T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:
KARAR NO:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/05/2024
NUMARASI:
DAVACI:
FERİ MÜDAHİLLER:
DAVANIN KONUSU: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
KARAR TARİHİ: 19/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 19/09/2024
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/05/2024 tarih,... Esas ve ...Karar sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;
TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin hurda ve atık toplama işinde faaliyet gösterdiğini, kamu ve özel sektörün hurda ihalelerine girildiğini, döviz kurlarındaki değişiklikler, ekonomik kriz nedeniyle faaliyetlerinin olumsuz yönde etkilendiğini, konkordato ön projesini hazırladıklarını ileri sürerek, konkordato talebinin kabulünü, geçici ve kesin mühlet verilmesini talep ve dava etmiştir.
Müdahiller vekilleri, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ;
Mahkemece,görevlendirilen komiserin borçlunun iş yerine fiziki gözlem yaptığını, borçlunun iş yerinde olmadığı, alacaklılarla görüşmediği ve alacaklıların iş yerinin önünde toplandığının anlaşıldığı, Konkordato ön projesinde ve eklerinde belirtilenin aksine şirket depolarında hiç bir stok mal ve eşya bulunmadığı, piyasada davacının büyük miktarda borçlanarak kaçtığına dair bir izlenimin yaygın olduğu, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığı ve borçlu ... hakkında yakalama kararı çıkarıldığı bilgisine ulaşıldığı, Komiser raporuna göre firmanın aktifine kayıtlı makine ve taşıtların merkezde ve şubede bulunmadığının belirlendiği, Davacının çalışını ve şoförü adına depo kiralandığı ve bazı malların bu depoya gizlenmiş olduğunun açıklandığı, başka depoların bulunduğunun belirtildiği, faturaların ... tarihi sonrasında doğru ve eksiksiz biçimde kayıtlara yansıtılmadığını, boşandığı eşine ciddi mal varlığı devrettiği, davadan hemen önce bir çok taşınmazın elden çıkarıldığı, bazı alış verişlerinin olağanüstü ve makul biçimde açıklanamayacak ölçüde olduğu, muvazaa şüphesi içerdiği, ön rapora esas olan bilançolardan sonra bir kamyon ve 17 adet römork satışı yapıldığı, firma kasasında herhangi bir nakit bulunmadığının belirtildiği, davacı gerçek kişi tacir olduğundan rayiç bilançoya göre borca batık olup olmadığının araştırıldığı ve davacının 102.513.942,15 TL tutarında borca batık olduğunun belirlendiği, dosyada hem yasada belirtilen "Borçlu, 297 nci maddeye aykırı davranır veya komiserin talimatlarına uymazsa ya da borçlunun alacaklıları zarara uğratma amacıyla hareket ettiği anlaşılıyorsa" koşulu hemde "Borca batık olma" halinin mevcut olduğu, bu nedenle davacının iflasına karar verilmesi gerektiği belirtilerek; 1-Davacının konkordato talebinin REDDİNE, 2-...Ticaret Sicilinin ... sicil numarasında kayıtlı davacı ...'nin borca batık olduğu anlaşıldığından 15/05/2024 tarih ve saat 15:50 itibariyle İFLASINA (tasfiyenin Adi Tasfiye usulüne göre yapılmasına,) şeklinde karar verilmiştir.
