T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ...
KARAR NO:...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/12/2023 (Ek Karar)
NUMARASI:... D.İş - ... Karar
İhtiyati Haciz
Talep eden/ DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ...
İhtiyati Hacze
İtiraz Eden/ DAVALILAR: 1 -... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
2 -... -...
İhtiyati Hacze
İtiraz Eden/ 3.Kişi: ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVANIN KONUSU: İhtiyati Haciz
KARAR TARİHİ: 30/10/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 30/10/2024
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/12/2023 (Ek Karar) tarih,... D.İş ve... Karar sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;
TALEP:
İhtiyati Haciz Talep eden talep dilekçesinde ; Müvekkili ...'un hissedarı olduğu ... A.Ş'nin hisselerinin satımına ilişkin tüm hissedarlarla birlikte müvekkili ... ve borçlu ... arasında 02/01/2014 tarihinde şirket hisse alım satım sözleşmesi akdedildiğini, iş bu sözleşme gereğince müvekkilinin ortağı olduğu şirketin hisselerini, müştereken ve müteselsilen ... A.Ş. ve .. A.Ş.'nin garantörlüğünde borçlu ...'e devrettiğini, borçlu ... tarafından, 1701 adet hissenin (3. Grup hisse için) karşılığında müvekkili ...'a 44 adet sıralı bono verildiğini, sıralı bonolardan ilk 10 tanesinin bedelinin ödendiğini, 34 tane sıralı bonoların bedelinin ise ödenmediğini, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklı her türlü edimini ifa ettiğini, şirket hisselerinin borçlu ...'e devredildiğini, borçlu ...in ise hisse devri için hem sözleşme gereği ödeme yapmadığını hem de sözleşmeye konu sıralı bonoları ödemediğini, belirterek 02/01/2014 tarihli sözleşme gereği müvekkiline ödenmeyen toplam 1.065.629,66 Türk Lirası alacağın, borçlulardan tahsili amacıyla, borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemenin 22/12/2023 tarihli D. İş kararı ile; Borçluların 1.065.629,66 TL tutarındaki borcu için %15'i tutarındaki teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiştir.
İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili itiraz dilekçesinde özetle; müvekkilinin adresinin "İstanbul" hudutlarında bulunduğundan Bursa Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkisine itiraz ettiklerini, yetkili mahkeme olan İstanbul / Çağlayan Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini, ayrıca İhtiyati haciz kararının verildiği tarih itibariyle, müvekkilinin Talep Edene borcu bulunmadığını, Talep Eden Vekilinin "Sözleşme gereği taksitler halinde alacak" şeklinde belirterek İhtiyati Haciz talep etmesine rağmen, mahkemece "İhtiyati Haciz Talebine Konu Edilen Belgeler" başlığı altında "ödenmeyen sıralı bonolara" yer verildiğini, bu senetlerin gerçekte zamanaşımına uğradığını, bu nedenle, zamanaşımına uğramış senetler açısından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini, sunulan sözleşme ve zamanaşımına uğramış senetlerin İcra İflas Kanunu 258/1.maddesi anlamında Talep edenin alacağının varlığına kanaat getirici belge ve delil olarak kabulüne elverişli olmadığını, talep edenin alacaklarının ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığını ihtiyati haciz kararı verilmesini gerektirir biçimde delillendirmediğini, ihtiyati haczin şartların oluşmadığını belirterek ihtiyati haciz kararına itiraz etmiştir.
