BVGE 2009/4 - Abteilung II - Absolute Ausschlussgründe - Markenschutz. Wortmarke « POST ». Absolute Ausschl...

Geistiges Eigentum 2009/4
2 Privatrecht – Zivilrechtspflege – Vollstreckung
Droit privé – Procédure civile – Exécution
Diritto privato – Procedura civile – Esecuzione
4


 
  
  

 

  
 +(

+( )$
 
9
+( 

  :

 


?=&!"" #$ ? %

""&
( 
 7  O *83N P 


,

 
 . ,



 2  (
% // 

   O *83N P
 J
+
  
 
 0 "%-"H1
2 
 . ,  

  N  
J O *83N P  /
 7 
 

0 #%%-#%21
' 
   E  


 
J O *83N P  / 0 !22-!2'1
" 
   E  


 
J O *83N P   0 !'%
 !''1
*   @
 ( @
   O *83N P ( 

9;
   /
  
 /= ( 
@
 @
 9 /=    
 2  *(
% 3  
 
 O *83N P  //    

  /
 0 "%-"H1
2  
 /= /

 /   /
 
 = /    O *83N P 0 #%%-#%21
' ; @
 O *83N P 9 /=     0 !22-!2'1
" ; @
 9 /=     0 !'%  !''1
BVGE / ATAF / DTAF 33
2009/4 Geistiges Eigentum
*    (    O *83N P ( 

9
  /
 E / 6/     
 2  *(
% //    /  O *83N P  
  @

   /
 0 "%-"H1
2 E/ /
 /   /    @
  
 0 #%%-#%21
' @
     /    O *83N P 
 /       
  
 / 0 !22-!2'1
" @
     /    O *83N P 
 /        

0 !'%  !''1
, '8 """ (
 
 +((
  ;$
+(
1 )A0 3 

9
+( 

  :

 

4:6

+(
 #+(
 ;
 



-+(  +(>8
 +(
  +(#( '
,!""  
 

  +(

+( '> E?. ,? 4
 1 : 36 
 
 
#$ # 


  #$
 '>


#( 
($
 
 +((
 
+(

 +(
 #$  %

"" 
 >



 


;
 


#
+(
 +(  +(
 
  $
;
 


 J
@ ?
)$   >$
+( #


 8F

+( $ $*
+( 8F 

$ F
 C(


 8

$ F
$  
 08

 #$ :
+(8 /
+( 
 
$ 
$+>
@ ,E
( ;+>
@ ,.

+>

F 
+(

+( +( C
+(
 $+(
)$*>
  )

>
$F K+(
C
 (

 $ *
*$ F )*
 +(
 
8
34 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
F )*
 
+>
 


4)** @$6F @
$
 


 $ #$ K
 0 $
F 
 >
@ ,&
2
 ; 
 $

 @ ,& (F %
+(
4
>
+(6F :*8+>+> 4$

 @ ,& (6 

5
+( 5

 K>$ 5
+>8+>
@ "

 0*$
 2(8 $
 $
 

@
$ K$
  '

 $

 @ " 
(
@ 


 
 B
 '

@ &
*
F *


$ )$
$ $ $ '$
)$F *
>
@ =
;

 
9
 
 #$ ;8+(

$ 
 
 ;
F 
 #$ 58

+(>
 


+>F 
 #$ 

$ F '>

'>$+(
F ( 
 
 
 A


$
 (
 #$ ( F 

+(
+( 

F )$
F :+(8(


+( >$
+(
'>*8F 
(  >$
+( @8 4
+( 6F
F 
 
 
 

 *$ #$ (
F 8

 #$ $>
F  

 L 

 #$ 
 
 > 8 
+( >$

+( 
 #$ :+(8
 
8
F 




 
+(  #$ 


F 
#$ 


 
+( * >$
+( @8
@ .


 5+(
 :+(8 C(
#>(F
>$+(8F  $

 +(
F 



 #$ (  $
 



 

+(  #$ 


F  #$ 



 
+( * >$
+( @8
@ 
5*
F 5


 #$ (

BVGE / ATAF / DTAF 35
2009/4 Geistiges Eigentum
@ &
0>$

>
$
$ *+(
 

F
7

 #$ 
 $ 
$ 
+( @


(  * 0>$

>
$

 $ *
 $

 >$
+( @8F
>  >$
+( 7


 #$ 
 $ 
$ $
 
  :
 

+>
 #$ @

(

 0>$

>
$

  >$
+( @8F  #$ -+(
+(F 0$

 8 
+( F 7
 #$  
 

>F 0$ 0>$*

 
+(
 B
 '$


>
F C
#
 #$ C

 
 $ $ *

>
 $ *
>F 
 
  :
 
>$
+( 7

 #$ $>
 
 

$ 
$ $
 
  :
  7

 #$ $

$ 
+( @

 (  * 0>$

>

$
 $ *
 $  >$
+( @8F 




 
+(  #$ 



@ ?
2

 2

 9

 
 #$
; 9
 #$ 
 

 $
 #$ $

 
+( +( 
 $>
 ;+( ;

 :F 9
 #$ )$ $
 
+( +(

 $>
 ;+( ;
 $
 :
 @
(
 +(
( +(

 

F


 #$ 
 $
 $>
 ;
+( ;
  :F 
 #$ 9



F @


F 
 ' 

 
+((
 #$ 5
F 2
 #$ 
+( +(

 
 

 $>
 ;+( ;

 : 
 #$ 2
 
+( +( 

$>
 ;+( ;  :
 (
F

 #$ 2+$
F 

 #$
>  2
(
F
$#

F 
 #$ (
 
  

