinde düzenledikleri yazılı sözleşme ile davalılardan ...'in üzerine aldığı %8.25 hisseyi davacı ...'a temlik ettiğini, gerçekte davacıya ait olan ancak görünürde ...'in sahip olduğu %8.25'lik hisse dahil olmak üzere ....'deki hisselerini davalı ...'in 01/09/2019 tarihinde ...'a devrettiğini, hisse devri ile birlikte ....'nin sahip olduğu ve mülkiyeti...'ye ait olan ... de kullanma ve işletme ile alakalı tüm yetkilerin ...'a geçtiğini, müvekkilinin davalılardan ...'e güvendiğini ve onunla hisse devir işlemi gerçekleştirdiğini, ancak ...'in inanılan sıfatının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmediği gibi, kendisinin ve davacıya ait hisseyi davalılardan ...'a devrettiğini, ....'ın devraldığı hisselerin %8.25'lik kısmını davacı ....'a ait olduğunu bilebilecek durumda olduğunu belirterek öncelikle ....'nin tüm mal varlığının tespitini, davacının %8.25 payına tekabül eden değerin devir tarihi olan 05/09/2020 tarihi itibariyle tespiti ile şimdilik 500.000,00 TL'nin devir tarihi olan 05/09/2020 tarihinden itibarin işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; harca ve mahkemenin görevine itiraz ettiğini, ayrıca zaman aşımı/ hak düşürücü süre itirazında bulunduğunu, mahkemenin ... D.İş sayılı dosyasında verilen ihtiyati haciz kararına itiraz ettiklerini, ihtiyati haciz kararında 11/02/2015 tarihli sözleşmeden hareket edildiğini, oysa bu sözleşmeye itibar edililp edilmeyeceğinin yargılama yapılmasını gerektirdiğini, sözleşmenin varlığının tek başına ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli olmadığını, ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığını, müvekkilinin sunulan ekspertiz raporunda da belirtilen tek bir taşınmazının değerinin dahi ihtiyati haciz değerini karşılayacak nitelikte olduğunu, bu sebeple tüm mal varlığına ihtiyati haciz konulmasının ölçüsüz olduğunu belirterek ihtiyati haczin yasal koşullar oluşmadığından teminatsız olarak kaldırılmasına, mahkeme aksi kanaatte olması halinde teminat karşılığında kaldırılmasına ayrıca davanın esasına yönelik itirazlarında açıklanan nedenlerle usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ; Mahkeme tarafından ....tarihli duruşmada davalı tarafın ihtiyati hacze yönelik itirazları değerlendirilmiş, ...nolu ara karar ile " davalı yanın ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına yönelik itirazlarının reddi ile aynen devamına" karar verildiği anlaşılmıştır.
Ara karar ilişkin ...tarihli gerekçeli ara kararda "Eldeki derdest davada iddia ve savunmaların incelenmesi öncelikli hukuki statünün ve 11/02/2015 tarihli hisse devir işleminin geçerliliğinin/ geçersizliğinin belirlenmesi yargılama konumuz olup tüm bu hususlar yönünden bilirkişi incelemesine karar verilmiş olup, dosyanın halen bilirkişi incelemesinde olduğu, bu aşamada davacının muhtemel haklarını kazanması yönünde ihtiyati haciz kararının devamına karar verilmesi gerektiği mahkememiz heyetince takdir ve kanaatine varılmakla ihtiyati hacze itirazın reddine" karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili 16/12/2020 tarihli ve 26/01/2021 tarihli istinaf taleplerinde; yerel mahkeme tarafından verilen ihtiyati haciz kararının gerekçesiz olduğu ve hukuka aykırı olduğu, varlığı iddia edilen alacağın yargılamayı gerektirdiği, geçerliliği doğrulanamaya sözleşmeye dayalı ihtiyati haciz kararı verilemeyeceği, müvekkilinin mal kaçırma iddiasının kanıtlanması gerektiği, yaklaşık ispat kuralının gerçekleşmediği, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...D.İş sayılı dosya üzerinden verilen kararın müvekkiline tebliğ edilmediğini, ilgili kararın tebliğ edilmemesi nedeniyle başlayan bir süre bulunmadığını, bu nedenle davanın esasını gören mahkemeden ihtiyati tedbirin kaldırılmasının talep edildiğini, ihtiyati haczin yasal şartlarının oluşmadığını, mahkemece konulan ihtiyati haciz kararının infazı için davacı tarafça icra yoluna başvurulmadığını, bu nedenle verilen kararın ortadan kalkmış olduğunu ayrıca müvekkiline ait tüm mal varlığına ihtiyati haciz konulmasının ölçüsüz olduğunu belirterek .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı .... tarihli ... nolu ihtiyati tedbire itirazın reddine dair kararın kaldırılmasını, itirazın kabulü ile ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmesine, ihtiyati haczin yasal koşullarının oluşmadığı dikkate alınarak öncelikle teminatsız olarak kaldırılmasını mahkeme aksi kanaatte olması halinde teminat karşılığında kaldırılmasını veya davacı tarafça yatırılan teminat miktarının arttırılmasını talep etmiştir.