İhtiyat-i hacze İtiraz eden /3.şahıs .. A.ş. Vekili itiraz dilekçesinde; müvekkili 3.şahsa ait ".... İstanbul" adresinde İstanbul 8.İcra Müdürlüğünün 2024/2 Tal. Sayılı dosyasından (Esas İcra: Bursa 3.Genel İcra Müdürlüğü ... E.) hacze gelinerek menkul malların haczedildiğini, İİK:265/2.fıkrası hükmü gereğince 03/01/2024 tarihinde müvekkili 3.Şahıs adresinde yapılan haczin usul ve yasaya aykırı olduğunu, icra edilen haciz ile müvekkilinin menfaatinin ve ticari itibarının zedelendiğini, ihtiyati haciz kararında Talep Eden vekilinin "Sözleşme gereği taksitler halinde alacak" şeklinde belirttiği halde mahkemece kambiyo senetlerine istinaden yani olmayan bir talebe ilişkin olarak karar verildiğini, talep edenin alacaklarının ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığını ihtiyati haciz kararı verilmesini gerektirir biçimde delillendirmediğini, ayrıca ihtiyati haczin şartlarının oluşmadığını, herhangi bir borcu kabul anlamına gelmemek kayıt ve koşuluyla bir an için aksinin varsayılması halinde dahi, ihiyati hacze konu senetlerin zamanaşımına uğradığını ve kambiyo vasfınını yitirmiş olduğundan yasa ve usule aykırı ihtiyati haciz kararına itiraz ettiklerini belirterek ihtiyati haczin aldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece 31/01/2024 tarihli duruşma açılarak verilen ek karar ile; Mahkemece verilen ihtiyati haciz kararlarına karşı; İİK 265 maddesi gereğince, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itiraz edilebileceği, İtiraz eden borçlu vekilinin itiraz dilekçesindeki itirazları incelendiğinde, itiraz eden 3. Kişi ... A.Ş.'nin İhtiyati haciz kararı ile kendi malvarlığı hakkında da icra müdürlüğünce ihtiyati haciz uygulaması yapıldığını ileri sürdüğü ve aynı zamanda mahkemenin yetkisine de itiraz ettiği, Yetki itirazı hakkında ihtiyati haciz kararı verilen ilgililerin ileri sürebileceği, 3. kişi hakkında ihtiyati haciz kararı verilmemiş olduğundan bu kişinin yetki itirazını ileri sürme imkanı bulunmadığı, Mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına itiraz eden borçlu ...'in de alacağın yargılamayı gerektirdiğini, ihtiyati haczin koşullarının bulunmadığı, söz konusu senetlerin zaman aşımına uğradığını ileri sürdüğü, Mahkemenin 22/12/2023 tarihli ihtiyati haciz kararında satım sözleşmesine atıf yapıldığı, alacağın dayanağı olan belgeler arasında satım sözleşmesinin de sunuluğu, sözleşmede sıralı bonolardan söz edilmişse de dosyaya sunulmuş bir bono bulunmadığı, alacağın kaynağının 02/01/2014 tarihli satım sözleşmesi olduğu, bu satım sözleşmesine göre; ilk 10 taksitin ödendiği, davacı hissesine düşen kalan taksit tutarının ise ödenmediği, itiraz eden tarafça ödemeye ilişkin bir iddia ve belge de sunulmadığı, taraflar arasındaki 02/01/2014 tarihli sözleşmenin talepte bulunanın hissesine düşen bakiye alacak miktarı bakımından ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispatı sağladığı, belirterek itiraz edenlerin ihtiyati hacze yapılan itirazlarının ayrı ayrı reddine, karar verilmiştir.