+(
+( 
 4(
 )$$
6 )
 #$
(9
  )$
 :#>(F 




 
+(  #$ 



@ E"

+>

@ E,




C
 (


 ;




$ 
  :
  (  9

#$ )$ ;
 : $

C
 (

36 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4


 :+(8  F *$
+(
 >

 
8 4
#$#>
6F 
 #$



@ E

 #$ #

*$ F 
 
 
:
  #

F 
 #$ 

 

$ *
K 4#
+
 ++)$#
6F 

#$ $ *
$F 2
# #$ 
+( +(

+(
  #$ C

 
 

>F 
 #$ ; 
 #$ )F
 #$ C

 
 
 >F 
 #$ ;



 ;
 #$ *
+(*8 
 

 
;
  
 4K$
6F )$


(

+(

+( $*

 #$ ;
  
F 
+(



+(  #$ C


 
 
 >

( $ K
 #$  $ 
$

:
> $ 
  >$
+( '
 46F 




 
+(  #$ 


F
5+(

@ E=

 
  :
  
+((

'
   :  '>



+(  $;
 


 
J
@ ,E
( ;+>
@ ,.
K+(
C
 (
 $ *
*$ 
@ ,&
2
 ; 
 %
+(F :*8+> 4$

 @ ,&
(6 
 5
+( 5

 K>$ 5
+>8+>
@ 
5*
F 5


 #$ (

@ ?

$#

F 
 #$ (
 
  
+(
+(

 4(
 )$$
6F 



 

+(  #$ 



BVGE / ATAF / DTAF 37
2009/4 Geistiges Eigentum
@ E,
*$
+( >
#
8F (
F 5#
$ #$ 
 
*$
+(
 >

 8 4
#$#>
6F 

 #$


 4

$8 
 8 $> 

 
 
(96
 
 
 *
+( ;
 


 
  :
 :
+( 
+>
C
 
 (  :
;
+( 
  

1 )A0 3 
+( 

 
 


)$
+( 8
 
( 
 
 
+(  9 :
 4
 )> +6 
C
+( 1 )A0 3 

C
 (
  ;
 



  +( 
 

 
+>
 $ 
 


> +(
 K

  
 
 )$
 4 (
A/> C+>

6 $ 
 
 


)$
+( 8

(  4
   
 
$ 

$6

 (  C
+( 
 #$ : $ >$> +(


>  C
+( 

+( 
(
   
 0
 
;
 


  @ ? $
 
(
 

 $ (  
+(  C
+(  
 


 
+(

+( >9  
 
 

 ;
 



 +( >
 $
 
(
 ( 

 
+(


8
+( 9
+(F

  

+(  $>$*
+( 
 
+( 
(  +(
: 
  +((
   
 ""
+( 

#

+( 4  


(
 #$ C
 ,  
*$

#  $+( 
 

  C
+( 1 )A0 3  '>   *
+(
;
 



'>
 #

 
C
 ,
 
*$

#  $+(  +( 
 : 
+>

 ;
  
 +((
 


+((
 
 9
+(
 
+( '
  ""   : 
 #$

8
+( 

  +(
 @$$ 
  
+((

, *  ""  
 9
+( 
)

( *
> $+(  9 >$
  +( 

+((
 
  
 (
+(
 
 >

38 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
'
 
$
+( 
: 
 
+( 
 
  
 (
+(
 
8

    :
 K


 
 
 $+(  ,  *
 "" #$
8
+(  
 5+((  
 
8
+(  9
+(  


+(  +(  
 #+(
 : 


+( 

 :
( +(
  (
+(
  
 
+( ;

 



    %
 ""& 

+( :8

 
 
  : #$ ,  -$#  "" 8
 
 +((



  +( $

 5+((
  +(
 
(  
 +( #$ , %

""& (8  :   #$
8
+(
 >$8
 


 +(  

  
 

(

  
$+( 
  8
+(  #$
 
($ 
  
 +( 

 (
 ($ +(
 C
#
+( 
  


+( 4:6
 
 #$ ,   ""&  4ED "!""&6
Aus den Erwägungen:
2  K
*(
  #$
 +( +> 
+(

 

(
 #$ C
 ,  
*$

#  $+( 
 C
   
*$

#  $+( 

5+(> +( 

#$
 
 +( 
 
  $  :
 
 
 
 ;
 



  8 C
 ,  
*$

#  $+(  '>


+( 
5+( 
+>
 (
' -+(     '+(: 
 C
+(
: 

 #$ '>
+(
 
+($  
  
 
+(  
 ; $



 
+( (  
 
 *
+(  
:
   +(

+(



(
 $
 
( +(

>  C
+(  4CHRISTOPH WILLI

J '>+(
J '+(:F @$  
+(

+( '
>+(
 +>
+(

  
$*8
+(


$
'>+( C
+( ""   - E G(
+(J '+(:WILLIH6 C

: 

 (9 C
+( 
   ;
+(#>( 
+(
BVGE / ATAF / DTAF 39
2009/4 Geistiges Eigentum
$ $
(
+(
 ( 

( 
 $
 
+( C

+( 
  +(

> 
+( 
 
 
 ;
$ 
 


 


#



 -+( 

+(
+(
5+(*+(
  C
+( #$ )

>

  
+( 
K

 
 
 
 
(>
 $

 
+(
+(
 $ +((
 #  
 

 C
 
 O

8 O

8 $ 

  :

+(+> ; *
$ $ 
 K

  ;
 
 
 
 
+( 
(
+( 
> K

 
  

8>
 
   

 +((

 

+( 
 
+( +(
8(
 4
  : E, !,??= #$ "


,??.  E 1 22 3 #9
+(
 
+[ ,??  ,=?F +(
 

9
+( 5>
>$

$  

 

G5@:H
' "&!"E #$     ""E 1 A\;A52 3 #9
+(

 
+[ ""=  E.6  
 '> :>$

$ +> $
*

 (8 
 
  
 '>   ; (



+(  
+( 
  +(
 (>  C
+(

#
 ( $( $
  
 
> 
 A 

C
+( : 

 
 

 
+( +(  : 

+>  
 : (
8 4EUGEN MARBACH
J 5$ #$ !2
+
#
 GKH +(

+(  

 ;+(
G;5H   @
+(+(  ,??. '>+(  =6
2
  +(
 
 
 C
+( $ 
  K > 

'9
+(>
 
 
 ( 
 

  : 


+(> 
+( 
( 4+(
  5@: #9
+(
 
+[ "" 
 E?=   E 1 5$L $ $ 36 C
 
 
 C
+(


 

  ;
 


  +(  (

 
 * 4
  : E=!""E #$ = -$# 
""E   1 
  3 #9
+(
 
+[ ""=  &6
" C
8+( 
 
  
(  
 1 )A0 3 


 
(

 
* $ 
 

  
( 
+(
 : +(

"% -+( @$

$ #+(
 2B
>
  
 
 )B

 5@:   : 
+(
 1 )A0 3 
 +(
+(



  1 
 
 

+(

 
 
 ein
beliebiges, im Postbereich tätiges Unternehmen 3 
#( 1 
:8
 -+(
+( 
 $
 C(

 :#
>( 
+> 3 
 +((
 ( 
+( 
8
+( #$

 $** ;$

 #$ C
+( 1 )A0 3 
  
+(
 
:  
+( 
 +((
 /$+( 
  
*
>
 1 )A0 3 
ein bestimmtes Unternehmen 8 
+( 

40 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
Schweizerische Post  

  
+( 

  
 



  

  $+>(
 L>$*8
 $
 
 

#$
( 

+( 

 46
"2 
+(  @$$# $
  
 1 )A0 3 




)$
+( 8
 (  $ 
 +(

+(
)$ # 
 
  $ 
>
  '

  +((
 $ 
+(  : 



  


$ #$ 1 )A0 3 
+( 
 
 

$


($ 

  $+>(
L>$*8
 $  +>

+(
 
+( 
 
+(8
 
8
  L>$*8
 ;

>
*
 4(*J!!
>
*
$6 
  
 (*J!!*$>$

L!
  $+>(
L>$*8
 4,?
6 $

  ;
> 1 $+>(

 ," 8 3 #$ ""=
 1 
+( ;9
+( 3
#$ ;(
 
  %( ""= @
 
 
8 (8 
 
>
 K

 
 
 1 )A0 3 
 
 
 ( 

#(
  ( 
 
 +(

  
  

$

 
   
+( >
#

 

 ( 
(  41 

+(
 
 -+(
+( @
 
 )>
 :
 

 )$ G
 N
+(
 )$
H *$

 3
  L>$*8
 ;
>
*
 1 : (
  

+(

 
 7

 #$ :8
 -+(
+( $
 


+>
 #$ C(

 :#>( 3 

  


  ,?
  $+>(
 L>$*8
6
"' 
 
  +((
 
(  


  8  
 ,
  $+>(
L>$*8
  

 1 )$
®
»  @

+(
  
 
+( )$ : 



C
 
+( >
   
+(  :
   


 1  $+>(

 ," 8 3 
  %( ""= 

 $+(
1 )A0 3  @
$   )$
   ( 

> 
 
 
 
 (  

 
  


$ 
  K 
 
+(  ;$
+( 1 )A0 3

 

 
   L $ 1
®
3 $
+(
+( 
+( 



+> 
 
 (  
+( 
*
+( 4):6

 +(
 #$ ," *
 "" 
 29+(
+(

  

+( )
 '>   
 ;$ > 1 )A0 3 
8

  
 
 
 '> +($ 
C
*
>

( 

 
   ( 

( 
 

+(
    


 ( 
 >9  
 

*
+(
 
 $ 
4# 
: +(
 
): . ; G*H .!".  ,6 
 / 5+(
+>
 +(


BVGE / ATAF / DTAF 41
2009/4 Geistiges Eigentum

 5
+(
 

 
 
+( #$   
 1 )A0 3
 
 
 (  

 '
 
 
 
 

+(

+>

 

  
 1 )A0 3 (  : (
#$ 
8
 1  $+>(

 ," 8 3 
  %( ""=
+( 
 
 

 )
#


  ( 
+( $


)$

 
 #$ *
# 
 #$ )$



 
  '> (


 +(#$
( ;
 
  
 1 )A0 3
2
  C
 
 ;

 



  (  ( (  >8 
  8(
+(

+(
 #$   )$  
 
 
 
+(
( (  

 


 
 
+( 

9
+(+(
+(  $ 
+( 
 *
# 
 #$
)$





( C

 (
+>

+(

 >$   
+( ):

 

 +(
 4):
.; G*H .!".  ,  & 6
 +(  #$  #$ : +>
+(
 
8
  #
+(
 2B
>
  K

  +((
 
 
*+( 

  
 ,
  $+>(
L>$
*8
 > $((
 #$ 
    

1 )A0 3 $$(  K

 
 
 (
 1 
 +(


+( )$ 3  
+( 
 
 

 (  # 
> +( )$ 9

  #$  +((
 

+(  $>$*
+( 


 
+( /$+( >
  (*
> 
 $+( 

 ( 
 )
#*$ 
;$ 1 )A0 3 #$

  
 +(

+( )$ > 46 
K9  

1 )A0 3  
  (  #$  )> 4E V6

   
  
 (
 1 )A0 3 4EE V6 )
#*
$ +( 
  
 4E. V6   )> 4 " V6

+(

+( 
+(  
 (
 1 )A0 3 4? V6

+( 

(

 
+( 
   : 

 1 )A0 3 
  +(
+(
 (  
 



)$
+( 8
 (  +( (  7
 
 


+(

 /
  ):

 8( +(


 4): .; G*H .!".  ?6
""  
 2

 
 1 )A0 3 
+(  9 :

4
 )> +6 
 


$ 
 
+(
  
 


;> 1 
+( ;9
+( 3 #$ ;(
 
  %(
""= 
 +( 
+(  :
  $+( ( 46 
 
 #$  +((
 
 
+( 
42 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
"H
 
 $ +(
 $**

  

1 )A0 3 ( 
 5@: 


( +(
 #$   
""E
  1 :$Post
(

 4# +(
  5@: '
 !"  F

+( 
 
+(  ):
+(
 . ; G*H
?!".  ,  &6  : +( 
+(
 
  
 +(


+( +(+( 
 ( ( 
 



$  )$


  5@: >

  
4# 
  : E,!""= #$ & *
 ""= 1 :$)$ 3 #9

+(
 
+[ ""=  .E?I.=6
"#  C
+(


  : 
(  

 1 )A0 3 


 ;
 1 )A0 3  ( 
# +(
 
 :
  #$(
(
 


(8  
+(  
 1 )A0 3
 
 ( 




 
 
 
 ( 

  +(

+(
)$ 
( $
  +(#$
(   : 
+(

 
 ;$
+(  : 

   >
 > K



 
 
 
(>


1 )A0 3 


 #$ 9 : 
 >$ 

 
 
 +(
 (> 
  
 

 
: 
$  
 
 C
 ( #$ 
(  

+( 

 1 )A0 3

 1 +(
+(
 3 (
: 8 >$ )B
 > 
 '(

>
 
 C
+( 

+(
8(
>
 (  
+( 

+(
 +( #$ (


 $


 
 

 
(
 

(  C
+( ( 4# 
  : E.!,??& #$ ," * 
 ,??& 1 ;2- 3 #9
+(
 
+[ ,???  ?F +(
 
5@: #9
+(
 
+[ ,???  , 1 ;55-0 )KA- 3 
+(
  5@: #9
+(
 
+[ """  ?E 1 25A 36 

  
+(
  
 +(
 
( #$(
+(
 4+(
  5@: #9
+(
 
+[ """  "  
+(
  5@: #9
+(
 
+[ ""=  .=6   (
9
+( 
#
 
+( 
 
 +(
 


(


 4# 
  : #9
+(
 
+[ ""=  ,?6 
#$
  #  
 '(

>
  
 1 )A0 3 

+(
8(
>
  C
+( 
+( 
+(
 

 
  

(>
 

 ( 
  
 #$ ;$
+( *
+(
 )$
>
 


 

 #$ einem (  (

 +(  
 
 1 )A0 3

 #$
)$ 
 
 +(
 

 (
BVGE / ATAF / DTAF 43
2009/4 Geistiges Eigentum
H 
 
* $ 
 
+(
 1 )A0 3 
+(  
*
+( ;
 


  +( 
 

  C

+(  '> 
+>
 
 
 
> +(
 

H% 
 )$  $

$   @ ? >9

>  



)$
+( 
 
 +( #$

 


)$
+( 8
 (  +( 
(  #$  #$ :  
 
 
 

+(
+(  
+( 
  )$
>
 


 
 )$



 
( >9
 

*
 
 7

 #$
:8
 -+(
+( 
+( $  
+>
 #$
C(

 :#>( 
 
 ;

  :
 


+( 
+( 

H2  C
 (
  *
+( 1 
+>



+(

+( +( C
+(
 $+( )$*>
 
)

>
$ 3  @ ,. $
  :$
  ;  @
&

 #$ 1 *
 *


$ )$
$ $ $
'$)$ *
> 3   ;$
+( 1 )A0 3 


> +(
 
+( (
 A/> 
 
 

 )$
 
 $ 
 
 


)$
+( 8

 (  (

+(
 
 )
> > 
 ;

  :

+(  (( 
+( 
H'  

  
 ;  @ ,. I 1 )*

 )*
 
+>
 


4)** @$6F @
$
 


 $ #$ K
0 $
 3 I $
  *
+( ;  @ "
 
+(
  C
+( 
>
( 
+(
 C+>




  9
 $
(
  )$  C
 
(
 )$

)$
+( 8
 (  +(
 $+(; 
 
 
  K
H" 
+(  
 ;  @ ,. 41 +(
 

8 
 > 36 +(
  C
+( 
> 
 C+>



  
$
HH 
 *
+( ;
 
9
 


 0>$

>
$
 0*$



  @
 = . & ? E" E,
 E (9 
 

$ 



 +( 
 )$
(  
  
 


 
@ E" 4
+>
6 
  C
+( 1 )A0 3 
 
> 
+(
 K

 
 
 #$ 
 )$
(  +( 08

>
 8 
+( 
 @ E *
+( 


 

44 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
 
+>
  )$


  C
+( +(9* 
+( $


 
 
>

 
 
 
   

 


$  *
+( 2

  @ . & ?

E
H# ;
  : 
5+( > ( 
  
  
 
*
+( 


  @ = E" E,
 E=  
+( )$






+( 
  
  C
 
(
  

$ )$


  @ . &
?
 E (
 *
  
 


)$
+( 8

(  >$
*
 
 >9  C
 (
  

+( C
+( 
 
+( 


 K

 
 
  
( 
 C+>

  
 $
 
   


  

$
H!  C
+(

 
(   C
+( 1 )A0 3

C
 (
  ;
 


  +( 



 
+>
 
 
 
> +(
 K


 
 
 )$
 4 ( A/> C+>

6 $ 


 


)$
+( 8
 (  4
  

 
$ 

$6 


 :
  
> +(
 (>
 
+( 

  : #$ 
(   @$

  
+(

1 )A0 3 >
 K

 
 
 
 

+( K>
 
>  C
+( $
 
 >$> +(

> (


 
 
 
  ;  : 

 
+(
#  : (  C
+( 1 )A0 3 $
  
  
> 
+(
 
 
5+(  
(
 +(
#%  
 
 
 0
  ;
 


  @
? (  : 
 $
 
(
 $ 
#%%
  :
  ;$
+( ( 
 $
 
(


$  
 


(
+(

 4LUKAS DAVID @$  
+(

+( )
#+( '
>+(
!'

 '$  ,??? - . &
 E" 
  G(
+(J '+(:DAVIDHF '+(:WILLI - ,E?I,=,   6 $

 C
+( 
 




 
 
 ;




 9
  $
 / C
+( 
  
  ( 
 

 
+( 
+(
8(
 4
+(
  5@: #9
+(
 
+[ """  ,"  &
 ? 1 

9
3F MARBACH   A  =E 6 : 8 $+( 
'+(:

 
 $
 
(

 
  *+(
+(
BVGE / ATAF / DTAF 45
2009/4 Geistiges Eigentum

(
+(

+> 
 8 /( 4$+( 

 

   +(
 #$ '>
 K>
 #$
, -$#  ,??" G ,??,  "H6 :
8
+(
 
+(  
(


 
 
 
 *
+( ;
 


 

*F 

+> 
 
+(
  
 ;
 
 ;




 #+(
  
( $ 
 )
 $



(8
 #$  *
+( 

 4'+(:WILLI - E

 F
 
 
 
+( : , ,  ,,   EE6  : (

 
 $ > 
 $
 
(
 #
  


* $ 
+(  
  

  
)$
> # 
   (
+( 
+(
 

# #$ $
  
 @



 +(
 


 

 +(
 4: , ,  ,,  EE6
#%2 ;
 
 ( 
  ;$
+( 1 )A0 3
$$( 
 

 (  +( -+(
+( 
 )>
+ 9
  
 #$ )$



 

 

+(  :  )$


 

 #$ -+(

+( 
 )> + C

 9




 (  
+( 

 $ 0
  
 '>

 
+(

 


  @ ? 
 >  '

>$>
 
 
  #$ 



>
 C
*
>
$
 C
>
 
 9+( 
+( 
 

 
 C
+(

 '9
+(>
 #( 
 
 2


  K


1 )A0 3 

 
( >
 (
+( 
+(
 

# 
 
+(

( 


 
 
 
 
 
  
+(
 
 
 


 :

 
 $
 
(
   0
  ;

 


  @ ?  8 8
 ,  $+(
 
 +((
   (
+( 
+(
 

# 
 
+(
  2

  @ ? 
+( 
 
$


$ @

 ) K2
 B 4 )J ) B*
)
 ) B* ) B* # ) B*
F  K2
 J

*+> -
( ;$
 )+ B* L B* +F 
B
 J R 
$ )
$
L B 
$ 
 +6


  : 
+( 
(   
  
*
 

+(
 
#   
+(
 1 )A0 3 #
  >9
 $ 
 8 
+( ;
 



 @ ? >
# 
 # 9 
 
 ( 
+( 

  $
 
(
  ;$
+( 1 )A0 3
 C



( 
 
 
+( 
 

+(
 
 
 
+(
46 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4


 
  
( +(
  $
 
 

  : 
+( 

 
 @$>

(   
 1 )A0 3  
 
+(
#  1 
 +(

+( )$ 3 > : %(( 

 '$$*$

(
 +(#$
(
  
+(

 $
 
(
 
#
  
 K

+( ( 

 
 
 )B
  5@: >  
 $


(
 
/( 
  
 /8(
 
+( K

 $$*$ 
($ 
 
( 
+( #$(

+(
 
  4
  ,. '8 ""  .6 -+(

    *+(
: 
+( 

(
  '$$*$  8
 '>9


 
 @$>
 ( (  '$$*$ 
+( 
+(
 '>+(
 #8  $  +( 8 #$
 $(

 $
 
(
   +(
+(
 1 )A0 3 

/(  
 5+>
 
 
 
+(
 
 
+( 9
+(
+(

 
 @$>
  +((

(
 
 


 
 
 >9 '
 
 
+(  


+(
 1 )A0 3 #$  @$>

(  
+( 
+(

 $  >
# 
+( (
+(  
+(
 

 
 (
   *+(
+( 
 +(


  *+( ;
 


 *$
 >

+(8> 8  +( 8 
+( +(#$
( 
 :
 
 0
  ;
 


  @ ? 
 $


(
 # (
#%' 
 +((
 ( 
 (#$   '>
+(  ( 
  
+(

+( 5+( 
>
+(

8
 :
+( #
( 4 , '+(:6 
  
+(

/ 

 :
+(
+(8
+( ( 
+( 
  
+(  +(
 :
+( 
 ;$ $ 
 


  '> 

 

+( 
* $ 
 ( #$
;9 
 +(

 #$ 


  @ ? 
 
 

 

 
(  
   $


+(
 
 )
  '>+(
8(
>
 
> #$ 
  
+(

+( 5+(  
 
 

 

'>
( ( #
( 

 
(
 
 
 :
 

  :L 
> 
 8  +(  *
>
 +((
 
$   '+(: 
 
  
+(
  '>+(
 
 
+(

+(>
+( 
8
+(
BVGE / ATAF / DTAF 47
2009/4 Geistiges Eigentum

 #$  
+( 
 
   
(
 #$
'>+(
 
+($
 4# MAGDA STREULI-YOUSSEF )




#( I +(



 
+[ ""= $(  &=I?,  &.6 
 )
 $


+(



#(
 
+( #$
+(

+(>

+( (8
 
+( '
  ;$J  +(


 8  ,, '+(:
 
+( )

5(   


#( ;  
8  $  
+(

+(
5+(   
 
 '> 
 @$>
  '>

( 
  $
 
(

( +(
+(

 
+(   
 

  4$
6
+(

 >$ * $$
 
 
  : 
5+( >  


+(  +(
 
+(
 
 
*

 1 +(
( 3 
1 +(
( 3 >
 $
 
(
 (  
 9

+(   
(
 8 $
 
+( ( 8(


 
 : #  
 +((


( 5

+( 
+(


#2 K

+(
+(  
 
 '>

 
+( 

;
 


 
  : 
+( #$ 
 $


(
 $ #$ 
 +(
 (> (

+(

+(
( 
+( ( C+>

 
   

 $
 

 

$ 

!  +(

+(

  : 

 > $
 >
 
$
 
(
 
/(
 
   
+(
C
+(  '>  
 ;
 


  
 
 
*
+(  
+( ( 4#     '+(:6
!% 
 (
+(
 
  
  
 $
0
  )

>
   C
+( 

 
  




+( :
+(  @
+( 
 ( 
#( +(>  (
+(
 
 I 
 8( I 
$
 
(
 4JÜRG MÜLLERJ C
 #8> 5+(> 
'>

 >
 %


+( )B
 G%)H "".   F
'+(:WILLI - ,=    
  - ,.EF ERIC MEIERJ '$
 $

 XB+

$J  $
$ 
$ 
 *

+ 
 **+
# +$ *

#
 
+[ ""= $(  .   .?6   :  1 )A0 3

 

 
 0
  ;
 


  @
? 
5+( /( ( 4#  .,, 6
 

#( 
  : 
 
 $  )
 
(
+(
 #$
 # 
 :
( +(
  >(
+(
 4'+(:WILLI - ,&&    F '+(:DAVID -
48 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4
E   6 
 (
+(
 > 
 
$ 
+( 
 *8
#  
(  +(  4#
'+(:WILLI - ,&? 
 F '+(:DAVID - ?
 E 
 
MARBACH   A  =.F : , "    6  -+(
 

+(

(
 ( 
+( 
 #$ 7

 
+(
 (9 +(  $   I
 

+( $
+( I  
 
 ;(+(

+(>
  
 
(

+( 0+( *
+( 
+(  
 +(
 (9
$+(
  '9
+(>
 +(  
 8+(
+( 
+( #$( 

>9 4: , "   : ,=  .&  E   : ,"  ?
 E+  ?&6
 > 
+( 
 )
  :
( +(
  (

+(
 
 
 
/
 ;
 


 
( 
+( >
 $
 
(
 (  ( 
+( 


$+( ;
 


 
 
+( 


+( @
+(8 

)$
+( 8
 (  8(
!2  +( 
 +((
 

:
( +(
  (
+(
  C
+( 1 )A0 3 



 
 +( #$  K:' 4(
J :@ 
6 K




  +((

A>$!-$#  ,??? 
+(
( 
 46
 : ( (

+(
+(   ;
 


 

:
( +(
  (
+(
 #
  
+( 
 #$ 
+((
 

+(  #$  
 '($
>
(  
+( 
 
 
 
+( 
 
 
   ,

 
  
!2%  : (
 8
 )B
  $>$*
+(  
 
 

 
 
  (
+(
 I



 
 
 $ >


 I 
+(
4# 
  : #9
+(
 
+[ ""E  = 1 ( 
4 6 3F : , ,  ,,  , , 1  
 36
!22 
 8(  +( $$( (   
+( )

#*$  
 
J 1 ; 
  
 ] )$ ^ (9
 >$  ( 
 

  
M 3 
 
 
$ 
 
 
  
 )$ 
 
*(
+(  $ ( EE V   ( 
 ? V
  )
#*$  
 1 )A0 3
  +(


+( )$  (
 $


BVGE / ATAF / DTAF 49
2009/4 Geistiges Eigentum

+(  $
+( )$  +( 
 (

+(
 $   > (  : #$ 
 
 1 (  

  *8
#  
 C
+(


 ;
 
$ 46 +(  
 2(
 
$   46   
+(
( 
+( ( 3 4:
,&  EE,  EEE 1 ** 36  
 *8  (  :
 5
+(    +(  >(


 (>

5 
  =" V 

 

; 

 $ 8  
  

4: , "  .  E
 
6
'
  :

 (
  
 

+(
+( )B
 
(
  
 8
+(  

 
 5
  
 :
(
+(
  (
+(
 
+(    
( 
 / 
 
 
 *+( ;
 



 A 
+( #$ 

(
  
+( 
(  +(

 $  C
+(
C
 (
 ;
 


 


+( K>
(

 
  > > $


!2' 
 +((
  8   : 
+( 
 

  
 
 E
 =   
 
 
 

J 1 ( 
 C
 ( 
+(  
 ] )A0 ^

 #$

+>M 3 : 8 
  

 
 
 
 
 
+(
 1 )A0 3
 $
+( #
 ($

+(  (


 
 #$ 

(  

#
   
# 
+($ #$ 4  
 

> )$ +6 $
 
  / +(  +( 

 C
 (
  
+(
 1 )A0 3 /( $ #

  8 
+( +(#$
(   : C
   :

(
 
   
 :
( +(
  (
+(

8
 
 ( 
+( 
   #$ 
( 


 
 
  
 
 
 
 :
( +(

 (
+(
 
 
+( (

+( 
>8



 :
 
+(  : 
 
     
+( 8(


(
!2" 
 +((
 +( 
  
 

+(
 ( #$  
 '($
> ( $( 
  
$
  )B
 
 
*
>  
  
+(

+( 
   : 
 

   ($
+(


+( 0
  

  
  1 )A0:2 3 
 :

( +(
  (
+(
 > (
50 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4

+( 
 
 
 #  
 +((
 
+( 


( :
 

 '

(  #$   ,  
 
+(

 )$
+(
 
+( 
  +(
 C
 (

  :  
 >$ * #$
  / 
 
 
 $   
 
( *$
 
 
 
  : 
 (

 5@: (
C
 (
  +(  
 C

+>

   :  '> > 
 4

6 '$$*$

  +((

)$ 
>  
 #$
  $>$*
+(  >

>8
 
4# +(

 5@: ' ,!""  =6 
   
 +(

 ( 
 :
( +(
  (
+(

;

+( 
 
 -$$
8   > :
 
+( 
 
 
 4# +(
  5@:',!""  .6

+(  #$(
(
 
 
+( 
 5 
+((
  
+( 
+((

!2H  C
+(

 
(   : 
 


 
 5+(  

  K:' +(

 
+((

A>$!-$#  ,??? 
+(( 
 

$
  
 :
( +(
  (
+(
 
 C
+( 1 )$ 3 
+(   +( 

!' 8
+(  9
+(  
 +((
  
-+(
  (

+(
 
 > K

8
 
+(  :
 
 ( 
 #$ ,  -$#  "" $
 
   

:
( +(
  (
+(

  





!'% 
+(   , 
 ," , 
 ,& "
 ? 
 +(
  :  $
 $+( 
( 
+( 
  



+(   C
+(
  (
 $  '>
($     
+(    C
+( 

    
+(
  *
+( $ ;$ >
$
 @$ 

$
 
 >
+(
>8
 :
> #

 
 C
 ( 

  
+(8
 )B
  

 :
 
+>   
 (
+(
 
 '>

  '>  $+(
 $
 +(

   
 


5
 
  $F 
 
 C
+(  : 



C
 (
  4
+(

>8
6   
BVGE / ATAF / DTAF 51
2009/4 Geistiges Eigentum

+( $ 8 
+( 
 
 :
+( 
+( 

 
 >(
+(
 
 4
  : #$ ? A>$ ,?? #9

+(
 +(

+( ) '

 '> ,?&"  ,,
1 
$ 3F # 
+( 
  : #9
+(
 
+[ ""E
 =.?  1 +( 3F +(
  5@: #9
+(
 
+[ ""=
 .= I.== 1 '+(Q 3  &6 +(

 $  C
+( #$ 

+( (>

 

  '> >

# 
 4: , "  ,  ,F MARBACH ;5  
,??.  =.F +(
  5@: #9
+(
 
+[ "".  =?
1 
* 36   
 $>
 
 
 :
( +(

 (
+(
 
+(  
   5 

$+(  C
+( 
  '>
 / $ #  $
 +(  K
  +(
 *
+( 4# EMMANUEL
PIAGET
 
+[ ""  ==
  ."6

    
  C
+( 1 )A0 3 *>
+( 




 # $ 
+(
  
 ;
  +( 



  C
+( >
#  
 $
 #$
 
> 1 
 3 $

+(  C
+( 
8
+(
 
 #
+(
 *(
+( 
 *8
  
 @$ 


$  *(
+(
  #   1 
 )$ 3 
 




 '>
 
 
 4# E&., 1 
)A0 3 G:H E&.= 1  )A0 3 G:H E&.? 1  )A0 3
G:H E& 1  )A0 3 G:H6  C
 *
  


;$  8
  
 8 +(
 
 @
+(

> 
 C
+( 

'
 
 
 
 $ 8(  
 
 +((

 
+(  
  
+( C
+( 1 )A0 3
  

  

*
+( K

 
 
 

 
 C
 ( 
  ;$ >
( *>
+(


 
 *(
+( :
 # 
  #$

  ;$
 1 )A0 3  
 '> $



 

 +((
 #>  
 
 
 C
+(

#$
  I #
+(
  
 K

 
+(
C
+( 1 )A0 3 I 

+( 4#
 *(
+(6 +(



 +(  
 

 
 C
+( 
+( 
 (  
 $( 
 #$ 

(  
 

 1 
 )$ 3
  +(
 (
+( (9( +(

>

  
+( 1 )A0 3 A


 
 *+( :
>
$+( 

8 > $ 

52 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4


    
+( ;$
+( 1 )A0 3
  
 
 +((
+( ;
 #$ 
 

 (

 C
+( 1 )A0 3 
+( 
  >9  
 :

( +(
  (
+(
  +( 
+( 
!'2 K

+(
+(   , 4

6  4

6 ," ,  ,E ,=
,. ,  & ? " , 
 (
  :
;
+( 

 8 1 >
+( )$


 3

  @ ?

+( +( 
 $
 
(
 ( ( 

(
+(
 #$ #$(
 
+($ 


  $  
 
 


 '>
 
+( 




  @ ? 
 $
 
(
 (

 

  #$(
(
 

 4# (


 .,,I., 6 
 +( 

+( 
#

 ;
 

+( 
  $ 
+( 
 
 8(  >
# 


$ >
+( )$


  

  

 
 &  
  ,  ," ,  ,E ,= ,. , ? " ,

 
 
 :
( +(
  (
+(
 


  :
 #
 
:$
    C
+(
1 )A0 3 
+(
 
*
+( (
 $ #$>$  4#
  ,6
C
  
 & ( 
 +((


( :
8

 
 
 
  
 :
( +(
 
(
+(


( @
+( 
 
 (  
 
  #$ 


 
 $
 
(
 (
$
 
  
 &  
 :
( +(
  (
+(

 
+( ($  >9
!''  : ( 
+( 
+(   ,? 
  

:
( +(
  (
+(
    C
+(
1 )A0 3 $ 
+( > 8
 $ +(
 #


 
 (  
+(
>$*

 
  
+(
1  
 )$ I ,=" %( +(

+( )$ 3 4 =? ,,E
 ,.6 $
  5
( +(  )$$ 

 
$ $
)$$

  )$8

  4:6 
   

 ,
 

 ,? +(
  ;$ 1 )A0 3 
 
 +(
 +( 

 K
 +(

 
 +(
 1 )$




 3 8   

 ?
  
  >  


 0* +( $   +( 
 
$ $
)$
$ (8  ;$
+( 1 )A0 3 
 >   +( 


  
  +(
  ;$
+( 1 )A0 3 
 
BVGE / ATAF / DTAF 53
2009/4 Geistiges Eigentum

 1 0*( 3
 1 0*($ 3   ;  )$8



  8( 


  
 ,? 
 

 
+(
+(   C
+( 1 )A0 3 
+(
C
 (

 ;
 


  +(  *
+( 
 

+( $ 

+( +(
 # 
 
 

 :
 ( 
+( 

!'" ;

  :  '

 
 +((
 (


 (/8(
 :
+(  ;$ > 1 )A0 3 
8 
+( *
+( ;
 


 
+( 
(
 +(

 +((
 +( 
 
 

 (
/8(
 '>
+( #$
  
( $


 

C
 ( 

( (
+(
 ,? 
  #

;
  #$( 8
 $   > (  :


 
5+( >   ;$
+( 1 )A0 3
 
  
+(
 

 $
 

;$!
>$ 

$ # $ 
+( > 8
 
+(

 
 :
( +(
  (
+(
 +(
 


 
 :
  > $
 $ 
  
 5



$+(
 (/8(
 :
+(  '>
 +($

/(     >9
!'H 
 +((
 +(  
  

 
@ ? ,. .
 ? *
+( ;
 


 

+($$
+(   +(
 )

>

 '> 1 )A03 I
 
+(
 +( *(
+(

 I 
 %(( >

 
 
+(  K

 
  (  )$ ((   
: +(
  
+( $ 
   ;
 



   @ 
 

+( K>
(

 
> >9 
 *
+( ;
 



(  
+( 
*


1 

$  3 4@ ?6
1 
+>

 )*
 
8 3 4@ ,.6 1  $


 

 
 #$ (  3 4@ .6 :
+($$
8 > (
 
+( *$+(  K

+(
+( 
;
 


 
 #$  @ ? *
+( 
+(
 
 

 
 
 :
+($$
8 
 

 
$
 
(
 4#  .,,I., 6
!"
+(  
+( ): (

 8( +(
 

(
+(
  ;$ 1 )A0 3 #
 4): . ; G*H
.!".    ," 6 
 
 $
 5+(  :
+( 
+(

+(   -+(
  (
+(
 
 C
8
+( (8
54 BVGE / ATAF / DTAF
Geistiges Eigentum 2009/4

 

+(   -+(
 
+( 
 >9 

 '>  '>  
 

 


 
 
 (
  
 )B
  
$*8
+( :
+(($ (  ):


     
 1 )A0 3 1 
 
+( 




( :
 +(  +(
 3 4# +(
 ): . ;
G*H .!".    ,E6  $
  
 (  
(
+(
 
 +(
 5+(
 
 (
+(
  
 
(
 +(  $$( 
 0
  $>
 
 
(
  #$

 
 4LUCAS DAVID  >
 
: , "  E&
J %)
""E  ,E?I,E 6 $+( 
+(
5(   :
( +(



 
 
+(8> 
  (  :   
8

+(   :
$ (9( $
  
 :
(
+(
  (
+(
  /  
 C
+( 
+(
 4: , "   E6  +(  0+(  
;$ 1 )A0 3

#8
+( 
: 

 (9
 (

+(

+( 

 ;
 


 
 +(
 
  4#  E 6  $
+(
+(
  
8 
C
+( 
(( +(
  : 
 :
( +(
  >(
+(
 
+( #$ (9( $
 

(
 
 #   
+( C
+(
 

 >
8

 8( ( %( #  
!H

  #$( 8
 (    


 5+(  

 $+( 
 

+(  
 (

+(
 
( 
+( # 9

+( 
 C
+(
 > 
  $  

 
 : 
 
 
/ )$
> $ 


 #
 $ $+( 
8
 8 $ 

$ C
  
 
+(   : 
 

 
(
 C
+( 1 )A0 3
 
 
 

 C
 ,  
*$


#  $+( 


 
5+(  
 
 ( >$> +(

> 


 ( 
(  +( (
+(

 
  
$
 
(
  
 0
    +( ;




 #
 ( 
 +(
  +( 


BVGE / ATAF / DTAF 55