Davacı vekili 06/01/2021 tarihli istinafa cevap dilekçesinde; davalı tarafın istinaf yoluna başvuru süresini geçirdiğinden başvurunun reddi gerektiğini, müvekkilinin aralarında bulunan güven ilişkisine dayanarak hisselerini daha sonra geri almak kaydıyla akrabası olan ...'e 2007 yılında inançlı devir işlemi ile devrettiğini, bir daha geri alamadığını, yerel mahkemenin ... tarihli D.İş kararı ile davalı ...'in 250.000,00 TL değerinde menkul ve gayrimenkul malları üzerine ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini, bu kararın yerinde bir karar olduğunu, müvekkilinin alacak olduğu meblağın vadesinin geldiğini, tasarruf işlemi gerçekleşmesine rağmen müvekkiline hisse karşılığı bedelin ödenmediğini, ...'in inançlı sözleşmeye uymadığını ve davacıya ait hisseleri Ahmet Kaplan'a devrettiğini, dürüstlük kuralına aykırı şekilde hisse devri yapan davalının mal kaçırma ihtimalinin olabileceğinin belirterek davalı tarafın istinaf başvurusunun usul ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, inançlı işlem nedeniyle alacağın tahsiline ilişkindir.
Davacı tarafından 30/01/2021 tarihli dilekçe ile davalı ... ve dava dışn ... ile ... aleyhine inançlı işlem tarafı olan davacıya ait %8.25 hissenin satılması nedeniyle müvekkilinin alacağının doğmasından kaynaklı ihtiyati tedbir talep edildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... D.İş Esas karar sayıl dosyasında .... tarihli karar ile davacının hisse devir eden, aleyhine tedbir talep edilen ... ile aralarında düzenlenne ... tarihli hisse devir sözleşmesi ile .... 'de bulunan .... TL karşılığı ... adet hislerenin .... tarihli hisse devir sözleşmesi ile devrettiği, ancak bilare kendisine kalan paylar ile birlikte .... adet hissesine karşılık .... TL değerindeki hissesine ...Noterliğinin ... tarih .... Yevmiye nolu işlem ile tasdik edilen .... tarihli yönetim kurulu kararı ile ...'a devrettiği belirtilerek mevcut delil durumuna göre ihtiyati tedbir talebinin, aleyhine tedbir talep edilen ... yönünden %15 teminat karşılığı kısmen kabulü ile devre konu hisse değeri .... TL'nin %15'i tutarında teminatın mahkeme veznesine yatırılması halinde ...'in .... TL değerinde menkul ve gayrimenkul malları üzerine ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir konulmasına, .... ve .... yönünden ihtiyati tedbir taleplerinin mevcut delil durumuna göre reddine, karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça 12/06/2020 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında aynı alacağa ilişkin asıl davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı vekili mahkemeye sunduğu cevap dilekçesi ile ihtiyati haczin kaldırılmasını talep ederek esasa ve usule ilişkin itirazlarını bildirmiştir.
Mahkeme tarafından .... tarihli oturumda ... nolu ara kararı ile avalı yanın ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına yönelik itirazlarının reddi ile aynen devamına" karar verildiği anlaşılmıştır. Davalı vekilinin 16/12/2020 tarihli istinaf dilekçesi ile ihtiyati tedbire itirazın reddine dair verilen kararın kaldırılmasını talep ettiği anlaşılmış, bunun üzerine mahkemece ... tarihli gerekçeli ara kararın düzenlenerek taraflara tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Davalı vekili 26/01/2021 tarihli istinafa ek dilekçesini sunmuştur.
... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin .... tarihli... Esas, .... Karar sayılı ilamı ile "Dava, ihtiyati hacze itiraz davası olmasına rağmen, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... değişik iş dosyası ile ihtiyati haciz kararının uygulanıp uygulanmadığı dosya kapsamından anlaşılamadığından ihtiyati haciz kararının infaz edilip edilmediği, infaz edilmişse ne zaman infaz edildiğine dair tüm belgelerin ve ilgili icra dosyasının aslının veya aslı gibidir onaylı suretlerinin (arkalı önlü tebligatlar, varsa ödeme belgeleri, dilekçeler vs. eksiksiz tüm sayfalarını içerir şekilde) dosya içerisine eklendikten sonra yeniden Dairemize gönderilmek üzere dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesi" kararı verildiği, mahkemenin dosyası yeniden iade etmesi üzerine .... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ....tarih, .... Esas, .... Karar sayılı ilamı ile aynı gerekçe ile ikinci kez geri çevirme kararı verildiği, bunun üzerine davacı vekilinin .... tarihli dilekçesi ile geri çevirme kararına ilişkin beyanlarını sunduğu, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... D.İş sayılı dosyasında .... tarihinde infaz edildiğini, esasa ilişkin davanın .... Esas sayılı dosyası ile açıldığını, ihtiyati haciz mahiyetindeki ihtiyati tedbir kararının infaz edilmiş olup, kendileri tarafından icra takibi açılmadığını bildirdiği anlaşılmış, bu beyan dilekçesinin dışında mahkememizin geri çevirme kararına istinaden ihtiyati haciz kararının infaz edildiğine dair herhangi bir belge icra dosya numarası vs. Dosyaya eklenmediği anlaşılmıştır.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
İhtiyati tedbirler HMK 389 ve devamı maddelerde düzenlenmiştir.
İhtiyati hacizler ise İİK 257 ve devamı maddelerde düzenlenmiştir.
HMK 389 maddesinde uyuşmazlık konusu hakkında tedbir kararı verilebileceği düzenlenmiştir. Yine 391/1 maddesinde tedbir kararının, tedbire konu olan mal veya hakkın muhafaza altına alınması, yediemine teslimi, bir şeyin yapılması veya yapılmaması şeklinde olacağı belirlenmiştir.
İİK 257 maddede ise para borcu alacakları için ihtiyati haciz verileceği düzenlenmiştir.
Buna göre; para alacakları için tedbir kararı verilememekte, sadece ihtiyati haciz kararı verilebilmektedir.
Tedbir kararı verebilmek için ise tedbire konu hakkın dava konusu olması gerekir.
HMK'daki değişiklik ve HMK'nun yürürlüğe girmesinden bu yana uygulama bu şekildedir.
Mevcut dava da alacak davasıdır. Bu sebeple şartları mevcut ise sadece ihtiyati haciz kararı verilebilinir.
Somut olayda davacı vekili ...D.İş sayılı dosyaya sunduğu dilekçesinde inançlı işlem nedeniyle alacağın doğmasından kaynaklı ihtiyati tedbir talep ettiği, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarihli D.İş kararı ile ihtiyati haciz talep edilmediği halde ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Gerek D. İş dosyasında gerekse asıl davanın açıldığı .... Esas sayılı dosyada geri çevirme kararında belirtildiği üzere ihtiyati haciz kararının infaz edildiğine dair bilgi ve belgelerin sunulmadığı, bu suretle ihtiyati haciz kararının da 10 gün içinde infaz edilmediği anlaşılmaktadır. Davacı tarafından açılan alacak davasında, davalı tarafından ihtiyati hacze itiraz edilmiştir. Mahkemece gerekçeli ara karar da ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir. Ancak mahkemenin ihtiyati hacze itirazın değerlendirildiği ...tarihli kısa ara kararında "ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına yönelik itirazlarının reddi ile, aynen devamına" denilmek suretiyle kısa karar ile gerekçeli ara karar arasında çelişki oluşturulmuştur.
Bununla birlikte ; Davacı tarafından D.İş dosyasına sunulan dilekçe ile ihtiyati tedbir talep edilmiş ise de; mahkemece ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati hacze karar verilmiş olup Mahkemece talepten fazlasına hükmedildiği anlaşılmakla , karar bu yönüyle de doğru görülmemiştir.
Talep ve dava konusunun, alacağa yönelik olduğu davalarda ; uyuşmazlık konusu olmayan haklar yönünden ve alacak davalarında ihtiyati tedbir kararı verilemez. Hakim talep ile bağlıdır. Mevcut davada bu kurallara uyulmadığından ve bu durum kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalının istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ihtiyati tedbire itirazın kabulü ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
Davalının istinaf başvurusunun KABULÜ İLE,
1-) ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı .... tarih.... kararının KALDIRILMASINA,
2-) Davalının ihtiyati haciz kararına itirazının KABULÜ İLE;
3-) ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarihli ... E-K D.iş sayılı kararın 1. Maddesinde verilen ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati ttedbir kararının KALDIRILMASINA,
4-) Karar gereğinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
İstinaf harç ve yargılama gideri yönünden;
1-Davalı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının istek halinde davalıya iadesine,
2-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Karar harç ve tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.
...
Başkan
...
(e-imza)
...
Üye
...
(e-imza)
...
Üye
...
(e-imza)
...
Katip
...
(e-imza)