Karara karşı İhtiyati hacze itiraz eden vekili ve 3. Kişi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İhtiyati hacze itiraz eden/ Davalı (...) vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yetki İtirazında bulunduklarını müvekkilinin adresinin "İstanbul" hudutlarında bulunduğundan dosyanın yetkili İstanbul/ Çağlayan Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesi talep ettiklerini ancak mahkemenin bu hususta karar vermediğini, müvekkilnin Talep Edene İhtiyati Hacze konu yapılabilecek hiçbir borcu bulunmadığını, talep edenin talebinin, sözleşmeye istinaden olmasına rağmen, yerel mahkemece sanki ortada kambiyo senedi vasfına haiz senet varmış gibi, senetlere ilişkinmişçesine karar verdiğini, kesinlikle aksini ve herhangi bir borcu kabul anlamına gelmemek kayıt ve koşuluyla, bir an için aksinin varsayılması halinde dahi; söz konusu senetlerin zamanaşımına uğradığını, zamanaşımına uğramış senetler açısından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, kabulünün yasa ve usule aykırı olduğunu, ayrıca dosyaya sunulan sözleşme ve zamanaşımına uğramış senetlerin İcra İflas Kanunu 258/1.maddesi anlamında talep edenin alacağının varlığına kanaat getirici belge ve delil olarak kabulüne elverişli olmadığını, talep edenin alacaklarının ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığını ihtiyati haciz kararı verilmesini gerektirir biçimde delillendirmediğini, müvekkili açısından söz konusu kararın telafisi imkansız sonuçlar doğuracağını, ihtiyati haczin şartları oluşmadığını, söz konusu kararın eksik inceleme ile verildiğini ve her açıdan, "hatalı", dosya içeriği ve mevcut delil durumuna aykırı olduğunu, belirterek Yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılarak, ihtiyat-i hacze itirazın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İhtiyati hacze itiraz eden/3.Şahıs (DENT ESTETİCA İSTANBUL SAĞLIK HİZM. TİC. A.Ş. ) vekili istinaf dilekçesinde özetle; 03/01/2024 tarihinde müvekkili 3.Şahıs adresinde hacze gelindiğini ve borçlular ile hiçbir ilgi ve ilişiği bulunmadığı halde ve organik/ inorganik hiçbir bağı da bulunmadığı halde müvekkilinin adresinde haciz yapıldığını, yapılan haczin yasa ve usule aykırı olduğu belirtilerek istihkak iddiasında bulunulduğunu, İhtiyati Haciz Kararının infazı sonucunda icra edilen haciz ile müvekkilinin menfaatinin ve ticari itibarının zedelendiğini, mahkemece dosyada 3. Kişi ... Ünvanında bir şirket bulunmadığı halde mahkemece bu şirket adı ile inceleme yapıldığını, 3.şahıs olarak itiraz dilekçesinin ... Vekili olarak sunulduğunu, mahkemenin talep ile kararının açıkça birbirinden farklı olduğunu, zira talep sözleşmeye istinaden olmasına rağmen, mahkemece sanki ortada kambiyo senedi vasfına haiz senet varmış gibi, senetlere ilişkinmişçesine karar verildiğini, kesinlikle aksini ve herhangi bir borcu kabul anlamına gelmemek kayıt ve koşuluyla, bir an için aksinin varsayılması halinde dahi; söz konusu senetlerin zamanaşımına uğradığının açık olduğunu, sunulan sözleşme ve zamanaşımına uğramış senetlerin İcra İflas Kanunu 258/1.maddesi anlamında talep edenin alacağının varlığına kanaat getirici belge ve delil olarak kabule elverişli olmadığını, ayrıca, 03/01/2024 tarihinde müvekkili 3.şahsa ait adreste yapılan hacizler göz önüne alındığında olası bir haksız çıkılması ve müvekkilinin zararının giderilmesinin söz konusu olması halinde takdir edilen teminat miktarının da çok düşük kaldığını, karara bu yönden de ayrıca ve açıkça itiraz edildiğini, talep edenin alacaklarının ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığını ihtiyati haciz kararı verilmesini gerektirir biçimde delillendirmediğini, ihtiyati haczin şartlarının oluşmadığını belirterek kararın kaldırılarak, ihtiyat-i hacze itirazın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Talep, İİK'nın 257 vd. maddeleri uyarınca, ihtiyati haciz talebine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince verilen ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek karara karşı, itiraz eden borçlu ve 3. Şahıs vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
İİK'nın 257/1. maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İİK'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca ihtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır. Dolayısıyla ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için, muaccel bir para alacağının bulunması ön koşuldur. Varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir.
İhtiyati hacze itiraz ise İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; madde hükmüne göre "borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder." İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak itiraz edilmesi mümkün değildir.
Talebe konu konu edilen 02/01/2014 tarihli şirket hisse alım satım sözleşmesi gereğince, hissesini sözleşme gereğince ...'e devrettiğini iddia eden ...'un sözleşmede belirtilen ve sıralı bonolara bağlandığı bildirilen hisse devir bedelinin bakiyesinin ödenmemesi sebebi ile sözleşmeye dayalı olarak alacağı yönünden ihtiyati haciz talebine ilişkindir.
