T.C. BURSA BAM 7. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
7. HUKUK DAİRESİ K A R A R
DOSYA NO: 2020/569
KARAR NO: 2021/227
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ...
ESAS NO: ....
KARAR NO: ...
KARAR TARİHİ: 14/05/2019
İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ: 06/11/2019
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ..
DAVALI: ... - ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ..
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
B.A.M. KARAR TARİHİ : 09/02/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 11/02/2021
Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ile davalı arasında dergi düzenlenmesi için sözleşme imzalandığını, davalının ....’ın sahibi olduğunu, müvekkilinin ....-TL ödemesine rağmen hizmet alamadığını, icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini, borcun likit olduğunu, itirazın iptaline, icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde,...’ın işlerinin ağabeyi ... tarafından ... Noterliğinin ... tarih ve ... sayılı vekaletname ile yapıldığını, sözleşmenin imzalandığını sözleşme gereğince şirkete ait tanıtım bülteninin 4-5-6 ve 7 sayılarını hazırlayıp baskı yapıldıktan sonra teslim edileceğinin, altta düşülen notta tanıtım bülteni dışında yapılan ödemeye karşılık farklı reklamasyon yapılacağının kararlaştırıldığını, 10.000,00-TL bedelli iki çek verildiğini, bu çeklerin matbaacıya ön avans olarak verildiğini, ikinci sözleşmenin imzalandığını, derginin davacıya teslim edildiğini, ikinci sayı hazırlanırken davacının takip başlattığını, davacının tek taraflı sözleşmeyi feshederek alacaklı olduğunu iddia ettiğini, sözleşmede üzerine düşen edimlerin yerine getirmek üzere tüm hazırlıkları yaptığını, temerrüt söz konusu olmayıp edimleri yerine getireceğini davanın ve diğer taleplerin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, davacının toplam 42.185,00.-TL ödeme yaptığı, davalının 18.585,00.-TL fatura kestiği, davacının 23.600,00.-TL alacaklı olduğu, edimleri yerine getirmediğinin davalının kabulünde olduğu, alacağın likit olduğu kabul edilerek itirazın iptali ve icra inkar tazminatına karar verilmiştir.
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davalının üstlendiği hizmet için bir sürenin sözleşmelerde belirlenmediğini, dergilerin basılıp teslim edildiğini, gecikme nedeniyle cayma hakkının sözleşmede yer almadığını, defter kayıtları ve ticari defterler yeterince incelenmeden davanın kabulüne karar verildiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, taraflar arasındaki eser bsözleşmesi gereği davalının edimini yerine getirmediği iddiası ile ödenen bedelin iadesi için başlatılan takibe itirazın iptali istemidir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için, uyuşmazlık konusu iş tarafların her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olmalı ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır. Örneğin, ödünç para verme işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, iflas davaları ise 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 154 ve devamı maddeleri hükmünce ticari dava sayılır. Buna karşılık Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın ticari dava sayılan havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin uyuşmazlıklardan doğan davalar herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari dava vasfını kaybedecektir. Yine, 6102 sayılı TTK'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, kanun ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 12. maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir", yine aynı Kanun’un 16/1 maddesinde ise “Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar.” hükmünü içermektedir.
26/06/2012 tarihinde kabul edilen ve 30 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar asliye ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir.
Dairemizce .... müzekkere yazılmış, verilen yanıtta davalı adına firma ve/veya ortak adına rastlanmadığı bildirilmiştir. ... Vergi Dairesi Müdürlüğünde kayıtlı bulunduğu ve işletme esasına göre defter tuttuğu bildirildiğinden davalının ticaret odasına kayıtlı tacir olmadığı esnaf olduğu anlaşılmaktadır.
Somut olayda; uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da asliye ticaret mahkemeleri'nde görüleceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. 6102 sayılı TTK'nun 4/1. maddesi hükmünce davayı ticari dava saymak ve asliye ticaret mahkemesini görevli kabul etmek mümkün değildir.
Görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olup göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan; taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında re’sen dikkate alınması gerektiğinden; mahkemece işin esası incelenmeksizin öncelikle görev hususunun değerlendirilmesi gerekirken işin esasına girilerek karar verilmesi doğru görülmediğinden kamu düzeni yönünden davalının istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir.
HMK'nun 355.maddesi gereğince kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, mahkemece öncelikle görev hususunun değerlendirilmesi gerekirken işin esasına girilerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırı HMK 'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca, esasa ilişkin hususları incelenmeksizin davacı vekilinin istinaf taleplerinin kamu düzeni yönünden kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... tarih ve .... sayılı kararının KALDIRILMASINA,
Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,
3-Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 353/1-c. hükmü uyarınca kesin olmak üzere 09/02/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
...
Başkan
...
...
Üye
...
...
Üye
...
...
Katip
...