Karar davacı vekili ve feri müdahil ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf talebinde; Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin her daim işinin başında olduğunu, borçlarını ödeme gayesiyle hareket ettiğini, alacaklıların Müvekkiline yönelik tehditleri olduğunu, müvekkilinin şirket merkezine gelmemesinin can güvenliği sebebi ile olduğunu, Konkordato talep edilmesinin esas sebebinin, yakın tarihteki ödemelerde zorlanılması ve çeklerinin yazdırılma riski olduğunu, bu yönde kredi arayışında bulunulduğu, bahsi geçen arayışın da olumsuz sonuçlanması üzerine konkordato talep etmek zorunda kalındığını, müvekkili firmanın mali verileri incelendiğinde taşınmaz alım satımlarının oldukça sık yapıldığını, bir günde 7 taşınmazın devrinin şirket mali verileriyle karşılaştırıldığında olağanüstü bir durum olmadığını, devredilen bütün mülklerin bankalara ipotekli olduğunu ,ayrıca müvekkilinin eşine boşanma protokolü sonucunda devrettiği malların da ipotekli olduğunu, Bu açıdan mal kaçırma hususunun kabulünün kesinlikle mümkün olmadığını, tedbir kararı kalkmayıp işlerin normal seyrinde devam etmesi halinde 30 ay gibi kısa bir sürede tüm borçların ödenmesinin mümkün olacağını, mal kaçırma iddialarının gerçeğe aykırı olduğunu, verilen iflas kararının yerinde olmadığını, müvekkilinin mal varlığı araç ve gayrimenkul olarak güncel bilirkişi raporu alınması halinde borçtan kat ve kat fazla olduğunun görüleceğini, mahkemenin bu yönde bilirkişi raporu aldırmadığını, davacının borçları ödemekte olduğunu ve borçlular ile anlaşmalar yaptığını ,bunun da mahkemeye sunulduğunu, belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.
Feri müdahil ... vekili istinaf dilekçesinde ; davacının konkordato kararı verildiği gün taşınmaz satışları yaptığını, çoğu taşınmazını eşinin üzerine geçirdiğini, bu durumun davacının asıl niyetinin alacaklılarından mal kaçırma amacı taşıdığını ortaya koyduğunu, yerel mahkemece verilen konkordato talebinin reddi kararının yerinde olduğunu ancak davacı hakkında verilen iflas kararının kaldırılması gerektiğini, ancak iflas kararı verilebilmesinin şartlarının oluşmadığını, belirterek davacı hakkında verilen iflas kararının kaldırılmasına, davacının konkordato talebinin reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, konkordato istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Yerel mahkeme tarafından yapılan yargılama sonucunda 10/07/2019 gün ve ...6 E. K. sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı istinaf yoluna başvurulmuştur. ...K. Sayılı kararıyla kaldırılmıştır. Kaldırma kararında "İ.İ.K.’nın 287. maddesi delaletiyle geçici mühlet hakkında da uygulanması gereken, İİK’nın 292/son maddesi uyarınca mahkeme, karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder, diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder, hükmünü haiz olup, mahkemece İİK’nın 292/1-b maddesi gereğince, duruşma açılmadan karar verilmesi doğru olmadığı, HMK’nın 297/1-b maddesine göre, tarafların ve davaya müdahil olanların karar başlığında isimlerinin gösterilmesi gerektiği" belirtilmiştir.
Yerel Mahkemece... Esas sırasına kaydı yapılan dosyada 16/06/2020 tarih... Karar sayılı karar ile ; Konkordato talebinin reddine karar verilmiş, bu kararın davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 21/01/2022 tarihli.... K. Sayılı kararıyla "dosya kapsamına göre konkordato ön projesinin gerçekleşme ihtimalinin bulunmamasına, göre konkordato talebi yönünden ilk derece mahkemesinin red kararı yerindedir. Ancak Konkordato talebi reddedilen davacının tacir olup olmadığı, İcra İflas Kanunu'nun 292 maddesi gereğince iflasın açılmasının gerekip gerekmediğinin ve davacının varsa borca batıklığının tespitinde İİK’nın 376. maddesi uyarınca borçlu malvarlığının rayiç değerlerinin dikkate alınması suretiyle (Yargıtay 6.Hukuk Dairesi 2021/4653 E- 2021/2252K) düzenlenecek rapora göre karar verilmesi gerekirken bu yönüyle bir rapor alınmadan karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.
Mahkemenin ...Esasına kaydı yapılan dosyada; mahkemece davacının gerçek kişi tacir olduğu tespit edilerek, rayiç bilançoya göre borca batık olup olmadığı araştırılmış, araç ve taşınmazların rayiç değerleri bilirkişi vasıtası ile tespit edilmiş, davacının rayiç ve kaydi değerlerinin güncel durumu ve firmanın aktif ve pasif varlıkları karşılaştırılarak borca batık olup olmadığı hususunda SMMM bilirkişiden rapor alınmış, alınan rapora göre; elde edilen verilere dayanarak oluşturuları 30/09/2023 tarihli Rayiç Değer Bilançosunda; Davacı firmanın tasfiye edeceği borç miktarının (mali borçlar, ticari borçlar ve ödenecek vergi ve diğer yükümlülükler toplamının) 206.339,913.15 TL olduğu, aktif toplamının (duran varlıklar, binalar ,taşıtlar tolam değerinin) 103.825.971,00 TL olduğu, buna göre Firmanın aktif-Pasif varlık değertendirmesine göre -102.513.942.15 TL borca batık (Aciz Hali olduğu), Firmanın hali hazırda gayri faal olup herhangi bir gelirinin olmadığı ve dolayısıyla borçlarını faaliyet karı ile tasfiye edemeyeceği, Firma aktifinde değerlendirilen gayrimenkul ve araçların değerlerinin de icra dairelerince ve diğer kurumlarca gönderilen firmaya ait borçlarını karşılayacak tutarda olmadığı, beyan ve mütalaa edilmiştir.
Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davacının konkortdato talebinin reddine ve davacının iflasına karar verilmiştir.
Talep, borçlu hakkında, İİK’nın 285. vd. maddeleri uyarınca geçici ve kesin mühlet kararları verilmesi ve konkordato projesinin tasdiki istemine ilişkindir.
Konkordato, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulmak için başvurabileceği kendine özgü bir cebri icra kurumudur. Konkordatoda amaç, elinde olmayan nedenlerle işleri iyi gitmeyen, mali durumu bozulmuş olan ve borçlarını ödeyip faaliyetlerini devam ettirmek isteyen dürüst borçluyu koruyarak mali durumunun iyileşmesini sağlamak ve alacaklıların, borçlunun muhtemel bir iflasına nazaran, daha fazla ölçüde alacaklarına kavuşma olanağı yaratmaktır. Konkordato ile alacaklılar, alacaklarının bir kısmından vazgeçerler ve/veya borçluya, ödeme konusunda belirli bir vade tanırlar. Bu durumdaki bir borçlunun iflas etmesi, faaliyetlerinin tümüyle sona ermesine ve alacaklıların alacaklarını büyük oranda tahsil edememelerine neden olur. İçinde bulunduğu mali koşullara göre borçluya borçlarını belirli bir oran veya vadeyle ödeme imkanı verilmesi hem borçlu bakımından ve hem de alacaklılar bakımından olumlu sonuçlar doğurur. Alacaklılar arasında eşitlik esasına dayalı bir ödeme sağlanır ve borçlu iktisadi faaliyetlerine devam eder. Böylece borçlu, piyasadaki varlığını sürdürürken, piyasadaki istikrar ve istihdam imkanları da korunmuş olur. ( Yargıtay 23.Hukuk Dairesinin 2020/1165 E- 2021/123 K)
Mahkemece 28/06/2019 tarihli tensip kararı ile üç aylık geçici mühlet verilmiş ve geçici konkordato komiseri atanmıştır. Mahkemece görevlendirilen komiserin mahkemenin talimatı gereğince öncelikle borçlunun iş yerinde fiziki gözlem yaptığı, borçlunun iş yerinde olmadığı, alacaklılarla görüşmediği, alacaklıların iş yerinin önünde toplanmış durumda olduğu, Konkordato ön projesinde ve eklerinde belirtilenen aksine şirket depolarında hiç bir stok mal ve eşya bulunmadığı, piyasada davacının büyük miktarda borçlanarak kaçtığına dair bir izlenimin yaygın olduğu, bilgilerinin mahkemeye bildirildiği ayrıca komiser tarafından sunulan 08/07/2019 tarihli 1. Raporda "firmanın aktifine kayıtlı makine ve taşıtların ne merkezde ne de şubede bulunmadığı, Davacının çalışını ve şoförü ...adına bir depo kiralandığı ve bazı malların bu depoya gizlenmiş olduğunun açıklandığı, başka depoların bulunduğu, C.Savcılığı tarafından depoda bulunan mallar soruşturma kapsamında el konulduğu, Güncel borç durumu tespit edilemeyecek ölçüde kayıtların eksik olduğu, davacının kısa zaman önce boşandığı eşine protokol çerçevesinde ciddi mal varlığı devrettiği, davadan hemen önce bir çok taşınmazın elden çıkarıldığı, örneğin yedi taşınmazın konkordato talebiyle aynı tarihte ve ertesi gün olmak üzere ... isimli kişiye devredildiği, bazı alış verişlerinin olağanüstü ve makul biçimde açıklanamayacak ölçüde olduğu, muvazaa şüphesi içerdiği, ön rapora esas olan bilançolardan sonra bir kamyon ve 17 adet römork satışı yapıldığı, firma kasasında herhangi bir nakit bulunmadığı, davacının şoförü ...nın soruşturma kapsamında tutuklandığı, davacı ...hakkında da yakalama kararı çıkartıldığı, rapor tarihi itibariyle kendisinden haber alınamadığı, sonuç olarak konkordato projesinin başarıya ulaşma ihtimalinin bulunmadığı" beyan ve mütalaa edilmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, konkordato komiserinin raporunun kapsam ve niteliği itibariyle hüküm vermeye elverişli bulunmasına, davacının konkordato ön projesinde açıkladığı borç miktarı ile şirketin mevcut varlıkları ve kaydi durumu ile konkordato komiserinin bizzat işyerindeki gözlemleri ile konkordato ön projesinde ve eklerinde belirtilenin aksine stok kayıtlarında göründüğü halde şirket depolarında hiç bir stok mal ve eşyanın bulunmadığı ve firmanın aktifine kayıtlı makine ve taşıtların merkezde veya şubelerde bulunamadığı, güncel borç durumunun tespit edilemeyecek ölçüde kayıtların eksik olduğu, davacının bir çok taşınmazını ve giyim mağazasını devrettiği yönündeki tespitleri nazara alınarak ve davacı borçlunun projesini tadil ettiğine dair beyanda bulunmadığı gibi defter kayıtları ile fiili durum arasındaki farkları açıklayıcı beyanda da bulunmadığı yönündeki yerel mahkemenin kabulü ve kararı yerinde olup, dosya kapsamına göre konkordato ön projesinin gerçekleşme ihtimalinin bulunmamasına, göre konkordato talebi yönünden mahkemece red kararı verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, değerlendirilmiştir.
Dairemizin kaldırma kararı gereğince yapılan araştırma, İİK’nın 376. maddesi uyarınca borçlu malvarlığının rayiç değerlerinin dikkate alınması suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu ve rayiç bilançoya göre davacının 102.513.942,15 TL tutarında borca batık olduğunun belirlenmesi ve davacının borca batık olduğunun tespiti ile mahkemece yasal koşulların gerçekleştiği belirtilerek iflasa karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurularının reddi gerekmiştir.
Açıklanan bu nedenlerle konkordato talep eden davacı vekilinin ve feri müdahil alacaklı ... vekilinin istinaf taleplerinin HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davacı vekili ve Feri müdahil ... vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf harçları peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı ve Feri müdahil ... tarafından istinaf yargılama gideri yapılmadığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, karar tebliğinden itibaren 2 hafta içinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 19/09/2024
Başkan ...
¸(e-imzalıdır)
.....
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
.....
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
.....
Katip ...
¸(e-imzalıdır)