Talep eden tarafça hisse alım satım sözleşmesi ve ekleri ile taksit tablosu ve bonolara ilişkin dökümanlar ile devre ilişkin ticaret sicil gazete suretleri sunulmuştur.
Yukarıda anılan ilke ve esaslar çerçevesinde somut olayın değerlendirilmesinde; sunulan sözleşme örneği ve ödeme taksit tablosu ve senet örnekleri ile her ne kadar senetlerin zamanaşımına uğradığı ileri sürülmüş ise de hisse devir bedelinin ödenmesine ilişkin sözleşme şartları, talep edenin hissesini devir ettiğine dair sunduğu ticaret sicil gazete sureti gereğince alacağın yaklaşık ispatı yeterli olduğundan hisseleri devralan ... ve aleyhine ihtiyati haciz isteminin kabul edilmesi ve ihtiyati haciz kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.
Her ne kadar itiraz eden borçlu ... yetki itirazında bulunmuş ise de; Somut olayda birden fazla borçlu söz konusu olup, borçlulardan ... A.Ş.' nin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili bulunmaktadır. Bu durumda, borçlulardan ...A.Ş nin ticaret sicilde kayıtlı adresinin Nilüfer/ Bursa olduğu ve Bursa Mahkemeleri yargı alanında bulunduğu anlaşılmakla, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu ...’in yetkiye itirazının yerinde olmadığı gibi sair itirazlarının görülecek alacak davasında veya itirazın iptali davasının konusunu teşkil ettiğinden itiraz eden borçlunun tüm itirazlarının mahkemece reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.
İİK 265. maddesi uyarınca “....Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir." hükmü düzenlenmiştir.
3. Şahıs ... tarafından ihtiyati hacze itiraz edilmiş ise de; İİK’nın 265. maddesinde ihtiyati hacizden etkilenen 3. şahsın itiraz haklarının şekli ve tahdidi olarak sayıldığı, itiraz eden 3. şahsın sadece ihtiyati haczin sebebi ile teminata itiraz edebileceği, anlaşılmaktadır. Somut olayda 3. şahsın itiraz sebebi olarak ileri sürdüğü yetki itirazı hakkında ihtiyati haciz kararı verilmeyen 3. şahıs yönünden ileri sürülebilecek bir itiraz değildir. Yine 3. şahsın ileri sürdüğü adresinde yapılan ihtiyati haciz işlemine ilişkin itirazları İİK'nın 99 vd. maddelerinde düzenlenen istihkak prosedürü ve neticede açılacak istihkak davasında çözümlenecek nitelikte olup istihkak davasında karara bağlanabilecek iddiaların ihtiyati hacze itiraz olarak ileri sürülmesi ve ilk derece mahkemesince incelenmesi mümkün değildir. Yine zamanaşımı itirazı ve sair itirazların açılacak menfi tespit, itirazın iptali ve benzeri davalarda değerlendirileceği ihtiyati hacze itirazda İİK 265. maddesi gereğince ileri sürülebilecek itirazlardan olmadığı, yine 3. şahsın teminata yönelik itirazının ise ilk derece mahkemesince alınan teminatın İİK 257. madde kapsamında yeterli olduğu nazara alınarak yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, somut olayda yaklaşık ispatın sağlandığı nazara alındığında, mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmesi ve bu karara borçlu ... ve üçüncü şahıs tarafından yapılan itirazın mahkemece reddine karar verilmesinde usul ve yasa aykırılık görülmediğinden, istinaf nedenleri de yerinde bulunmadığından aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ... ve menfaatinin ihlal edildiğini ileri süren üçüncü şahıs vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-İhtiyati Hacze İtiraz Eden ... vekili ve İhtiyati Hacze İtiraz Eden 3. Şahıs ... vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf harçları peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf kanun yoluna başvuran taraflar tarafından istinaf yargılama gideri yapılmadığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi. 30/10/2024
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır